De Universiteit Van Vlaanderen is genomineerd voor de eerste Belgian Podcast Awards. Stemmen kan hier.

Gemene comments krijgen op je Facebookpagina, een gênant filmpje op YouTube, uitgesloten worden van Whatsapp-groepen of een fake profiel van jezelf vinden,... Cyberpesten of online pesten kan verschillende vormen aannemen. Bovendien eindigt cyberpesten niet in het klaslokaal, maar kan het gewoon thuis verdergaan. Het is mogelijk dat slachtoffers 24u per dag belaagd worden. De grote vraag is: wat kun je eraan doen? Prof. Heidi Vandebosch (UAntwerpen) doet al jarenlang onderzoek naar cyberpesten en is de geknipte persoon om dit fenomeen uit te leggen.

Kan iedereen zingen? - Gwen Van Nuffelen (UAntwerpen)

Onderzoek heeft aangetoond dat zingen gelukkig maakt. Dan doe je het maar beter vaak en veel, nietwaar? Maar wat als jouw stemgeluid eerder kattengejank voortbrengt in plaats van harmonieuze melodieën? Professor Gwen Van Nuffelen van UAntwerpen heeft zelfs dan goed nieuws voor jou!

Moeten we plastics verbieden? - Dirk Vanderzande (UHasselt)

Plastics hebben een slechte naam: ze zorgen voor de plastic soep in de oceaan en voor de opwarming van de aarde. Zou het niet beter zijn, moesten we plastic gewoon niet meer maken. Moeten we plastic gewoon verbieden? Professor Dirk Vanderzande begon in 1987 met onderzoek naar polymeren, later werd dat onderzoek naar plastic (organische) geleiders en halfgeleiders, o.a. voor zonnecellen.

Hoe vind je een goed lief op Tinder? - Lara Hallam (UAntwerpen en AP Hogeschool)

Online dating apps gaan al een tijdje mee en het aanbod aan potentiële partners op die platformen is enorm. Vraag is dan: hoe pik je er een 'goeike' uit? Onderzoeker Lara Hallam (UAntwerpen en AP Hogeschool) legt je uit hoe je zelf je de kans op een goed lief kan vergroten.

Moet de dokter een boswandeling kunnen voorschrijven? - Michelle Plusquin (UHasselt)

Een goeie boswandeling van tijd tot tijd kan deugd doen. Maar heeft zo'n tochtje in het groen meer voordelen dan enkel een frisse neus? Dan zou je huisdokter je wel eens zo'n wandeling kunnen voorschrijven tegen stress, depressie of hart- en vaatziekten. Of dat meer dan fictie is, vroegen wij aan epidemiologe Michelle Plusquin.

Waarom roept geur zo'n sterke herinneringen op? - Ann Van der Jeugd (KU Leuven)

Je ruikt eau de cologne 4711 en plotsklaps sta je in de woonkamer van je grootmoeder. Een zweem van lavendel zweeft voorbij en je bent ineens weer 8 jaar en op vakantie in de Provence. Geuren hebben de mogelijkheid om heel levendige herinneringen op te wekken, meer nog dan foto's. Hoe komt dat eigenlijk? Wat is er zo speciaal aan onze reukzin? Dr. Ann Van der Jeugd (KU Leuven) legt uit.

Mag ik mijn pluskind straffen? - Tim Wuyts (UHasselt)

Je zorgt jarenlang met veel liefde voor je pluskind. Maar als puntje bij paaltje komt, heb jij als plusouder eigenlijk weinig tot niets te zeggen. Hoe dat komt en wat de wet dan wél zegt, hoor je van rechtsgeleerde Tim Wuyts van UHasselt!

Waarom is borstkanker zo moeilijk uit te roeien? - Hans Wildiers (KU Leuven)

Hoewel de wetenschap niet stil staat en er onderzoek wordt gedaan naar beloftevolle behandelingen, krijgt 1 op de 10 vrouwen ooit borstkanker. Oncoloog Hans Wildiers (KU Leuven) legt uit hoe dat komt en waarom het zo moeilijk is om dat aantal te doen dalen.

Kan iedereen zingen? - Gwen Van Nuffelen (UAntwerpen)

Onderzoek heeft aangetoond dat zingen gelukkig maakt. Dan doe je het maar beter vaak en veel, nietwaar? Maar wat als jouw stemgeluid eerder kattengejank voortbrengt in plaats van harmonieuze melodieën? Professor Gwen Van Nuffelen van UAntwerpen heeft zelfs dan goed nieuws voor jou!

Waarom zijn er te weinig leerkrachten? - Els Consuegra (VUB)

Het onderwijs kampt met een probleem: er zijn te weinig leerkrachten. En het tekort is nijpender dan ooit. Hoe dat komt en wat we eraan kunnen doen, weet professor pedagogiek Els Consuegra van VUB te vertellen in deze podcast.

Werken de media de democratie tegen?

- Ike Picone (VUB)

Journalistiek en democratie gaan hand in hand en kunnen niet zonder elkaar. Ze zijn elkaars strengste criticus én elkaars beschermer. Of niet? Media-expert Ike Picone (VUB) werpt in dit college een kritische blik op dit idee.

Kan een democratie bestaan zonder kapitalisme? - Koen Schoors (UGent)

Communisme... het klinkt mooi: iedereen werkt zo hard als hij of zij aan kan en neemt wat hij of zij nodig heeft. Maar... zijn er communistische landen die democratisch zijn? Kan dat? Of zijn communisme en democratie onverzoenbaar? Econoom Koen Schoors (UGent) legt uit waarom communisme te mooi is om waar te zijn en waarom kapitalisme het enige mogelijke marktsysteem is voor een democratie.

Op wie stemmen moslims? - Samira Azabar (UAntwerpen)

Als politicus is het erg belangrijk om te weten waarom je kiezers stemmen hoe ze stemmen. Een belangrijke minderheidsgroep in ons land zijn moslims. Dus is het ook goed om te weten op wie moslims stemmen. Links, rechts, alleen op andere moslims of op partijen die rekening houden met religie? Politiek socioloog Samira Azabar (UAntwerpen) onderzocht het stemgedrag van Belgische moslims.

