nMijnheer Willockx, premier Guy Verhofstadt (VLD) heeft zijn begroting in het parlement voorgesteld. De oppositie spreekt over een verkiezingsbegroting.
...

nMijnheer Willockx, premier Guy Verhofstadt (VLD) heeft zijn begroting in het parlement voorgesteld. De oppositie spreekt over een verkiezingsbegroting. FREDDY WILLOCKX: Om het even welke regering, hoe ze ook is samengesteld, zal in een verkiezingsjaar vermijden om scherp te snijden. Maar vergeleken met tien jaar geleden zijn we toch in een ander budgettair klimaat terechtgekomen. Begin jaren negentig waren de begrotingen totaal ontspoord, en het is ongetwijfeld dankzij het globaal plan dat we toen hebben doorgedrukt dat er een historisch keerpunt is gekomen in de toestand van de Belgische openbare financiën. We kunnen dat niet voldoende onderstrepen. In normale conjuncturele omstandigheden heeft België nu een begroting die rond het evenwicht schommelt. Dat biedt meer comfort. Nu moet men 40 tot 60 miljard Belgische frank besparen, tien jaar geleden werd gesproken over 120 tot 150 miljard. Dat is een enorme evolutie en de verdienste van socialisten en christen-democraten is dat we dat hebben gedaan zonder de sociale zekerheid aan te tasten. De conjunctuur valt wat tegen, men had voor 2003 beter verwacht, maar globaal genomen vind ik de begroting zowel politiek als financieel-technisch verdedigbaar. Er is gesnoeid aan de uitgavenzijde en er is wat gesleuteld aan de inkomstenzijde, al mogen we dat van Verhofstadt geen belastingen noemen. Ik zie maar één grote bedreiging: een oorlog in Irak zou zware economische gevolgen kunnen hebben en voor een moeilijke begrotingscontrole kunnen zorgen. Midden in de kiescampagne is dat niet opportuun. Het is mijn aanvoelen dat men in dat geval zal opteren voor vervroegde verkiezingen. Dat zou ook verstandig zijn, want geen enkele coalitie kan zich in volle kiesstrijd een zware besparingsronde veroorloven. De nieuwe regering kan dan de begrotingscontrole vóór de zomer doorvoeren en met een programmawet bijsturen. Maar ik hoop dat het zover niet komt en dat de gehanteerde prognoses niet te fel moeten worden herzien. Dan zal deze regering erin geslaagd zijn om de sanering die de vorige regeringen hebben doorgevoerd te consolideren. WILLOCKX: Ik ben al dertig jaar met conjunctuurstudie bezig en ik zeg u: conjunctuurvoorspellingen zijn nog minder waard dan een voetbalpronostiek. Er gaan alarmerende stemmen op over de economische toestand. De huidige impasse op de beurs is daar een uiting van, maar is vooral ook een gevolg van een jarenlange hype met kunstmatige meerwaarden. Ik denk dat het met de conjunctuur wel opnieuw goed komt, op voorwaarde dat er internationaal niet te veel grote schokken zijn. Anders komen we weer in de spiraal terecht van stijgende energieprijzen en stijgende inflatie. De Europese Centrale Bank moet dan een strengere rentepolitiek voeren op een moment dat ze eigenlijk met een goedkopere rente een impuls zou moeten geven aan het bedrijfsleven, en dan zitten we in een heel moeilijke situatie. WILLOCKX: Ik verdedig dezelfde stelling die wij in augustus 1990 al hebben verdedigd, nadat Irak Koeweit was binnengevallen: alles staat of valt met een duidelijke resolutie van de Verenigde Naties. Voor een land als België is dat het enige en absolute criterium. Alle middelen moeten worden uitgeput om een fatale militaire interventie te vermijden, onder meer via wapeninspecties en intensieve diplomatie. We moeten ook zien hoe de Amerikaanse toon zal zijn eens de Congresverkiezingen voorbij zijn. Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat het discours van president Bush door die verkiezingen beïnvloed wordt, om het voorzichtig uit te drukken. In feite is het heel triest dat voor binnenlandse doeleinden een buitenlands conflict met onoverzienbare gevolgen wordt geriskeerd. Bill Clinton zou dat niet hebben gedaan. WILLOCKX: Criminaliteitscijfers op zich hebben weinig zin, in het beste geval geven ze alleen maar de trend aan. De verschillende instanties die ze verstrekken gebruiken trouwens uiteenlopende methodes en criteria. Ook in Sint-Niklaas, waar ik burgemeester ben, hadden wij schitterende cijfers, maar op advies van mijn korpschef heb ik ze niet gepubliceerd. Neem de drugsbestrijding. Als er een klimaat wordt gecreëerd waarin men softdrugs wil gaan legaliseren, is het niet abnormaal dat de politie op het terrein minder streng optreedt. Uit de criminaliteitscijfers zou je dan kunnen aflezen dat het drugsgebruik fors is afgenomen, maar dat is natuurlijk niet juist, er wordt alleen minder op gejaagd. Neem ook het voorbeeld van Lokeren, waar men al enkele jaren een soort 'nultolerantie' als beleidslijn heeft. Wat is het gevolg? De criminaliteitscijfers van Lokeren stijgen. Waarom? Omdat er meer gecontroleerd wordt, dat spreekt toch vanzelf. Daarom pleit ik ervoor om niet te pas en te onpas met statistieken van veiligheid uit te pakken, want alle beschikbare cijfers vergen analyse en nuance. WILLOCKX: Als ik de toestand in mijn eigen stad bekijk, ben ik over sommige punten van de politiehervorming voorzichtig positief. Alleen al het feit dat wijkagenten en opsporingsbrigade nu in hetzelfde gebouw werken leidt tot een veel betere communicatie, die haar nut op het terrein al heeft bewezen. Ik ben ook gematigd positief over de projectwerking die we bij ons hebben uitgebouwd. Alle incidenten die met één type van misdaad te maken hebben, of die gebonden zijn aan één activiteit of één locatie, bijvoorbeeld de speelpleinen of de binnenstad, worden nu door één officier gecoördineerd en worden daardoor beter opgevolgd. We zijn mede dankzij de hervorming overgestapt van een 'pompierpolitie' naar een 'projectpolitie', en dat is een verbetering. Er blijven wel belangrijke problemen rond de toepassing van de Mammoetwet, die vooral de interventiecapaciteit op de proef stelt. Zelfs de vakbonden ervaren die wet vaak als een blok aan het been, hoewel de rijkswachtbonden hem destijds hebben afgedwongen. En het grote knelpunt van de hervorming blijft uiteraard de financiering ervan. Wij burgemeesters moeten druk blijven zetten op de regering om de aanzienlijke meerkosten te compenseren. Ik heb het gevoel dat we daarvoor wel gehoor krijgen bij de premier en zijn veiligheidsadviseur Brice De Ruyver, maar we stoten op een logge bureaucratie bij Binnenlandse Zaken. Ik geef een voorbeeldje. De overheid werkt met normen van de KUL, de Leuvense universiteit, die bepalen hoeveel manschappen per korps gesubsidieerd worden, en heeft ook een minimum aantal manschappen per korps bepaald. In 22 gemeenten liggen die KUL-normen lager dan de minimumnormen. Dat dit een ongerijmdheid is, krijg je in Brussel niet uitgelegd. In zover dat sommige collega's van mij naar de Raad van State stappen. WILLOCKX: Voor zover nog nodig toont die commissie aan dat de Belgen zich hebben laten rollen door de Zwitsers. Je kunt dat van twee kanten bekijken: ofwel onderstreep je het bedrog van de Zwitsers, ofwel de naïviteit van de Belgen. Als Swissair inderdaad al maanden vóór het fameuze hotelakkoord besloten had om Sabena af te stoten, dan