Automatische update:
Aan
Uit
De nieuwste eerst De oudste eerst
Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Kritiek binnen meerderheid

Ook binnen de meerderheid klinkt er kritiek op de uitspraken van Jambon gisterenavond. 'Ik denk niet dat het de meest handige uitspraak was', zegt Open VLD-parlementslid Stephanie D'Hose bij Villa Politica op Eén.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Regering krijgt vertrouwen

Nadat de oppositie boos opstapte, hebben de fractieleiders van meerderheidspartijen N-VA, CD&V en Open VLD het nieuwe regeerakkoord geprezen. De parlementsleden gaven dan ook hun vertrouwen aan de regering-Jambon.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Hallucinant tafereel

Nu de oppositiepartijen het halfrond hebben verlaten, zullen de fractieleiders van meerderheidspartijen N-VA, CD&V en Open VLD alleen het debat voeren over de regeerverklaring. Een vrije hallucinant tafereel. N-VA-fractieleider Wilfried Vandaele mag de spits afbijten.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Oppositie verlaat halfrond

Na een stemming wordt de agenda niet gewijzigd. Het debat wordt dus voortgezet zonder cijfers. Vlaams Belang, SP.A, Groen en PVDA verlaten het halfrond uit protest.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Groen wil wachten tot maandag

Fractieleider Rzoska stelt voor om het debat te verschuiven naar volgende week.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Einde van de onderbreking

De parlementsleden stromen met mondjesmaat toe en nemen terug plaats in het halfrond.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Dit onthouden we van het eerste halfuur in het parlement

Het eerste halfuur van een zeer woelige bijeenkomst in het Vlaams Parlement zit erop. Drie elementen:

1) De oppositie laat zich niet afwimpelen. Vlaams Belang, SP.A, Groen en PVDA eisen dat ze de cijfers te zien krijgen. Ze spreken over 'dedain voor het parlement' en vragen meer respect van minister-president Jambon.

2) Wat doen de parlementsleden van de meerderheid? Elke oppositiepartij heeft zich deels gewend tot de parlementsleden van N-VA, CD&V en Open VLD. Ze hopen dat ook zij 'respect voor het parlement' vragen en de tabellen eisen van de regering. Tot op heden heeft enkel Philippe Muyters (N-VA) gesproken, die de verdediging van Jambon op zich nam.

3) Zeer gepikeerde Jambon. De N-VA'er beet van zich af. 'Natuurlijk zijn er cijfers', zei hij. Maar die moeten eerst 'onderpind' worden door de administratie. Hij ging zelfs de sarcastische toer op, door zijn uitstel spottend te vergelijken met 'de nazi's en de communisten'. Hij begrijpt niet waarom de oppositie zich zo kwaad maakt, terwijl ze dinsdagochtend de tabellen en het bijhorend debat krijgen. Jambon vloog ook uit tegen Meyrem Almaci (Groen). Toen zei riep dat de cijfers 'te laat' komen, zwaaide Jambon met zijn wijsvinger richting Almaci en herhaalde hij tweemaal 'dat gade gij niet bepalen, hé'.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Welk beeld heeft de minister-president van de democratie?' (PVDA)

'Misschien is er iets misgelopen in de inburgeringscursus', zegt fractieleider Jos D'Haese.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De vergadering is geschorst

Voorzitter Homans roept alle fractieleiders samen in haar bureau voor overleg.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Erger dan de nazi's', zegt Jambon sarcastisch

'Ik treed de democratie meer met de voeten dan de nazi's en de communisten door het debat twee dagen later te voeren', zegt Jambon sarcastisch.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jambon clasht met Almaci

'Te laat', zegt Groen-voorzitter Meyrem Almaci vanop haar parlementszetel. Jambon sneert terug: 'Te laat? Dat gade gij niet bepalen, hé', zegt hij op vermanende toon.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jambon: 'Natuurlijk hebben we cijfers'

'Ik heb een regeerverklaring afgelegd. WIe denkt dat we onderhandelingen zonder cijfers hebben gevoerd, die dwaalt. Natuurlijk hebben we cijfers. Natuurlijk stel ik die tabellen ter beschikking van het parlement, maar ik laat die onderpinnen door de administratie. Dinsdagochtend gaan we debatteren, voor mijn part in de plenaire vergadering.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Muyters verdedigt Jambon