Kun je blindheid genezen met aardappelen? - Bert Van den Bogerd (UAntwerpen)

Als je niet goed ziet, kan je dat meestal eenvoudig oplossen door een bril te dragen. Maar als je hoornvlies beschadigd is, helpt een bril niet meer. Een nieuw hoornvlies heb je dan nodig. Helaas is er een donortekort. Maar gelukkig staat de wetenschap niet stil. Expert in experimentele oogheelkunde Bert Van den Bogerd (UAntwerpen) dook in zijn labo op zoek naar oplossingen.

Waarom is België zo ingewikkeld? - Dave Sinardet (VUB)

België is een bijzonder complex voorbeeld van een moderne democratie. Het systeem is zo ondoorgrondelijk dat onze eigen toppolitici soms zelfs de kluts kwijt zijn. Is het misschien tijd voor een nieuwe, serieuze staatshervorming? Politicoloog Dave Sinardet (VUB) vertelt ons waarom ons land zo complex is, hoe we hier terecht zijn gekomen én hij geeft voor eens en altijd uitsluitsel over hoeveel parlementen en regering we (momenteel) hebben.

Wordt de wereld beter na een pandemie? - Wouter Ryckbosch (VUB)

Toen het coronavirus in 2020 in onze regionen neerstreek, werden we geconfronteerd met een ware pandemie, ongekend in het recente verleden. Toch was het niet helemaal nieuw als we onze blik op de geschiedenis wat verruimen. En was zo'n pandemie dan altijd nefast voor de wereldbevolking of konden we er ook soms iets positiefs uit halen? Dat vroegen we aan economisch en sociaal historicus Wouter Ryckbosch (VUB).

Hoe democratisch was het oude Griekenland? - Lieve Van Hoof (UGent)

Als iemand vraagt naar de bakermat van de democratie, denken we spontaan aan het oude Athene. Maar hoe democratisch waren de Atheners zo'n 2.500 jaar geleden en zouden we hen vandaag nog steeds zo bestempelen? Dat vroegen we aan Lieve Van Hoof, classica en historica aan de UGent.

Hoe gaan we naar het diepste punt in de oceaan? - David Van Rooij (UGent)

Je kent natuurlijk de hoogste berg ter wereld, de Mount Everest, maar heb je ook al eens gehoord over het diepste punt in de oceaan? De Challenger diepte ligt op 11 km diep en ernaartoe gaan is geen sinecure. Het is er pikdonker, koud en de druk is er zo hoog dat je op die diepte in elkaar zou klappen. Hoe gaan we er dan naartoe en wat is er te vinden? Dat hoor je van marien geoloog David Van Rooij (UGent).

Hoe overleef je een kernramp? - Stijn De Schepper (UAntwerpen)

In België zijn we omringd door kerncentrales. Hoewel de kans zeer klein is dat zich hier een tweede Tsjernobyl of Fukushima afspeelt, is er nooit een nulrisico. Wat er gebeurt tijdens een kernramp, wat straling met jouw lichaam doet en wat je moet doen als die nachtmerrie werkelijkheid wordt, hoor je van nucleair fysicus Stijn De Schepper (UAntwerpen).

Is burn-out een ingebeelde ziekte? - Erik Franck (UAntwerpen)

Elke dag vermoeid zijn, een rollercoaster aan emoties beleven en daarbovenop nog eens een hele reeks psychosomatische klachten ervaren... Moet je dan gewoon even vakantie nemen of is er meer aan de hand? Burn-out expert Erik Franck (UAntwerpen) legt je haarfijn uit hoe de vicieuze cirkel die leidt tot burn-out in gang wordt gezet en wat je daaraan kan doen!

Hoe herken jij een complottheorie? - Johan Braeckman (UGent)

De wereld zou bestuurd worden door een elite die het bloed van kinderen drinkt. Oud-presidentskandidaat Hillary Clinton zou de spil zijn in een pedofielennetwerk dat gerund wordt vanuit een pizzazaak in Washington. En de 5G-masten zouden verantwoordelijk zijn voor de verspreiding van het coronavirus. Totaal zotte ideeën waar niks van aan is. Complottheorieën dus. Maar waar komen die vandaan? En... hoe herken je een verzonnen complottheorie? Want er bestaan natuurlijk ook échte complotten. Filosoof Johan Braeckman helpt je in deze podcast het verschil te zien tussen fantastische fictie en (meestal veel saaiere) feiten.

Waarom zijn bekkenbodem-spieroefeningen niet enkel belangrijk voor zwangere vrouwen? - Hedwig Neels (UAntwerpen)

Niet roken, geen alcohol, blijven bewegen, zorgen voor een goede nachtrust,... Dat is het standaardadvies voor zwangere vrouwen. Naarmate de wetenschap vooruitgaat, wordt het advies ook gespecialiseerder. Zoals 'train je bekkenbodemspieren'. En dat is niet enkel van toepassing op zwangere vrouwen. Wat bekkenbodemspieren precies zijn en hoe die bijdragen aan jouw gezondheid, hoor je van dr. Hedwig Neels (UAntwerpen).

Waarom is olifantenkak de beste kak? - Judith Sitters (VUB)

In deze podcast trekken we naar de Afrikaanse savanne. Daar wonen heel wat dieren samen, van leeuwen tot nijlpaarden en zebra's. Maar hun aantallen gaan achteruit en vooral de allergrootste dieren, zoals neushoorns en olifanten, zijn met uitsterven bedreigd. Wat gebeurt er met onze natuur als deze soorten zouden verdwijnen? En waarom speelt hun kak daarbij zo'n belangrijke rol? Ecoloog Judith Sitters (VUB) neemt je mee naar de Afrikaanse savanne en een wereld vol kak om deze vragen te beantwoorden.

Is alles de schuld van je ouders? - Guy Bosmans (KU Leuven)

Ouders kunnen je steun en toeverlaat zijn. Ze helpen je uit de nood, geven je een duwtje in de rug, spreken je bemoedigende woorden toe. Langs de andere kant kunnen ouders je ook in de problemen brengen. Ouders kunnen je negeren, verwaarlozen, verlaten. Psycholoog Guy Bosmans (KU Leuven) buigt zich over de ouder-kind dynamiek.

