Johnson zette dinsdagavond de behandeling van de Withdrawal Agreement Bill (WAB) op pauze nadat het parlement zijn vraag om het lijvige document in amper drie dagen goed te keuren, had verworpen. Europese Raadsvoorzitter Donald Tusk kondigde daarop aan dat hij de Europese leiders aanbeveelt om in te gaan op de Britse vraag om de brexit opnieuw uit te stellen. Over de termijn van dat uitstel wordt woensdag volop overleg gepleegd binnen de EU27, en tussen de EU27 en de Britten.

Intussen worden in Londen ook pogingen gedaan om de brexit weer op de rails te krijgen, maar voorlopig zonder resultaat. Premier Johnson zat samen met Labour-leider Corbyn in een poging een nieuwe termijn overeen te komen voor de behandeling van de brexit-wet, maar dat gesprek leverde niets op. Tijdens een aansluitend debat in het Lagerhuis noemde Corbyn het brexit-akkoord dat Johnson vorige week met de EU sloot 'vreselijker dan vreselijk', terwijl Johnson de oppositieleider verweet enkel op brexit-uitstel uit te zijn en 'nieuwe referenda' te willen.

Johnson zei dat hij, net als 'het volk', geen nieuw uitstel wil, maar dat hij wacht op het antwoord van de EU. Welk uitstel uiteindelijk uit de bus zou kunnen komen, zei Johnson niet. De Ierse premier Leo Varadkar liet een mededeling verspreiden waarin gewag gemaakt wordt van een uitstel tot 31 januari 2020, maar met de mogelijkheid voor de Britten om de EU vroeger te verlaten, namelijk wanneer de ratificatie van het brexit-akkoord afgehandeld is. Het lijkt op dit moment echter niet gegarandeerd dat het akkoord ongeschonden door het parlement zal raken.

Ook wanneer Johnson een vertrouwensstemming zou verliezen, kunnen de Britten vervroegd naar de stembus geroepen worden.

Vertrouwensstemming

Mogelijk zijn vervroegde verkiezingen een uitweg uit de impasse. Het probleem daar is dat Johnson die verkiezingen wel wil - hij mikt op een grote overwinning, die hem een absolute meerderheid in het parlement zou opleveren - maar dat Corbyn voorlopig niet geneigd is met die vraag in te stemmen. De organisatie van nieuwe verkiezingen is namelijk pas mogelijk als twee op de drie parlementsleden daarmee akkoord gaan. Hoe dan ook zou een stembusgang voor de Europese Unie een goede reden kunnen zijn om de brexit niet met enkele dagen, zoals de Franse president Emmanuel Macron het wil, maar met enkele maanden uit te stellen. Dat zei ook de Duitse buitenlandminister Heiko Maas. 'We moeten de intenties van de Britten kennen, vooral die van Johnson. Want tot op vandaag zijn die niet duidelijk', klonk het in een interview met RTL.

Maar ook wanneer Johnson een vertrouwensstemming zou verliezen, kunnen de Britten vervroegd naar de stembus geroepen worden, op voorwaarde dat de oppositie er niet in slaagt een alternatieve meerderheid op de been te brengen. Als de oppositiepartijen op een bepaald moment het roer in handen krijgen, zal wellicht ook de organisatie van een tweede referendum ter sprake komen. Het ziet er echter niet naar uit dat daarvoor een meerderheid bestaat in het Lagerhuis.