Leerkrachten gebruiken bewust tussentaal

31/08/16 om 13:18 - Bijgewerkt om 13:18

Leerkrachten hebben uiteenlopende redenen om in de klas (bewust) tussentaal te gebruiken. Dat blijkt uit het doctoraatsonderzoek van Steven Delarue, die 82 Vlaamse leerkrachten uit het basis- en secundair onderwijs observeerde en interviewde, meldt de UGent.

Leerkrachten gebruiken bewust tussentaal

© BELGA

"De gemiddelde Vlaamse leraar gebruikt vaak tussentaal in de klas, tegen de verwachtingen van de maatschappij en de overheid in", zegt taalwetenschapper Steven Delarue. "Leerkrachten zijn er zich wel degelijk van bewust dat er Algemeen Nederlands van hen verwacht wordt, maar halen verschillende redenen aan om in bepaalde situaties toch tussentaal of dialect te hanteren."

Zo denken leraren dat hun leerlingen hen zullen uitlachen als ze standaardtaal spreken of er opmerkingen over maken. Anderzijds passen leraren hun taalgebruik bewust aan om meer interactie te creëren met hun leerlingen. Ook leeft bij leerkrachten de perceptie dat standaardtaal arrogant of verwaaand overkomt. Sommigen verbreden ook hun definitie van Algemeen Nedrelands, om ervoor te zorgen dat hun taalgebruik eigenlijk ook als standaardtaal kan worden beschouwd. Leerkrachten vinden ook dat als tussentaal steeds meer buiten de school wordt gesproken, dat ook binnen het onderwijs moet kunnen.

Voorts geven leraren aan dat ze soms te moet of te gestresst zijn om echt op hun taalgebruik te letten.

Ook vinden ze dat goed lesgeven primeert op de goede standaardtaal spreken.

Taalwetenschapper Delarue zegt dat het normaal is dat het taalgebruik van een leerkracht varieert. "Leerkrachten komen tijdens het lesgeven in tal van verschillende situaties terecht. Elk van die situaties brengt voor veel leraren een ander taalgebruik met zich mee. Zo kan een leraar eerst een stuk theorie uit het handboek uitleggen in iets wat dicht bij standaardtaal aanleunt, daarna die theorie illustreren met een zelfgekozen voorbeeld in een wat tussentaliger taalgebruik, en tussendoor de klas even tot de orde roepen met een welgemikte zin in het dialect."

Nog volgens de onderzoeker laat het taalbeleid van de overheid in het onderwijs weinig tot geen ruimte voor nuance. Zelf pleit hij voor een aangepast open taalbeleid.

Opinie: 'Leerkrachten spreken soms tussentaal in de klas (en dat is absoluut niet erg)'

'De verdediging van de standaardtaal begint soms erg naar fetisjisme te neigen', schreef Steven Delarue vorig jaar al in een opiniestuk voor Knack.be, toen naar aanleiding van de Week van het Nederlands. 'Laat leerkrachten toch gewoon spreken zoals ze willen spreken, ook als dat niet altijd Standaardnederlands is. Zolang ze maar goed lesgeven.'

. (Belga/JH)

Onze partners