Alles over Congo

Nu de presidentsverkiezingen in de Democratische Republiek Congo opnieuw voor de zoveelste keer zijn uitgesteld, moet de federale regering de steun aan het land opzeggen, schrijven federale parlementsleden voor N-VA Peter Luykx en Rita Bellens. 'Onze financiële steun is vooral een dure hobby gebleken', klinkt het.

Bij etnisch geweld in de provincie Mai-Ndombe in het noordwesten van Congo, zijn zeker tachtig doden gevallen. Dat berichten ooggetuigen. Het persagentschap Reuters heeft het over meer dan honderd doden.

'De uitbraak van ebola in Congo is in sneltempo een internationaal probleem aan het worden', schrijft Mark Eccleston-Turner, deskundige Internationaal Recht aan de Universiteit van Keele. 'De druk op de VN zal toenemen om gezondheidswerkers in de regio te beveiligen, en daarvoor zullen blauwhelmen nodig zijn.'

Op de wereldtentoonstellingen van 1885 en 1894 in Antwerpen werden Congolezen tentoongesteld in namaakhutten. De toeschouwers wierpen hen nootjes toe. In 1897 hing er bij de Koloniale Tentoonstelling in Tervuren daarom een bordje met de vraag dat niet te doen. Het idee om mensen tentoon te stellen - een zoo van mensen - vervult ons vandaag met afschuw. Waarom toen niet?

Antropologe Bambi Ceuppens is curator en senior onderzoeker van de nieuwe permanente tentoonstelling van het AfricaMuseum in Tervuren. Ze is gespecialiseerd in Congolese en Belgische koloniale geschiedenis, Congolese kunst en cultuur, de Congolese geschiedenis in België en de museale representatie van Afrika en Afrikanen. We praten met haar over het onderzoek naar het koloniale verleden van België, de omgang met dat verleden en de Congolese aanwezigheid in België.

Het is een mythe dat Leopold II stinkend rijk werd door Congo te plunderen. Kongo-Vrijstaat was eerder een bodemloze put die de vorst bijna ruïneerde. Pas toen de rubberprijzen stegen, kon de koning zijn fortuin heropbouwen, veelal met geleend geld.

Congolezen hadden in Belgisch-Congo de Belgische nationaliteit, maar ze hadden niet dezelfde rechten als andere Belgen. Er gold geen officiële rassenscheiding, maar de gelijkheid was ver zoek. Verdoken apartheid, die veruitwendigd werd in de ruimtelijke ordening.