Er zijn in deze onwezenlijke coronatijden voor Amerikanen twee zekerheden. De eerste is: rond de middag geeft gouverneur Andrew Cuomo een persbriefing waar het realisme vanaf druipt. Hij geeft de statistieken over nieuwe doden en nieuwe besmettingen en zegt dingen als: 'Hoe langer je aan de beademing ligt, hoe kleiner de kans dat je overleeft'.
...

Er zijn in deze onwezenlijke coronatijden voor Amerikanen twee zekerheden. De eerste is: rond de middag geeft gouverneur Andrew Cuomo een persbriefing waar het realisme vanaf druipt. Hij geeft de statistieken over nieuwe doden en nieuwe besmettingen en zegt dingen als: 'Hoe langer je aan de beademing ligt, hoe kleiner de kans dat je overleeft'.De tweede zekerheid komt van de president. In de vroege avond leidt Donald Trump een persconferentie die er tot voor kort op gericht was gerust te stellen, een snelle terugkeer naar normaliteit te suggereren, de 'briljante' tussenkomst van de president te benadrukken (een vroeg inreisverbod voor Chinezen, waar de Democraten tegen waren!) en de schuld van de besmettingen af te schuiven op anderen. 'Ik neem helemaal geen verantwoordelijkheid', verklaarde de president meermaals, doelend op de stijgende aantallen besmettingen. Pas de voorbije dagen is ook de persconferentie van de president doordesemd van de ernst van de situatie.De twee vaste ankerpunten worden door een thuiszittende bevolking angstvallig en massaal bekeken. De populariteit van de president is tijdens deze crisis licht gestegen, maar de populariteit van de gouverneur van de zwaarst getroffen staat van de VS ging spectaculair de hoogte in.Zoals velen kwam Cuomo te laat op gang, wat hij intussen grif, zij het in algemene termen toegeeft: 'We hebben het virus onderschat'. Hij heeft zich vrij lang verzet tegen de sluiting van scholen. Maar sindsdien legt hij met engelengeduld uit waarom er geïsoleerd moet geleefd worden, waarom de scholen wel degelijk dicht moesten, waarom publieke en private ziekenhuizen hun apparatuur en personeel moeten delen, waar de president goed en slecht tussenkomt, waar er dringend behoefte is aan materiaal (beademingsapparatuur, beschermende kledij) en waar dat materiaal vandaan zal komen. Hij is niet te beroerd om slecht nieuws te geven, dreigende tekorten aan te geven en inspanningen te vragen. 'Dit is geen sprint, vrienden, dit is een marathon.'Hij tweette: 'Feiten geven macht. Zelfs als de feiten ontmoedigend zijn, is het erger de feiten niet te kennen'.Zijn boodschap is eensluidend en duidelijk. En hij verwoordt ze op een persoonlijke wijze, waarbij zijn moeder (Matilda) een eigen wet kreeg en zijn broer, CNN-anchor Chris Cuomo, geregeld over de tong rolt - al helemaal sinds bekend werd dat Chris besmet is. Matilda's Law - de naam beviel zijn moeder niet - houdt gewoon in dat personen met verhoogd risico zich nog beter aan de voorschriften moeten houden, contacten moeten minimaliseren en dus beter helemaal binnenshuis blijven. Bijkomende regel: kinderen en kleinkinderen moeten de discipline hebben om niet langs te gaan.Ook zijn vader Mario Cuomo, die in 2015 overleed, komt geregeld ter sprake. Hij werd, zoals Andrew nu, drie keer verkozen tot gouverneur van de staat New York. Maar op andere gebieden verschilde Mario van Andrew. Andrew is voluit een manager-politicus. Terwijl Mario vooral in de herinnering leeft als een orator die er, in de woorden van de necrologie in de New Yorker, in slaagde duidelijk te maken dat 'politiek een serieuze