De nieuwe Italiaanse regering tussen de Partito Democratico en de Vijfsterrenbeweging zorgt voor een aanzienlijke politieke aardverschuiving. De Lega van voorzitter Matteo Salvini zit plots op de oppositiebanken en voormalig premier Matteo Renzi stelde eerder deze week zijn nieuwe politieke beweging Italia Viva voor. Ook op het Europese niveau hebben de politieke manoeuvres hun weerslag. Een daarvan is de toenadering tussen de Vijfsterrenbeweging en de fractie van de Europese Groenen/Vrije Alliantie in het Europees Parlement.

Een kleine drie jaar geleden heeft de Vijfsterrenbeweging al een toenadering gezocht met de Europese Groenen/Vrije Alliantie, nadat de flirt met de Europese liberalen van toenmalig fractievoorzitter Guy Verhofstadt (Open VLD) op niets was uitgelopen. Toen zijn de Groenen echter niet op de uitnodiging ingegaan.

We zitten nog met vragen. De Vijfsterrenbeweging vormde tot voor kort een regering met de extreemrechtse partij van Matteo Salvini.

Philippe Lamberts, fractievoorzitter van de Europese Groenen/Vrije Alliantie

Na de Europese verkiezingen ging de M5S naarstig op zoek naar politieke partners in het Europees halfrond. De partij van voorzitter Luigi Di Maio zat onder meer aan tafel met N-VA om een nieuwe fractie uit de grond te stampen. Dat liep echter met een sisser af, waardoor de M5S zonder bondgenoten achterbleef. De Italiaanse partij, goed voor 14 van de 751 zetels in het halfrond, wil niet verweesd achterblijven en zoekt daarom toenadering tot Petra De Sutter en haar partijgenoten. Volgens fractievoorzitter Philippe Lamberts (Ecolo) zullen er de komende weken gesprekken plaatsvinden tussen beide partijen.

Toch is er nog niets in kannen en kruiken, verduidelijkt Lamberts. 'In tegenstelling tot andere fracties doen we het niet voor de macht. Dat zouden onze kiezers ook niet toelaten. Wij laten geen partijen toe die inhoudelijk niet op dezelfde lijn zitten', klinkt het. En daar moet nog een hartig woordje over gesproken worden. 'Beschouw het als een fact finding mission. Het stemgedrag van de partij in het Europees Parlement komt voor negentig procent overeen met dat van onze fractie. Maar we zitten nog met vragen. De Vijfsterrenbeweging vormde tot voor kort een regering met de extreemrechtse partij van Matteo Salvini. En als het aan Di Maio had gelegen, dan stond die coalitie nog steeds overeind', klinkt het.

Tijdens de aftastende gesprekken willen de Europese Groenen/Vrije Alliantie vooral meer te weten komen over bepaalde standpunten van de Italiaanse partij. 'Hun plannen over de toekomst van de Europese Unie en de Eurozone stemmen totaal niet overeen met de onze. Ook op vlak van migratie zijn er grote obstakels. Di Maio wil klaarblijkelijk dat de nieuwe regering zoveel mogelijk migratiewetgeving van de vorige overneemt. In dat geval kan de partij niets bij ons komen zoeken', verduidelijkt Lamberts.

Tot slot zit Lamberts ook nog met vragen over het democratisch gehalte van de Vijfsterrenbeweging. 'Is M5S nu eigenlijk een partij of een bedrijf? Soms stel ik me vragen bij de manier waarop ze zich organiseren. Bovendien onderhoudt medestichter van de Vijfsterrenbeweging Davide Casaleggio nauwe banden met Steve Bannon, de voormalige raadgever van Donald Trump. Met zulke figuren willen niets te maken hebben.'

Als de M5S en de Europese Groenen/Vrije Alliantie elkaar zouden vinden, heeft de fractie in totaal 86 zetels in het Europees halfrond. Daarmee blijven ze de vierde grootste fractie, maar verkleinen ze de kloof met de liberalen van Renew Europe (Open VLD) en lopen ze verder uit op de radicaal-rechtse fractie Identeit en Democratie (Vlaams Belang).