Journalisten van de Deense openbare omroep DR analyseerden de advertentievoorkeuren van een aantal Deense Facebook-gebruikers. De socialenetwerksite bleek niet alleen bij te houden dat gebruikers houden van bloemen of geïnteresseerd zijn in postzegels. Ook sleutelwoorden als 'homoseksualiteit', 'fascisme', 'communisme', 'islam', 'euroscepticisme', 'christendom', 'linkse politiek' en 'rechts extremisme' duiken op bij de advertentieinteresses van gebruikers.
...

Journalisten van de Deense openbare omroep DR analyseerden de advertentievoorkeuren van een aantal Deense Facebook-gebruikers. De socialenetwerksite bleek niet alleen bij te houden dat gebruikers houden van bloemen of geïnteresseerd zijn in postzegels. Ook sleutelwoorden als 'homoseksualiteit', 'fascisme', 'communisme', 'islam', 'euroscepticisme', 'christendom', 'linkse politiek' en 'rechts extremisme' duiken op bij de advertentieinteresses van gebruikers. Waarom gaat Facebook ervan uit dat gebruikers in bepaalde onderwerpen geïnteresseerd zijn? Dat gebeurt op basis van een pagina die je leuk vindt, een advertentie waarop je klikt, of apps die een link hebben met Facebook (een kookapp, bijvoorbeeld, suggereert interesse in koken). Maar omdat sommige advertentieinteresses slaan op thema's als politiek en religie, is zulke profiling in strijd met de Deense en Europese privacywetgeving, stellen vier juristen waarmee DR sprak. 'Om dit soort informatie over jou op een wettige manier te registreren, moet Facebook een duidelijke "ja" van je krijgen', aldus DR. In 2017 heeft de Nederlandse privacycommissie al een onderzoek gepubliceerd over 'bijzondere categorieën' van persoonsgegevens (zoals seksuele geaardheid). 'Toen was de vaststelling dat Facebook zijn gebruikers daarover onvoldoende informeerde, en er bijgevolg geen sprake kon zijn van een geldige toestemming', zegt Willem Debeuckelaere, voorzitter van de Belgische privacycommissie. 'Dat onderzoek ging over info die gebruikers zelf aan Facebook verstrekten. Het Deense onderzoek gaat over iets anders: interessecategorieën die Facebook genereert over zijn gebruikers. Hoe je het ook wendt of keert: dat zijn etiketten die voor misbruik vatbaar zijn. De interesses die jij betoont, zeggen iets over de manier waarop jij in het leven staat.' Facebook reageert via een woordvoerder dat het advertenties laat zien 'op basis van onderwerpen waarvan we denken dat mensen er misschien in geïnteresseerd zijn, maar zonder gebruik te maken van gevoelige persoonlijke gegevens. Om bijvoorbeeld een advertentie te laten zien aan iemand van wie we denken dat die misschien geïnteresseerd is in de Joodse cultuur, inclusief eten, kunst en geschiedenis - met de interesse die wordt vermeld als "Jodendom" - hoeven we niet zijn of haar religie, etniciteit of andere gevoelige persoonlijke gegevens te kennen.' Het bedrijf voert aan dat zijn advertenties 'volledig in overeenstemming zijn met de huidige Ierse wetgeving inzake gegevensbescherming'. Op 25 mei treedt in heel Europa een nieuwe privacywetgeving in werking, de Algemene Verordening Gegevensbescherming of GDPR. Moet Facebook dan zijn beleid rond advertentievoorkeuren aanpassen? Debeuckelaere: 'Facebook heeft zijn Europese hoofdzetel in Ierland. In eerste instantie is het aan onze Ierse collega's om zich over de kwestie uit te spreken. Maar we verschillen wel vaker van mening. Indien nodig wordt deze discussie op Europees niveau beslecht.' Onder de GDPR kunnen privacyschendingen met miljoenenboetes worden bestraft.