Opinie

Herman Matthijs (UGent, VUB)

‘In een democratie zou iedereen met iedereen in debat moeten kunnen gaan’

Herman Matthijs (UGent, VUB) Hoogleraar Openbare Financiën aan de UGent en de VUB en lid van de Hoge Raad Financiën

Door op de VRT in debat te gaan met Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken heeft MR-voorzitter Georges-Louis Bouchez ‘een ronde lijn overschreden’, zeggen Franstalige partijen. ‘Magnette probeert de MR te verzwakken en zich beter in te dekken tegen de oprukkende communisten van de PTB/PVDA’, schrijft Herman Matthijs.

De Vlaamse openbare omroep VRT, die niet bekend staat om zijn rechtse sympathieën, zond deze week in Terzake een debat uit tussen MR-leider Georges-Louis Bouchez en de voorzitter van het Vlaams Belang, Tom Van Grieken. In feite was het een poging om het debat tussen Emmanuel Macron en Marine Le Pen te kopiëren, dat een dag eerder in Frankrijk werd gehouden, in aanloop van de tweede ronde van de Franse presidentsverkiezing. Dit moet kunnen in een democratie, iedereen zou met iedereen in debat moeten kunnen gaan.

Maar de reactie van PS-leider Paul Magnette was duidelijk: dit kan niet en Bouchez heeft een grens overschreden. Opmerkelijk is dat Magnette zich mengt in de werkzaamheden van de Vlaamse openbare omroep. Wat bij de VRT gebeurt, behoort tot de bevoegdheden van de VRT. Stel u voor dat N-VA-voorzitter Bart De Wever zich zou uitlaten over de samenstelling van het panel van een debat bij de RTBF. Het spreekwoordelijke politieke kot zou te klein zijn.

Daarnaast: als een debat tussen Bouchez en Van Grieken niet kan bij de VRT, dan kan het debat Macron en Le Pen ook niet. En dat debat werd woensdagavond rechtstreeks uitgezonden op ondere andere LN24 en RTBF enzoverder en ook massaal gevolgd in Franstalig België. Blijkbaar had de politiek samengestelde raad van bestuur van de RTBF geen problemen met het uitzenden van het Frans presidentieel debat.

In een democratie zou iedereen met iedereen in debat moeten kunnen gaan.

De uitslag van de eerste ronde voor het Elysée is bepaald geen succes te noemen voor de socialisten. En als het regent in Frankrijk druppelt het in Franstalige België. Anne Hidalgo, de socialistische burgmeester van Parijs, behaalde 1,8 procent van de stemmen. Zelfs de Franse communisten behaalden 2,28 procent van de stemmen. De kandidaat van Ecolo, Yannick Jadot, kwam uit op 4,63 procent. Aangezien onze electorale campagne voor 2024 (of wie weet, 2023) na de DPG-peiling van eind maart gestart is, brengt deze Franse uitslag geen goed nieuws voor de PS en Ecolo.

Wie kan er wel juichen? Om te beginnen de MR, want vriend Macron won de eerste ronde. Bouchez kan wat Frankrijk betreft altijd op twee paarden wedden: op Macron en op de Republikeinen. Maar de uitslag van de republikeinse kandidaat Valerie Pécresse was met 4,78 procent ondermaats. Door de enorme terugval van de Franse PS heeft alleen de MR nog een rechtstreekse lijn met de Franse politieke leiding via president Macron.

Een tweede Belgische partij die kan juichen met deze Franse uitslag is de PTB/PVDA. De extreemlinkse kandidaat Jean-Luc Mélenchon behaalde met 21,95 procent een mooie derde plaats. het gewicht van deze linkse partij is een stuk groter dan dat van de tegenhangers van de PS en Ecolo in Frankrijk. Stel u voor dat PTB/PVDA-leider Raoul Hedebouw in Franstalig België straks campagne gaat voeren met Mélenchon… Dat wordt een electorale nachtmerrie voor de PS en Ecolo. Op basis van de laatste DPG-peiling zit de PTB al een stuk boven de PS in het Brussels Gewest en zit deze partij de PS op de hielen in het Waalse Gewest.

Cordon?

Terug naar het cordon van de Franstalige partijen tegen het Vlaams Belang. Op basis van de laatste federale verkiezingen van 2019 is het Vlaams Belang de tweede partij in dit koninkrijk, met 810.000 stemmen. Dit na de N-VA met 1.086.000 stemmen en voor de PS met 641.000 stemmen. Ook bij de Vlaamse verkiezingen was het Vlaamse Belang in 2019 de tweede partij en dit ook na de N-VA.

In Vlaanderen hebben alle partijen al gedebatteerd met het Vlaams Belang. Vlaams Belang-topper Filip Dewinter zit geregeld de plenaire vergadering voor het Vlaams parlement, en nog nooit heeft dit geleid tot een boycot van de zittingen.

Het Vlaams Belang is aanwezig in allerlei raden, een gevolg van de pluralistische samenstelling daarvan. Ze maakt niet alleen al jaren deel uit van de raad van bestuur van de VRT, maar zetelt ook in de nationale cultuurpactcommissie. Zijn de werkzaamheden van deze instellingen daarvoor ooit stilgelegd?

Het Vlaams Belang heeft ook voorzitterschappen van commissies in de kamer van Volksvertegenwoordigers. Gaat de PS dan ook niet naar die commissiewerkzaamheden?

Het valt op dat de brief tegen Bouchez na zijn debat met Van Grieken alleen is ondertekend door de PS, Ecolo en engageerden van het CDh . Waarom niet door de PTB/PVDA? Ook moet erop gewezen worden dat VB voorzitter Van Grieken door de koning werd ontvangen voor de regeringsformatie 2019! En hier komen we bij de echte reden van Magnette om Bouchez aan te pakken.

Nieuwe regering

Er is al langer heibel tussen de PS en de MR. Magnette probeert de MR te verzwakken en zich beter in te dekken tegen de oprukkende communisten van de PTB/PVDA. Dat kan door nu een rel te creëren met de MR over het cordon tegen het Vlaams Belang en de MR te dumpen uit de regeringen van het Waals gewest en de Gemeenschap.

Dat is ook mogelijk, want de combinatie PS-Ecolo-Engagés heeft 45 zetels op 75 in het Waals parlement (PS, MR en Ecolo geeft 55) en in het Parlement van de Franse Gemeenschap geeft dat 55 zetels op 94 (PS, MR en Ecolo hebben daar 67 zetels). Als de MR uit deze regeringen wordt gewipt, komt er een linkser kabinet in het zuiden en dat is interessanter voor de PS om zich electoraal te beveiligen tegen de PTB. Bovendien valt de MR dan alleen terug op het federale kabinet. Die situatie verzwakt ook de Open VLD, omdat men daar zijn wagonnetjes heeft gekoppeld aan de in Vlaanderen populaire MR-voorzitter Bouchez.

Conclusie

Als het politiek regent te Parijs druppelt het ook steeds in politiek Franstalig Brussel. Met andere woorden, de Franse presidentiële verkiezingen en de aankomende parlementaire verkiezingen in ons land gaan wegen op de vaderlandse politiek. Want de campagne 2023-2024 is gestart. Men merkt dat ook aan de discussies over saneringen, besparingen, hervormingen, beslissingen… Die worden allemaal doorgeschoven naar het volgende kabinet.

Partner Content