Moeten we alle drugs legaliseren? - Tom Decorte (UGent)

Wist je dat onze drugswet al 100 jaar oud is? Het idee is dat we drugshandel én drugsgebruik het beste aanpakken door vraag én aanbod strafbaar te maken. Alleen.... dit blijkt dat niet te werken. De vraag is alleen maar gestegen en ook het aanbod aan drugs is groter dan ooit. Met ook véél drugscriminaliteit errond. Moet dat drugsbeleid dan niet radicaal anders aangepakt worden? Zou het beter zijn om drugs te legaliseren en reguleren? Criminoloog Tom Decorte (UGent) legt de voor- en nadelen naast elkaar.

Waarom moeten we meer nadenken over vuur? - Ignaas Devisch (UGent)

De mens vereerde het eeuwen lang en bouwde er zelfs tempels voor. Vandaag hebben we het echter getemd en ontbreekt het ontzag ervoor. We hebben het over vuur. Ignaas Devisch (UGent) legt uit waarom we dat vuur beter herontdekken.

Wie gaat de coronafactuur betalen? - Michel Maus (VUB)

De covidpandemie was voor heel wat mensen en bedrijven ook financieel niet evident. De overheid sprong bij, door mensen en bedrijven te steunen. Miljarden heeft die steun al gekost. De overheid heeft hiervoor geld geleend, dat uiteindelijk moet worden terugbetaald. En dus... wie zal die coronafactuur binnenkort (terug)betalen? We vroegen het aan fiscaal expert aan de VUB, prof. dr. Michel Maus.

Mag je baby's genetisch manipuleren? - Lode Lauwaert (KU Leuven)

Genetische manipulatie... het is een wetenschap die enorm fascineert en tegelijkertijd doet huiveren. Je denkt misschien aan planten die we genetisch manipuleren om bijvoorbeeld droogteperiodes beter te doorstaan, maar wist je dat we ook het DNA van mensen kunnen veranderen met de Crispr/Cas-technologie? Zou jij aan je genen laten morrelen om jezelf te 'verbeteren'? Of.. aan de genen van je kinderen? Je hebt waarschijnlijk heel wat tegenargumenten. Techniekfilosoof Lode Lauwaert (KU Leuven) legt je uit dat die tegenargumenten op wankele schroeven staan.

Is een parlement vol witte mannen ondemocratisch? - Karen Celis (VUB)

Als de politici in het parlement vertegenwoordigers moeten zijn van hun kiezers, zetelen er dan niet iets te veel witte mannen voor een gezond evenwicht? Prof. dr. Karen Celis, VUB-politicoloog, neemt onze democratie onder de loep en vertelt ons hoe we het nóg democratischer kunnen maken.

Is biologisch echt beter? - dr. ir. Pieter Spanoghe (UGent)

Als je aan biologische landbouw denkt, denk je misschien aan groene weiden, volle smaken en koeien die er net iets gelukkiger uitzien. Maar niet alles wat biologisch is, is ook echt beter. Expert gewasbescherming Pieter Spanoghe (UGent) laat zien dat het gras niet steeds groener is aan de biologische kant.

Kunnen make-up en tandpasta je cellen beschadigen? - moleculair toxicologe Karen Smeets

Je hebt ongetwijfeld al gehoord over schadelijke microplastics, maar wist je dat er ook nanoplastics bestaan? Die zijn nog kleiner. En ze zitten zelfs in make-up en tandpasta! Kunnen die dagdagelijkse spullen onze cellen beschadigen? Karen Smeets, moleculair toxicologe aan de UHasselt, kijkt samen met ons naar het kleinste van het kleinste.

Kunnen we het coronavirus ooit overwinnen? - fysioloog Filip Lardon

Het coronavirus hoeft waarschijnlijk geen introductie meer. Mochten ze ooit een film maken over het jaar 2020, zal dat kleine onding ongetwijfeld de superschurk spelen. We kunnen alleen maar hopen dat we in 2021 geen sequel voorgeschoteld krijgen. Hoe kunnen we dat in godsnaam vermijden? Filip Lardon is fysioloog aan de UAntwerpen en hij laat de blauwdruk van het meesterplan zien.

Ben je een loser als je geen carrière maakt? - dr. Tanja Verheyen

Wees eens eerlijk met jezelf. Doe jij je werk echt graag? Geeft je job je zingeving en sta je graag op om naar je bureau te gaan? Of zijn je salaris en de bijhorende voordelen je grootste motivator? Velen van ons voelen de druk hoger en hoger worden en het aantal burn outs blijven stijgen. Tijd om onze relatie met werk onder de loep te nemen. Experte demotie Tanja Verheyen (VUB) legt uit.

Waarom zijn hoogbegaafden zo vaak ongelukkig op het werk? - prof. dr. Kathleen Venderickx

Als je aan hoogbegaafden denkt, denk je misschien aan iconische figuren zoals Albert Einstein of Mozart. Maar wist je dat hoogbegaafde in quasi elke laag van de bevolking en in elk bedrijf voorkomen? En wist je dat, ondanks hun intelligentie, het vaak niet van een leien dakje gaat op de werkvloer? Hoe dat komt legt expert hoogbegaafdheid Kathleen Venderickx (UHasselt) je met plezier uit.

Prof. dr. Koen Schoors - Hoe kan 5000 euro je hele leven veranderen?

We hebben veel maatregelen om ongelijkheid in onze maatschappij te corrigeren. Denk maar werkloosheidsuitkeringen, sociale woningen of organisaties zoals het OCMW. Allen moeten de kloof tussen arm en rijk opvullen. Maar wat als het veel simpeler zou kunnen? Wat als we iedereen aan het begin van zijn carrière een beetje meer kansen zouden kunnen geven? Institutioneel econoom Koen Schoors (UGent) deed onderzoek naar het kapitaal van studenten en bewijst dat 1 maatregel een wereld van verschil kan maken.

Prof. dr. Marian Verhelst - Lopen we binnenkort rond met een computer in onze hersenen?