Gewezen Vlaams minister Philippe Muyters (N-VA) verdedigt de regering. Hij zegt dat regeerverklaringen in het verleden ook niet geflankeerd werden door begrotingstabellen. 'Wees is serieus', sneert hij naar de oppositie.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Ook Vlaams Belang eist cijfers

'Hoewel u gisterenavond in zeer gezellig gezelschap vertoefde, ligt het mij zwaar op de maag', zegt fractieleider Chris Janssens. U heeft gespot met de vertegenwoordigers van 6,5 miljoen Vlamingen. U spot met hen allemaal. 'Show us the money.'

Ook hij wendt zich tot parlementsleden van de meerderheid om 'aan de kant van het parlement te staan'.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Grote Jan bij elitair-rechtse vrienden', zegt SP.A

'U bent voorgedragen door oppositie én meerderheid', zegt fractieleider Conner Rousseau. 'Als u zichzelf en het parlement respecteert, vraagt u meer informatie over de begroting.'

'Gisteren grote Jan uithangen bij uw elitair-rechtse vrienden, maar u heeft het lef niet om ons te zeggen wie dat gaat betalen.'

Hij roept jonge parlementsleden van de meerderheid op of ze zullen laten gebeuren dat de regering geen cijfers meedeelt. 'Ik reken op jullie.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Groen steekt van wal

De Groen-fractie neemt als eerste het woord. 'Deze regering beweert geen cijfers te hebben, maar lokale besturen communiceren al over meerjarencijfers', zegt fractieleider Björn Rzoska. 'Minister Ben Weyts (N-VA) kondigt cijfers aan die met geen spoor te vinden zijn in het regeerakkoord.'

'Minister-president, als u zegt dat u de oppositie de tabellen niet zal geven, vind ik dat er ver over. Het is er ook ver over voor de samenleving.'

Groen vraagt dat parlementsvoorzitter Liesbeth Homans (N-VA) te dwingen om de cijfers te geven.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Wat doet de oppositie na uitspraken Jambon?

'Jambon dropt bommetje op Doorbraak-diner', titelde Knack gisteren. Ondanks verwoede pogingen van de oppositie om de begrotingscijfers te bemachtigen voor het debat van vandaag, weigerde de Vlaamse regering die te geven. Jambon deed daar gisterenavond een schepje bovenop. 'We hebben die tabellen. Ze liggen in een map op mijn bureau op het Martelaarsplein. Maar als de oppositie die vraagt dan ben ik juist geneigd ze niet te geven.'

Lees hier meer: Jambon dropt bommetje op Doorbraak-diner

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Bart Somers is dan toch geen 'minister van Samenleven'

In ieder geval is dat niet zijn officiële titel. Binnen N-VA vindt niet iedereen het kunnen dat hij toch die officieuze titel gebruikt.

Lees hier meer: Waarom Bart Somers toch geen minister van Samenleven is

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

SP.A vraagt uitstel van debat

Vlaams SP.A-fractieleider Conner Rousseau heeft kersvers parlementsvoorzitter Liesbeth Homans gevraagd om het debat over het Vlaams regeerakkoord van vrijdag uit te stellen als het parlement de begrotingstabellen voor die tijd niet te zien krijgt. Dat schrijft Belga.

De vuurdoop van minister-president Jan Jambon begon woensdagmiddag al meteen met een krachtmeting met het parlement. Twistappel waren de begrotingscijfers: de parlementsleden krijgen die pas volgende week, maar moeten vrijdag al wel debatteren en stemmen over de regeerverklaring. De oppositie legde zich daar niet zomaar bij neer en eiste de cijfers te zien te krijgen, maar na een schorsing van de zitting won Jambon zijn eerste potje armworstelen met de oppositie.

SP.A wil het daar niet zomaar bij laten. Fractieleider Conner Rousseau heeft parlementsvoorzitter Liesbeth Homans in een e-mail gezegd dat de fractie de begrotingstabellen nog voor vrijdag wil zien, 'anders vragen we uitstel van het debat'.

