Zondag wint Recep Tayyip Erdogan en zijn AKP waarschijnlijk de vervroegde Turkse presidents- en parlementsverkiezingen, maar één man kan daar een stokje voor steken. Als de 54-jarige Muharrem Ince een tweede stemronde uit de brand kan slepen, scharen de andere oppositieleden zich achter hem.
...

Zondag wint Recep Tayyip Erdogan en zijn AKP waarschijnlijk de vervroegde Turkse presidents- en parlementsverkiezingen, maar één man kan daar een stokje voor steken. Als de 54-jarige Muharrem Ince een tweede stemronde uit de brand kan slepen, scharen de andere oppositieleden zich achter hem. Toen Erdogan twee maanden geleden de verkiezingen vooruit schoof was het voor de oppositiepartijen alle hens aan dek. De Turkse president rekende op verdeeldheid bij hen, maar de kandidaat van de Republikeinse Volkspartij (CHP), Muharrem Ince, wierp zich op als bruggenbouwer.Het seculiere CHP stapt namelijk naar de kiezer in een coalitie met drie kleinere partijen waaronder het islamitische Saadet. Kemal Atatürk, de oprichter van CHP en vader van het moderne Turkije, draait zich wellicht om in zijn graf: zijn seculiere partij gaat in zee met een islamitische concurrent. Uitzonderlijke tijden vragen echter om uitzonderlijke maatregelen. Volgens Temel Karamollaoglu, de leider van Saadet, is de alliantie nodig om te redden wat nog overblijft van de Turkse democratie, die kreunt onder de wurggreep van Erdogan.Ince maakte Erdogans 'maatschappij van angst' tot inzet van de verkiezingen. 'Ambtenaren zijn bang om een selfie met mij te maken', vertelde hij aan de Financial Times. Hij belooft om op zijn eerste dag als verkozen president de noodtoestand terug te draaien. Die riep Erdogan uit na de mislukte staatsgreep in de zomer van 2016 met tienduizenden arrestaties tot gevolg.De voormalige leerkracht fysica wil president worden van alle Turken en zijn achtergrond helpt hem daarbij. Hij groeide op in een conservatief gezin in een klein dorp. Dat zijn moeder en zus een hoofddoek droegen, is niet onbelangrijk. Hoewel Ince dat naar eigen zeggen niet politiek wil uitbuiten, helpt het hem om niet als een seculiere hardliner over te komen. Zelf bidt hij, maar houdt ook van een goed glas.Zijn politieke stijl is open, bevlogen en met een vleugje humor. Vermits Erdogan de Turkse media strak in het gelid laat lopen, concentreert Imre zich vooral op de sociale media. Hij leest poëzie voor, doet aan volksdansen en rijdt met tractors. Inces meer dan 4 miljoen Twittervolgers smullen ervan.Inhoudelijk benadrukt hij het belang van persoonlijke vrijheden voor de economie. Dat verband leggen, doet Erdogans AKP huiveren. Turkije zit economisch in het slop en de inflatie gaat in de dubbele cijfers. 'De dag dat ik verkozen ben, zal de lira weer stijgen ten opzichte van de dollar en de euro', maakt Ince zich sterk.Met dat doel wil hij de Turkse centrale bank opnieuw onafhankelijk maken en de staatsbanken herstructureren om de landbouw en de industrie te ondersteunen. Hij beseft dat buitenlandse investeerders hun kapitaal wegtrekken uit landen waar angst en rechteloosheid regeren.Op politiek vlak pleit Ince om de overgang van een parlementair naar een presidentieel systeem terug te draaien. Die versterking van de rol van de president komt er na een grondwettelijk referendum in april 2017, dat nipt werd gewonnen door Erdogan.Om Erdogan van een nieuwe ambtstermijn van vijf jaar te houden in een nog sterkere presidentiële functie, heeft Ince naast de seculiere ook conservatieve en Koerdische stemmen nodig. Dat zal niet eenvoudig zijn, want zijn partij wordt historisch gezien als elitair door de religieuzen en als autoritair en chauvinistisch door de Koerdische minderheid.Ince hoopt door de alliantie met religieuze partijen en zijn conservatieve achtergrond, stemmen uit die hoek te halen. Sommige Koerden steunen hem dan weer door een politieke daad die hij stelde in 2016. Toen nam hij het op voor leden van de Koerdische partij HDP, ondanks het standpunt van zijn eigen partij. Erdogan wou leden van de HDP de diplomatieke onschendbaarheid afnemen. Ince stemde tegen omdat hij vreesde dat zij zo opgepakt konden worden 'in een juridisch systeem dat ondergeschikt is aan de staat'.Selahattin Demirtas, de presidentskandidaat van HDP, werd daadwerkelijk opgepakt op verdenking van terrorisme. Hij voert nu campagne vanuit de cel en Ince ging hem daar bezoeken. Met dat bezoek won hij veel krediet bij de Koerden. Bovendien steunt hij onderwijs in de Koerdische taal.Zoals wel vaker in Turske verkiezingen kan de Koerdische stem cruciaal blijken. Als zondag blijkt dat een tweede ronde nodig is, kan Demirtas zijn kiezers oproepen om op 8 juli voor Ince te stemmen. Ook nog andere presidentskandidaten uit de oppositie zullen dat wellicht doen, waardoor Erdogan in nauwe schoentjes kan komen. Demirtas schommelt in de opiniepeilingen rond de 10 procent en Ince rond de 30. Alles hangt echter af van de score van Erdogan nu zondag. Hij flirt in de peilingen met 50% en als hij die kaap haalt, komt er helemaal geen tweede stemronde.