Vroeger nam een computer een hele kamer in beslag, terwijl we er nu een in onze broekzak hebben zitten of aan onze pols hebben hangen. Kunnen we nog een stap verder gaan en lopen we binnenkort rond met een computer in onze hersenen? Als micro-elektronicus aan de KULeuven ontwerpt prof. dr. Marian Verhelst computerchips en zij is dan ook de geknipte vrouw om samen met ons naar de toekomst te kijken.

Prof. dr. Bram Vanthournout - Waarom zijn mensen niet blauw?

Blank, rozig, gebronsd of donkerbruin,... hoewel mensen verschillende huidskleuren kunnen hebben, blijven die kleuren binnen het spectrum van het vleeskleurige. Vreemd, nietwaar, als je dat vergelijkt met de uitbundige tinten die de natuur overal rondom ons tentoon spreidt? Bioloog Bram Vanthournout (UGent) keek naar het groen in planten, het rode in kardinaalvogels én het bruinige in onze huid en kwam tot een interessante conclusie!

Prof. dr. Anneleen Michiels - Kan je met één aandeel rijk worden?

We weten het al langer: een spaarrekening brengt niets op! Als je pech hebt en de rente daalt onder nul, zul je zelfs moeten bijbetalen om je centen te mogen parkeren! Je kan natuurlijk ook investeren. In vastgoed bijvoorbeeld, of... in aandelen! Wat aandelen precies zijn en waarom die in waarde veranderen, hoor je van econome Anneleen Michiels (UHasselt).

Prof. dr. Kenneth Sörensen - Kraken sudokumakers weldra je bankgegevens?

Als je iemand in de trein een sudoku ziet oplossen, is dat misschien niet zo onschuldig als je denkt. Wie weet is die sudokufreak wel uit op een prijs van een miljoen dollar of nog erger: je bankgegevens! Want geloof het of niet, in sudoku's vind je misschien wel de oplossing van een van de grootste problemen uit de wiskunde. Prof. dr. Kenneth Sörensen is algoritme-expert aan de UAntwerpen en legt ons uit waarom sudoku's zo belangrijk kunnen zijn.

Beluister eerdere podcasts

Prof. dr. Alain Verbeke - Hoe onterf je je kind?

Volgens de wet is elk kind gelijk en erft elk kind ook evenveel wanneer je sterft. Maar wat als je één kind liever ziet dan een ander? Of wat als één van je kinderen meer hulp nodig heeft? Wat als je een van je kinderen nog nauwelijks ziet? Valt er wat aan te sleutelen, aan die erfenis? Expert in erfrecht en familiale planning Alain Verbeke (KU Leuven) buigt zich in de praktijk over erfeniskwesties en vertelt je in deze podcast wat de wet zegt en wat jij als ouder kan doen.

Prof. dr. Maarten Vansteenkiste - Hoe zorg ik ervoor dat mijn kind doet wat ik vraag?

Weet je nog toen je vol goede moed en levensvreugde begon aan die grote mijlpaal: kinderen krijgen! En hoe je naïef vasthield aan het beeld van onschuldige mini-jij's die braaf deden wat jij vroeg (HA HA)? Aan alle ouders die de wanhoop nabij zijn: deze podcast is voor jullie! Kinderen opvoeden is geen sinecure, vooral niet als je beseft dat die kleintjes net het tegenovergestelde willen doen wat jij wil. Gelukkig is daar Maarten Vansteenkiste, ontwikkelings- en motivatiepsycholoog aan UGent!

Prof. dr. Lode Godderis - Zit de levensstijl van je opa in je genen?

Genetisch gezien besta jij uit de helft van de genen van elk van je biologische ouders. Toch zit er meer achter dan je zou denken, want ook de levensstijl van je ouders heb je meegekregen. En dus ook een beetje van je grootouders én je overgrootouders. Hoe dat komt, legt milieu-arts prof. dr. Lode Godderis (KULeuven) haarfijn voor je uit.

Prof. dr. Wim Thiery - Moeten we ons voorbereiden op een nieuwe ijstijd?

Als we zowat iedereen behalve Donald Trump mogen geloven, warmt de aarde op aan een ongekende snelheid. Maar zou het niet kunnen dat onze planeet binnenkort gewoon weer afkoelt en dat er een nieuwe ijstijd aankomt? Moeten we ons opmaken voor een leven in een sauna of een koelkast? Klimaatwetenschapper prof. dr. Wim Thiery van de VUB vertelt ons welke outfit we moeten klaarleggen.

Prof. dr. Dirk Ryckbosch - Wat is donkere materie?

Er is een stof die wetenschappers al decennia bezighoudt, maar haar geheimen maar niet wil onthullen: donkere materie! Donker, omdat het een stof is die geen licht uitstraalt of weerkaatst en bijgevolg onzichtbaar is. Maar... hoe onderzoek je iets dat onzichtbaar is? Meer nog, hoe weet je dat iets bestaat als je het zelfs met de meest krachtige microscopen niet kan zien? Een vraag waar Dirk Ryckbosch, deeltjesfysicus aan UGent, een verhaal bij kan vertellen dat tot je verbeelding zal spreken!

Prof. dr. Dominique Hansen - Hoe word ik fit vanuit mijn luie zetel?

De wetenschap heeft ons leven al op ongelooflijk veel manieren makkelijker gemaakt, maar toch zijn er ook veel zaken die nog niet zijn aangepakt. Zoals fit zijn, bijvoorbeeld. Zou er nu echt geen enkele manier zijn om fit te worden zonder er maar een druppel zweet aan te verspillen? Als fysioloog aan de UHasselt ging prof. dr. Dominique Hansen op zoek naar wondermiddeltjes en geheime technieken. Behoort sporten dan eindelijk tot het verleden?

Prof. dr. Liesbet Temmerman - Waarom zal niemand ouder dan 122 worden?

De wetenschap staat niet stil: betere vaccins, meer inzichten in verschillende ziektes, betere ziekenhuizen en hygiëne hebben ervoor gezorgd dat we al een stuk ouder worden dan pakweg 100 jaar geleden. En toch lijkt er een bovengrens te zijn. Niemand werd ooit ouder dan 122. Prof. Liesbet Temmerman (KU Leuven) zoekt uit waarom dat zo is.