Rousseau spreekt van een 'slap in the face' van het parlement en een valse start voor de regering-Jambon. 'Hoe kunnen we een deftig debat voeren als alle cijfers ontbreken? Nu moeten we discussiëren over de holle woorden van Jambon.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Compromis in de maak over de plaatsverdeling in het Vlaams Parlement

Er komt misschien een einde aan de aanslepende discussie over de plaatsverdeling in het Vlaams Parlement. Er zou een compromisvoorstel op tafel liggen. In dat voorstel zouden Vlaams Belang en PVDA naast elkaar gezet worden. Dat heeft Belga bij verschillende bronnen vernomen. Het voorstel is nog niet goedgekeurd. Vrijdag debatteert het parlement dus nog gewoon volgens de huidige plaatsverdeling.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Uit Unia stappen is 'zinloos', zegt minister-president Franse gemeenschap

De minister-president van de Franse Gemeenschap Pierre-Yves Jeholet (MR) steekt zijn kritiek op het Vlaamse regeerakkoord niet onder stoelen of banken. De beslissing om uit gelijkekansencentrum Unia te stappen heeft bijvoorbeeld 'geen enkele zin', zegt hij. Dat bericht Belga.

De nieuwe Vlaamse regering verbreekt de verbanden met Unia en richt een eigen Vlaams gelijkekansencentrum op. Hij noemde de beslissing 'unilateraal' en 'niet overlegd', noch met Unia noch met de andere regio's.

De Vlaamse regering had beter een evaluatie gevraagd van het samenwerkingsakkoord tussen het federale niveau en de regio's, dat de doelstellingen van het interfederale centrum vastlegt. 'Dat had een iets serieuzere beslissing geweest', klonk het.

De Franse gemeenschap is in elk geval niet van plan zich terug te trekken uit Unia, zei Jeholet nog. Zijn regering wil 'de jacht inzetten op alle vormen van discriminatie'. 'Zero tolerance', klonk het.

De MR van Jeholet bestuurt in de Franse gemeenschap en in het Waals gewest met de linkse partijen PS en Ecolo.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Christelijke Mutualiteit (CM) ziet 'veelbelovend' regeerakkoord, maar blijft sceptisch

'Alleen al om de wachtlijsten in de zorg weg te werken is 1,6 miljard euro nodig. Dat geld is er vandaag niet.' Dat zegt CM-topman Luc Van Gorp.

Lees het volledige bericht hier: Christelijke Mutualiteit (CM) ziet 'veelbelovend' regeerakkoord, maar blijft sceptisch

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Wilfried Vandaele is de nieuwe N-VA-fractieleider

Dat schrijft Belga. Vandaele werd afgelopen zomer tot parlementsvoorzitter verkozen, nadat Kris Van Dijck ontslag nam na een reeks schandalen. Het voorzitterschap was echter onderdeel van de regeringsonderhandeling tussen N-VA, CD&V en Open VLD.

De positie kwam N-VA toe, maar Bart De Wever besloot ze aan Liesbeth Homans te geven, die geen plaats kreeg in de regering omwille van de regionale evenwichten. Vandaele wordt nu fractieleider.

Eerder op de dag bevestigde Vandaele dat hij was gevraagd voor die job, maar hij twijfelde nog of het te combineren was met het burgemeesterschap van De Haan.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Nathalie Muylle vervangt Wouter Beke als federaal minister

Dat meldt de CD&V zelf. 'Nathalie Muylle zal Wouter Beke vervangen als Federaal minister van Werk, Economie en Consumenten in de regering in lopende zaken', zo luidt het. 'Muylle is momenteel federaal parlementslid en schepen van de stad Roeselare. Zij zetelt in de Kamer sinds 2004. Ze legde de voorbije jaren een zeer sterk parcours af en wordt binnen de partij geprezen om haar vakkundigheid, dossierkennis en gedrevenheid. De voorbije maanden werkte ze intensief mee aan het rapport van de groep van 12.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Zitting afgelopen

Voorzitter Homans sluit de vergadering af. Zo komt er een einde aan de eerste horde van minister-president Jan Jambon: de beleidsverklaring.

