Een stijgend aantal Vlaamse jongeren slaapt te weinig of onvoldoende diep. ‘Zowel op korte als op lange termijn zijn er grote gevolgen voor hun mentale, fysieke en sociale gezondheid’, zegt slaaponderzoekster Anneke Vandendriessche (UGent).
‘Toch krijgt het belang van een goeie nachtrust niet de aandacht die het verdient. Integendeel: we leven in een samenleving waarin het druk hebben en weinig slapen bijna statussymbolen zijn. Terwijl slaap een van de sterkste beschermers van ons mentale welbevinden is.’
Met haar Project Sleep ontwikkelde Vandendriessche een participatief programma om slaapgezondheid op school bespreekbaar te maken. ‘Het was belangrijk dat jongeren in Project Sleep zelf mee aan het roer zouden staan: zij weten wat werkt. Zo ontstond een negen weken durende interventie vol creatieve elementen zoals posters, een app met een wedstrijd en klasgesprekken. De resultaten zijn veelbelovend.’
Wat is voor u de grote uitdaging?
Anneke Vandendriessche: Naast wat jongeren zelf kunnen doen – opletten met schermgebruik, regelmaat vinden, ontspannen – zijn er structurele factoren die hun slaap negatief beïnvloeden. Tijdens de puberteit verschuift het natuurlijke slaapritme: jongeren worden later moe, maar moeten nog steeds vroeg op. Dat biologische gegeven botst met ons schoolsysteem. Ik onderzoek wat de barrières en mogelijkheden zijn om schoolstarttijden aan te passen, en of dat hun slaap en welzijn daadwerkelijk verbetert.
Wie heeft u geïnspireerd?
Vandendriessche: Ik ben in essentie een sociaal dier: de momenten waarop ik mijn onderzoek kan delen en kan samenwerken met de mensen voor wie ik het doe, geven me nieuwe energie. Ik heb ook altijd een passie gehad voor jeugdwerk: ik was jarenlang animator bij Sporta en ik zat in de Gentse jeugdraad. Jongeren zijn een dankbare doelgroep: creatief, eerlijk en kritisch. Samenwerken met hen – onderzoek mét hen, niet óver hen – laadt mijn batterijen op.