aangelegenheid' was. Nieuwssite Politico noemde hem 'de filosoof' van de Democratische partij. Van hem kwam de beroemde uitspraak: 'Je voert campagne in poëzie en regeert in proza'. Bij vader Mario bleef vooral de poëzie nazinderen. Als het om besluitvorming ging, was hij toch eerder 'Hamlet aan de Hudson', de eeuwige twijfelaar, die immer flirtte met een presidentscampagne, maar altijd een uitvlucht vond om de stap niet te zetten. Andrew is dan volgens de oefening in contrast wél de manager, iemand die in proza bestuurt. Dat zegt hij ook met zoveel woorden. Het komt erop aan dingen gedaan te krijgen. 'Ik wil de best mogelijke gouverneur zijn', zei hij recent, 'en ik wil een betekenisvol verschil maken in deze staat. Dat is mijn ambitie.'Hij sluit compromissen en onderhoudt goede betrekkingen met de Republikeinse oppositie (te goede betrekkingen, vinden linkse Democraten). Hij prijst president Trump als de president New York een helpende hand toesteekt, om hem korte tijd later over andere facetten van diens aanpak de mantel uit te vegen. Toen Trump een quarantaine voor New York voorstelde, zei Cuomo dat dit voorstel 'chaos' zou veroorzaken. De president trok zijn plan snel weer in. 'Dit is niet het moment om vriendelijk in de zandbak te spelen,' aldus Cuomo vorige week. Maar als hij denkt dingen van Trump gedaan te krijgen door vriendelijk te neuzen-neuzen in die zandbak zal hij dat met gusto doen. Hij kapt trouwens bij voorkeur niet op de president zelf, maar op de federale regering. Dat maakt het minder persoonlijk.Hij mag dan wel bekendstaan als een koele manager, tijdens zijn dagelijkse perstussenkomsten - een monoloog van een halfuur ondersteund door grafieken in PowerPoint en gevolgd door vragen, is de gouverneur allesbehalve louter zakelijk. Ja, hij spreekt recht voor de raap en gaat geen gruwelijke details uit de weg. Maar de verwijzingen naar zijn eigen familie raken snaren die niet alleen maar prozaïsch zijn. Toen een bejaard toppoliticus uit Texas had geopperd dat men beter het land zijn gewone gang liet gaan en de noodmaatregelen kon intrekken en dat hijzelf best bereid was zijn leven daaraan op te offeren om het voor zijn kinderen gemakkelijker te maken, repliceerde Cuomo bits vanop zijn dagelijks spreekgestoelte: 'Mijn moeder is onvervangbaar en uw moeder is onvervangbaar. Onze broers en zussen zijn niet vervangbaar. We gaan geen uitgangspunt aanvaarden waarbij een mensenleven overbodig is en we zullen geen dollarbedrag op een mensenleven plakken.'Of neem bijvoorbeeld wat Cuomo over het rijzende sterftecijfer verklaarde. Ja, gaf hij toe, de overledenen hadden doorgaans andere medische problemen. 'Daar voelen we ons niet minder belabberd door. Als ze het virus niet opgelopen hadden, waren ze vandaag nog onder ons. Ja, de dood is onvermijdelijk voor iedereen. Maar dat wil niet zeggen: vandaag.'Gouverneur Andrew Cuomo was geen toonbeeld van een vooruitziende manager in de aanloop naar deze crisis. Men kan met reden argumenteren dat zijn ambtgenoten in Washington State en Californië, die ook met vroege besmettingen kampten, het probleem in het begin stukken beter hebben aangepakt. Maar eens de besmettings- en sterftecijfers in New York drastisch begonnen toe te nemen, waren de kiezers van Andrew Cuomo, en ook het publiek buiten New York, gebiologeerd door zijn tussenkomsten, en stegen de positieve stemmen over zijn aanpak volgens een peiling op korte tijd naar een ongeziene 87 procent. Hij vertegenwoordigt daadkracht, maar volgens de peilingen biedt hij ook hoop. 