'Het kan zijn dat de economische gevolgen van de coronacrisis meevallen', zegt econoom Paul De Grauwe (London School of Economics). 'Misschien veert de economie volgend jaar inderdaad op, zoals vele instellingen verwachten. Maar als er een tweede coronagolf komt en de recessie sleept langer aan dan zullen er grote putten in de overheidsfinanciën worden geslagen. Op een of andere manier zullen die gevuld moeten worden.

Hoe moeten we dat doen?

Paul De Grauwe: Gaan we dan de uitgaven verminderen? Gaan we bijvoorbeeld besparen in de sociale zekerheid? Dat kan ik niet geloven, want we hebben net gezien dat de sociale zekerheid de voorbije maanden cruciaal is geweest om de schade te beperken. Vroeger hebben vele economen de investeringen in de sociale zekerheid als een kost gezien, nu blijkt net dat ze net heel productief waren. Maar dan is de vraag: waar gaan we het geld dan wel halen? Mijn voorstel is dat we dan bij de rijken aankloppen.

Waarom?

De Grauwe: De armen hebben verhoudingsgewijs op alle vlakken veel meer afgezien van de coronacrisis dan de rijken. Ik zou het niet fair vinden als zij nu nog eens extra zouden moeten betalen. Nee, de rijken moeten dan over de brug komen.

De armen hebben verhoudingsgewijs op alle vlakken veel meer afgezien van de coronacrisis dan de rijken.

Concreet?

De Grauwe: Ik heb twee concrete voorstellen. Het eerste gaat over gezinnen met een hoog inkomen, het tweede over die met een hoog vermogen. Ik zal eerst vertellen hoe de hogere inkomens een duit in het zakje kunnen doen. Volgens het Antwerpse Centrum voor Sociaal Beleid beschikken de gezinnen in de top 10 procent van de inkomensverdeling over een maandelijks inkomen van 4500 euro netto of meer. Als we die gezinnen hun inkomen boven 4500 euro nu eens zouden extra belasten tegen 20 procent gedurende vijf jaar. Dus stel dat je gezin 5000 euro netto inkomen heeft per maand, dan zou je dus 20 procent extra belastingen moeten betalen op die 500 euro. Dat komt dan neer op 100 euro per maand. Dat is de prijs van diner met twee in een goed restaurant. Zoveel is dat toch niet?

Hebt u hierop al reacties gekregen?

De Grauwe: Ja, toen ik het voorstel in De Morgen uit de doeken deed, kreeg ik een aantal enthousiaste reacties, maar er waren ook mensen die schrokken dat zij dan ook extra belast zouden worden. Veel mensen beseffen blijkbaar niet dat als je gezinsinkomen 4500 euro netto per maand is, je al bij de top 10 procent volgens inkomen behoort in dit land. Nu, het is maar een voorstel van hoe het zou kunnen, je moet me niet vastpinnen op de bedragen en tarieven, die zijn voor verandering vatbaar, het gaat over het principe. Vind je het principe goed dat we de top 10 procent volgens inkomen tijdelijk zwaarder zouden belasten?

Uw tweede voorstel was een meer klassieke vermogensbelasting.

De Grauwe: Volgens het Centrum voor Sociaal Beleid bezit de top 5 procent in de vermogensverdeling 1 miljoen euro of meer. Daar zit 30 procent van alle vermogens en dat komt neer op 475 miljard euro. Ik zou deze groep eenmalig progressief belasten: 1 procent op vermogens tussen 1 en 10 miljoen; 2 procent op vermogens tussen 10 en 100 miljoen; 3 procent op vermogens tussen 100 miljoen en 1 miljard; en 4 procent op vermogens boven 1 miljard. Zo een belasting kan pakweg 10 miljard euro opbrengen.

Zal een rijke met een vermogen van 1 miljoen ongelukkig worden als hij 1 cent extra belastingen moet betalen voor elke euro boven het miljoen?

Hoe waren de reacties op dit voorstel?

De Grauwe: Dat zagen al meer mensen zitten, waarschijnlijk omdat ze zelf niet tot deze topgroep volgens vermogen behoren. Natuurlijk kreeg ik te horen dat dit niet praktisch haalbaar zal zijn, maar ik herhaal: laten we eerst akkoord gaan over het principe. Gaan we akkoord dat de rijken extra betalen om uit de crisis te raken? Als we het daarover eens zijn, kunnen we kijken hoe we dat organiseren. En uiteraard zal dat op praktische problemen stuitten, maar zoveel vragen we toch ook niet met die eenmalige vermogensbelasting. Zal een rijke met een vermogen van 1 miljoen ongelukkig worden als hij 1 cent extra belastingen moet betalen voor elke euro boven het miljoen? Of iemand met een vermogen van meer dan 1 miljard 4 cent voor elk euro boven het miljard? Ga die daardoor ongelukkig zijn?

