Van 27 maart tot 10 april 2017 vond voor het eerst de Europese operatie Postbox plaats, een samenwerking tussen douanediensten uit 25 Europese landen in de strijd tegen illegale handel via post- en koerierbedrijven. Knack vroeg de resultaten op. 'Tijdens Postbox hebben de gebundelde douanediensten geprobeerd om in luchthavens zo veel mogelijk illegale internetaankopen te onderscheppen die per post of via koerier zijn verzonden', zegt Francis Adyns van de FOD Financiën. 'We hebben honden en scanapparatuur ingezet en ook fysieke controles uitgevoerd. Wat blijkt? Van de 3093 inbeslagnames voor heel Europa vonden ...

Van 27 maart tot 10 april 2017 vond voor het eerst de Europese operatie Postbox plaats, een samenwerking tussen douanediensten uit 25 Europese landen in de strijd tegen illegale handel via post- en koerierbedrijven. Knack vroeg de resultaten op. 'Tijdens Postbox hebben de gebundelde douanediensten geprobeerd om in luchthavens zo veel mogelijk illegale internetaankopen te onderscheppen die per post of via koerier zijn verzonden', zegt Francis Adyns van de FOD Financiën. 'We hebben honden en scanapparatuur ingezet en ook fysieke controles uitgevoerd. Wat blijkt? Van de 3093 inbeslagnames voor heel Europa vonden er 1096 in België plaats. Het is evenwel moeilijk om daar conclusies aan vast te knopen. Zo kun je moeilijk spreken van België als draaischijf, want de bestemming van de bestellingen was niet noodzakelijk België. De operatie gaf ons wel een zicht op de oorsprong van de verschillende types drugs en namaak.' 300 van de 1096 inbeslagnames betroffen drugs, 732 namaakgoederen. Adyns: 'De drugs waren voornamelijk XTC en cannabis. De meeste drugs die op het darknet worden verkocht, worden verzonden in Nederland, België en Duitsland. Bij de inbeslaggenomen namaakgoederen ging het voornamelijk om sportschoenen uit China. Namaakgeneesmiddelen komen voornamelijk uit India.' De douane sluit ook websites af die nepspullen aanbieden. Het gaat daarbij om domeinnamen die eindigen op .be of .eu, al hoeven die niet noodzakelijk vanuit België te worden beheerd. In 2015 blokkeerde de Belgische douane 83 websites, in 2016 liefst 396. Adyns: 'Dit jaar staat de teller nog maar op 3 afgesloten websites. Dat klinkt magertjes, maar de voorbije jaren hebben we al een grondige schoonmaak gehouden. Bovendien stellen we een verschuiving vast naar buitenlandse domeinnamen en we hebben niet de bevoegdheid om die websites af te sluiten.' Volgens schattingen van de OESO, de club van rijke landen, is de namaakindustrie goed voor een wereldwijde omzet van 338 miljard euro. De Europese Commissie berekende dat 5 procent van alle EU-import namaakproducten betreft, en dat de namaakhandel in de EU de georganiseerde misdaad 43 miljard euro oplevert. De strijd tegen namaak is ook het thema van een Europolconferentie deze week in Antwerpen. Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) wijst erop dat de namaakindustrie vaak onderschat wordt als criminaliteitsfenomeen: 'Namaakgoederen kunnen enorme schade veroorzaken. Denk aan nepmedicijnen, maar ook aan nagemaakte auto-onderdelen zoals remmen of airbags. Bovendien is de namaakindustrie uitgegroeid tot een heuse parallelle economie, die ook als dekmantel kan dienen voor andere criminele fenomenen. Ze kan gebruikt worden om geld wit te wassen, en zelfs het startpunt vormen voor de financiering van terroristische activiteiten.' Daarom pleit Jambon voor een horizontale aanpak van het fenomeen, waarbij politie, douane en andere overheidsdiensten gericht samenwerken.