De Kroonraad van Knack bestaat uit Mark Eyskens, Paul Muys, Jacques Rogge, Erik Suy, Monika Van Paemel en Etienne Vermeersch.
...

De Kroonraad van Knack bestaat uit Mark Eyskens, Paul Muys, Jacques Rogge, Erik Suy, Monika Van Paemel en Etienne Vermeersch.Mijnheer Rogge, de regering heeft met grote trots haar Sinterklaasplan voor justitie bekend gemaakt : dat bevat enkele ingrijpende maatregelen, maar belangrijke conflicten blijven onopgelost. JACQUES ROGGE : De Witte Mars en de recente schandalen hebben voor een stroomversnelling gezorgd, maar samenleving en politiek hadden al langer vastgesteld dat justitie niet goed functioneerde. De Commissie-Franchimont, die voorstellen heeft uitgewerkt om de strafwetprocedure te moderniseren, is al vijf jaar aan het werk. Dat was een initiatief van Melchior Wathelet, ondanks de kritiek dat hij op Justitie weinig zou gedaan hebben. Onder druk van de straat zet de Wetstraat nu wat vaart achter die hervormingen. Dehaene is een macher, heeft de dag van de Witte Mars gezegd dat het zou veranderen, en hij heeft die belofte gehouden. Dat is positief, al is het werk verre van af. Een echte hervorming van justitie betekent : meer geld, een betere betaling voor magistraten, een betere uitrusting, een betere vorming met een Instituut voor de Magistratuur, een betere controle, depolitisering van benoemingen en bevorderingen, modernisering van de strafwetprocedure, harmonisatie van de politiediensten... Dat alles is een zaak van lange duur. Enkele knelpunten zijn niet opgelost. Er is de Hoge Raad van Justitie, waarover de regering met Cassatie moet overleggen. Cassatie heeft al in een brief laten weten dat het daarmee niet opgezet is. ROGGE : Cassatie moet zich geen macht toeëigenen die het niet toekomt. Het zijn de politici die beslissen over de organisatie en structuur van het gerechtelijk apparaat, via de wetgevende en/of uitvoerende macht. Het gerecht krijgt zijn middelen tenslotte van de uitvoerende macht. In ons driemachtensysteem moet het parlement altijd primeren. De tweespalt tussen gerechtelijke politie en rijkswacht is evenmin opgelost. Door het recupereren van kleinere politiediensten worden de twee blokken zelfs versterkt. ROGGE : Er moet komaf gemaakt worden met die dualiteit, maar daarover bestaat helaas geen eensgezindheid bij de politieke partijen. Vooral SP en PSC staan tegenover elkaar. Elke structuur probeert het eigen territorium af te bakenen en heeft een natuurlijke weerzin tegen samenwerking met andere. Daarom pleit ik voor een eenheidsdienst inzake veiligheid, ordehandhaving, en politionele activiteiten in het algemeen. Onze samenleving wordt bemoeilijkt door tal van dergelijke dualiteiten. De verschillende netten in het onderwijs, bijvoorbeeld, kosten te veel en maken het beleid veel te ingewikkeld. In de marge was er de rel rond de samenwerking tussen rijkswacht en postbodes in Tienen. ROGGE : Dit soort futiliteiten leidt vaak naar opmerkelijke uitspraken. Enerzijds heb je mensen die waarschuwen voor Big Brother en voor een maatschappij waar in iedere straat een informant van de Stasi of de KGB loopt te spioneren. Dat is uiteraard overtrokken. Aan de andere kant hoor ik dit experiment verdedigen door minister Vande Lanotte, die zich wel met kracht verzet tegen de burgerwachten. Dat lijkt mij niet consequent. In het algemeen vind ik dat de veiligheid van de samenleving begint bij de burger zelf. De politie kan niet alles oplossen. Ik pleit voor meer burgerzin. Wat dat betreft, kunnen we nog altijd leren van de Angelsaksische landen. Al was het maar de discipline om de straten rein te houden en om bij de bushalte in de rij te gaan staan. Bij ons lijkt het opstappen op de bus vaak op een scrum uit het rugby. Burgerzin houdt ook in dat elke burger de plicht heeft om aan de politie te melden wat gevaarlijk of verdacht is. Maar om dat systematisch te gaan organiseren via formulieren voor postbodes lijkt mij nogal ongelukkig. Kamervoorzitter Langendries roept de partijvoorzitters bijeen voor een Staten-Generaal over de democratische werking en de politieke cultuur. Een vreemd initiatief. ROGGE : Het lijkt bij de duivel te biechten gaan. Het zijn precies de voorzitters van de politieke partijen die verantwoordelijk zijn voor minder fraaie politieke zeden als