Het Oekraïense elektriciteitsnet kraakt onder de Russische bombardementen.
Een Russische drone- en raketaanval heeft in de nacht van 26 op 27 december de elektriciteit in grote delen van de regio Kiev uitgeschakeld. De aanval was vooral gericht op een onderstation aan de rand van Vysjhorodok, dat de stad ten noorden van Kiev verbindt met een nabijgelegen waterkrachtcentrale. Sinds deze winter viseert Rusland onderstations in plaats van de elektriciteitscentrales zelf, die beter worden verdedigd.
Als de Russische president Vladimir Poetin met aanvallen op het elektriciteitsnet de strijdlust van het land wilde breken, leek dat niet te zijn gelukt. Op de vierde dag zonder stroom zaten in de inkomhal van het gemeentehuis van Vysjhorod tientallen inwoners hun telefoons, laptops en powerbanks op te laden. Er werden noodgeneratoren naar de stad gebracht om openbare gebouwen en cruciale infrastructuur draaiende te houden.
‘Ging Poetin maar dood’, zei Alla, een gepensioneerde vrouw met een bontmuts. Ze was een powerbank van 15 kilo aan het opladen, waarmee ze haar verwarmingsketel ongeveer 6 uur draaiende kon houden. Het ergste aan de stroomuitval, vond Viktoriia, een 16-jarige die een vampierenroman aan het lezen was, was dat ze haar haardroger niet kon gebruiken.
Op 28 december, na een ontmoeting met de Oekraïense president Volodymyr Zelensky in Florida en een telefoongesprek met Poetin, verklaarde de Amerikaanse president Donald Trump dat het Kremlin het land ‘energie, elektriciteit en andere zaken tegen zeer lage prijzen’ wilde leveren. Een absurde boodschap voor de Oekraïners, die deze winter zijn blootgesteld aan een ongeziene aanval op hun elektriciteitsnet.
Sinds deze winter viseert Rusland onderstations in plaats van de elektriciteitscentrales zelf, die beter worden verdedigd.
‘Rusland treft ons harder dan ooit’, zegt Maksym Timtsjenko, topman van elektriciteitsproducent DTEK. Ondanks duizenden herstelploegen die dag en nacht werken, is ‘de verwoesting zo groot dat we niet alles kunnen herstellen’. Bij het begin van de invasie beschikte Oekraïne over 33,7 gigawatt aan productiecapaciteit. Vandaag is dat nog ongeveer 14 gigawatt. De kerncentrale van Zaporizja, die door Rusland wordt bezet en geen stroom meer levert, was goed voor 6 gigawatt. Als de komende 2 maanden zeer koud worden, zal het land 17 gigawatt nodig hebben – 3 meer dan het momenteel kan opwekken. ‘Onze missie is deze winter te overleven.’
Hoewel de vredesgesprekken zijn opgeschroefd, lijkt er nog geen akkoord in het verschiet. Na hun ontmoeting in Florida verklaarden Trump en Zelensky dat hun standpunten dicht bij elkaar liggen. Maar over de moeilijkste punten raken ze het niet eens: welk grondgebied Oekraïne eventueel zou moeten afstaan en wie controle krijgt over de kerncentrale van Zaporizja. Poetin zegt dan weer geen enkele intentie te hebben om zijn invasie te stoppen.
