Volgens de Vreg ontstaat hierdoor discriminatie tussen wie wel en wie niet over zonnepanelen beschikt. Ook wordt de onafhankelijkheid van de Vreg en zijn exclusieve tariefbevoegdheid geschonden.

De regulator vindt los van de juridische argumenten hoe dan ook dat het decreet 'niet toekomstgericht' is: eigenaars van zonnepanelen worden onvoldoende gestimuleerd om hun zelfconsumptie te verhogen.

De Vlaamse regulator had in maart al een negatief advies uitgebracht over het artikel. Dat bepaalt dat eigenaars van zonnepanelen nog tot vijftien jaar na ingebruikname van de zonnepanelen in het oude tarifiëringssysteem kunnen blijven, inclusief het behoud van een virtuele terugdraaiende teller. Het gaat om het politiek meest gevoelige onderdeel van het decreet over de digitale meters.

Indien eigenaars van zonnepanelen niet langer van het voordeel van de terugdraaiende teller zouden kunnen genieten zoals bij de oude elektriciteitsmeters het geval is, zou dat voor sommigen een forse verhoging van de factuur kunnen betekenen. Voormalig Energieminister Bart Tommelein (Open VLD) wilde daarom dat bezitters van zonnepanelen gedurende vijftien jaar het voordeel zouden kunnen blijven behouden.

Uiteindelijk kwam een politiek akkoord uit de bus. Eigenaars van zonnepanelen die voor eind 2020 worden geplaatst, kunnen kiezen. Ofwel blijven ze voor vijftien jaar in het oude systeem - inclusief prosumententarief en een virtueel terugdraaiende teller - ofwel stappen ze in een nieuwe tariefstructuur, waarbij nettarieven worden aangerekend op basis van wat ze effectief op het net zetten en eraf halen.

Maar de Vreg zal dus een vernietigingsberoep indienen bij het Grondwettelijk Hof. Op 1 juli gaat distributienetbeheerder Fluvius van start met de uitrol van de digitale energiemeter in Vlaanderen. Eén van de eerste groepen die aan bod komt, zijn juist mensen met zonnepanelen.

Lydia Peeters: 'Enorm teleurgesteld'

Ontslagnemend Vlaams minister van Energie Lydia Peeters reageert ontgoocheld op de beslissing van energieregulator Vreg. 'Exact over een week start de uitrol van de digitale meter in de Vlaamse huishoudens en kleine bedrijven. Die uitrol komt niet in het gedrang door deze actie van de Vreg, maar veroorzaakt wel opnieuw onrust', meent de Open VLD-minister. Zij maakt zich ook sterk dat de regeling de juridische analyse door het Grondwettelijk Hof zal doorstaan.

'We schenden het gelijkheidsbeginsel niet. Want ongelijke gevallen kan je niet gelijk behandelen, zo zegt het Grondwettelijk Hof zelf. Uiteraard is er een verschil tussen mensen die zonnepanelen hebben en zij die geen zonnepanelen hebben. Voor deze laatsten verandert er niets, de eerste krijgen keuzevrijheid inzake tarifering', aldus Peeters.

Ook over de bevoegdheidsdiscussie zit Peeters op een andere lijn. 'We schenden de autonomie van de Vreg niet. Volgens de recente Europese richtlijnen is de decreetgever, de Vlaamse regering dus, hier wel degelijk bevoegd voor en mogen wij deze beslissing dus nemen. Bovendien vraagt Europa dat de consument keuzevrijheid krijgt. Ook dat wordt met dit decreet waargemaakt.'

Peeters denkt dan ook dat het decreet de passage bij het Grondwettelijk Hof zal overleven. 'Dit decreet werd zonder één tegenstem goedgekeurd in de plenaire vergadering. Dit is gelukt omdat het juridisch een goed onderbouwd dossier is. Ik ben er dan ook van overtuigd dat het Grondwettelijk Hof ons daarin zal volgen.'

Peeters benadrukt dat de uitrol van de digitale meter niet in het gedrang komt. Fluvius begint op 1 juli met de installatie van de eerste digitale meters. Woningen met zonnepanelen, nieuwbouwwoningen, ingrijpende energetische renovaties, budgetmeters en woningen die onderdeel uitmaakten van de proefprojecten digitale meters, komen het eerst aan de beurt.