De Knack-redactie kreeg woensdag een bezorgde e-mail van een werknemer van een grootbank die vanuit het bedrijf richtlijnen over de nieuwe werksituatie had ontvangen.

Een van de bepalingen van de grootbank luidde als volgt:

'De nieuwe richtlijnen van de regering (17/03) bepalen dat medewerkers geen quarantainemaatregelen meer dienen te treffen als ze direct in contact zijn gekomen met personen die symptomen vertonen of positief werden getest op Covid-19.'

Klopt dat wel? Navraag bij het kabinet van een niet nader genoemde minister bracht in eerste instantie duidelijkheid : 'Wablieft? Schandalig', klonk het. Een dubbelcheck bij het crisiscentrum, dat de communicatie over de coronamaatregelen verzorgt, spreekt die versie echter tegen. 'De richtlijnen van de bank zijn correct. Zolang die persoon in kwestie geen symptomen vertoont en voldoende afstand houdt, mag die inderdaad naar het werk. De bankensector valt namelijk onder de essentiële dienstverlening', luidt de uitleg.

Sociale silo's

Hoe zit de vork aan de steel? 'De richtlijnen van de bank en het crisiscentrum zijn wel degelijk correct', vertelt viroloog Marc Van Ranst. De idee achter de maatregelen draait om de zogenaamde sociale silo's. 'Mensen leven in sociale kokers van enkele tientallen regelmatige contacten', zegt Van Ranst.

'Het is bijvoorbeeld mogelijk dat er in een bepaalde sociale silo geen enkele besmette persoon rondloopt. Maar als een drager van het coronavirus uit de ene silo in direct contact komt met iemand uit een andere koker, dan dreigt er een nieuwe brandhaard te ontstaan en het aantal besmettingen exponentieel toe te nemen. Daarom is het dus niet toegelaten om een familielid te bezoeken, ook al hebben geen van beiden symptomen en zijn ze geen Covid-19-patiënt', klinkt het.

De werkomgeving is een specifieke sociale silo.

Paul Pardon,

Net dat is hetgeen wat er de afgelopen weken wel heeft plaatsgevonden. 'De eerste maatregelen waren bedoeld om de intrede van het coronavirus in België tegen te gaan', vertelt Paul Pardon, chief medical officer en voorzitter van de Risk Management Group op het ministerie van Volksgezondheid.

'Helaas hebben we moeten vaststellen dat de richtlijnen onvoldoende werden nageleefd. Daardoor kunnen we momenteel enkel nog proberen om de transmissie van het virus tot een minimum te beperken zodat onze gezondheidszorg niet overbelast raakt. Als we over die capaciteit gaan, zullen we verschrikkelijke keuzes moeten maken zoals momenteel in Italië en Spanje gebeurt', waarschuwt Pardon.

Platleggen

Maar dan dreigt iemand die samenwoont met een bevestigde coronapatiënt het virus toch over te dragen op een of meerdere collega's? 'Eerst en vooral moet iedereen zoveel mogelijk afstand bewaren, de handen wassen en de mond- en hoesthygiëne respecteren. Anderzijds is werk een specifieke sociale silo. Als personen buiten de werkplaats het samenscholingsverbod en de afspraken rond social distancing respecteren, blijft de kans relatief beperkt dat die het virus doorgeven', aldus Pardon.

'Bovendien kunnen we het land niet helemaal platleggen. Zonder energievoorziening, voedsel en medische zorg zouden de gevolgen van het virus alleen maar groter uitvallen. Daarom is het toegelaten dat mensen die in cruciale sectoren of in de essentiële dienstverlening werkzaam zijn toch naar het werk mogen. Op voorwaarde dat ze geen symptomen vertonen en niet kunnen telewerken', zegt Pardon.

Hoopt de overheid op die manier er ook voor te zorgen dat er langzaamaan immuniteit wordt opgebouwd, zodat een eventuele tweede piek in de winter minder zwaar uitvalt? 'We hopen dat er inderdaad voldoende immuniteit wordt opgebouwd om herhaling van het huidige scenario te voorkomen. Maar de nieuwe maatregelen zijn niet met die strategie in het achterhoofd genomen. We hebben maar een specifiek doel voor ogen: onze gezondheidszorg overeind houden om het aantal overlijdens te beperken.'

