De christelijke en liberale overheidsvakbonden bereikten woensdag met pensioenminster Daniel Bacquelaine een akkoord over het wettelijk kader voor het statuut van zwaar beroep bij de overheid. Er is ook sprake van een lijst met zware beroepen.

Voor de vakbonden is die lijst te nemen of te laten, maar binnen de regering wordt voorbehoud aangetekend. 'Een discussielijst', zo luidt het in regeringskringen.

Woensdag was al duidelijk dat onder meer politie, militairen en brandweer op de lijst staan, net als leerkrachten uit het kleuter-, lager, middelbaar, beroeps- en buitengewoon onderwijs. De gepresteerde jaren van leerkrachten uit het kleuter-, beroeps- en buitengewoon onderwijs wegen wel zwaarder door dan die van leerkrachten uit het lager en middelbaar onderwijs. Ook ondersteunende functies in het onderwijs gelden als zwaar beroep, met uitzondering van administratief personeel.

Schooldirecteur is geen zwaar beroep

Vallen dus uit de boot: wie les geeft aan het hoger onderwijs en proffen aan de universiteit. Maar ook schooldirecteurs, met uitzondering van die schooldirecteurs in het lager onderwijs die ook voor de klas staan.

Volgens Luc Piens van de christelijke spoorvakbond staan ook heel wat spoorberoepen op de lijst. 'Iedereen die aan de criteria voldoet.' Het gaat concreet om werknemers in de seinhuizen, arbeiders die werken aan de sporen en de bovenleidingen, het rijdend personeel (treinbestuurders en -begeleiders) en de agenten van Securail.

Voor de rest op de lijst: onder meer postbodes, vuilophalers, verplegers en verzorgers, maar ook cipiers of bus- en tramchauffeurs. Ook luchtverkeersleiders of spoorpersoneel dat de locomotieven onderhoudt of de reizigers wegwijs maakt in de stations hebben een zwaar beroep, aldus de lijst.

Militairen, politie - idem hulpagenten - en brandweer staan eveneens op de lijst. Het personeel dat de noodcentrale 112 bemant, haalde eveneens de lijst, net als douanepersoneel in de havens en luchthavens, bosarbeiders, loodsen of ambulanciers..

En wat met de privésector?

Ook binnen de privésector zijn er onderhandelingen over wie nu al dan niet een zwaar beroep uitoefent. Dat overleg verloopt moeizamer en is veel complexer. Vakbonden en werkgevers zien het niet meteen zitten om een lijst van zware beroepen op te stellen, wegens veel te complex. Ze willen liever werken met criteria.

Wat is de invloed van een zwaar beroep op uw pensioen?

Wanneer u een van de zware beroepen beoefent, kan u wat vroeger op pensioen gaan. Dit wordt berekend op basis van de zwaartegraad van uw beroep. Voor uw beroep kan een zwaartegraad van 1 tot 4 hebben. U kan uw gewerkte jaren vermenigvuldigen met een van volgende coëfficiënten:

  • Zwaartegraad 1: Coëfficiënt 1,05
  • Zwaartegraad 2: Coëfficient 1,10
  • Zwaartegraad 3 en 4: Coëfficiënt 1,15

Zo kan u uw zogezegde gewerkte dienstjaren sneller opbouwen. U kan echter wel nooit voor uw 60ste met pensioengaan. Wie dus 20 jaar werkt in een zwaar beroep met zwaartegraad 3, heeft u (1,15 x 20 jaar) 23 dienstjaren opgebouwd.

Hoe is de zwaartegraad opgebouwd?

Een zwaar beroep wordt gedefinieerd door volgende criteria:

  • Fysiek belastend werk
  • Belastende werkorganisatie
  • Verhoogde veiligheidsrisico's
  • Mentale of emotionele belasting

Hoe meer van deze criteria aanwezig zijn bij het zware beroep, hoe hoger de zwaartegraad.

Politieagenten vallen onder de zwaartegraad 4 © Belga

Een overzicht van de zwaartegraden per zwaar beroep

Deze lijst is gebaseerd op de lijst die uitgegeven is door VSOA. De zwaartegraad per beroep kan u telkens naast het beroep terugvinden.