'Het virus is ons steeds te snel af', gaf hij herhaaldelijk toe. Hij stelde meteen het doel om het virus voorbij te hollen en greep op de pandemie te krijgen. Niet onbelangrijk: er zit in al zijn tussenkomsten een element van solidariteit. Hij vindt dat de federale overheid nu massaal de staat New York moet ondersteunen, met ruim 92.000 bewezen besmettingen voor een bevolking van 19,5 miljoen. Later, gaf hij aan, zullen we dat retourneren, en hulp verstrekken aan staten die later dan New York door de pandemie getroffen worden.De nieuwgevonden populariteit van de gouverneur wordt zeker niet geschaad door de plaagstoten die hij welhaast om de andere avond mag uitwisselen met zijn broer/journalist Chris, die ondanks het virus als het enigszins kan zijn programma op CNN blijft presenteren. Hun gesprekken kunnen over alles gaan, tot en met de vraag waarom moeder Matilda haar recept voor tomatensaus wel met Chris maar niet met Andrew deelde. Repliek van Andrew: 'Niet iedereen heeft de luxe om maar één uur per dag te werken.'Kijkers die meer dan gemiddeld thuiszitten - en daar vaker dan gemiddeld naar tv kijken - zijn onder de indruk. Je kon er gif op innemen dat er liefdesaanzoeken zouden komen. De gouverneur belde een van de vrouwen die interesse toonden ook op. Het ging om Rebecca Fishbein, die een blog gepubliceerd had onder de titel 'Help, ik denk dat ik verliefd ben op Andrew Cuomo???'.'We voelen ons warm en aaibaar als we denken aan de koude, berekende Andrew Cuomo', schreef columniste Maureen Dowd in The New York Times. De gouverneur is sinds vorig jaar weer vrijgezel, na een huwelijk en een lange relatie. Dat hij alleen woont, is ook weer iets dat hij tijdens persmomenten ter sprake brengt, om te tonen dat hij begrijpt hoe ontregelend isolatie is.Je kon er ook gif op innemen dat er een geruchtenmolen zou ontstaan over een toekomstig presidentschap. Cuomo ondersteunde tot dusver Joe Biden, de koploper onder de resterende Democratische presidentskandidaten. In een vraaggesprek met zijn broer ontkende hij in alle toonaarden en met een eindeloze serie 'neens' dat hij een presidentscampagne overweegt. Hij zei ooit over zijn vader dat die ten gronde geen president wilde zijn. Daarom had pa Mario destijds nooit de knoop doorgehakt, verklaarde Andrew, hij was liever gouverneur van New York. Dat was ook met hem het geval, suggereerde hij. Dat belet niet dat gokkantoren in hun pronostieken zijn kansen op het presidentschap bij de verkiezingen in 2020 vrij hoog inschatten, hoger in elk geval dan de kansen van Bernie Sanders, die nog altijd officieel in de running is voor de Democratische nominatie. Er doet een hashtag #CuomoforPresident de ronde. Pete Souza, de officiële fotograaf van het Witte Huis onder Barack Obama, plaatste een foto van de vorige president met Cuomo op Instagram: 'Een voormalig president samen met de huidige dienstdoende president', luidt het bijschrift.Cuomo's medestanders weten ook wel dat het pad naar het presidentschap van 2020 bijna onmogelijk is geworden, en dat men beter kan mikken op 2024. Maar toch. De pandemie verstoort dit jaar de voorverkiezingen en mogelijk ook de partijconventies waar de nominatie van de kandidaat moet gebeuren. Bovendien vertoeven koplopers Biden en Sanders qua leeftijd allebei in de risicogroep voor het virus. Als Biden verstek geeft, of moet geven, ligt de race naar de Democratische nominatie weer open, luidt de lugubere redenering van