Wetenschap Dirk Draulans' Beestenboel: 'De mens is ook de enige diersoort ooit die in staat is zichzelf uit te roeien door middel van technologie die ze zelf heeft ontwikkeld'
Natuur Dirk Draulans’ Beestenboel: de ene lepelaar is een fervente reiziger, de andere honkvast als een huismus
Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de fazant houdt het hoofd koel tijdens knokpartijen met concurrenten
Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: ‘De kans is groot dat de goudjakhals al in Vlaanderen is gepasseerd’
Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de gestippelde dieseltreinworm kijkt niet op een beestje meer of minder
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de walnootboorvlieg dreigt een groot probleem te worden voor onze okkernoten Uit alle hoeken van de wereld komen ze als verstekeling toe in onze contreien, als neveneffect van de globalisering: insecten waar onze fauna en flora geen ervaring mee hebben en dus geen verdedigingsmechanismen tegen hebben ontwikkeld.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de platbuik is een forse libel die doorgaans slechts twee maanden leeft Libellen lijken wel iets uit een andere wereld, zeker wanneer ze met een adembenemende snelheid door het luchtruim scheuren. Soms blijven ze vlak voor je hangen, waarbij ze je intensief lijken te monsteren. En zeggen dat er in de prehistorie – lang voor er mensen waren – libellen met een vleugelspanwijdte van 75 centimeter bestonden. Libellen gaan al veel langer mee in het leven dan mensen. Een van onze algemeenste libellen is de platbuik, een dier dat zijn naam dankt aan zijn brede achterlijf.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de zwartkop heeft het met zijn mooie zang tot in een opera geschopt Hij is misschien wel de meest volhardende zanger in onze tuinen: de zwartkop. Wanneer andere vogels op het einde van het broedseizoen stoppen met zingen, gaat hij nog een tijdje door. In de vroege zomer is hij soms de enige soort die je geregeld hoort.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de naam reuzenhaai klinkt onheilspellend, maar het dier is een zachtaardige reus Op 11 mei jongstleden speelde er zich op het strand van het Noord-Franse plaatsje Bray-Dunes, vlak bij de grens met België, een scène af die zo uit Jaws had kunnen komen (de film was rampzalig voor de reputatie van haaien). Enkele mensen zagen een grote haaienvin in de golven en sloegen alarm. Het lijkt waarschijnlijk dat het om een reuzenhaai ging.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de grote beer krijgt het moeilijk in omstandigheden met veel nachtelijk kunstlicht Voor astronomen zijn de grote en de kleine beer sterrenbeelden, voor biologen zijn het nachtvlinders. Vooral de grote beer is een prachtdier, met een vleugelspanwijdte die kan uitgroeien tot acht centimeter. De voorvleugels zijn zwartbruin met dikke witte aderachtige strepen, de achtervleugels oranjerood met donkere stippen.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de houdinivlieg doet een adembenemende ontsnappingsact uit bijenhotels Bijenhotels zijn een aanwinst voor natuurvriendelijke tuinen. Metselbijtjes zijn een plezier om naar te kijken wanneer ze in de lente af en aan vliegen om in de pijpen van hun hotel stuifmeelvoorraden op te slaan. Later leggen ze er één of enkele eitjes bij. De larven die eruit komen, leven van het stuifmeel tot ze klaar zijn om te verpoppen en de volgende lente de levenscyclus rond te maken.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom de rode wouw extra gevoelig is voor vergiftiging Het moet een van de succesvolste herintroductieprojecten uit de (korte) geschiedenis van het natuurbehoud zijn: de revival van de rode wouw in het Verenigd Koninkrijk. Ooit was de soort er algemeen, tot in de steden toe. Als aaseter maakte ze zich nuttig door kadavers op te ruimen, al dan niet achtergelaten door mensen. Ze kan …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de kleine pieterman is een uitstekende promotor van watersandalen Kleine visjes leven doorgaans kort en intens. Maar er zijn, zoals altijd in de natuur, uitzonderingen op de regel. De kleine pieterman is er zo een. Het beestje wordt zelden groter dan 10 centimeter, maar kan wel 15 jaar oud worden. En hij produceert ook nog eens gif. ‘Een steek van een pieterman veroorzaakt ernstige pijn.’
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de boomzesoog gebruikt struikeldraad om prooien te verschalken De boomzesoog, met haar zes ogen, in plaats van de gebruikelijke acht, is uitgeroepen tot de Europese spin van het jaar. Een doorslaggevend element om de soort in de kijker te zetten, is haar spectaculaire jachttechniek. Een boomzesoog maakt geen klassiek spinnenweb, maar gebruikt een soort struikeldraad om prooien te strikken.