Overheidsbedrijven

Post

  • Postbodes - 2
  • Sorteercentra, met name nachtsorteerders - 2

Belgocontrol

  • Luchtverkeersleiders die effectief en rechtstreeks de controle op het luchtverkeer verzekeren - 4

NMBS

  • Rijdend personeel - 3
  • Rangeerders, vakbedienden sporen, laders, onderhoud van de lijnen, technisch personeel - 2
  • Securail (veiligheidsagenten) - 3
  • Spoorwekers en personeel van de bovenleidingen - 3
  • Technisch onderhoudspersoneel in de ateliers en de locomotiefwerkplaatsen - 2
  • Personeel in de seinhuizen (verkeersregeling) - 3
  • Stationspersoneel (verantwoordelijke voor de reizigers en treinbewegingen in de stations) - 2

Huisvuilophalers (vuilnisophalers) - 3

Stads- en streekvervoer

  • Rijdend personeel - 3

Veiligheid en justitie

Defensie

  • Militairen - 4
  • Dienst militaire veiligheid (burgerlijk personeel) - 3

Politie

  • Politieambtenaar of hulpagent van politie het operationeel kader van de geïntegreerde politie - 4

Brandweerlui

  • Beroepsbrandweerman die rechtstreeks deelneemt aan de brandbestrijding - 4
  • Civiele bescherming (operationeel personeel) - 3
  • Calltakers 112 - 2

Justitie

  • Buitendienst Staatsveiligheid - 3
  • Penitentiair beambten - 3
  • Veiligheidsbeambten (met het oog op de uitvoering van politietaken in de hoven en rechtbanken en de overbrenging van gedetineerden - maken geen deel uit van een politiedienst) - 1
  • ?Onderwijzer in de strafinrichtingen of in de gemeenschapsinstellingen van de bijzondere jeugdzorg - 2

Openbare diensten centraal bestuur, deelstaten)

Douane, accijnzen en Vlaamse belastingdienst

  • Departement operaties Douane & Accijnzen (met inbegrip van de controlediensten havens en luchthavens) - 2
  • Opsporingsdiensten Douane & Accijnzen - 2
  • Rummageteam - 2

Diensten leefmilieu, natuur en energie

  • Functies Waters en Bossen (bosarbeiders) - 1

Verkeer & Infrastructuur Maritieme Diensten en loodsdiensten

  • Varend personeel, afzonderlijke personeelsformatie organiek kader, functies van scheepstechnicus, bootsman, kwartiermeester, matroos, marconist, purser, bootsman (loodsboten en tenders); kok (ingescheept); stokermatroosspecialist loodsboten - 2
  • Varend personeel Zeewezen Vlaamse admniistratie Maritieme dienstverlening en Kust: speciaal assistent (die de functie van kwartiermeester uitoefent), hoofdmotorist (die de functie van motorist uitoefent), hoofdmotorist (die de functie van officier-werktuigkundige uitoefent), hoofdschipper (die de functie van gezagvoerder) scheepstechnicus, hoofdscheepstechnicus, loods (die een algemene functie uitoefent) - 2
  • Loodsen - 4
  • Nautisch verkeersleiders die effectief en rechtstreeks het maritiem verkeer controleren - 4

Collectieve voorzieningen

Zorgsector

  • Verplegend personeel van de ziekenhuizen, woonzorgcentra en andere instellingen en diensten erkend door de overheid - 3
  • Verzorgend personeel van de ziekenhuizen, woonzorgcentra en andere instellingen en diensten erkend door de overheid - 3
  • MUG en ambulanciers - 3

Opvoedend en begeleidend personeel in domeinen van jeugdzorg en gemeenschapsinstellingen - 2

Kinderverzorgsters en begeleiders kinderopvang - 2

Gesloten centra - 3

Onderwijs

  • Kleuteronderwijzer (-res) - 2
  • Leerkracht lager onderwijs - 1
  • Leerkracht secundair onderwijs - 1
  • Leerkracht beroepsonderwijs - 2
  • Leerkracht bijzonder onderwijs - 2
  • Opvoedend hulppersoneel van het lager, kleuter-, middelbaar, beroeps- en bijzonder onderwijs - 1

Personeel technische diensten (meerdere openbare diensten)

