Shimon Peres overleden: 'Is altijd in vrede blijven geloven'

28/09/16 om 04:22 - Bijgewerkt om 18:36

Shimon Peres is op 93-jarige leeftijd overleden. Hij was premier en later president van Israël, en won de Nobelprijs voor de Vrede.

Shimon Peres overleden: 'Is altijd in vrede blijven geloven'

Shimon Peres © Reuters

Het overlijden werd aan het persagentschap AFP bevestigd door zijn persoonlijke arts Rafi Walden. "Hij is vanmorgen om drie uur (2 uur Belgische tijd) gestorven in zijn slaap"

Shimon Peres werd twee weken geleden door een beroerte getroffen. Dinsdag meldden de Israëlische media dat zijn familieleden naar het Sheba Medical Center in Tel Aviv waren gekomen om afscheid van hem te nemen.

Founding Fathers

Shimon Peres was volgens de Jerusalem Post de laatste overlevende van de Founding Fathers van Israël.

Hij was bij de oprichting van het land in 1948 politiek actief en bleef bijna 70 jaar aan de slag in de politiek. Peres maakte deel uit van een tiental regeringen en was drie keer eerste minister (1977, 1984-86, 1995-1996). Van juli 2007 tot juli 2014 was hij president. Hij was minister op 8 departementen, onder meer Buitenlandse Zaken en Defensie.

Nobelprijs

Hij ontving in 1994 samen met Yitzhak Rabin en de Palestijnse leider Yasser Arafat de Nobelprijs voor de Vrede voor hun bijdrage aan de Oslo-akkoorden. Rabin werd korte tijd later door een joodse extremist omgebracht.

Kernprogramma

Hij was, schrijft The New York Times, degene die de Israëlische wapenindustrie creëerde, die grote wapencontracten onderhandelde met Frankrijk en Duitsland en die de architect werd van Israëls geheim programma van kernwapens.

Maar tegelijk probeerde hij een vergelijk te vinden met de Arabische wereld, wat hem, dixit The Times, "verweesd" had achtergelaten in een Israël dat minder en minder geïnteresseerd was in een vredesakkoord.

In zijn laatste jaren was Peres actief in het niet-gouvernementeel Peres Centre for Peace, waarmee hij betere verhoudingen tussen Israel en de Palestijnen probeerde te creëren.

Obama: 'De essentie van Israël zelf'

De Amerikaanse president Barack Obama loofde Peres, en beklemtoonde dat Peres nooit is opgehouden om in de mogelijkheid van vrede te geloven. "Deze avond sluiten Michelle en ik ons aan bij allen die, in Israël, in de Verenigde Staten en in de hele wereld, eerbetoon brengen aan het uitzonderlijke leven van onze goede vriend Shimon Peres, een grondlegger van de staat Israël en een staatsman wiens engagement voor veiligheid en de zoektocht naar vrede gebaseerd waren op zijn standvastige morele kracht en zijn onfeilbaar optimisme", aldus Obama in een persbericht. De Amerikaanse president noemt Peres "de essentie van Israël zelf".

"Er is een licht uitgegaan, maar de hoop die hij ons gaf zal voor altijd branden." Hillary en Bill Clinton betuigden ook al eer aan de voormalige president. "Met het overlijden van Shimon Peres verliest Israël een leider die opkwam voor haar veiligheid, haar welvaart en de eindeloze mogelijkheden van haar geboorte, tot zijn dood.

Benjamin Netanyahu, de huidige Israëlische premier, drukte zijn "diep persoonlijk verdriet" uit. Dat bericht Israel Radio. Verwacht wordt dat Netanyahu later op de dag nog een uitgebreidere verklaring geeft. Vanuit Israël kwamen ook al, behalve van Netanyahu, enkele reacties. Zo noemde Yizhak Herzog, leider van de Arbeidspartij waar Peres tot 2005 bij was aangesloten, "een van de grootste leiders die Israël ooit heeft gehad. Arye Deri, die de ultra-orthodoxe Shas-partij leidt en minister van Binnenlandse Zaken is, noemde Peres een "ware vriend". "Ik zal hem altijd herinneren voor zijn wijsheid, zijn visie, zijn opvattingen en het grote respect waarmee hij iedereen behandelde."

Hollande: 'Israël heeft een van zijn meest illustere staatsmannen verloren'

Volgens de Franse president François Hollande heeft Israël een van zijn meest illustere staatsmannen verloren, "de vrede een van zijn meest vurige verdedigers en Frankrijk een trouwe vriend". "Shimon Peres behoort nu tot de Geschiedenis, die de metgezel was van zijn lange leven", aldus nog Hollande.

Voor de voormalige Britse premier Tony Blair, voormalig gezant van het Midden-Oostenkwartet, was Peres "een reus van de politiek, een staatsman die een van de grootste van onze tijd en van alle tijden zal blijven".

De Duitse president Joachim Gauck beklemtoonde dat Peres "zijn land in verschillende functies heeft gediend met solide principes, toen hij handelde voor de veiligheid van Israël, en een sterke wilskracht toen hij handelde om het vredesproces met de Palestijnen te doen vooruitgaan". Volgens Gauck kan "zijn leven in dienst van de vrede en de verzoening" een voorbeeld zijn voor de jongeren.

"Shimon Peres was vooral een man van de vrede", aldus de Canadese premier Justin Trudeau op Twitter. Ook de Mexicaanse president Enrique Peña Nieto betreurt de dood van de winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede, zo maakte hij bekend op Twitter.

(Belga/RR/TE)

Lees meer over:

Onze partners