De Knack-redactie kreeg woensdag een bezorgde e-mail van een werknemer van een grootbank die vanuit het bedrijf richtlijnen over de nieuwe werksituatie had ontvangen. Een van de bepalingen van de grootbank luidde als volgt: Klopt dat wel? Navraag bij het kabinet van een niet nader genoemde minister bracht in eerste instantie duidelijkheid : 'Wablieft? Schandalig', klonk het. Een dubbelcheck bij het crisiscentrum, dat de communicatie over de coronamaatregelen verzorgt, spreekt die versie echter tegen. 'De richtlijnen van de bank zijn correct. Zolang die persoon in kwestie geen symptomen vertoont en voldoende afstand houdt, mag die inderdaad naar het werk. De bankensector valt namelijk onder de essentiële dienstverlening', luidt de uitleg. Sociale silo'sHoe zit de vork aan de steel? 'De richtlijnen van de bank en het crisiscentrum zijn wel degelijk correct', vertelt viroloog Marc Van Ranst. De idee achter de maatregelen draait om de zogenaamde sociale silo's. 'Mensen leven in sociale kokers van enkele tientallen regelmatige contacten', zegt Van Ranst. 'Het is bijvoorbeeld mogelijk dat er in een bepaalde sociale silo geen enkele besmette persoon rondloopt. Maar als een drager van het coronavirus uit de ene silo in direct contact komt met iemand uit een andere koker, dan dreigt er een nieuwe brandhaard te ontstaan en het aantal besmettingen exponentieel toe te nemen. Daarom is het dus niet toegelaten om een familielid te bezoeken, ook al hebben geen van beiden symptomen en zijn ze geen Covid-19-patiënt', klinkt het. Net dat is hetgeen wat er de afgelopen weken wel heeft plaatsgevonden. 'De eerste maatregelen waren bedoeld om de intrede van het coronavirus in België tegen te gaan', vertelt Paul Pardon, chief medical officer en voorzitter van de Risk Management Group op het ministerie van Volksgezondheid. 'Helaas hebben we moeten vaststellen dat de richtlijnen onvoldoende werden nageleefd. Daardoor kunnen we momenteel enkel nog proberen om de transmissie van het virus tot een minimum te beperken zodat onze gezondheidszorg niet overbelast raakt. Als we over die capaciteit gaan, zullen we verschrikkelijke keuzes moeten maken zoals momenteel in Italië en Spanje gebeurt', waarschuwt Pardon.PlatleggenMaar dan dreigt iemand die samenwoont met een bevestigde coronapatiënt het virus toch over te dragen op een of meerdere collega's? 'Eerst en vooral moet iedereen zoveel mogelijk afstand bewaren, de handen wassen en de mond- en hoesthygiëne respecteren. Anderzijds is werk een specifieke sociale silo. Als personen buiten de werkplaats het samenscholingsverbod en de afspraken rond social distancing respecteren, blijft de kans relatief beperkt dat die het virus doorgeven', aldus Pardon. 'Bovendien kunnen we het land niet helemaal platleggen. Zonder energievoorziening, voedsel en medische zorg zouden de gevolgen van het virus alleen maar groter uitvallen. Daarom is het toegelaten dat mensen die in cruciale sectoren of in de essentiële dienstverlening werkzaam zijn toch naar het werk mogen. Op voorwaarde dat ze geen symptomen vertonen en niet kunnen telewerken', zegt Pardon. Hoopt de overheid op die manier er ook voor te zorgen dat er langzaamaan immuniteit wordt opgebouwd, zodat een eventuele tweede piek in de winter minder zwaar uitvalt? 'We hopen dat er inderdaad voldoende immuniteit wordt opgebouwd om herhaling van het huidige scenario te voorkomen. Maar de nieuwe maatregelen zijn niet met die strategie in het achterhoofd genomen. We hebben maar een specifiek doel voor ogen: onze gezondheidszorg overeind houden om het aantal overlijdens te beperken.'