Overmorgen volgt het parlementaire debat over die verklaring, al zal datzelfde parlement het zonder begrotingscijfers moeten doen. Die cijfers worden in de loop van volgende week verwacht, waarna er een nieuw debat kan plaatsvinden.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Liesbeth Homans (N-VA) nu ook officieel Vlaams Parlementsvoorzitter

Het Vlaams Parlement heeft Liesbeth Homans voorgedragen als nieuwe parlementsvoorzitter. Wilfried Vandaele (N-VA) neemt opnieuw zijn plaats in tussen de andere parlementsleden. De burgemeester van De Haan heeft eerder op de dag de vraag gekregen om minister Matthias Diependaele op te volgen als N-VA-fractieleider. Over die vraag denkt hij nog na.

'Ik beloof iedereen dat ik zal werken aan mijn non-verbale communicatie, zodat niemand kan zien wat ik van zijn of haar parlementaire vraag vind', zegt Homans met een kwinkslag.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Meerderheid sluit rangen

De parlementsleden van N-VA, CD&V en Open VLD steunen de regering. De vraag van de oppositie om de cijfers sneller te geven is verworpen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Tegen eind volgende week weten jullie alles'

De vergadering is hervat. Jambon belooft het parlement dat er twee debatten komen: een over de inhoud van het regeerakkoord en een over het budgettair plaatje. 'Tegen eind volgende week weten jullie alles.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Zitting in Vlaams parlement geschorst omdat oppositie begrotingscijfers van regering eist.

Parlementsvoorzitter Wilfried Vandaele (N-VA) heeft de zitting geschorst nadat de verenigde oppositie (Vlaams Belang, SP.A, Groen en PVDA) heeft geëist om de begrotingstabellen in te zien. Die wilde Jambon eigenlijk pas volgende week vrijgeven.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Conner Rousseau (SP.A) wil vandaag al begrotingstabellen

Jambon komt er niet zomaar mee weg dat de parlementsleden pas volgende week de cijfers mogen inkijken. SP.A, Groen, Vlaams Belang en PVDA willen de tabellen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Plus est en nous'

Jambon sluit zijn toespraak af met een parafrase van 'Plus est en vous', de lijfspreuk van de Heren van Gruuthuse: 'Plus est en nous'.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Pas volgende week begrotingstabellen

Zoals eerder gemeld zal Jambon het parlement pas volgende week kunnen voorzien van de nodige tabellen die het regeerakkoord moeten bijstaan met cijfers. Er weerklinkt gemor bij de oppositie.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Ook het communautaire komt (een beetje) aan bod

Jambon wendt zich tot de parlementsleden. 'Ik vraag u om Vlaanderen institutioneel klaar te maken voor de toekomst. Het is aan het Parlement om in alle vrijheid een reflectie op te richten voor de gewenste staatsinrichting.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Ik gruw van elke vorm van racisme'

'Met deze regering is de tijd definititef voorbij dat mensen van alle voordelen kunnen genieten zonder dat ze zelf eerst inspanningen doen', zegt hij. Een verwijzing naar de hogere drempels voor nieuwkomers. 'Het toegangsticket wordt duurder.'

De tweede applausronde is een feit.

'We zullen warmte en geborgenheid verstrekken aan iedereen die hier geboren wordt, opgroeit, woont, werkt en leeft. Maar ook zij die hier een nieuw leven willen opbouwen en zich voluit inschrijven in onze gemeenschap. Wie deel wil uitmaken van onze gemeenschap, verdient alle kansen. Maar we verwachten wel van iedereen een bijdrage.'

'Ik maak er er een erezaak van om discriminatie hard aan te pakken. Ik gruw van elke vorm van racisme.'

Het derde applaus volgt erna.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Applaus voor ecorealistische boodschap

Jambon richt zich tot de jongeren, waaronder velen deelnamen aan de klimaatmarsen van de afgelopen maanden. 'Doe niet mee met het doemdenken, maar ga de uitdaging aan', zegt hij. 'Dankzij innovatie en technologie kunen en zullen we de klimaatuitdagingen aangaan zonder de welvaart die onze (groot)ouders hebben opgebouwd af te breken.'