Prof. dr. Nick Schryvers - Waarom is een meter een meter?

We drukken elke lengte uit in meters of afgeleiden, maar staan nooit stil bij de oorsprong van onze lengtemaat. Waarom is een meter een meter lang? En hoe hebben we in godsnaam overleefd zonder één duidelijke lengtemaat? Prof. dr. Nick Schryvers is experimenteel fysicus aan de UAntwerpen neemt ons mee naar een verwarrende tijd van duimen, voeten en ellen.

Prof. dr. Esther Wolfs - Wat kan je doen met stamcellen?

Een volwassen persoon bestaat uit ca. 60 biljoen cellen, onder te verdelen in 220 verschillende soorten. Er zit een heel speciale soort tussen, een soort die meer kan dan de andere cellen, een soort 'supercel' als het ware: de stamcel! Maar... waarom is die net zo super? En waarom horen we er niet meer over? Prof. Esther Wolfs van UHasselt werpt haar biomedische bril op de vraag: wat kan je doen met stamcellen!

Prof. dr. Ulrike Van Daele - Hoe word jij even gespierd als Arnold Schwarzenegger?

Elke superheldenfilm is tegenwoordig doorspekt met mannen die hun spieren amper in hun strakke pakjes krijgen. Niets nieuws, want jaren voordien veroorzaakten Arnold Schwarzenegger en Sylvester Stallone al een gespierde hype. Niet iedereen wordt geboren als spierbundel, maar is het dan wel mogelijk om zo gespierd te worden als al die filmhelden? Als kinesitherapeut aan de UAntwerpen is prof. dr. Ulrike Van Daele de ideale personal coach voor deze vraag.

Prof. dr. Marlies Van Bael - Waarom is je GSM altijd plat?

Ken je dat: je laadt voor het slapengaan je gsm helemaal op en tegen de middag is je batterij al voor de helft leeg. Om. Gek. Van. Te. Worden! Kunnen ze nu niet eens een batterij maken die lang meegaat?! Dat is nu net iets waar materiaalchemici zoals prof. Marlies Van Bael (UHasselt) zich al jarenlang mee bezighouden. Wat er precies gebeurt binnen een batterij, waarom die verslechtert en wat jijzelf eraan kunt doen, hoor je in dit college!