Natuur Natuur Dirk Draulans’ Beestenboel: de demirslankpootvlieg, genoemd naar de minister, heeft grote ogen en lange slanke benen De keuze voor de naam van het beestje gebeurde met toestemming van minister Demir, als een uiting van appreciatie voor haar milieubeleid.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom de holenduif met voorsprong de discreetste is van onze duiven Het is een prachtduifje, maar slechts weinig mensen zijn zich bewust van het bestaan van de holenduif. Er zijn ornithologen die het diertje bestempelen als ‘de meest over het hoofd geziene vogel van onze contreien’.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: officieel slechts één waarneming van de schaamluis in Vlaanderen De waarnemingensite van Natuurpunt is een geweldige informatiebron over dieren en planten in Vlaanderen, maar ze is niet voor alle soorten volledig. Als je bijvoorbeeld ‘schaamluis’ ingeeft in de zoekfunctie, krijg je exact één waarneming, uit oktober 2013.Navraag leerde dat de bioloog die ze ingaf, de schaamluis te zien kreeg van een vriend die wilde …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de gestippelde mosdierslak, een van de mooiste diertjes in de Noordzee Landnaaktslakken hebben hun imago tegen omdat ze zich weleens aan moestuinen te buiten gaan. Ze zijn ook niet moeders mooisten. Zeenaaktslakken die er onderwater een vergelijkbare levensstijl op na houden, zijn dikwijls wel uitzonderlijk mooi. Ze brengen kleur in het donkere water van de Noordzee.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de bruine sprinkhaan kan poten loslaten als hij zich bedreigd voelt De bruine sprinkhaan is een onopvallend beestje van 1 (voor de mannetjes) tot 2 centimeter groot (voor de vrouwtjes). Hij heeft korte antennes, maar lange voorvleugels en achterpoten, zodat hij geldt als een soort die zich gemakkelijk verplaatst. In Vlaanderen wordt hij als ‘vrij algemeen’ gelabeld, in Nederland als de talrijkste sprinkhaan.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de steltkluut broedt nu elk jaar bij ons, maar dat is niet per se goed nieuws De steltkluut moet een van de opvallendste en mooiste verschijningen in onze vogelwereld zijn.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: ‘Voor het eerst sinds heel lang is er een levende gewone vinvis in ons deel van de Noordzee gezien’ Op 17 februari 2025 filmde een technicus van een windmolenpark in het Belgische deel van de Noordzee een voorbijzwemmende gewone vinvis. Onze Noordzee is te ondiep om een geschikt leefgebied voor de soort te zijn, maar zwervende individuen zullen er weleens passeren.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: ‘Twee keer raden waaraan het piemelkrieltje zijn naam te danken heeft’ Soms valt een soort uitsluitend op door de naam die ze kreeg. Dat is het geval voor het piemelkrieltje: een onooglijk zweefvliegje van amper enkele millimeters groot, dat overwegend zwart is. Het is een van de zeldzaamste van de ongeveer negen krieltjessoorten in onze contreien.
Natuur Natuur Dirk Draulans’ Beestenboel: de springzaadbladroller profiteert van een invasieve plantensoort Een inheems en als zeldzaam beschouwd vlindertje is erin geslaagd zijn areaal substantieel uit te breiden door reuzenbalsemien in te schakelen in zijn levenscyclus: de springzaadbladroller.
Natuur Natuur Dirk Draulans’ Beestenboel: ‘Door voedseltekort eet de drieteenmeeuw soms zijn broertje of zusje op’ Veel mensen associëren meeuwen automatisch met de zee, maar de meeste soorten zijn toch vooral aan land gebonden. Dat kan om kustzones gaan, maar tegenwoordig worden zelfs soorten die vroeger als echte zeemeeuwen werden beschouwd, zoals mantel- en zilvermeeuwen, steeds meer ver in het binnenland gezien.De grote uitzondering is de drieteenmeeuw. Dat is een van …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: ‘Er duiken weer blauwvintonijnen op in de Noordzee’ Tonijnen zijn een schoolvoorbeeld van het natuurlijke vernuft: een toppredator die tot 700 kilogram kan wegen.