Het levert Jambon applaus op in eigen rangen, het eerste applaus sinds het begin van de beleidsverklaring.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Onderwijs topprioriteit

'We gaan resoluut voor onderwijs van topkwaliteit', zegt de N-VA'er. Zijn partij haalde dan ook de post van Onderwijs binnen. Leraren mogen 'niet verzuipen in de paperassen', het onderwijs zal 'speciale aandacht voor beheersing van het Nederlands' vrijwaren en er komt 'maximale keuzevrijheid voor ouders'.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Roaring twenties'

'Wij willen Vlaanderen in de spits houden', zegt Jambon.'Laten we het negativisme achter ons laten.' Hij spreekt zelfs over nieuwe 'roaring twenties' in de 21ste eeuw. 'Wij willen Vlaanderen sterker, welvarender en hechter maken. We zijn een welvarende, zelfbewuste natie.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'De mensen zijn boos'

Jan Jambon begint met een weinig opbeurende boodschap: 'De mensen zijn boos'. 'De mensen zijn boos omdat de lasten en lusten niet eerlijk verdeeld lijken, boos omdat de politiek daar volgens hen te weinig op ingrijpt.'

'Ik kan voor die boosheid begrip opbrengen. Maar ik wil iedereen oproepen om het negativisme achterwege te laten. Ik stel voor dat we samen een verhaal schrijven, dat alle Vlamingen kan enthousiasmeren.' Van welke geaardheid of afkomst dan ook, voegt Jambon daar aan toe.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'De Oktoberrevolutie vond ook plaats in november, de Oktoberfeesten in München in september'

Jambon begint met een kwinkslag aan zijn 'Septemberverklaring' op 2 oktober.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jan Jambon (N-VA) is nu ook officieel minister-president

Na zijn eedaflegging bij de koning mag Jambon zich nu ook echt minister-president noemen.

© Belga
Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Vlaamse ministers leggen de eed af

De leden van de nieuwe Vlaamse regering hebben woensdag de eed afgelegd in het Vlaams Parlement. Vlaams minister-president Jan Jambon trekt naar de koning om daar de eed af te leggen. Omstreeks 15 uur legt Jambon dan zijn regeerverklaring af in het parlement.

Regeringsleider Jan Jambon mocht de spits afbijten en de eed afleggen in handen van parlementsvoorzitter Wilfried Vandaele. Jambon wordt naast minister-president ook minister van Buitenlands Beleid, Ontwikkelingssamenwerking, Cultuur, ICT en Facilitair management. Naast minister-president Jan Jambon krijgt de N-VA in de nieuwe Vlaamse regering drie posten. Ben Weyts wordt viceminister-president en minister van Onderwijs. Hij krijgt daarnaast de bevoegdheden Dierenwelzijn, Sport en Vlaamse Rand.De Limburgse Zuhal Demir krijgt de portefeuilles Omgeving, Energie, Toerisme, Justitie en Handhaving.

Gewezen fractieleider Matthias Diependaele wordt bevoegd voor Financiën, Begroting en Wonen. Ook CD&V krijgt drie ministerposten. Hilde Crevits wordt viceminister-president en minister van Economie, Werk, Innovatie en Landbouw. CD&V-voorzitter Wouter Beke wordt minister van Welzijn, Volksgezondheid en Gezin. Benjamin Dalle wordt de 'Brusselaar' in de Vlaamse regering. Naast de bevoegdheid Brussel, wordt hij ook minister van Media en Jeugd. De Vlaamse liberalen hebben twee posten in de regering-Jambon.

De eerste gaat naar Bart Somers. Hij wordt niet alleen viceminister-president, maar krijgt ook de bevoegdheden Binnenlands Bestuur, Integratie en Inburgering, Gelijke Kansen, Stedenbeleid, Bestuurszaken, Personeel en Organisatie. De tweede liberale post in de regering gaat naar de Limburgse Lydia Peeters. Zij krijgt de bevoegdheden Mobiliteit en Openbare Werken. Minister-president Jambon legt nu bij koning Filip de eed af. Nadien volgt zijn regeerverklaring in het parlement.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Beke laat federale onderhandelingen aan zich voorbijgaan

CD&V-voorzitter Wouter Beke zal niet langer de federale onderhandelingen voor zijn partij voeren. Dat zei hij woensdagmiddag aan Belga. Beke is afgelopen nacht door zijn partij naar voren geschoven als Vlaams minister van Welzijn.

CD&V-voorzitter Wouter Beke zat tot nog toe steevast rond de tafel in de federale regeringsonderhandelingen. Maar nu Vlaams minister van Welzijn wordt, zet hij daar een punt achter, zegt hij woensdagmiddag aan Belga. 'Ik denk dat als je keuzes maakt, je die dan ook op een consequente manier moet doortrekken, en dat betekent dat ik mij nu zal inzetten voor het welzijn van de Vlamingen', klinkt het. 'We zullen samen met de mensen in de partij bekijken wie die federale onderhandelingen het best kan voeren.'

