De Amerikaanse president Donald Trump (79), die volgens zichzelf en zijn arts in een uitstekende gezondheid verkeert, neemt dagelijks een hoge dosis aspirine om zijn bloed te verdunnen. De dosis die hij neemt is een stuk hoger dan de dosis die artsen hem aanraden. Maar is het wel een goed idee om elke dag aspirine te slikken? ‘Aspirine is geen onschuldig middel’, waarschuwt professor huisartsengeneeskunde Dirk Devroey (VUB).
De voorbije maanden rezen er verschillende keren vragen over blauwe plekken die opdoken bij de Amerikaanse president Donald Trump. In een interview in de Amerikaanse krant The Wall Street Journal verklaart hij die blauwe plekken door het feit dat hij al 25 jaar elke dag een hoge dosis aspirine slikt.
Dat doet hij omdat ‘men zegt dat aspirine goed is om het bloed te verdunnen’, en hij ‘geen dik bloed’ door zijn hart wil laten stromen. Volgens Sean Barbabella, zijn arts in het Witte Huis, slikt Trump dagelijks 325 milligram aspirine, terwijl artsen aanraden om slechts 81 milligram per dag te nemen.
Ook professor huisartsengeneeskunde Dirk Devroey (VUB) zou een dergelijke hoge dosis op dagelijkse basis niet aanraden. ‘Al helemaal niet bij ouderen, zoals Trump, die dit jaar 80 wordt. Leeftijd speelt bij het gebruik van aspirine immers een cruciale factor: hoe ouder je wordt, hoe hoger de risico’s, zélfs bij lage doses. Dat maakt langdurig gebruik zeer onverstandig.’
Aspirine werkt pijnstillend, ontstekingsremmend en koortsverlagend, maar werkt in een lage dosis – tussen de 80 en de 100 milligram per dag – vooral als antistollingsmiddel. ‘Aspirine voorkomt dan dat bloedplaatjes samenklonteren, en is daar bijzonder efficiënt in’, aldus Devroey. ‘In die zin kan het beroertes of hartaanvallen voorkomen, omdat zelfs een lage dosis aspirine volstaat om de vorming van bloedklonters af te remmen.’
Waarom noemt u het gebruik van aspirine dan toch onverstandig?
Dirk Devroey: Omdat er aan het gebruik van aspirine ook ernstige risico’s verbonden zijn. Het verhoogt de kans op maag-, darm- en hersenbloedingen.
Aspirine is daarom alleen zinvol bij mensen die al een hartoperatie, hartaanval of beroerte hebben gehad. De behandelend arts zal het gebruik van aspirine dan zeker bespreken. Bij mensen zonder een soortgelijke voorgeschiedenis is het nut van aspirine niet bewezen. Je krijgt er niet minder hartaanvallen of beroertes door, en gaat er ook niet langer door leven. Het beperkte of zelfs afwezige voordeel weegt dan niet op tegen de risico’s.
Aspirine is wel vrij verkrijgbaar in de apotheek. Wat moeten mensen in hun achterhoofd houden als ze het willen gebruiken?
Devroey: Dat aspirine geen onschuldig middel is.
Wie aspirine neemt tegen pijn of koorts, moet daarvoor een hoge dosis nemen tussen de 500 en 1000 milligram, en is daarom meestal beter af met paracetamol. Dat werkt even goed en de risico’s zijn veel lager. Zeker als dagelijkse pijnstiller zou ik aspirine niet aanraden. Dan wegen de risico’s niet op tegen de voordelen.
Die risico’s nemen bovendien nog sterker toe wanneer aspirine gecombineerd wordt met andere pijnstillers zoals ibuprofen (Brufen) of diclofenac (Voltaren). Ook wie al bloedverdunners neemt, loopt extra risico omdat het bloedverdunnende effect zich opstapelt. Hetzelfde geldt voor wie cortisone gebruikt: ook daar stijgt de kans op bloedingen.
‘Het heeft geen zin om zomaar preventief aspirine te nemen. De winst is er niet, en de risico’s zijn reëel.’
Het is dus niet slim om, zoals Trump, zomaar aspirine te beginnen nemen.
Devroey: Nee, het heeft geen zin om zomaar preventief aspirine te nemen. De winst is er niet, en de risico’s zijn reëel. Wil je aan cardiovasculaire preventie doen, dan ben je beter af met dagelijks een halfuur te bewegen. Dat hoeft niet intensief te zijn, ook wandelen is al goed. Dat heeft wél bewezen gezondheidsvoordelen.
Bovendien bestaan er alternatieven voor aspirine die minder bijwerkingen kennen. Op basis van een recente studie zien we bijvoorbeeld dat clopidogrel bij langdurig gebruik minder maag-, darm- en hersenbloedingen veroorzaakt dan aspirine. Maar ook dit middel is alleen nuttig bij mensen die al eerder een cardiovasculair probleem hadden. Natuurlijk moet het gebruik daarvan ook altijd individueel door een arts worden afgewogen.