cliëntelisme en het monddood maken van het parlement. Het zijn de partijvoorzitters die hun parlementsfracties onder de knoet houden, op straffe van niet meer op een verkiesbare plaats te worden gezet. Het initiatief van de Kamervoorzitter kan geen kwaad, maar het loopt wat dubbel met bepaalde regeringsbeslissingen, en het komt rijkelijk laat. De bevolking heeft een overduidelijk signaal gegeven in de verkiezingen van november '91. Er zijn toen al moedige politici geweest die hun verantwoordelijkheid hebben genomen en geprobeerd hebben iets te veranderen. Ik denk opnieuw aan Wathelet, die formateur was na Zwarte Zondag en het accent heeft gelegd op het burgercontract. Hij is terstond afgeschoten. Guy Verhofstadt heeft geprobeerd om in de VLD een nieuwe politieke cultuur te creëren. Hij is door een deel van zijn eigen partij langzaamaan gewurgd. Ik wil het niet te zwart-wit stellen, maar ik denk dat het huidig politiek personeel mentaal niet meer in staat is om de knop om te draaien. Dat was ook zo in de Oostbloklanden. Na de val van de Muur is het volk op straat gekomen, maar uiteindelijk zijn het dezelfde mensen die aan het bewind zijn gebleven. Die zweren nu bij democratie, persvrijheid, vrije markt en zo meer, terwijl ze in hun geest nog altijd communist zijn. Louis Tobback heeft het einde van een politieke generatie aangekondigd, maar het is de nieuwe die ondertussen verdwenen is, de oude is gebleven. En ik vrees dat het grote publiek echt geen vertrouwen meer heeft in die mensen, hoe jammer ook voor de valabele elementen die er ongetwijfeld zijn. De politieke partijen zouden het verstand en de moed moeten hebben om bij de volgende verkiezing grote schoonmaak te houden in de electorale lijsten, en een nieuwe generatie aan het werk te laten gaan. Kunnen de schandalen die aan de oppervlakte komen, en die zowel politici, magistraten als politiepersoneel treffen, leiden tot de ondergang van ons democratisch bestel ? ROGGE : Er is een kettingreactie en een inhaalbeweging. Het ene sluimerende schandaal trekt het andere mee naar boven. Zo ontstaat de verkeerde indruk dat er alleen maar schandalen zijn. Maar in vergelijking met heel veel andere landen functioneert ons democratisch systeem zeer goed. Er is persvrijheid, vrijheid van vereniging, vrijheid van godsdienst, vrijheid van mening, algemeen stemrecht in vrije verkiezingen, het volk beslist via het parlement, de mensenrechten worden redelijk gerespecteerd, ethische debatten over abortus of euthanasie verlopen sereen en vrij. Dat komt niet op de helling. Er is geen probleem van de democratie, wel van de spelers van de democratie. Het gaat om de kwaliteit en de gedragingen van de mensen binnen een systeem, dat zelf door niemand wordt betwist. Europees Commissaris Karel Van Miert heeft zich voor de zoveelste keer boos gemaakt over Maribel. Hij spaart onze regering niet. ROGGE : Ik heb groot respect voor de intellectuele eerlijkheid van Karel Van Miert. Niet elke Europese commissaris slaagt erin om zich zo onafhankelijk te gedragen. Van Miert durft, met zijn socialistische achtergrond, beslissingen forceren tegen de wil in van de vakbonden. Hij durft de Belgische regering aanpakken met Maribel, de Vlaamse met Boel, en de Waalse met Forges de Clabecq. Dat getuigt van grote moed. Anderzijds blijkt dat wij van die Commissie een machtsapparaat hebben gemaakt dat een eigen leven gaat leiden en zijn wil oplegt aan de regeringen, terwijl er geen enkele democratische controle op is. Dat zorgt voor aversie tegen Europa. Ikzelf geloof niet in een federaal Europa : niet van de staten, en zeker niet van de 280 regio's. Ik denk dat we tot een tussenvorm zullen komen waarin de nationale staten toch de beslissingen blijven nemen. En ik vermoed dat de grote macht van de Commissie zal gekortwiekt worden in het nieuwe Verdrag van Maastricht. Bij het Belgisch Olympisch Comité wordt dit weekend de voorzitter verkozen. Adrien Vanden Eede is de enige kandidaat om zichzelf op te volgen, maar er heerst een grote controverse rond zijn persoon. ROGGE : In deze delicate polemiek ben ik altijd erg voorzichtig geweest, en ik wil dat blijven. Ik hoop dat de problemen van het verleden definitief voorbij zullen zijn. We hebben een zeer goede oogst gehad in Atlanta. We hebben een generatie uitzonderlijk