Beke denkt onder meer aan federaal minister van Justitie en CD&V-vicepremier Koen Geens, 'maar ook nog aan een aantal andere mensen, die daar de voorbije periode ook al nauw bij betrokken waren.'

De christendemocraten zullen de nodige afspraken maken wanneer informateurs Didier Reynders (MR) en Johan Vande Lanotte (SP.A) hun eindrapport voorleggen aan de koning, zei Beke. Na de verkiezingsnederlaag op 26 mei maakte Beke al bekend dat hij zich wellicht niet opnieuw kandidaat zou stellen bij de voorzittersverkiezingen bij CD&V.

In de federale regering, waar hij nu minister van Werk, Economie en Consumentenzaken is, moet de partij nog een vervanger aanduiden. Zeker is dat dat een vrouw wordt, maar een naam is nog niet bekendgemaakt.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Wilfried Vandaele gevraagd als fractieleider N-VA

Huidig Vlaams Parlementsvoorzitter Wilfried Vandaele is gevraagd om fractieleider te worden van N-VA. Voorzitter Bart De Wever suggereerde dinsdagavond al dat die functie best zou worden ingevuld door een West-Vlaming.

N-VA-fractieleider Matthias Diependaele wordt minister van Begroting, Financiën en Wonen in de regering Jambon I. Voor zijn opvolging wordt gekeken naar West-Vlaanderen. De regering telt voor N-VA immers een Oost-Vlaming (Diependaele), een Limburgse (Demir), een Vlaams-Brabander (Weyts) en een Antwerpenaar (Jambon zelf).

Ook Parlementsvoorzitter Liesbeth Homans komt uit Antwerpen. De fractie heeft nu aan Wilfried Vandaele gevraagd om Diependaele op te volgen. Die denkt nog na of de functie combineerbaar is met zijn burgemeesterschap van De Haan. Wellicht beslist Vandaele straks, na de eedaflegging en de verklaring van Jambon in het parlement.

Lees ook: Wilfried Vandaele (N-VA): 'Ik vrees dat de betonstop er niet komt'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Oppositie eist begrotingstabellen voor debat vrijdag

De oppositiepartijen in het Vlaams Parlement eisen dat ze vrijdag voor het debat over de regeerverklaring in het Vlaams Parlement kunnen beschikken over de begrotingstabellen. Volgens De Morgen zouden die tabellen er volgende week pas zijn. Dat is 'no pasaran' voor Vlaams Belang, Groen, SP.A en PVDA. De woorden 'hallucinant', 'te zot voor woorden' en 'misprijzend' vallen. 'Ik heb veel goesting om te zeggen dat we niet in debat gaan zonder die cijfers', zegt Groen-fractieleider Björn Rzoska.

Na de regeerverklaring vandaag/woensdag debatteert het Vlaams Parlement vrijdag over die verklaring. Aan het slot van dat debat is er de vertrouwensstemming. Maar blijkbaar zal het parlement moeten debatteren en stemmen zonder dat het beschikt over de begrotingscijfers. Volgens De Morgen worden de volledige tabellen pas volgende week verwacht. Dat is niet naar de zin van de verzamelde oppositie. 'Het is heel moeilijk om het parlement te laten stemmen over het plan van de regering als we geen cijfers krijgen. De regering heeft tijd genoeg gehad. De septemberverklaring is al een oktoberverklaring geworden. Dit is echt gezichtsverlies voor de regering', zegt Vlaams Belang-fractieleider Chris Janssens. 'Een regeerverklaring voorstellen zonder begrotingscijfers is als koken zonder peper en zout', aldus Janssens.