Gemene comments krijgen op je Facebookpagina, een gênant filmpje op YouTube, uitgesloten worden van Whatsapp-groepen of een fake profiel van jezelf vinden,... Cyberpesten of online pesten kan verschillende vormen aannemen. Bovendien eindigt cyberpesten niet in het klaslokaal, maar kan het gewoon thuis verdergaan. Het is mogelijk dat slachtoffers 24u per dag belaagd worden. De grote vraag is: wat kun je eraan doen? Prof. Heidi Vandebosch (UAntwerpen) doet al jarenlang onderzoek naar cyberpesten en is de geknipte persoon om dit fenomeen uit te leggen. Onderzoek heeft aangetoond dat zingen gelukkig maakt. Dan doe je het maar beter vaak en veel, nietwaar? Maar wat als jouw stemgeluid eerder kattengejank voortbrengt in plaats van harmonieuze melodieën? Professor Gwen Van Nuffelen van UAntwerpen heeft zelfs dan goed nieuws voor jou!Plastics hebben een slechte naam: ze zorgen voor de plastic soep in de oceaan en voor de opwarming van de aarde. Zou het niet beter zijn, moesten we plastic gewoon niet meer maken. Moeten we plastic gewoon verbieden? Professor Dirk Vanderzande begon in 1987 met onderzoek naar polymeren, later werd dat onderzoek naar plastic (organische) geleiders en halfgeleiders, o.a. voor zonnecellen.Online dating apps gaan al een tijdje mee en het aanbod aan potentiële partners op die platformen is enorm. Vraag is dan: hoe pik je er een 'goeike' uit? Onderzoeker Lara Hallam (UAntwerpen en AP Hogeschool) legt je uit hoe je zelf je de kans op een goed lief kan vergroten.Een goeie boswandeling van tijd tot tijd kan deugd doen. Maar heeft zo'n tochtje in het groen meer voordelen dan enkel een frisse neus? Dan zou je huisdokter je wel eens zo'n wandeling kunnen voorschrijven tegen stress, depressie of hart- en vaatziekten. Of dat meer dan fictie is, vroegen wij aan epidemiologe Michelle Plusquin.Je ruikt eau de cologne 4711 en plotsklaps sta je in de woonkamer van je grootmoeder. Een zweem van lavendel zweeft voorbij en je bent ineens weer 8 jaar en op vakantie in de Provence. Geuren hebben de mogelijkheid om heel levendige herinneringen op te wekken, meer nog dan foto's. Hoe komt dat eigenlijk? Wat is er zo speciaal aan onze reukzin? Dr. Ann Van der Jeugd (KU Leuven) legt uit.Je zorgt jarenlang met veel liefde voor je pluskind. Maar als puntje bij paaltje komt, heb jij als plusouder eigenlijk weinig tot niets te zeggen. Hoe dat komt en wat de wet dan wél zegt, hoor je van rechtsgeleerde Tim Wuyts van UHasselt!Hoewel de wetenschap niet stil staat en er onderzoek wordt gedaan naar beloftevolle behandelingen, krijgt 1 op de 10 vrouwen ooit borstkanker. Oncoloog Hans Wildiers (KU Leuven) legt uit hoe dat komt en waarom het zo moeilijk is om dat aantal te doen dalen.Onderzoek heeft aangetoond dat zingen gelukkig maakt. Dan doe je het maar beter vaak en veel, nietwaar? Maar wat als jouw stemgeluid eerder kattengejank voortbrengt in plaats van harmonieuze melodieën? Professor Gwen Van Nuffelen van UAntwerpen heeft zelfs dan goed nieuws voor jou!Waarom zijn er te weinig leerkrachten? - Els Consuegra (VUB)Het onderwijs kampt met een probleem: er zijn te weinig leerkrachten. En het tekort is nijpender dan ooit. Hoe dat komt en wat we eraan kunnen doen, weet professor pedagogiek Els Consuegra van VUB te vertellen in deze podcast.Journalistiek en democratie gaan hand in hand en kunnen niet zonder elkaar. Ze zijn elkaars strengste criticus én elkaars beschermer. Of niet? Media-expert Ike Picone (VUB) werpt in dit college een kritische blik op dit idee.Communisme... het klinkt mooi: iedereen werkt zo hard als hij of zij aan kan en neemt wat hij of zij nodig heeft. Maar... zijn er communistische landen die democratisch zijn? Kan dat? Of zijn communisme en democratie onverzoenbaar? Econoom Koen Schoors (UGent) legt uit waarom communisme te mooi is om waar te zijn en waarom kapitalisme het enige mogelijke marktsysteem is voor een democratie.Als politicus is het erg belangrijk om te weten waarom je kiezers stemmen hoe ze stemmen. Een belangrijke minderheidsgroep in ons land zijn moslims. Dus is het ook goed om te weten op wie moslims stemmen. Links, rechts, alleen op andere moslims of op partijen die rekening houden met religie? Politiek socioloog Samira Azabar (UAntwerpen) onderzocht het stemgedrag van Belgische moslims.Als je niet goed ziet, kan je dat meestal eenvoudig oplossen door een bril te dragen. Maar als je hoornvlies beschadigd is, helpt een bril niet meer. Een nieuw hoornvlies heb je dan nodig. Helaas is er een donortekort. Maar gelukkig staat de wetenschap niet stil. Expert in experimentele oogheelkunde Bert Van den Bogerd (UAntwerpen) dook in zijn labo op zoek naar oplossingen.België is een bijzonder complex voorbeeld van een moderne democratie. Het systeem is zo ondoorgrondelijk dat onze eigen toppolitici soms zelfs de kluts kwijt zijn. Is het misschien tijd voor een nieuwe, serieuze staatshervorming? Politicoloog Dave Sinardet (VUB) vertelt ons waarom ons land zo complex is, hoe we hier terecht zijn gekomen én hij geeft voor eens en altijd uitsluitsel over hoeveel parlementen en regering we (momenteel) hebben.Toen het coronavirus in 2020 in onze regionen neerstreek, werden we geconfronteerd met een ware pandemie, ongekend in het recente verleden. Toch was het niet helemaal nieuw als we onze blik op de geschiedenis wat verruimen. En was zo'n pandemie dan altijd nefast voor de wereldbevolking of konden we er ook soms iets positiefs uit halen? Dat vroegen we aan economisch en sociaal historicus Wouter Ryckbosch (VUB).Als iemand vraagt naar de bakermat van de democratie, denken we spontaan aan het oude Athene. Maar hoe democratisch waren de Atheners zo'n 2.500 jaar geleden en zouden we hen vandaag nog steeds zo bestempelen? Dat vroegen we aan Lieve Van Hoof, classica en historica aan de UGent.Je kent natuurlijk de hoogste berg ter wereld, de Mount Everest, maar heb je ook al eens gehoord over het diepste punt in de oceaan? De Challenger diepte ligt op 11 km diep en ernaartoe gaan is geen sinecure. Het is er pikdonker, koud en de druk is er zo hoog dat je op die diepte in elkaar zou klappen. Hoe gaan we er dan naartoe en wat is er te vinden? Dat hoor je van marien geoloog David Van Rooij (UGent).In België zijn we omringd door kerncentrales. Hoewel de kans zeer klein is dat zich hier een tweede Tsjernobyl of Fukushima afspeelt, is er nooit een nulrisico. Wat er gebeurt tijdens een kernramp, wat straling met jouw lichaam doet en wat je moet doen als die