Natuur Natuur Dirk Draulans’ Beestenboel: de tweevleugellarve heeft een tiental vervellingen nodig Een eendagsvlieg brengt het grootste deel van haar leven onderwater door, als vleugelloze larve die ademt door beweeglijke kieuwplaatjes. Het diertje maakt deel uit van de eendagsvliegen, een aparte familie van insecten.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de franjestaart kan al vliegend met zijn poten een spin uit haar web plukken De franjestaart is een middelgrote vleermuis met grote oren en een vleugelspanwijdte van zo’n 25 centimeter. Hij is in onze contreien niet echt algemeen, maar ook niet zeldzaam.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de reuzendolkwesp heeft onze contreien bereikt Liefst 4 centimeter groot kan ze worden, de reuzendolkwesp. Ze ziet er ook indrukwekkend uit, met haar pikzwarte lijf met vier gele vlekken of – al naargelang de positie van de vlekken – twee gele banden. Maar ondanks haar imposante uiterlijk is ze niet gevaarlijk voor de mens: ze steekt niet.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans Beestenboel: ‘Er valt weinig lijn te trekken in de kenmerkende zang van de tjiftjaf’ Zo onopvallend de fysiek van de tjiftjaf is – een groenbruin vogeltje zonder ook maar één duidelijk herkenbaar kenmerk – zo opvallend is zijn zang. In de meeste talen is het beestje genoemd naar zijn getjif-tjaf-tjif-tjaf, met goed afgelijnde noten die op en af de toonladder gaan. Het riedeltje is een van de eerste geluiden in onze tuinen die de lente aankondigen.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: bonte dikkopjes uit België herkoloniseren Engeland (met dank aan de Eurostar) Het bonte dikkopje is talrijker in België dan in Engeland, waar ze in 1976 uitstierven. Het bracht vlinderbioloog Dirk Maes op het idee om een populatie Belgische bonte dikkopjes naar Engeland te vervoeren met de Eurostar.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de blauwe aspergekever houdt er een nogal wild seksleven op na De blauwe aspergekever is een prachtig gekleurd diertje van een halve centimeter groot, dat aspergetelers liever kwijt dan rijk zijn. De beestjes leven exclusief op aspergeplanten. Asperges worden niet alleen gekweekt, maar komen ook als wilde plant voor, vooral langs rivieren en in duinen. Daardoor is het onbegonnen werk om zelfs maar te trachten de …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de zwarte kraai kiest voor een leven in de nabijheid van diervriendelijke mensen Ze zijn slim, zwarte kraaien. Hun hersenen kunnen getallen tot 30 aan. Ze herkennen mensengezichten en leren met wie ze eventueel wat voorzichtiger moeten zijn. Het vakblad Current Biology toonde recent aan dat ze het concept ‘waarschijnlijkheid’ begrijpen. Ze nemen beslissingen gebaseerd op de ingeschatte kans op een beloning. In een experimentele opstelling werden vogels …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans' Beestenboel: grote spinkrabben kunnen zich als een leger over de zeebodem verplaatsen Spinkrabben zijn krabben met een vrij klein lijf in verhouding tot hun lange dunne poten, een beetje zoals spinnen dus. De algemeenste soort in onze kustwateren is de gewone spinkrab. Ze torst een stekelig schild van maximaal 10 centimeter groot. Het is een dier dat vrij noordelijk voorkomt en bij ons tegen de zuidgrens van …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ beestenboel: waarom het kroeskopje van wijnkelders houdt Het was even schrikken toen er thuis in de kelder in een doos vol hazel- en okkernoten van twee herfsten geleden ineens een heleboel motjes bleken te zitten: het gespikkelde kroeskopje, volgens de (gratis) identificatieapp ObsIdentify. De beestjes verspreidden zich geleidelijk over de kelder, de trap en de gang naar de buitendeur. Af en toe …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: zo’n honderd jaar geleden begon de Turkse tortel aan een van de spectaculairste vogelinvasies ooit Tot het einde van de 19e eeuw was ‘onze’ Turkse tortel een vogel die exclusief in het Midden-Oosten en een groot deel van Azië voorkwam. Af en toe deed ze een uitstapje naar Oost-Europa, maar pas vanaf 1900 werd ze er wat algemener, in eerste instantie in de Balkan. Vanaf 1925 begon ze plots aan …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de Amerikaanse stierkikker is een luidruchtige vreetmachine Culinaire geplogenheden kunnen een effect hebben op onze natuur. Door de vraag naar kikkerbillen raakten Amerikaanse stierkikkers over de wereld verspreid.