Van Bakoe tot Belize: opmerkelijke stortingen aan Emile Mpenza, oud-Rode Duivel

06/03/19 om 10:06 - Bijgewerkt om 10:06
Uit Knack van 06/03/19

Meer dan 650 Belgische bedrijven die goederen en diensten leverden aan voormalige Sovjetlanden zijn jarenlang uitbetaald door schermbedrijven in belastingparadijzen. Ook oud-Rode Duivel Emile Mpenza blijkt opmerkelijke betalingen te hebben gekregen via de Litouwse bank Ukio Bankas die centraal staat in het Troika Laundromat-onderzoek.

Van Bakoe tot Belize: opmerkelijke stortingen aan Emile Mpenza, oud-Rode Duivel

Emile Mpenza: 'Het is voor mij onmogelijk om te weten of te verifiëren wat u zegt.' © Belga

Uit transactiegegevens die Knack kon inkijken, blijkt dat ook oud-Rode Duivel Emile Mpenza opmerkelijke betalingen op zijn Belgische bankrekening kreeg via de Litouwse Ukio Bankas. Het gaat om de periode dat hij voetbalde bij de Azerbeidzjaanse club FK Neftchi Bakoe (augustus 2010-begin 2012). Vandaag is Mpenza aan de slag als jeugdtrainer bij Royal Antwerp FC.

Tussen 30 augustus 2010 en 28 december 2011 - nadat Ukio Bankas in de pers al uitdrukkelijk was gelinkt aan witwassen - ontving Mpenza op zijn Belgische rekeningnummer bij Delta Lloyd Bank 15 betalingen voor in totaal 416.575 dollar. De betalingen gebeurden door een Litouwse Ukio Bankas-rekening op naam van een bedrijf in het Verenigd Koninkrijk: Essencorp LLP (limited liability partnership, een vennootschapsvorm). Uit verder onderzoek in het Britse bedrijfsregister blijkt dat Essencorp in 2009 was opgericht door twee offshore vennootschappen uit Belize. Het Centraal-Amerikaanse land houdt volgens ngo Tax Justice Network geen officiële documenten bij over het eigenaarschap van bedrijven, en jaarrekeningen zijn er niet publiek beschikbaar.

Delen

Ik kan alleen maar bevestigen dat ik in die tijd mijn salaris - met een vast en een variabel gedeelte - in België ontving en mijn inkomen in België heb aangegeven.

Emile Mpenza

Essencorp had een directeur uit Azerbeidzjan. Het bedrijf werd in 2015 ontbonden. Uit gelekte bankgegevens blijkt dat er tussen april 2010 en oktober 2013 miljoenen euro's, Zwitserse franken, Britse ponden, roebels en dollars door de rekening van Essencorp stroomden. Het ging niet alleen om betalingen aan voetballers maar ook om bijvoorbeeld aankopen van 'gouden metaalplaten'.

Waren de stortingen aan Mpenza gewoon zijn maandelijkse spelersloon? Twee ploegmaats van Mpenza bij de club Neftchi Bakoe kregen immers van dezelfde Litouwse rekening bedragen uitbetaald. Maar waarom verliep de betaling dan van Bakoe via het Verenigd Koninkrijk en Litouwen? Wat verder opviel aan de betalingen op Mpenza's rekening was de mededeling bij de transactie. Vijftien keer stond er precies hetzelfde: 'INVOICE N 2105 FOR GOODS'. Een factuur voor goederen?

We legden het voorbeeld voor aan Kris Meskens, secretaris-generaal van de Cel voor Financiële Informatieverwerking (CFI). 'Zonder me uit te spreken over deze individuele case, kan ik beamen dat die manier van werken vragen oproept', zegt hij. 'Wanneer de omschrijving bij een banktransactie niet matcht met de realiteit, is dat een indicator voor mogelijk witwassen.'

We toetsten de betalingen ook af bij Luc De Broe, hoogleraar internationaal fiscaal recht aan de KU Leuven. De Broe: 'De vraag die ik me stel is: wat zijn de juridische relaties hier? Er moet een juridische verhouding zijn tussen Mpenza en het LLP die het LLP toelaat hem te betalen. Is hij werknemer van het LLP? De vermelding 'Invoice for goods' op zijn facturen lijkt dat niet te ondersteunen. Dat klinkt eigenaardig in deze context. En een werknemer stuurt geen facturen. En wat is de juridische verhouding tussen het LLP en de voetbalclub?'

Knack nam contact op met Neftchi Bakoe. 'Geen enkele van onze voormalige spelers is ooit betaald door een ander bedrijf dan onze club', klinkt het stellig. De voetbalclub zegt zelfs nog nooit van Essencorp LLP te hebben gehoord.

En Mpenza zelf? 'U legt me informatie voor over buitenlandse banken rond feiten van vele jaren geleden', zegt de oud-Rode Duivel. 'Het is voor mij onmogelijk om te weten of te verifiëren wat u zegt. Ik kan alleen maar bevestigen dat ik in die tijd mijn salaris - met een vast en een variabel gedeelte - in België ontving en mijn inkomen in België heb aangegeven.'

Reageren op dit artikel kan u door een e-mail te sturen naar lezersbrieven@knack.be. Uw reactie wordt dan mogelijk meegenomen in het volgende nummer.