nachtmerrie werkelijkheid wordt, hoor je van nucleair fysicus Stijn De Schepper (UAntwerpen).Elke dag vermoeid zijn, een rollercoaster aan emoties beleven en daarbovenop nog eens een hele reeks psychosomatische klachten ervaren... Moet je dan gewoon even vakantie nemen of is er meer aan de hand? Burn-out expert Erik Franck (UAntwerpen) legt je haarfijn uit hoe de vicieuze cirkel die leidt tot burn-out in gang wordt gezet en wat je daaraan kan doen!De wereld zou bestuurd worden door een elite die het bloed van kinderen drinkt. Oud-presidentskandidaat Hillary Clinton zou de spil zijn in een pedofielennetwerk dat gerund wordt vanuit een pizzazaak in Washington. En de 5G-masten zouden verantwoordelijk zijn voor de verspreiding van het coronavirus. Totaal zotte ideeën waar niks van aan is. Complottheorieën dus. Maar waar komen die vandaan? En... hoe herken je een verzonnen complottheorie? Want er bestaan natuurlijk ook échte complotten. Filosoof Johan Braeckman helpt je in deze podcast het verschil te zien tussen fantastische fictie en (meestal veel saaiere) feiten.Niet roken, geen alcohol, blijven bewegen, zorgen voor een goede nachtrust,... Dat is het standaardadvies voor zwangere vrouwen. Naarmate de wetenschap vooruitgaat, wordt het advies ook gespecialiseerder. Zoals 'train je bekkenbodemspieren'. En dat is niet enkel van toepassing op zwangere vrouwen. Wat bekkenbodemspieren precies zijn en hoe die bijdragen aan jouw gezondheid, hoor je van dr. Hedwig Neels (UAntwerpen).In deze podcast trekken we naar de Afrikaanse savanne. Daar wonen heel wat dieren samen, van leeuwen tot nijlpaarden en zebra's. Maar hun aantallen gaan achteruit en vooral de allergrootste dieren, zoals neushoorns en olifanten, zijn met uitsterven bedreigd. Wat gebeurt er met onze natuur als deze soorten zouden verdwijnen? En waarom speelt hun kak daarbij zo'n belangrijke rol? Ecoloog Judith Sitters (VUB) neemt je mee naar de Afrikaanse savanne en een wereld vol kak om deze vragen te beantwoorden.Ouders kunnen je steun en toeverlaat zijn. Ze helpen je uit de nood, geven je een duwtje in de rug, spreken je bemoedigende woorden toe. Langs de andere kant kunnen ouders je ook in de problemen brengen. Ouders kunnen je negeren, verwaarlozen, verlaten. Psycholoog Guy Bosmans (KU Leuven) buigt zich over de ouder-kind dynamiek.Wist je dat onze drugswet al 100 jaar oud is? Het idee is dat we drugshandel én drugsgebruik het beste aanpakken door vraag én aanbod strafbaar te maken. Alleen.... dit blijkt dat niet te werken. De vraag is alleen maar gestegen en ook het aanbod aan drugs is groter dan ooit. Met ook véél drugscriminaliteit errond. Moet dat drugsbeleid dan niet radicaal anders aangepakt worden? Zou het beter zijn om drugs te legaliseren en reguleren? Criminoloog Tom Decorte (UGent) legt de voor- en nadelen naast elkaar.De mens vereerde het eeuwen lang en bouwde er zelfs tempels voor. Vandaag hebben we het echter getemd en ontbreekt het ontzag ervoor. We hebben het over vuur. Ignaas Devisch (UGent) legt uit waarom we dat vuur beter herontdekken.De covidpandemie was voor heel wat mensen en bedrijven ook financieel niet evident. De overheid sprong bij, door mensen en bedrijven te steunen. Miljarden heeft die steun al gekost. De overheid heeft hiervoor geld geleend, dat uiteindelijk moet worden terugbetaald. En dus... wie zal die coronafactuur binnenkort (terug)betalen? We vroegen het aan fiscaal expert aan de VUB, prof. dr. Michel Maus.Genetische manipulatie... het is een wetenschap die enorm fascineert en tegelijkertijd doet huiveren. Je denkt misschien aan planten die we genetisch manipuleren om bijvoorbeeld droogteperiodes beter te doorstaan, maar wist je dat we ook het DNA van mensen kunnen veranderen met de Crispr/Cas-technologie? Zou jij aan je genen laten morrelen om jezelf te 'verbeteren'? Of.. aan de genen van je kinderen? Je hebt waarschijnlijk heel wat tegenargumenten. Techniekfilosoof Lode Lauwaert (KU Leuven) legt je uit dat die tegenargumenten op wankele schroeven staan.Als de politici in het parlement vertegenwoordigers moeten zijn van hun kiezers, zetelen er dan niet iets te veel witte mannen voor een gezond evenwicht? Prof. dr. Karen Celis, VUB-politicoloog, neemt onze democratie onder de loep en vertelt ons hoe we het nóg democratischer kunnen maken.Als je aan biologische landbouw denkt, denk je misschien aan groene weiden, volle smaken en koeien die er net iets gelukkiger uitzien. Maar niet alles wat biologisch is, is ook echt beter. Expert gewasbescherming Pieter Spanoghe (UGent) laat zien dat het gras niet steeds groener is aan de biologische kant.Je hebt ongetwijfeld al gehoord over schadelijke microplastics, maar wist je dat er ook nanoplastics bestaan? Die zijn nog kleiner. En ze zitten zelfs in make-up en tandpasta! Kunnen die dagdagelijkse spullen onze cellen beschadigen? Karen Smeets, moleculair toxicologe aan de UHasselt, kijkt samen met ons naar het kleinste van het kleinste.Het coronavirus hoeft waarschijnlijk geen introductie meer. Mochten ze ooit een film maken over het jaar 2020, zal dat kleine onding ongetwijfeld de superschurk spelen. We kunnen alleen maar hopen dat we in 2021 geen sequel voorgeschoteld krijgen. Hoe kunnen we dat in godsnaam vermijden? Filip Lardon is fysioloog aan de UAntwerpen en hij laat de blauwdruk van het meesterplan zien.Wees eens eerlijk met jezelf. Doe jij je werk echt graag? Geeft je job je zingeving en sta je graag op om naar je bureau te gaan? Of zijn je salaris en de bijhorende voordelen je grootste motivator? Velen van ons voelen de druk hoger en hoger worden en het aantal burn outs blijven stijgen. Tijd om onze relatie met werk onder de loep te nemen. Experte demotie Tanja Verheyen (VUB) legt uit.Als je aan hoogbegaafden denkt, denk je misschien aan iconische figuren zoals Albert Einstein of Mozart. Maar wist je dat hoogbegaafde in quasi elke laag van de bevolking en in elk bedrijf voorkomen? En wist je dat, ondanks hun intelligentie, het vaak niet van een leien dakje gaat op de werkvloer? Hoe dat komt legt expert hoogbegaafdheid Kathleen Venderickx (UHasselt) je met plezier uit. We hebben veel maatregelen om ongelijkheid in onze maatschappij te corrigeren. Denk maar werkloosheidsuitkeringen, sociale woningen of organisaties zoals het OCMW. Allen moeten de kloof tussen arm en rijk opvullen. Maar wat als het veel simpeler zou kunnen? Wat als we iedereen aan het begin van zijn carrière een beetje meer kansen zouden kunnen