Ook SP.A-fractieleider Conner Rousseau zegt dat het parlement moeilijk kan stemmen zonder de begrotingscijfers in de hand. 'Dit lijkt me redelijk ongezien. Dit is een regering van grote woorden, maar lege zakken', aldus Rousseau. Een gelijkaardig geluid bij PVDA-fractieleider Jos D'Haese: 'Dit is hallucinant. De postjes zijn wel verdeeld, maar duidelijkheid over de centen is er niet. Dit is misprijzend tegenover het parlement. Je kan toch niet stemmen over een regeerakkoord zonder één concreet cijfer te krijgen?', aldus D'Haese aan Belga. 'Met wat zijn we eigenlijk bezig?', vraagt Groen-fractieleider Björn Rzoska zich af. 'Dit is te zot voor woorden', zegt hij. 'Dit is lachen met het parlement. Ik heb eigenlijk veel goesting om te zeggen dat we niet in debat gaan zonder de cijfers', aldus Rzoska.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Schiltz fractieleider Open VLD in Vlaams Parlement

Willem-Frederik Schiltz wordt de nieuwe fractieleider van Open Vld in het Vlaams Parlement. Die functie werd totnogtoe vervuld door Bart Somers, die minister wordt.

De liberale fractie in het Vlaams Parlement zal vanaf nu worden geleid door Willem-Frederik Schiltz, laat parlementslid Bart Tommelein weten op Twitter. Schiltz is Vlaams Parlementslid sinds 2014, hij specialiseert zich vooral in Energie. De liberaal is ook deelstaatsenator. Eerder raakte al bekend dat huidig Vlaams Parlementsvoorzitter Wilfried Vandaele is gevraagd om fractieleider te worden van N-VA. Ook Matthias Diependaele is immers minister geworden.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Bart Somers en Lydia Peeters zijn de Open VLD-ministers

Ook de twee ministers van Open VLD zijn bekend. Bart Somers wordt viceminister-president en bevoegd voor Binnenlands Bestuur, Integratie en Inburgering, Gelijke Kansen, Stedenbeleid, Bestuurszaken en Personeel en Organisatie. Lydia Peeters krijgt de portefeuilles Mobiliteit en Openbare Werken. Dat bevestigt partijvoorzitter Gwendolyn Rutten via Twitter. Rutten wordt dus, in tegenstelling tot de verwachting, zelf geen minister.

Somers is momenteel nog burgemeester van Mechelen en wordt daar vervangen door Alexander Vandersmissen, Peeters was minister van Energie in de regering-Bourgeois.

'Met Bart en Lydia kiezen we voor een ijzersterk liberaal team in de Vlaamse regering', zegt Rutten aan persagentschap Belga. 'Beiden hebben jaren ervaring op het Vlaams niveau en in de regering. Ik heb er alle vertrouwen in dat zij het ambitieus Vlaams regeerakkoord en de liberale krachtlijnen zullen uitvoeren in de komende jaren'.

In het Vlaams Parlement wordt Peeters opgevolgd door Steven Coenegrachts (34) uit Riemst. Coenegrachts is daar gemeenteraadslid en professioneel actief als coördinator van de nationale partijwerking. Tom Ongena (44) uit Sint-Katelijne-Waver volgt Somers op in het Vlaams parlement. Hij is momenteel woordvoerder van de liberale fractie in het Vlaams parlement en gemeenteraadslid in Sint-Katelijne-Waver. Ongena was eerder politiek directeur en woordvoerder van de partij.

De andere ministers van Jambon I waren al bekend: bekijk een overzicht.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Schauvliege: 'Wens opvolger veel verzoeningstalent toe'

Voormalig Vlaams minister Joke Schauvliege (CD&V) wenst haar opvolgers in de Vlaamse regering veel succes toe en 'veel verzoeningstalent'. Dat schrijft Belga.

Schauvliege stapte in februari op na een controversiële uitspraak over de klimaatmarsen. Ze ambieerde een comeback en werd herverkozen in het Vlaamse parlement met zowat 43.000 voorkeurstemmen. Een post in de nieuwe Vlaamse regering zit er evenwel niet in.

'Ik ga met overtuiging mijn mandaat als parlementslid uitvoeren. Daarvoor heb ik me ook voorgesteld aan de kiezer', zegt Schauvliege woensdag. De Oost-Vlaamse Schauvliege zetelde van 2009 tot 2019 in de Vlaamse regering, de laatste legislatuur met de bevoegdheden Omgeving, Natuur en Landbouw. De bevoegdheid Omgeving belandt in de nieuwe Vlaamse regering bij Zuhal Demir (N-VA) en Landbouw komt terecht bij partijgenote Hilde Crevits. In de nieuwe ploeg is voorlopig slechts een Oost-Vlaams politicus aangesteld: Matthias Diependaele (N-VA). 'Ik wil ook de oproep doen om over partijgrenzen heen het belang van Oost-Vlaanderen te verdedigen', geeft Schauvliege nog mee.

