IJsberen zit in de lift, getuige de klassieke Nieuwjaarsduik: duizenden enthousiastelingen springen elk jaar in Oostende de zee in. Voor veel deelnemers is de bibberduik een onbekende gok. Maar trouwe ijsberen vertellen dat in ijskoud water zwemmen hen dichter bij de natuur brengt en een uitbundig gevoel van leven opwekt.
...

IJsberen zit in de lift, getuige de klassieke Nieuwjaarsduik: duizenden enthousiastelingen springen elk jaar in Oostende de zee in. Voor veel deelnemers is de bibberduik een onbekende gok. Maar trouwe ijsberen vertellen dat in ijskoud water zwemmen hen dichter bij de natuur brengt en een uitbundig gevoel van leven opwekt. Winterzwemmers doen het ook omdat ze de koude duik gezondheidseffecten toedichten. Het zou de natuurlijke weerstand tegen de koude en winterkwaaltjes aanscherpen, de ademhaling en de bloedsomloop versterken en zelfs de veroudering afremmen. Ze voelen zich vol energie, actief en fris, en beweren minder last te hebben van astma, reuma en andere pijnklachten. Toch bestaan er geen harde bewijzen voor een verband tussen het koude water en de gezondheidsvoordelen: de lage temperatuur lijkt niets wezenlijks toe te voegen aan het gezonde effect van zwemmen. Dat neemt niet weg dat zwemmen in proper, open water een verrijkende ervaring kan zijn. Je voelt je één met de wereld rondom en je lijf voelt achteraf fris en rein aan. - Heb je nog nooit een bibberduik genomen, bereid je dan goed voor. Hoe beter voorbereid, hoe beter je de koudeshock verteert. Door geregeld in koud water te zwemmen, leer je instinctieve reacties onder controle te houden. Beginners hebben immers de neiging te hyperventileren door de schok van de koude, waardoor ze kunnen duizelen en even de controle verliezen, wat niet wenselijk is. - Warm je goed op en stap dan onmiddellijk en rustig het water in. Maak je gezicht en lijf nat, stabiliseer je ademhaling en glij dan pas dieper in het water. De eerste minuten zijn het moeilijkst. Daarna voelt het helemaal niet zo koud meer aan. In het water springen of duiken doe je beter niet, zeker niet als beginner, vanwege het risico op hyperventileren. - Heb je een zwemvijver of niet-verwarmd zwembad in je tuin, blijf dan zwemmen zoals je in de zomer deed. Heb je geen veilig open water in de buurt, neem dan koude douches. Het effect is anders, maar het helpt. - Een wetsuit is een goed hulpmiddel om te wennen aan de reactie van je lichaam op de koude. Sommige openwaterzwemmers beschouwen het als vals spelen, want neopreen isoleert, zodat je niet langer dat scherpe gevoel van ijskoud water op je huid krijgt. Maar niemand zal het je verbieden. - Wild bewegen helpt niet om warm te blijven. Beweeg rustig en bedaard. Kom uit het water zodra je het koud krijgt, want dan ga je almaar trager bewegen en reageren. - Eens uit het water voelt alles nog enkele minuten goed aan, maar als de bloeddoorstroming van je huid weer toeneemt, stroomt er veel kouder bloed naar je kern en kun je het moeilijk krijgen. Zorg dat je tegen dan warm aangekleed bent.- Zorg voor voldoende warme kledij en denk eraan: hoe langer je in het water blijft, hoe meer kledij je nodig zult hebben. Jas, sjaal, muts, sokken, wanten: leg alles mooi klaar in de volgorde van aantrekken, want met de koude in je lijf wordt nadenken moeilijker. - Stap, wandel en spring om weer op te warmen. Een warme douche is niet zo'n goed idee. Het warme water brandt op je koude huid en je kunt een plotse bloeddrukval krijgen, waardoor je kunt duizelen en vallen. - Zet zwembadslippers klaar om je ijskoude voeten van de koude bodem te isoleren. Meestal heb je nog weinig gevoel in je voeten. Zwembadslippers zijn dan het makkelijkst om aan te trekken. - Een thermos warme drank is een uitstekend idee. Alcohol, koude en water zijn altijd een gevaarlijke combinatie. Blijf eraf tot je binnen en weer lekker opgewarmd bent. - Ondanks alle voorbereidingen is er altijd het risico op onderkoeling en verdrinking. Daarom een gouden raad: ga nooit alleen zwemmen in koud water.