enkele Cuomo-aanhangers.President Trump moeide zich in het debat, en gaf tegenover Fox News aan dat, ook wat hem betreft, Cuomo een betere kandidaat is dan Biden. Dat alles is niet naar de zin van sommigen binnen de linkervleugel van de Democratische partij, die al vele jaren in onmin leven met Cuomo. De conflicten tussen de linkse burgemeester van New York, Bill de Blasio, en Cuomo zijn legendarisch. Zo hadden de twee in 2016 een dispuut rond het hert Lefty, dat in de wijk Harlem verzeild was en twee weken in de stad op de dool was. De Blasio wilde het laten afschieten, Cuomo wilde het evacueren naar natuurgebied. Het beest ging dood, klaarblijkelijk van stress, alvorens Cuomo met zijn evacuatieplan kon starten.Voor het virus de stemming deed omslaan, werd Cuomo door velen in zijn eigen partij en in de pers verguisd. Hij werd bestempeld als een 'menselijke bulldozer' en 'een stofzuiger voor macht', iemand die autoritair is en op het bullebakkerige af. Cuomo verdedigt zich tegen de kritiek uit linkse hoek. Hij beweert dat hij wel degelijk behoorlijk links is. Onder zijn bestuur is het holebihuwelijk mogelijk geworden. Hij heeft het minimumloon van 15 dollar per uur ingevoerd. Hij slaagde er wél in - in tegenstelling tot president Obama - om strengere wapenwetten te laten goedkeuren. En hij heeft bankiers die zich in volle bankencrisis bonussen lieten welgevallen, zwaar laten dokken, ook weer in tegenstelling tot president Obama. De vergelijking met voormalig Democratisch president Lyndon B. Johnson duikt wel eens op. Die praatte rechts maar werkte tegelijk aan het sociaal vangnet en aan de burgerrechten (en, het moet gezegd, aan een escalatie van de oorlog in Vietnam). 'Een progressieve Democraat, een Democraat in New York, dat zijn geen academici in ivoren torens', zei Cuomo na zijn tweede herverkiezing als gouverneur in 2018, 'dat zijn geen orakels, dat zijn geen mensen van abstracties en theorieën.' Wat mensen nodig hebben, ging hij verder, 'zijn echte oplossingen voor echte problemen.'Zijn tegenstanders evenwel geven aan dat de gouverneur nooit bereid is zijn rijke sponsors pijn te doen, door bijvoorbeeld de belastingen op te drijven. Hij weigert ook de uitgaven aan te zwengelen door met de begroting te spelen. Vooral nemen ze hem kwalijk dat hij in hun ogen de positie van de partij ondergraaft door bijwijlen Republikeinse verkozenen en kandidaten te laten gloriëren en te begunstigen. Daardoor worden meer Republikeinen verkozen, wat de machtspositie van de Democraten aantast. Dat komt, argumenteren ze, Cuomo goed uit. Met behulp van de Republikeinen kan hij linkse voorstellen in het staatsparlement tegenhouden, zodat hij geen veto moet uitspreken, wat hem politiek zou blootstellen.Maar dat soort overwegingen verdwijnt op dit moment van coronacrisis naar de achtergrond. Zoals Cuomo het deze week zei: 'Ik begrijp dat we in een verkiezingsjaar zitten, maar het virus kijkt er niet naar wie Democraat is en wie Republikein.'Het is hoe dan ook moeilijk een moment van populariteit te vertalen naar een presidentschap. Rudy Giuliani, bejubeld burgemeester van New York ten tijde van 11 september, kwam in 2008 niet ver in zijn eigen presidentscampagne. Hij verhuurt intussen zijn diensten aan in toenemende mate dubieuze klanten. Van zijn reputatie is niet veel heel gebleven. Hoe het Cuomo zal vergaan valt - zoals het virus - niet te voorspellen. Maar de gouverneur is tijdelijk degene die afdoend communiceert rond die onvoorspelbaarheid.