'Het kan zijn dat de economische gevolgen van de coronacrisis meevallen', zegt econoom Paul De Grauwe (London School of Economics). 'Misschien veert de economie volgend jaar inderdaad op, zoals vele instellingen verwachten. Maar als er een tweede coronagolf komt en de recessie sleept langer aan dan zullen er grote putten in de overheidsfinanciën worden geslagen. Op een of andere manier zullen die gevuld moeten worden.Hoe moeten we dat doen?Paul De Grauwe: Gaan we dan de uitgaven verminderen? Gaan we bijvoorbeeld besparen in de sociale zekerheid? Dat kan ik niet geloven, want we hebben net gezien dat de sociale zekerheid de voorbije maanden cruciaal is geweest om de schade te beperken. Vroeger hebben vele economen de investeringen in de sociale zekerheid als een kost gezien, nu blijkt net dat ze net heel productief waren. Maar dan is de vraag: waar gaan we het geld dan wel halen? Mijn voorstel is dat we dan bij de rijken aankloppen.Waarom?De Grauwe: De armen hebben verhoudingsgewijs op alle vlakken veel meer afgezien van de coronacrisis dan de rijken. Ik zou het niet fair vinden als zij nu nog eens extra zouden moeten betalen. Nee, de rijken moeten dan over de brug komen.Concreet?De Grauwe: Ik heb twee concrete voorstellen. Het eerste gaat over gezinnen met een hoog inkomen, het tweede over die met een hoog vermogen. Ik zal eerst vertellen hoe de hogere inkomens een duit in het zakje kunnen doen. Volgens het Antwerpse Centrum voor Sociaal Beleid beschikken de gezinnen in de top 10 procent van de inkomensverdeling over een maandelijks inkomen van 4500 euro netto of meer. Als we die gezinnen hun inkomen boven 4500 euro nu eens zouden extra belasten tegen 20 procent gedurende vijf jaar. Dus stel dat je gezin 5000 euro netto inkomen heeft per maand, dan zou je dus 20 procent extra belastingen moeten betalen op die 500 euro. Dat komt dan neer op 100 euro per maand. Dat is de prijs van diner met twee in een goed restaurant. Zoveel is dat toch niet?Hebt u hierop al reacties gekregen?De Grauwe: Ja, toen ik het voorstel in De Morgen uit de doeken deed, kreeg ik een aantal enthousiaste reacties, maar er waren ook mensen die schrokken dat zij dan ook extra belast zouden worden. Veel mensen beseffen blijkbaar niet dat als je gezinsinkomen 4500 euro netto per maand is, je al bij de top 10 procent volgens inkomen behoort in dit land. Nu, het is maar een voorstel van hoe het zou kunnen, je moet me niet vastpinnen op de bedragen en tarieven, die zijn voor verandering vatbaar, het gaat over het principe. Vind je het principe goed dat we de top 10 procent volgens inkomen tijdelijk zwaarder zouden belasten?Uw tweede voorstel was een meer klassieke vermogensbelasting.De Grauwe: Volgens het Centrum voor Sociaal Beleid bezit de top 5 procent in de vermogensverdeling 1 miljoen euro of meer. Daar zit 30 procent van alle vermogens en dat komt neer op 475 miljard euro. Ik zou deze groep eenmalig progressief belasten: 1 procent op vermogens tussen 1 en 10 miljoen; 2 procent op vermogens tussen 10 en 100 miljoen; 3 procent op vermogens tussen 100 miljoen en 1 miljard; en 4 procent op vermogens boven 1 miljard. Zo een belasting kan pakweg 10 miljard euro opbrengen.Hoe waren de reacties op dit voorstel?De Grauwe: Dat zagen al meer mensen zitten, waarschijnlijk omdat ze zelf niet tot deze topgroep volgens vermogen behoren. Natuurlijk kreeg ik te horen dat dit niet praktisch haalbaar zal zijn, maar ik herhaal: laten we eerst akkoord gaan over het principe. Gaan we akkoord dat de rijken extra betalen om uit de crisis te raken? Als we het daarover eens zijn, kunnen we kijken hoe we dat organiseren. En uiteraard zal dat op praktische problemen stuitten, maar zoveel vragen we toch ook niet met die eenmalige vermogensbelasting. Zal een rijke met een vermogen van 1 miljoen ongelukkig worden als hij 1 cent extra belastingen moet betalen voor elke euro boven het miljoen? Of iemand met een vermogen van meer dan 1 miljard 4 cent voor elk euro boven het miljard? Ga die daardoor ongelukkig zijn?