Maria Borelius (59) doorzwom al heel wat watertjes. Ze is bioloog, ondernemer, wetenschapsjournalist, communicatieadviseur, oprichter van de Ester Foundation die allochtone vrouwen ondersteunt bij het starten van een eigen bedrijf én ze was in 2006 kortstondig de minister van Handel in Zweden.
...

Maria Borelius (59) doorzwom al heel wat watertjes. Ze is bioloog, ondernemer, wetenschapsjournalist, communicatieadviseur, oprichter van de Ester Foundation die allochtone vrouwen ondersteunt bij het starten van een eigen bedrijf én ze was in 2006 kortstondig de minister van Handel in Zweden. Het leven begint bij 52Het drukke leven eist zijn tol. Vanaf haar 52e merkt Borelius dat haar gezondheid steeds feller achteruit gaat. Ze heeft last van haar rug, een opgeblazen buik, is humeurig en haar energie lijkt met de middernachtzon te verdwijnen. Wanneer ze op zoek gaat naar de oorzaken van haar klachten, stoot ze op het fenomeen van de 'chronische systemische lage graad ontsteking'. Door een lage mate van ontsteking scheidt het lichaam pro-inflammatoire cytokines af die indirect de niveaus van verschillende neurotransmitters in de hersenen beïnvloeden, die op hun beurt van invloed zijn op hoe we ons psychologisch voelen. Er blijkt ook een verband te zijn tussen deze ontstekingen en veelvoorkomende chronische ziekten op latere leeftijd, zoals diabetes type-2, cardiovasculaire aandoeningen, reumatoïde artritis, prikkelbare darmsyndroom, bepaalde vormen van kanker, dementie en depressie. Dankzij een personal coach en een dieetplan slaagt Borelius erin haar leefgewoontes te veranderen en haar klachten in amper acht weken te laten verdwijnen. Geboeid door haar transformatie wil Borelius achterhalen welke mechanismen er precies achter haar nieuwe 'ontstekingsvrije levensstijl' schuilen en ze vertrekt op een privé gezondheidsreis rond de wereld om met voedingsdeskundigen, fysiologen, genetici en psychologen te spreken. Het resultaat is een persoonlijke zoektocht die ze in 2018 neerschreef in het boek 'Hälsorevolutionen', dat in Zweden al meer dan 100.000 exemplaren verkocht en nu vertaald is in het Nederlands, 'De Gezondheidsrevolutie'.De goede en slechte ontstekingOntstekingen in het lichaam zijn niet per definitie slecht, legt Borelius uit. Er zijn twee types van ontstekingen. Het eerste type is zelfs ronduit positief. Als je gewond bent of een infectie oploopt, produceert je immuunsysteem een verdedigingsmechanisme. Er wordt een ingenieuze verdedigingswal opgetrokken met verschillende soorten soldaten: cytokines, leukotriënen, prostaglandinen, chemokinen, enzovoort. Een ontsteking werkt ongeveer als de brandweer. Hij rukt uit, bestrijdt het gevaar, ruimt op en repareert. Daarna gaat het systeem weer in de ruststand. Dit acute type ontsteking heeft een ritme, komt en gaat, met een duidelijk begin en einde.Anders is het gesteld met een tweede type ontsteking, dat veroorzaakt lijkt te worden door voeding, stress en milieuverontreiniging, en dat de gezondheid nadelig beïnvloedt. Het gaat om een aanhoudende ontsteking onder de pijngrens waarvoor de 'brandweer' niet uitrukt en op termijn als katalysator werkt voor de ziektekiemen die in het lichaam hun kans afwachten. De stille ontsteking kan lang voor we echt ziek worden al zoveel invloed op ons hebben dat we niet langer lekker in ons vel zitten. Remedies uit het dagelijkse levenHoe kan een voor de rest gezond persoon die systemische stille ontstekingen in het lichaam verminderen? Borelius ging te rade bij het centrum voor preventief voedingsonderzoek in het Zweedse Lund, dat onderzoekt hoe men gezonde mensen zo lang mogelijk zo gezond mogelijk kan houden. Uit een studie waarbij proefpersonen hun dieet veranderden, blijkt dat dat bepaalde ontstekingsremmende voedingsmiddelen, als die op de juiste manier worden gecombineerd, de gezondheid op verschillende fronten bevorderen. Er zijn daarnaast aanwijzingen dat er een verband bestaat tussen een grote inname van toegevoegde suikers en chronische ontstekingen, maar hoe de vork aan de steel zit, is vandaag niet bekend. Hoewel Borelius benadrukt dat een ontstekingsremmend dieet bij duidelijk zieke patiënten op geen enkele manier conventionele behandelingen kan vervangen, vraagt ze zich af waarom artsen het pad van de voeding zo weinig bewandelen in de vorm van preventiegeneeskunde voor patiënten met vage klachten. Ze beseft dat het onderzoek naar ontstekingsremmende en -bevorderende voeding vrij nieuw is en zolang er geen grote epidemiologische studies zijn, zullen artsen wantrouwig blijven. Maar daar knelt nu net het schoentje: onderzoek naar gezonde voeding levert weinig op voor de farma-industrie. 'Niemand kan geld verdienen aan de ontstekingsremmende levensstijl, want dat bestaat uit natuurlijke voeding, dus heeft de farmaceutische industrie geen belangstelling, ze moeten zaken doen', schrijft Borelius. 'Het is immers niet mogelijk - laten we het beestje maar bij de naam noemen - om een blauwe bes te patenteren. Zolang de gezondheidszorg de gedachte niet omarmt dat zalm en vossenbessen medicijnen zijn, zolang de farmaceutische industrie geen belangstelling voor blauwe bessen heeft, omdat die niet gepatenteerd en verkocht kunnen worden, moeten we het van andere actoren hebben: visionaire actoren. 'Verbinding tussen lichaam en geest belangrijker dan gedachtBorelius' reis naar een betere gezondheid houdt echter niet op bij voeding. Zo ontdekt ze dat de verbinding tussen lichaam en ziel belangrijker is dan we hadden verwacht. Op basis daarvan ontwikkelde ze een vijfstappenplan voor een ontstekingsremmende levensstijl die ze een moderne versie van de levensstijl van Lucy, de oermens, noemt, met diep respect voor onze menselijke oorsprong met de nodige aanpassingen, want we leven niet meer op een Afrikaanse savanne.De Gezondheidsrevolutie. Het ontstekingsremmende vijfstappenplan dat je leven zal veranderen. Maria Borelius. ISBN: 9789000370610. Uitgeverij Spectrum.