Paus Benedictus XVI treedt af

11/02/13 om 12:01 - Bijgewerkt om 12:01

Paus Benedictus XVI zal op 28 februari om 20 uur zijn pauselijk ambt neerleggen. Dat bevestigt het Vaticaan.

Paus Benedictus XVI treedt af

© Epa

Paus Benedictus XVI treedt op 28 februari terug. Dat heeft het Vaticaan bevestigd. Benedictus heeft op een consistorie in het Vaticaan gezegd niet meer over de "krachten" te beschikken om op 85-jarige leeftijd de kerk van Rome te leiden. Daarom neemt hij kort voor zijn 86ste verjaardag verrassend afscheid van zijn pontificaat, wat een zeer zeldzaam feit in de kerkgeschiedenis is.

Benedictus XVI zei het consistorie niet alleen voor drie canoniseringen van overleden prominente katholieken te hebben bijeengeroepen maar ook voor de aankondiging dat hij zijn ambt neerlegt. "Na herhaaldelijk tegenover God mijn geweten te hebben onderzocht, heb ik de zekerheid verworven dat mijn krachten, gezien mijn gevorderde leeftijd, niet meer geschikt zijn voor een adequate uitoefening van het ministerie" van paus en bisschop van Rome, zei Joseph Ratzinger (85) in het Latijn.

Hij beklemtoonde dat "de wereld van vandaag voorwerp is van zo veel snelle veranderingen en dooreengeschud is door erg belangrijke vragen rondom het geloofsleven. Voor het besturen van het schip van Sint-Petrus en het verkondigen van het Evangelie, zijn zowel geestelijke als lichamelijke krachten nodig". Maar die zijn "zodanig afgenomen tot een mate waarin ik moest erkennen dat ik niet meer in staat ben het mij toevertrouwde ministerie uit te oefenen. Om deze redenen en goed bewust van de ernst van deze daad verklaar ik in volle vrijheid dat ik op 28 februari om 20.00 uur verzaak aan het ministerie van
Bisschop van Rome, Opvolger van Sint-Petrus, mij door de kardinalen toevertrouwd op 19 april 2005".

"De Stoel van Rome, de Stoel van Sint-Petrus, zal vacant zijn", aldus de paus die eraan toevoegt dat "zij die daar bevoegd voor zijn een conclaaf zullen moeten bijeenroepen". Nu begint de periode van "sede vacante" ("vacante stoel"), aldus woordvoerder Frederico Lombardi. Hierna zal een nieuwe kerkvorst worden verkozen.

Arts raadde lange reizen af

Volgens zijn broer Georg Ratzinger had de arts van Benedictus XVI de 265ste paus aangeraden geen transatlantische reizen meer te ondernemen. Ook bij het stappen ondervond de kerkleider toenemend moeilijkheden.

In 2010 had Benedictus XVI al de mogelijkheid geopperd dat hij ontslag zou nemen als hij zich niet meer in staat zou voelen zowat een miljard katholieken ter wereld verder te leiden. Er is maar één precedent in de kerkgeschiedenis: in 1294 stapte Celestinus V na zes maanden op als paus omdat hij zich niet opgewassen voor deze taak voelde. Hij overleed in gevangenschap op 19 mei 1296 en werd op 5 mei 1313 heiligverklaard.

Volgens het canonieke wetboek kan een paus wel degelijk het uit ambt opstappen, op voorwaarde dat de leider van de katholieke kerk hier zelf voor kiest. Er is geen hogere macht op de aarde die hem kan dwingen tot aftreden. De paus hoeft over zijn ontslag ook bij niemand verantwoording af te leggen.

Ongeloof

Na de aankondiging van Benedictus XVI gewaagde mgr Angelo Sodano, deken van het kardinaalscollege" van een "donderslag bij heldere hemel".
De ontslagnemende Italiaanse premier Mario Monti zei "erg geschokt" te zijn.

Op het Sint-Pietersplen reageerden toeristen en gelovigen met ongeloof op de aankondiging, aldus het Italiaanse persbureau Ansa. (EE/EA/SD)

Letterlijk: De verklaring van de paus

"Broeders, ik heb jullie niet alleen samengeroepen op dit consistorie voor drie heiligverklaringen, maar ook om u een beslissing van groot belang voor de kerk mee te delen. Na herhaaldelijk mijn geweten voor God onderzocht te hebben, ben ik doordrongen geraakt van de zekerheid dat mijn krachten, voor mijn vergevorderde leeftijd, niet meer geschikt zijn om op de juiste manier dit pauselijke ambt uit te oefenen. Ik ben mij er terdege van bewust dat deze functie, door zijn spirituele essentie, moet worden uitgevoerd, niet alleen met werken en met woorden, maar ook met lijden en met bidden. En toch, in de wereld van vandaag, onderworpen aan snelle veranderingen en in volle beweging door vraagstukken van grote relevantie voor het leven van de gelovigen, is om de zetel van Sint-Pieter te leiden en het Evangelie te prediken, ook kracht nodig. Kracht van het lichaam en kracht van de ziel. Kracht die in de laatste maanden in mij in dergelijke mate afgenomen is dat ik mijn incapaciteit moet erkennen om dit ambt dat mij is toevertrouwd, goed uit te oefenen."

Lees meer over:

Onze partners