Wetenschappers van KU Leuven, VIB en de Vrije Universiteit Brussel legden bloot hoe kankercellen suiker versneld afbreken en hoe dat kankercellen doet woekeren. Een dieet vrij van suiker zou daarom goed zijn voor mensen met de vreselijke diagnose van kanker, dat beweert althans één van de onderzoekers. Deze conclusievorming deed me denken aan Moella Nasroeddin een 17e -eeuwse filosoof waarbij verhalen rond zijn figuur soms hedendaagse fenomenen zo mooi omschrijven. Wat doet een wetenschapper die de sleutel is verloren?

Je kan kanker niet uithongeren, je patiënt zeker wel

Moella Nasroeddin zat op zijn knieën op de grond in het schemerende schijnsel van de enige lantaarn in een donkere laan. hij zocht de sleutel van zijn huisdeur. Hij was populair, dus al gauw kroop hij met het halve dorp over de grond, op zoek naar zijn huissleutel. Nadat ze voor de zoveelste keer de hele omgeving rond de lantaarn hadden uitgekamd en elk steentje twintigmaal hadden omgekeerd, waren ze het zat. 'Weet je wel zeker dat je hem hier bent verloren?' Nee, stelde Nasroeddin, 'ik verloor hem dichter bij huis, maar daar is het zo donker. Hier in het licht zoekt het gemakkelijker...'

Een valstrik waar ik al menig wetenschapper zag in vallen, je zoekt waar je onderzoek de lamp doet branden, maar daar vinden we niet altijd de oplossing.

Sporttasconclusie

Afgelopen week werden de resultaten van een waardevol laboratoriumonderzoek gepubliceerd. Het beschrijft het Warburg-effect, waarbij tumoren veel meer suikers in melkzuur omzetten in vergelijking met andere gezonde cellen in ons lichaam. Als één van de opvallendste eigenschappen van kankercellen, was dit fenomeen al uitvoerig bestudeerd door Otto Warburg die hiervoor met de Nobelprijs werd bekroond. Voor het eerst zagen ze hoe een suikerafbraakproduct gekoppeld is aan de activatie van een specifiek eiwit(RAS), dat de vermenigvuldiging van zowel gist- als kankercellen stimuleert. Dit laatste is meteen ook de belangrijkste bemerking bij het hele onderzoek, het gaat om laboratoriumonderzoek op (gist-)cellen en niet op proefdieren met kanker laat staan op kankerpatiënten.

De kracht van het recent gepubliceerde onderzoek zit in de ontdekking van een mogelijk doelwit voor nieuwe (chemo-)therapieën en niet in een anti-kankerdieet.

De kracht van het recent gepubliceerde onderzoek zit in de ontdekking van een mogelijk doelwit voor nieuwe (chemo-)therapieën en niet in een anti-kankerdieet. Toch hoorde we één onderzoek met forse woorden zoals 'zeker', 'ongetwijfeld', en 'niet zomaar een hype' het nut van een suikervrij dieet onderstrepen. Voor mij een prachtig staaltje sporttasconclusies. 'Ik pas in mijn broek, mijn broek past in mijn sporttas, dus ik pas in mijn sporttas...' of tumoren verbruiken de suiker die ik eet om te overleven, die kan ik schrappen uit mijn voeding zo laat ik de tumor uithongeren...

Voeding als zelfbehandeling

De therapieën die heel wat kankerpatiënten moeten ondergaan zijn zeer zwaar. Meerderen aanvallen op de zieke cellen met hormonen, chemotherapie, bestraling, chirurgie,.. allemaal behandeling die vaak gebruikt worden en efficiënt zijn in de strijd tegen deze vreselijke ziekte. Al zien we heel wat patiënten die hun voorgeschreven traject moeten onderbreken of slecht met een verlaagde dosis kunnen verdergaan na enkel kuren. De belangrijkste reden hiervoor is ondervoeding, cachexie genoemd onder clinici. We weten dat we patiënten die een voorloper van deze ernstige ondervoeding doormaken zo snel mogelijk moeten bijvoeden en terug moeten doen aansterken. Wanneer we dat niet spoedig kunnen doen kan de patiënt in het onomkeerbare stadium van deze ondervoeding terecht komen en dan is kans op overlijden 100 procent.

Kanker kan je niet behandelen met voeding, maar het is wel een belangrijk stuk van een oncologisch traject om een fitte patiënt te blijven die elke kuur zo optimaal mogelijk kan aanvatten

Gezonde voeding arm aan suiker en vet, rijk aan groente, fruit en volkoren graanproducten is niet aan de orde, deze adviezen gelden tijdens kankerpreventie maar helpen vele patiënten niet hun broodnodige gewicht en spiermassa te behouden. Misselijkheid, braken, een gebrek aan eetlust liggen hier vaak aan de basis en zijn allemaal veel gehoorde klachten bij kankerpatiënten. Als je dan alle energie en eiwitten moet binnen hebben met een portie die nog maar de helft is van wat je vroeger at dan moet je je eetpatroon aanpassen en kan een glas cola, volle melk of een croissant gevuld met pudding je al heel wat energie opleveren.

Voeding lijkt mij voor vele de nieuwe religie geworden, hét middel in de zelfbehandeling. Voeding is een belangrijk stuk van een oncologisch traject, niet in de behandeling van de kanker zelf maar wel om een fitte patiënt te blijven die elke kuur zo optimaal mogelijk kan aanvatten met voldoende energie en (spier-)kracht en zo alle kansen krijgt om de best mogelijke uitkomst van therapie te bekomen. Elk dieet dat hier negatief kan op inwerken moet met de grootste omzichtigheid worden besproken met een ervaren arts of diëtist.