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de Duitse kakkerlak veroverde vanuit Europa zo goed als de hele wereld Officieel heet de meest verspreide kakkerlak in de wereld ‘Duitse kakkerlak’. De Zweedse allround wetenschapper Carl Linnaeus noemde hem zo in 1776, omdat hij op basis van wat er toen over de verspreiding van de soort bekend was, meende dat ze vooral in Duitsland voorkwam. Maar genetisch onderzoek, waaraan werd meegewerkt door de Belgische kakkerlakexpert …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom het mannetje van de mandarijneend soms op het vrouwtje gaat lijken In de ruiperiode gaan mannetjes eventjes op vrouwtjes lijken. Maar ook de vrouwtjes switchen op een bepaald moment naar een mannelijk kleurenpalet.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom de tanden van de beverrat roesten in contact met water In Argentinië maken natuurbeschermers zich wat zorgen over de toekomst van hun inheemse beverrat.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de ribkwal zou een deel van haar kroost gebruiken als voedselreservoir Sommige dieren verkennen echt de grenzen van de biologische mogelijkheden. De Amerikaanse ribkwal is er een voorbeeld van. Haar oorspronkelijk leefgebied is de oostkust van Amerika, maar sinds 2005 wordt ze ook geregeld aan onze kant van de oceaan gezien.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom het mierengoudvisje floreert in mierennesten Veel mensen krijgen weleens zilvervisjes in hun woning te zien: kleine, lichtgrijzige primitieve insecten met twee lange antennes vooraan en drie lange uitsteeksels achter aan hun lijf. Ze doen in principe geen kwaad, maar toch hebben nogal wat mensen er een hekel aan. Niet iedereen is verdraagzaam tegenover insecten in zijn leefomgeving.Mieren hebben er minder …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de otter komt terug, op kousenvoeten In tijden van kommer en kwel voor natuur en milieu mag er ook weleens ruimte zijn voor een succesverhaal. Dus, dames en heren: de otter beleeft een voorzichtige revival.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de veldspitsmuis kan zo in een reclame voor tandpasta Muizen in huis, dat zijn huismuizen of huisspitsmuizen. Beide zien er muisachtig uit, maar ze zijn slechts ver familie van elkaar.
Natuur Natuur Dirk Draulans' Beestenboel: De oogstelen van de barnsteenslak fungeren als tussenstation in het leven van een weerzinwekkende parasiet Een van de elementen die de grote Charles Darwin ertoe brachten om te gaan twijfelen aan de echtheid van een god als schepper van het leven, was het besef van het bestaan van parasieten met een in onze ogen gruwelijke levenswijze. In Darwins ogen zou een god nooit zoiets maken. Een geschikte kandidaat voor zijn …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: mannetjes dwingen vrouwtjesjuffers tot kamasutra-achtige acrobatieën Libellen behoren tot de soorten waarvan de jeugd er helemaal anders uitziet dan de volwassen vorm. Libellenlarven leven onderwater en zijn voor hun biotoopgenoten monsterachtige vreetmachines, terwijl de adulten van zeker de kleinere soorten – juffertjes geheten – als fragiele elfjes boven water dartelen. De meeste libellen overwinteren als larve in het plantaardig afval op …
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: de draaihals is een speciaal vogeltje met een gekke reputatie Draaihalzen kun je in theorie overal te zien krijgen, vooral tijdens de trekperiodes in de lente en de herfst. Dan verzeilen ze op de gekste plekken, zoals banale zandweggetjes, grazige tuinen of een afgelegen duintje.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom veel mensen liever geen geep op hun bord willen Als je biologische informatie over een zeevis zoekt, krijg je haast automatisch een eindeloze rij aanbevelingen over hoe de vis te vangen en klaar te maken. Ergerlijk. Maar voor de geep ligt het een beetje anders.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom mannelijke boktorren tijdens knokpartijen elkaars antennes proberen te breken Timmerboktorren zijn kevers die 1 tot 2 centimeter groot worden. Met hun grijsbruine schutkleur vol donkere vlekken zijn ze uitstekend gecamoufleerd voor een veilig leven op hun voornaamste biotoop: dood dennenhout.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: hoe gevaarlijk is de zandbakworm voor kinderen? Veel mensen willen het niet weten, maar onze lichamen vormen een uitstekende biotoop voor een hele reeks organismen die we niet per se koesteren. Zo zijn wij een veilige haven voor nogal wat wormen.
Wetenschap Wetenschap Dirk Draulans’ Beestenboel: waarom zwaait de witte kwikstaart zo met zijn staart? Witte kwikstaarten zijn mooie, maar vreemde beestjes. Ze lijken alomtegenwoordig in onze contreien, maar écht talrijk zijn ze niet.