geven? Institutioneel econoom Koen Schoors (UGent) deed onderzoek naar het kapitaal van studenten en bewijst dat 1 maatregel een wereld van verschil kan maken.Vroeger nam een computer een hele kamer in beslag, terwijl we er nu een in onze broekzak hebben zitten of aan onze pols hebben hangen. Kunnen we nog een stap verder gaan en lopen we binnenkort rond met een computer in onze hersenen? Als micro-elektronicus aan de KULeuven ontwerpt prof. dr. Marian Verhelst computerchips en zij is dan ook de geknipte vrouw om samen met ons naar de toekomst te kijken.Blank, rozig, gebronsd of donkerbruin,... hoewel mensen verschillende huidskleuren kunnen hebben, blijven die kleuren binnen het spectrum van het vleeskleurige. Vreemd, nietwaar, als je dat vergelijkt met de uitbundige tinten die de natuur overal rondom ons tentoon spreidt? Bioloog Bram Vanthournout (UGent) keek naar het groen in planten, het rode in kardinaalvogels én het bruinige in onze huid en kwam tot een interessante conclusie!We weten het al langer: een spaarrekening brengt niets op! Als je pech hebt en de rente daalt onder nul, zul je zelfs moeten bijbetalen om je centen te mogen parkeren! Je kan natuurlijk ook investeren. In vastgoed bijvoorbeeld, of... in aandelen! Wat aandelen precies zijn en waarom die in waarde veranderen, hoor je van econome Anneleen Michiels (UHasselt). Als je iemand in de trein een sudoku ziet oplossen, is dat misschien niet zo onschuldig als je denkt. Wie weet is die sudokufreak wel uit op een prijs van een miljoen dollar of nog erger: je bankgegevens! Want geloof het of niet, in sudoku's vind je misschien wel de oplossing van een van de grootste problemen uit de wiskunde. Prof. dr. Kenneth Sörensen is algoritme-expert aan de UAntwerpen en legt ons uit waarom sudoku's zo belangrijk kunnen zijn.Beluister eerdere podcastsVolgens de wet is elk kind gelijk en erft elk kind ook evenveel wanneer je sterft. Maar wat als je één kind liever ziet dan een ander? Of wat als één van je kinderen meer hulp nodig heeft? Wat als je een van je kinderen nog nauwelijks ziet? Valt er wat aan te sleutelen, aan die erfenis? Expert in erfrecht en familiale planning Alain Verbeke (KU Leuven) buigt zich in de praktijk over erfeniskwesties en vertelt je in deze podcast wat de wet zegt en wat jij als ouder kan doen.Weet je nog toen je vol goede moed en levensvreugde begon aan die grote mijlpaal: kinderen krijgen! En hoe je naïef vasthield aan het beeld van onschuldige mini-jij's die braaf deden wat jij vroeg (HA HA)? Aan alle ouders die de wanhoop nabij zijn: deze podcast is voor jullie! Kinderen opvoeden is geen sinecure, vooral niet als je beseft dat die kleintjes net het tegenovergestelde willen doen wat jij wil. Gelukkig is daar Maarten Vansteenkiste, ontwikkelings- en motivatiepsycholoog aan UGent!Genetisch gezien besta jij uit de helft van de genen van elk van je biologische ouders. Toch zit er meer achter dan je zou denken, want ook de levensstijl van je ouders heb je meegekregen. En dus ook een beetje van je grootouders én je overgrootouders. Hoe dat komt, legt milieu-arts prof. dr. Lode Godderis (KULeuven) haarfijn voor je uit.Als we zowat iedereen behalve Donald Trump mogen geloven, warmt de aarde op aan een ongekende snelheid. Maar zou het niet kunnen dat onze planeet binnenkort gewoon weer afkoelt en dat er een nieuwe ijstijd aankomt? Moeten we ons opmaken voor een leven in een sauna of een koelkast? Klimaatwetenschapper prof. dr. Wim Thiery van de VUB vertelt ons welke outfit we moeten klaarleggen.Er is een stof die wetenschappers al decennia bezighoudt, maar haar geheimen maar niet wil onthullen: donkere materie! Donker, omdat het een stof is die geen licht uitstraalt of weerkaatst en bijgevolg onzichtbaar is. Maar... hoe onderzoek je iets dat onzichtbaar is? Meer nog, hoe weet je dat iets bestaat als je het zelfs met de meest krachtige microscopen niet kan zien? Een vraag waar Dirk Ryckbosch, deeltjesfysicus aan UGent, een verhaal bij kan vertellen dat tot je verbeelding zal spreken!De wetenschap heeft ons leven al op ongelooflijk veel manieren makkelijker gemaakt, maar toch zijn er ook veel zaken die nog niet zijn aangepakt. Zoals fit zijn, bijvoorbeeld. Zou er nu echt geen enkele manier zijn om fit te worden zonder er maar een druppel zweet aan te verspillen? Als fysioloog aan de UHasselt ging prof. dr. Dominique Hansen op zoek naar wondermiddeltjes en geheime technieken. Behoort sporten dan eindelijk tot het verleden?De wetenschap staat niet stil: betere vaccins, meer inzichten in verschillende ziektes, betere ziekenhuizen en hygiëne hebben ervoor gezorgd dat we al een stuk ouder worden dan pakweg 100 jaar geleden. En toch lijkt er een bovengrens te zijn. Niemand werd ooit ouder dan 122. Prof. Liesbet Temmerman (KU Leuven) zoekt uit waarom dat zo is.We drukken elke lengte uit in meters of afgeleiden, maar staan nooit stil bij de oorsprong van onze lengtemaat. Waarom is een meter een meter lang? En hoe hebben we in godsnaam overleefd zonder één duidelijke lengtemaat? Prof. dr. Nick Schryvers is experimenteel fysicus aan de UAntwerpen neemt ons mee naar een verwarrende tijd van duimen, voeten en ellen.Een volwassen persoon bestaat uit ca. 60 biljoen cellen, onder te verdelen in 220 verschillende soorten. Er zit een heel speciale soort tussen, een soort die meer kan dan de andere cellen, een soort 'supercel' als het ware: de stamcel! Maar... waarom is die net zo super? En waarom horen we er niet meer over? Prof. Esther Wolfs van UHasselt werpt haar biomedische bril op de vraag: wat kan je doen met stamcellen!Elke superheldenfilm is tegenwoordig doorspekt met mannen die hun spieren amper in hun strakke pakjes krijgen. Niets nieuws, want jaren voordien veroorzaakten Arnold Schwarzenegger en Sylvester Stallone al een gespierde hype. Niet iedereen wordt geboren als spierbundel, maar is het dan wel mogelijk om zo gespierd te worden als al die filmhelden? Als kinesitherapeut aan de UAntwerpen is prof. dr. Ulrike Van Daele de ideale personal coach voor deze vraag.Ken je dat: je laadt voor het slapengaan je gsm helemaal op en tegen de middag is je batterij al voor de helft leeg. Om. Gek. Van. Te. Worden! Kunnen ze nu niet eens een batterij maken die lang meegaat?! Dat is nu net iets waar materiaalchemici zoals prof. Marlies Van Bael (UHasselt) zich al jarenlang mee bezighouden. Wat er precies gebeurt binnen een batterij, waarom die verslechtert en wat jijzelf eraan kunt doen, hoor je in dit college!