Oorsprong van het museum is de collectie van de edelman en gruithandelaar Lodewijk van Gruuthuse (1422-1492). Gruit, een kruidenmengeling, was een belangrijk bestanddeel voor het brouwen van bier voor de introductie van hop. De jonge Gruuthuse investeerde een deel van zijn vermogen in de verheffing van Brugge en fungeerde dus als een vroege mecenas. De handelaar vertegenwoordigde daarmee een rijke elite, die kunst, ambacht en kunstnijverheid stimuleerde om Brugge groot(s) te houden.
...