hebben de Zwitsers zich alleszins gedragen als ordinaire bedriegers. Veel politieke gevolgen verwacht ik niet, omdat ook de CD&V verantwoordelijk is geweest voor het Sabenabeleid. Wat mij vooral stoort, is het feit dat de Belgische bestuurders niet beter uit hun doppen hebben gekeken. De belangrijkste politieke les uit het Sabenadrama is voor mij dan ook dat ronkende namen uit de privésector niet per definitie geschikt zijn om in een overheidsbedrijf te functioneren. Zeker niet als een soort fin de carrière. De Croesen, Bodsons, Chaffarts en anderen hebben namen als klokken, maar dat is geen waarborg dat ze voldoende kort op de bal spelen, zoals vandaag ook in publieke bedrijven noodzakelijk is. Kijk maar naar de ramp bij De Post onder Frans Rombouts. WILLOCKX: Door de gewijzigde politieke situatie in Nepal lijkt het mij waarschijnlijk dat die wapenlevering wordt afgeblazen. Maar er komt een fameus addertje vanonder het gras indien de Delcrederedienst zich inderdaad garant heeft gesteld voor die levering. Want dat kan betekenen dat de belastingbetaler de kosten van de bestelling aan FN zal moeten betalen, ook al wordt niet één geweer geleverd. Je moet geen communautaire scherpslijper zijn om dat onaanvaardbaar te noemen. WILLOCKX: Deze uitbreiding was onomkeerbaar geworden. De nieuwe lidstaten hebben heel wat offers gebracht om aan de toetredingsvoorwaarden te voldoen. Mocht hen nu de toegang tot de EU ontzegd worden, dan zou dat kunnen leiden tot een gevaarlijke opstoot van nationalistische reacties, die in die landen toch al zo moeilijk in bedwang te houden zijn. En dat is juist het omgekeerde van wat de EU wil, namelijk vrede en stabiliteit in heel Europa. Maar men mag één ding niet vergeten: de Europese Commissie kan akkoord gaan met de uitbreiding, de vijftien regeringen kunnen akkoord gaan met de uitbreiding, maar het Europees parlement moet ook nog akkoord gaan met de uitbreiding. Binnen de SP.A is de vraag dus niet zo zeer wat Vande Lanotte denkt, maar wel wat Anne Van Lancker en Kathleen Van Brempt denken. Ik herinner mij trouwens dat bij de uitbreiding met de Scandinavische landen in onze partij grote verdeeldheid is ontstaan over het stemgedrag van onze Europese parlementsleden. Fundamenteel steun ik de thesis van Johan Vande Lanotte dat Europa institutioneel niet klaar is voor de uitbreiding, zolang in belangrijke beleidsdomeinen de eenparigheidsregel blijft bestaan. Maar hij is minstens een jaar te laat met zijn kritiek. Als vice-premier van deze regering had hij maar harder op tafel moeten slaan op het moment dat België voorzitter van de EU was. Want wat heeft België gedaan tijdens dat voorzitterschap? Het heeft het hele institutionele debat met veel poeha en mediatiek vertoon afgeschoven naar de Conventie. Wie, behalve degenen die eraan deelnemen, gelooft in de Conventie? Niemand. Ik heb bewondering voor Jean-Luc Dehaene, maar ik begrijp zijn optimisme over die Conventie niet. Dat wordt een hoogmis die uitsluitend tot minuscule aanpassingen zal leiden, en die de noodzakelijke hervormingen niet zal doorvoeren. Met name het frontaal aanpakken van de eenparigheidsregel. Als je dat al niet geregeld krijgt met vijftien regeringsleiders, hoe zou je het dan fiksen met 130 parlementsleden en regeringsleiders samen? En dan kan volgende zaterdag het akkoord van Nice nog worden gekelderd, als de Ieren het in hun referendum afwijzen. België had méér moeten doen om deze impasse te voorkomen. Koen Meulenaerefreddy willockx: 'wie, behalve degenen die eraan deelnemen, gelooft in de conventie? niemand.'