Artsen Zonder Grenzen weigert EU-geld vanwege 'schandalige vluchtelingenpolitiek'

17/06/16 om 11:16 - Bijgewerkt om 15:03

Artsen Zonder Grenzen zal niet langer geld van EU-instellingen lidstaten gebruiken uit protest tegen de Europese vluchtelingenpolitiek. Dat heeft de ngo bekendgemaakt tijdens een persconferentie.

Artsen Zonder Grenzen weigert EU-geld vanwege 'schandalige vluchtelingenpolitiek'

Medecins Sans Frontieres © Reuters

'Het vluchtelingenverdrag tussen Europa en Turkije is een schandalig verdrag dat het vluchtelingenrecht ondermijnt', legt voorzitster Meinie Nicolai uit in een videoboodschap. 'Europa verplaatst zijn grenzen naar andere landen zoals Turkije en binnenkort naar Afrika. Artsen Zonder Grenzen (AZG) neemt daar krachtig afstand van, voortaan zullen wij dus geen geld meer van EU-lidstaten en -instellingen gebruiken.'

Soedan en Eritrea

De deal, waarbij migranten teruggestuurd kunnen worden naar Turkije, is vanaf haar ontstaan omstreden. Onder meer de VN-vluchtelingenorganisatie UNHCR vreesde dat het plan indruist tegen internationale conventies en het Europese asielrecht en de ngo Oxfam noemde het een 'koehandel met mensenrechten.'

Volgens AZG is het akkoord rechtstreeks verantwoordelijk voor het lijden van tienduizenden mensen, én ze vindt het dan ook ongezien dat EU soortgelijke akkoorden met andere landen wil afsluiten. Het plan van de EU bestaat erin om Afrikaanse landen te betalen om vluchtelingen op te vangen voor ze de Middellandse Zee oversteken. Een samenwerking met onder meer Eritrea en Soedan ligt op tafel, landen waarin de situatie op het vlak van democratie en mensenrechten onvergelijkbaar veel slechter is dan in Turkije. Het Internationaal Strafhof in Den Haag schreef een aanhoudingsbevel uit tegen de Soedanese president Omar al-Bashir voor genocide in de provincie Darfoer. Zijn Eritrese collega Isaias Afewerki is zo mogelijk nog een slag erger. Nergens ter wereld wordt de media zo streng gecontroleerd als in Eritrea, verdwijningen zijn er dagelijkse kost en de overheid betaalt werknemers maximaal 2 dollar per dag.

Voorts worden ook Afghanistan en Somalië genoemd als landen waarmee de EU een migratiepact wil sluiten.

Afschrikkingsbeleid

'De instrumentalisering van humanitaire hulp is onaanvaardbaar', klinkt het bij AZG. Zo is in het akkoord tussen de EU en Turkije een miljard euro humanitaire hulp voorzien, iets wat Turkije - dat 3 miljoen vluchtelingen opvangt - zeker kan gebruiken. 'Maar deze hulp is onderhandeld als beloning voor beloftes over grenscontrole, en is dus niet louter gebaseerd op de noden.'

'Een afschrikkingsbeleid wordt aan de bevolking in de EU verkocht als een humanitaire oplossing. Er is absoluut niets humanitairs aan dit beleid. Het mag niet de norm worden, en moet in vraag gesteld worden', aldus de secretaris-generaal van AZG, Jerome Oberreit.

'Artsen Zonder Grenzen zal daarom geen geld meer gebruiken van instellingen en landen waarvan het beleid zoveel schade aanricht. We vragen dat de Europese overheden hun prioriteiten anders leggen: in plaats zoveel mogelijk mensen terug te sturen, moeten ze zoveel mogelijk mensen de nodige bescherming geven.'

Hoeveel geld kreeg AZG van de EU en van België?

In 2015 bedroeg de financiële bijdrage van EU-instellingen 19 miljoen euro, en die van EU-lidstaten 37 miljoen euro. Voor België gaat het om een jaarlijks bedrag van ongeveer 5 miljoen euro. 'Het gaat dus om veel geld, maar toch komt 92% van ons budget van private schenkers, en dus niet van overheden', laat de organisatie weten. Voorts benadrukt AZG dat de projecten en patiënten niet in gevaar komen. 'We hebben voldoende reserves om de onmiddellijke tekorten op te vangen.'

De Croo respecteert, maar betreurt beslissing

Vicepremier en minister van Ontwikkelingssamenwerking Alexander De Croo (Open VLD) respecteert de beslissing van AZG, maar betreurt ze ook. 'België heeft in het verleden steeds goed met AZG samengewerkt, niet enkel in de Syriëcrisis, maar bijvoorbeeld ook in de strijd tegen de ebola-epidemie in West-Afrika', aldus de vicepremier.

De minister benadrukt dat AZG een onafhankelijke organisatie is die haar eigen keuzes maakt, maar drukt zijn hoop uit dat in het belang van miljoenen mensen in nood in de toekomst opnieuw een constructieve samenwerking mogelijk is. AZG ontvangt als partnerorganisatie van de Belgische Ontwikkelingssamenwerking elk jaar 5 miljoen euro. Daarnaast wordt ook samengewerkt op projectbasis. (AVE)

Onze partners