8 april 2018
...

Volgens de peilingen wilde de helft van de Hongaren van Orban af. Hoe verklaart u zijn overwinning? Gabor Gyori: Er is een groot verschil met de verkiezingen van 2014. Toen haalde Orban een kwart minder stemmen dan vier jaar eerder. Maar door de nieuwe kieswet die hij in 2012 invoerde, verloor hij slechts 1 procent van het aantal zetels. Zijn rechts-nationalistische Fideszpartij bleef met haar tweederdemeerderheid in het parlement de grootste. De partij haalde datzelfde jaar echter bij de provinciale en gemeenteraadsverkiezingen veel minder stemmen dan in 2010. Het gevolg was dat Fidesz haar strategie veranderde. Vanaf 2015 focuste de partij zich op de migrantenkwestie, nog voor de grote vluchtelingenstroom naar Europa losbarstte. Orban raakte daarmee een gevoelige snaar in het toch al xenofobe Hongarije. Daar is hij op blijven hameren. Hij spendeerde enorme sommen geld aan propaganda en snoerde zijn tegenstanders vakkundig de mond. Ook zijn euroscepsis sloeg aan, net als zijn campagne tegen filantroop en miljardair George Soros: volgens Orban wil die de Hongaarse bevolking vervangen door migranten. Neem daarbij dat de economie het al jaren goed doet en dat Orban zowat alle vrije media heeft opgekocht, en je hebt de belangrijkste ingrediënten voor zijn populariteit. Maar de bevolking beseft ook hoe corrupt de regering is. Gyori: Ja, maar elke regering bij ons is corrupt. Dat weet de Hongaarse bevolking heel goed, alleen speelt het nauwelijks een rol bij de verkiezingen. De mensen zijn berustend: wie er ook aan de macht is, onze regeringen zijn stuk voor stuk corrupt. Met dat verschil dat deze regering erin slaagt de vluchtelingen buiten te houden en de economie op peil te houden. Dat geeft vertrouwen. Kun je Hongarije nog een democratie noemen? Gyori: Ik denk dat we dat pas te weten komen bij de volgende verkiezingen. Als de huidige regering straks bij verlies bereid is haar macht op te geven, dan spreken we van democratie. Anders weten we genoeg. Intussen gaat de democratie er wel degelijk op achteruit. Ik zei al dat de media grotendeels zijn opgekocht door de regering. En de online nieuwssites die nog wel onafhankelijk zijn, bereiken het grote publiek niet. De oppositie krijgt nauwelijks de kans om van zich te laten horen. Ze wordt ook gefnuikt door hoge belastingaanslagen, gigantische boetes en lastercampagnes. De volgende instanties die Orban wil aanpakken, zijn de ngo's en de rechtbanken. Hij is al bezig om rechters vervroegd met pensioen te sturen en te vervangen door Fidesz-getrouwen. Zal de huidige tendens van autoritaire regeringen invloed hebben op de Europese verkiezingen van 2019? Gyori: Moeilijk te zeggen. Hongarije speelt op dat vlak een pioniersrol in Europa: Polen en Roemenië zijn gevolgd. Als er een Europees referendum over migratie zou komen, dan drukken figuren als Orban zeker hun stempel. Ik spreek niet over een winst in cijfers, maar ik denk wel dat ze een doorbraak kunnen veroorzaken.