Kan N-VA nog in de regering blijven? Na een tumultueuze zitting in de Kamer wordt de partij steeds nadrukkelijker naar de uitgang geduwd. Er werd donderdagavond opnieuw een wisselmeerderheid gevormd van regeringspartijen CD&V, MR, Open VLD en de centrumlinkse oppositiepartijen, waardoor N-VA net als woensdag lijnrecht tegenover haar coalitiepartners kwam te staan. De tekst die goedgekeurd werd, was bovendien gevoelig aangescherpt. De regering werd daarin verzocht het migratiepact goed te keuren op de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties in New York.

Eerder op de dag hadden Open VLD en CD&V keihard ingebeukt op N-VA. Niet alleen de diametraal tegenovergestelde standpunten maar vooral de harde taal en toon bewezen de kritieke toestand van de coalitie. De liberale fractieleider Patrick Dewael vergeleek zijn collega Peter De Roover met weerman Frank Deboosere: 'Ze vertellen beiden elke dag iets anders.' Zijn partij is van mening dat de beslissing om het pact goed te keuren al in september genomen was, en voerde de forcing op. 'Wie zijn kar keert, moet daar dan ook maar zelf conclusies uittrekken. Ofwel legt men zich neer bij de beslissing, ofwel zet men zich buiten de regering.'

CD&V-voorzitter Wouter Beke was dezelfde mening toegedaan. 'U heeft hier elke donderdag de gelegenheid gehad om uw ongenoegen te uiten. Nu zeggen dat we dat eens in de regering moeten bespreken, dat is niet serieus.' Maar, zo herhaalde Peter De Roover de hele dag: 'Op welk moment vond de besluitvorming plaats, wanneer is het pact in de regering goedgekeurd zoals het hoort?'

Het was stilaan de laatste verdedigingslinie geworden van N-VA: de finale tekst van het migratiepact mag dan wel goedgekeurd zijn in overlegorganen zoals de Coormulti, maar de politieke besluitvorming gebeurt aan de regeringstafel. 'Pertinent onjuist,' foeterde Beke. Ook de andere parlementsleden vonden de uitleg van N-VA flauwekul. (Als N-VA nu geen verzet aantekende, zou het pact overigens inderdaad goedgekeurd zijn zonder dat er op de ministerraad nog over werd beslist.)

Net als de voorbije dagen leek het er vooral op dat niemand degene wil zijn die als eerste knippert. 'Als mijnheer Dewael N-VA uit de regering wil duwen, moet hij dat hier maar zeggen,' aldus De Roover. Eruit stappen of eruit geduwd worden werd stilaan het belangrijkste twistpunt van deze zieltogende regering.

Vage Michel

Het was uiteindelijk een tussenkomst van premier Michel die als katalysator fungeerde, maar niet omwille van zijn scherpte. De toon van de premier was persoonlijk en staatsdragend, maar zijn speech blonk uit in vaagheid. 'Ik ben de premier, en ik ga naar Marrakesh', zei hij. 'Een woord is een woord.' En ook: 'De waarheid heeft haar rechten. De feiten zijn de feiten. Op 12 september werd vastgesteld dat er een akkoord was.' Maar wat dat alles betekent voor zijn regering, kon niemand vertellen.

Dat zette kwaad bloed bij CD&V en Open VLD, die de kastanjes niet uit het vuur waren gaan halen voor een halfbakken verklaring van de regeringsleider. 'Het had wat scherper geformuleerd kunnen worden,' merkte de immer minzame CD&V-fractieleider Servais Verherstraeten op. Ook bij de oppositie klonk gemorrel. Die had een dag eerder het vel van Charles Michel gered door een wisselmeerderheid te leveren en de premier een mandaat te geven het pact in Marrakesh goed te keuren. Nu voelde ze zich misbruikt: voor wat hoort wat, en de oppositie had de premier niet gedepanneerd om enkel halve beloftes terug te krijgen.

Beide kampen vonden elkaar in een plan voor een aangescherpte resolutie, waarmee N-VA klem gezet en alle dubbelzinnigheid weggewerkt werd. Michel had op voorhand gezegd het mandaat van het parlement te zullen volgen.

Dat is duidelijk: ons land moet instemmen met het Global Compact for Migration - een 'rode lijn' voor N-VA. Een partij kan moeilijk nog duidelijker uit een regering geforceerd worden.

Hoe het nu verder moet, is niet meteen duidelijk. De N-VA houdt voorlopig de lippen op elkaar. Om 10u vrijdagvoormiddag staat de ministerraad gepland, maar voorlopig staat het onderwerp niet op de agenda.