getalenteerde atleten, en onze sport is ook in de breedte fel gegroeid. Als we de optelsom maken van alle medailles in olympische en niet-olympische competities, staan we 25 procent hoger dan twee jaar geleden. Voor een klein land kennen we op dit moment een uitzonderlijke weelde. Dat is voor mij het belangrijkste, niet de bestuursleden. Die moeten alleen zorgen dat er een degelijke structuur is en dat er werkingsmiddelen zijn. De onvrede met Vanden Eede leidt naar het verlies van sponsors. ROGGE : Op korte termijn zijn er minder sponsors dan in '93. Maar dat is aan meerdere factoren te wijten. Om te beginnen aan de economische toestand. Pas in een periode van hoogconjunctuur, waarin veel winst wordt gemaakt, zijn bedrijven bereid om geld voor sponsoring uit te trekken. Er waren atleten die op eigen initiatief reclame gingen maken voor concurrenten van BOIC-sponsors. En er waren ook sponsors die van tevoren gezegd hadden dat ze na Atlanta zouden afhaken. Maar op lange termijn ben ik niet pessimistisch. Het BOIC heeft reserves, zodat de atleten niet ongerust moeten zijn. Hun voorbereiding voor Sydney komt niet in het gedrang. Voor de periode daarna moeten we nieuwe sponsors zien aan te trekken. In Nederland houdt Sport 7 het na enkele maanden voor bekeken. Een zeepbel die uiteenspat. ROGGE : Het overaanbod op de open netten is zo groot, dat de mensen niet meer willen betalen voor een station dat uitsluitend voetbal of sport brengt. We zullen zien wat er nu gebeurt met de rechten, die in eerste instantie terug naar de KNVB gaan, en naar de repercussies voor de clubs. Het sectiebestuur Betaald Voetbal heeft ontslag genomen, wat ik moedig en terecht vind. Ik vermoed dat deze zaak ook gevolgen zal hebben voor het Belgisch voetbalcontract. De voetbalbond is met een paar ernstige bedreigingen uit politieke hoek geconfronteerd. Om te beginnen het Vlaams decreet op de vrije-nieuwsgaring, dat er vroeg of laat toch komt, maar hopelijk niet te uitgebreid. Want met drie minuten gratis per match, is het voetbalcontract geen cent meer waard. Daarnaast is er een voorstel van het Europees parlement om bij wet te bepalen dat enkele grote competities niet meer aan betaalstations mogen worden verkocht, omdat ze tot het cultureel patrimonium van de gemeenschap behoren. Het gaat om nationale voetbalcompetities, Ronde van Frankrijk, Olympische Spelen en zo meer. Als dat erdoor komt, zal de prijs van de uitzendrechten aanzienlijk dalen. De sportbonden houden daar best rekening mee. Nog één puntje uit de buitenlandse politiek : de nieuwe regering van Bill Clinton. Madeleine Albright op Buitenlandse Zaken, dat kan spektakel opleveren. ROGGE : Clinton stond onder grote druk om de vrouwen beter te vertegenwoordigen. Na veeleer grijze muizen als Baker en Christopher, wordt Albright zeker een interessante figuur. Ze is een buitenbeentje in de politiek en neemt geen blad voor de mond, iets wat Amerikanen op prijs stellen. Met haar Tsjechische afkomst bekijkt ze Europa ongetwijfeld anders dan vele van haar landgenoten. Zoals vroeger Henry Kissinger, ook Europees van afkomst en zeer cosmopolitisch in zijn optreden. Albright heeft al haar steentje bijgedragen tot het wippen van Boutros Boutros-Ghali als secretaris-generaal van de VN. ROGGE : Ja, maar ik denk dat de Amerikanen daar de prijs voor zullen betalen. Hun arrogante optreden zal ertoe leiden dat de andere landen blok vormen, en de nieuwe secretaris-generaal zal Franstalig moeten zijn of Frankrijk stelt zijn veto. Frankrijk en de VS zijn bovendien in een machtsstrijd in Centraal-Afrika gewikkeld. De Amerikanen lagen dwars voor de interventiemacht in Kivu waarvan de Fransen voorstander waren, onder meer om het regime van Mobutu te vrijwaren en hun eigen invloed te behouden. Christopher heeft de afgelopen maanden een tocht door Afrika gemaakt, waar hij kwistig economische beloften heeft rondgestrooid. Dat vreet aan de macht van Frankrijk. De Amerikanen steunen de Tutsi, die Engelstalig zijn, en helpen zo aan het opbouwen van een Tutsiland rond de Meren. Ik vermoed dat dat alles de keuze van de nieuwe secretaris-generaal van de VN mee zal bepalen. De Amerikanen hebben als Afrikaanse kandidaat de Ghanees Kofi Annan naar voren geschoven. Ik geloof nooit dat die het wordt. Koen Meulenaere