  • Personeel dat op grote hoogte werkt, pilonenklimmers, personeel dat aan hoogspanningslijnen werkt, personeel dat het waterdistributie net onderhoudt, personeel dat grondwerken verricht - 1
De christelijke en liberale overheidsvakbonden bereikten woensdag met pensioenminster Daniel Bacquelaine een akkoord over het wettelijk kader voor het statuut van zwaar beroep bij de overheid. Er is ook sprake van een lijst met zware beroepen. Voor de vakbonden is die lijst te nemen of te laten, maar binnen de regering wordt voorbehoud aangetekend. 'Een discussielijst', zo luidt het in regeringskringen. Woensdag was al duidelijk dat onder meer politie, militairen en brandweer op de lijst staan, net als leerkrachten uit het kleuter-, lager, middelbaar, beroeps- en buitengewoon onderwijs. De gepresteerde jaren van leerkrachten uit het kleuter-, beroeps- en buitengewoon onderwijs wegen wel zwaarder door dan die van leerkrachten uit het lager en middelbaar onderwijs. Ook ondersteunende functies in het onderwijs gelden als zwaar beroep, met uitzondering van administratief personeel. Vallen dus uit de boot: wie les geeft aan het hoger onderwijs en proffen aan de universiteit. Maar ook schooldirecteurs, met uitzondering van die schooldirecteurs in het lager onderwijs die ook voor de klas staan. Volgens Luc Piens van de christelijke spoorvakbond staan ook heel wat spoorberoepen op de lijst. 'Iedereen die aan de criteria voldoet.' Het gaat concreet om werknemers in de seinhuizen, arbeiders die werken aan de sporen en de bovenleidingen, het rijdend personeel (treinbestuurders en -begeleiders) en de agenten van Securail. Voor de rest op de lijst: onder meer postbodes, vuilophalers, verplegers en verzorgers, maar ook cipiers of bus- en tramchauffeurs. Ook luchtverkeersleiders of spoorpersoneel dat de locomotieven onderhoudt of de reizigers wegwijs maakt in de stations hebben een zwaar beroep, aldus de lijst. Militairen, politie - idem hulpagenten - en brandweer staan eveneens op de lijst. Het personeel dat de noodcentrale 112 bemant, haalde eveneens de lijst, net als douanepersoneel in de havens en luchthavens, bosarbeiders, loodsen of ambulanciers..Ook binnen de privésector zijn er onderhandelingen over wie nu al dan niet een zwaar beroep uitoefent. Dat overleg verloopt moeizamer en is veel complexer. Vakbonden en werkgevers zien het niet meteen zitten om een lijst van zware beroepen op te stellen, wegens veel te complex. Ze willen liever werken met criteria. Wanneer u een van de zware beroepen beoefent, kan u wat vroeger op pensioen gaan. Dit wordt berekend op basis van de zwaartegraad van uw beroep. Voor uw beroep kan een zwaartegraad van 1 tot 4 hebben. U kan uw gewerkte jaren vermenigvuldigen met een van volgende coëfficiënten:Zo kan u uw zogezegde gewerkte dienstjaren sneller opbouwen. U kan echter wel nooit voor uw 60ste met pensioengaan. Wie dus 20 jaar werkt in een zwaar beroep met zwaartegraad 3, heeft u (1,15 x 20 jaar) 23 dienstjaren opgebouwd.Een zwaar beroep wordt gedefinieerd door volgende criteria:Hoe meer van deze criteria aanwezig zijn bij het zware beroep, hoe hoger de zwaartegraad.Deze lijst is gebaseerd op de lijst die uitgegeven is door VSOA. De zwaartegraad per beroep kan u telkens naast het beroep terugvinden.OverheidsbedrijvenPostBelgocontrolNMBSHuisvuilophalers (vuilnisophalers) - 3Stads- en streekvervoerVeiligheid en justitieDefensiePolitieBrandweerluiJustitieOpenbare diensten centraal bestuur, deelstaten)Douane, accijnzen en Vlaamse belastingdienstDiensten leefmilieu, natuur en energieVerkeer & Infrastructuur Maritieme Diensten en loodsdiensten Collectieve voorzieningenZorgsector Opvoedend en begeleidend personeel in domeinen van jeugdzorg en gemeenschapsinstellingen - 2Kinderverzorgsters en begeleiders kinderopvang - 2Gesloten centra - 3OnderwijsPersoneel technische diensten (meerdere openbare diensten)