Waarom is er 2,5 jaar na de kernramp opnieuw een lek ontstaan?

Jan Vande Putte: De situatie is nooit onder controle geweest. De Japanse regering probeert die indruk te wekken, maar de kernramp is nog altijd bezig. De in 2011 beschadigde reactoren moeten nog altijd afgekoeld worden, en dat koelwater wordt radioactief. Dat water stapelt zich op. Uitbater Tepco hoopte destijds om het te filteren en dan te lozen in de oceaan. Daarom sloegen ze het tijdelijk op in snel in elkaar gestoken noodcontainers. Maar de filters werken niet, dus kan m...

Jan Vande Putte: De situatie is nooit onder controle geweest. De Japanse regering probeert die indruk te wekken, maar de kernramp is nog altijd bezig. De in 2011 beschadigde reactoren moeten nog altijd afgekoeld worden, en dat koelwater wordt radioactief. Dat water stapelt zich op. Uitbater Tepco hoopte destijds om het te filteren en dan te lozen in de oceaan. Daarom sloegen ze het tijdelijk op in snel in elkaar gestoken noodcontainers. Maar de filters werken niet, dus kan men het water niet lozen. Een van deze krakkemikkige containers is afgelopen week onderaan beginnen te lekken, waarna het koelwater de bodem in stroomde. De middelen om dit koelwater in degelijk materiaal op te vangen, zijn er onvoldoende. Nu de sfeer van crisis al even weg is, wil de regering er niet te veel geld meer aan besteden. En je hebt trouwens nog een tweede bron van besmet water: het grondwater. Hoe erg die situatie is, weten we niet, omdat het niet accuraat gemeten wordt. Maar feit is dat dit grondwater uiteindelijk de Grote Oceaan in stroomt. Vande Putte: We pleiten er allang voor om een goede waterboekhouding te maken, die al het besmette koel-, grond- en regenwater in kaart brengt. Pas dan kun je een realistische langetermijnplanning maken. De organisatie moet ook uit handen genomen worden van uitbater Tepco, die alleen nog als buffer dient tussen de regering en de bevolking. De kritiek van het volk groeit, met Tepco als zondebok en premier Shinzo Abe die buiten schot blijft. Er wonen nog altijd 100.000 mensen in een zone die te zwaar besmet is om er te blijven. Die mensen moeten alle mogelijkheden krijgen om te vertrekken. Hoe die mensen in het ongewisse zijn over hun lot, net zoals de mensen die al geëvacueerd zijn, dat is echt misdadig. Vande Putte: Absoluut, maar Japan houdt die boot af. Nu wordt veel informatie achtergehouden, en dat zou met internationale hulp moeilijker worden. Rusland, Wit-Rusland en Oekraïne bijvoorbeeld hebben sinds de ramp in Tsjernobyl veel nucleaire kennis, bijvoorbeeld over het screenen van voedsel op radioactiviteit. Ook het ontmantelen van de beschadigde reactoren, wat nog tientallen jaren zal duren, kan beter door internationale experts gebeuren. De kans bestaat immers dat er de komende jaren nog meer radioactiviteit vrijkomt. Dat moeten we koste wat het kost vermijden. Een nieuwe aardbeving zou een ernstig gevaar betekenen. Thomas Verbeke