VS-justitieminister Holder onder vuur voor 'Fast & Furious'

21/06/12 om 05:16 - Bijgewerkt om 05:16

Congresleden verdenken Eric Holder ervan dat hij iets te verbergen heeft in een misgelopen onderzoek naar de Mexicaanse drugskartels. De wapens die daarbij zoek raakten, doodden een Amerikaanse grensagent.

VS-justitieminister Holder onder vuur voor 'Fast & Furious'

© Reuters

In Washington gaat de loopgravenoorlog tussen minister van Justitie Eric Holder en Darrell Issa, de Republikeinse voorzitter van de toezichtscommissie in het Huis van Afgevaardigden, naar een hoogtepunt. Republikeinen verwijten Holder dat hij een schandaal in de doofpot wil steken. Democraten spreken van een operatie beschadiging tegen de regering Obama in een verkiezingsjaar.

Schietpartij

Centraal in het dispuut staat de operatie 'Fast and Furious', waarbij de Amerikaanse politie toeliet dat vuurwapens verhandeld werden met Mexicaanse drugkartels. Bedoeling was de wapens te traceren en op die manier informatie in te winnen die tegen de kartels gebruikt kon worden, maar dat liep mis.

Tweeduizend wapens raakten zoek. Twee daarvan doken weer op bij een schietpartij in Arizona in 2010 die het leven koste aan een Amerikaanse grensagent.

De zaak leidde tot hoorzittingen in het Congres die nu al een jaar aanslepen en tot hoogoplopende spanningen leidden tussen Holder en Issa. Issa verdenkt Holder ervan dat hij de waarheid over Fast & Furious verzwijgt. Holder vindt dat Issa een persoonlijke vendetta tegen hem voert.

De toezichtscommissie heeft Holder nu 'in contempt' gesteld, een juridisch begrip dat zich nog het best laat vertalen als 'minachting' voor het parlement. Een stemming in het voltallige Huis volgt. Het kan de eerste keer worden dat een Amerikaanse minister van Justitie op die manier in gebreke gesteld wordt.

Obama

Het geschil draait om documenten die Holder weigert over te maken aan het parlement. De minister stelt dat hij de toezichtscommissie al meer dan 7500 documenten heeft overgemaakt en dat dat voldoende is. Voorzitter Issa eiste meer en dreigde met een comtempt-stemming.

Vlak voor het zover zou komen, riep president Obama echter 'executive privilege' in, het voorrecht van de president om bepaalde documenten in de kast te houden.

Potjes gedekt

Toch ging de parlementaire ingebrekestelling van Holder gewoon door. Sterker nog: de Republikeinen verdenken nu ook Obama er openlijk van dat hij onfrisse potjes gedekt wil houden.

"De beslissing om executive privilege in te roepen impliceert dat Witte Huis-functionarissen betrokken waren bij Fast & Furious, of bij het toedekken van de ware toedracht later", zei Michael Steel, de woordvoerder van John Boehner, de Republikeinse voorzitter van het Huis van Afgevaardigden.

Het Witte Huis voert aan dat het inroepen van executive privilege een normale zaak is. Bill Clinton deed het veertien keer George W. Bush zes keer. Gewoonlijk gebeurt dat om de privacy van de president te beschermen in beraad met zijn adviseurs.

Heksenjacht

Democraten zien in de affaire politieke manoeuvres om de regering Obama in verlegenheid te brengen. Congresvrouw Carolyn Maloney uit New York sprak in de commissie van een "politieke heksenjacht".

De Democraten nemen het verder niet dat Holder gestraft wordt voor een onderzoek dat tijdens de regering van George W. Bush werd opgestart en dat hij nota bene zelf stopzette.

Holder zelf noemde de zaak "politiek theater", een "verkiezingstactiek", uitgedacht om een conflict uit te lokken tussen de Democratische regering en het door de Republikeinen gedomineerde Huis van afgevaardigden, schrijft de New York Times.

National Rifle Association

De zaak wordt verder gecompliceerd omdat een aantal ultraconservatieve organisaties uit de Republikeinse achterban in Fast & Furious een manoeuvre zien om vuurwapenrechten in te perken.

De regering Obama gebruikte Fast & Furious om meer wapengeweld uit te lokken, luidt de redenering. Dat zou Obama dan gebruiken als argument om de wapenwetten te verstrengen in een eventuele tweede ambtstermijn, wanneer hij niet meer voor zijn herverkiezing moet vrezen.

Het voltallige Huis stemt wellicht volgende week over de contempt-bevinding voor Holder. De machtige pro-vuurwapengroep National Rifle Association liet alvast horen dat ze verwacht dat alle Republikeinen voor stemmen. (TV)

Onze partners