Op de hoorzitting van Robert Mueller, de speciaal aanklager die Russische inmenging in de verkiezingen van 2016 en mogelijke belemmering van de rechtsgang door president Donald Trump onderzocht, werd al maanden gewacht.

Woensdag was het zover. Democraten hoopten Mueller zover te krijgen uitspraken te doen over dat Trump zich wel degelijk schuldig had gemaakt aan belemmering van de rechtsgang (zoals toen hij voormalig FBI-baas James Comey ontsloeg). Maar ze kwamen van een koude kermis thuis.

Mueller zei weliswaar dat Trump niet vrijgepleit was, een opmerking die ook in het rapport al gemaakt werd, maar ging ook niet zover te zeggen dat hij Trump vervolgd zou hebben als hij dat gekund had. Er is staand beleid van het ministerie van justitie dat een zittende president niet vervolgd kan worden en de Democraten willen graag geloven dat dat de enige reden is dat Mueller niet tot vervolging overging. Maar Mueller op zijn beurt zei dat het team überhaupt geen conclusie had getrokken over een eventuele belemmering van de rechtsgang, niet dat hij wilde vervolgen maar het niet kon doen vanwege beleid.

De Republikeinen op hun beurt probeerden in de hoorzitting het idee te schetsen dat Mueller zelf niet veel onderzocht had, dat een paar van zijn ondergeschikten (van wie sommigen donateurs van de Democratische partij zijn) het onderzoek hadden geleid. Dat Mueller zich enkele details niet goed voor de geest kon halen was voor hen olie op het vuur.

Understatement

In een interactie met de Democratische Adam Schiff deed Robert Mueller wel een paar uitspraken die de Democraten als soundbites zullen willen gebruiken. Zo zei Mueller dat het onderzoek 'geen heksenjacht was' en dat veel van de campagne-medewerkers van Trump gelogen hadden.

Mueller ging bovendien in op de publieke oproep van Trump aan Wikileaks om documenten te lekken. 'Om het problematisch te noemen zou een understatement zijn. [Zulke opmerkingen] geven een boost aan een daad die illegaal is en moet zijn', zei Mueller. Omdat Mueller zich verder niet echt uitliet over de contacten tussen de Trump-campagne en Wikileaks, dan wel Russische actoren (Mueller ging bijvoorbeeld niet in op de ontmoeting tussen Donald Trump Jr. en een Russische afgevaardigde in Trump Tower), was de opmerking over Wikileaks des te scherper.

'Hij had veel problemen'

President Trump was niet blij met de hoorzitting. Na afloop liet hij via Twitter horen wat hij ervan vond. "TRUTH IS A FORCE OF NATURE!", bijvoorbeeld. Of 'de hoorzittingen waren een ramp voor Robert Mueller & de Democraten. Toch probeert de Fake News Media er het beste van te maken!'.

En in een persconferentie na afloop zei Trump dat Mueller's antwoorden 'niet de waarheid' waren (Mueller had tijdens de hoorzitting gezegd dat de schriftelijke antwoorden van Trump op Mueller's vragen 'untruthful' waren). 'Ik weet niet wiens antwoorden niet [de waarheid waren] - ik zou denken dat zijn (Muellers, nvdr.) het niet waren, want als je kijkt naar het hele rapport, kijk naar wat ze gedaan hebben. Er waren dingen waar hij zelfs niets van wist, hij wist niet wat er gaande was.'

Trump bekritiseerde het optreden van Mueller verder. 'Hij had veel problemen, maar wat hij vooral duidelijk maakte is dat dit hele gedoe ons drie jaar in verlegenheid heeft gebracht en we als land tijd verdaan hebben. En weet je, de Democraten dachten zo de verkiezingen te winnen. Ik denk dat ze zichzelf voor 2020 in de voet geschoten hebben.'

Een herhaling in 2020?

Hoewel Mueller in zijn rapport schreef dat hij niet kan vaststellen dat er van een criminele samenzwering tussen de Trump-campagne en Rusland sprake is geweest, staat een ding buiten kijf: er was Russische inmenging in de presidentsverkiezingen van 2016. Gevraagd of hij denkt dat de Russen het in 2020 weer zullen proberen, zegt Mueller: 'Het was geen eenmalige actie. Ze zijn ermee bezig terwijl wij hier zitten. En ze verwachten het tijdens de volgende campagne weer te doen... Ik hoop dat dit niet het nieuwe normaal is, maar ik vrees van wel.'