Bart Osaer
door Bart Osaer

'Regering-Jambon blijft het 5G-spel hard spelen'

De nieuwe Vlaamse regering wil snel naar 5G overschakelen. Ze wil zelfs helpen een gemeenschappelijke infrastructuur te bouwen. Maar volgens Trends-redacteur Stijn Fockedey geeft een passage in het regeerakkoord aan dat 5G wellicht nog te lang een regeringsbelofte zal zijn door de onopgeloste centenkwestie en tegenstrijdige belangen.

Lees meer: Regering-Jambon blijft het 5G-spel hard spelen

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Jambon I gooit objectieve procedure gouverneurs overboord

De vorige regering-Bourgeois besliste de gouverneurs niet langer politiek te benoemen, maar via een objectieve selectieprocedure. Maar dat draaide in de soep toen er een nieuwe gouverneur in Oost-Vlaanderen moest worden aangeduid in opvolging van Jan Briers. Omdat Jan Briers in oktober 2018 met pensioen zou gaan, besliste de Vlaamse regering een selectieprocedure op te starten voor een nieuwe gouverneur. Voor het eerst zou die niet politiek benoemd worden.

Meer dan 100 kandidaten dienden zich aan, waarvan er 15 geschikt werden bevonden. Na een assessment stelde Vlaams minister van Binnenlands Bestuur Liesbeth Homans (N-VA) de kandidaat voor die het best had gescoord. Dat was Wim Leerman, algemeen directeur van de stad Aalst. Open Vld ging daar echter niet mee akkoord en bleef vasthouden aan Kamerlid Carina Van Cauter. Het gevolg was een patstelling die enkele maanden duurde, tot Van Cauter haar kandidatuur introk nadat de resultaten van haar assessment waren uitgelekt in de media.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Hilde Crevits: 'Nachten wakker gelegen over beste keuze voor partij'

Hilde Crevits heeft 'nachten wakker gelegen' over wat de beste keuze zou zijn voor de partij: opnieuw in de Vlaamse regering stappen of meedingen naar het CD&V-voorzitterschap. Ze belooft alvast haar 'volle gewicht' in de schaal te werpen om de partij verenigd te houden, 'en dat kan ook vanuit de regering', verklaarde Crevits woensdag op Radio 1.

Crevits verlengt haar verblijf in de Vlaamse regering. Ze blijft viceminister-president en ruilt haar bevoegdheid Onderwijs in voor Werk, Economie, Sociale Economie, Innovatie en Landbouw. Of anders gezegd: ze wordt geen partijvoorzitter. En dat was blijkbaar geen gemakkelijke keuze, gaf Crevits woensdag aan. 'Ik ben al twaalf jaar minister en ben al lang gepokt en gemazeld binnen de partij. Als je dat legt naast het rapport van de twaalf apostelen (die de partij moesten doorlichten na de verkiezingsnederlaag, nvdr), dan voelde je dat er spanning zou kunnen zitten op mijn figuur als ervaren vrouw in de regering en de drang naar vernieuwing', lichtte Crevits toe.

Daarom is het voor haar van belang dat de leden samen kiezen voor een nieuw gezicht dat de partij van de toekomst vorm kan geven. Daarbij speelt blijkbaar toch ergens een vrees voor een strijd tussen links en rechts, in plaats van de broodnodige eenheid binnen de rangen. 'Ik hoop dat de leden kiezen voor iemand die niet splijt, maar verenigt. Ik zal mijn volle gewicht in de schaal werpen om de partij verenigd te houden', beloofde ze.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Benoeming ministers veroorzaakt traditionele stoelendans

Na de congressen van dinsdagavond verhuizen verschillende parlementsleden naar de Vlaamse regering. Daardoor leggen binnenkort een aantal nieuwe gezichten de eed af in de Kamer of in het Vlaams parlement, schrijft Belga.

Voor N-VA zullen Jan Jambon, Ben Weyts, Zuhal Demir en Matthias Diependaele deel uitmaken van de nieuwe bewindsploeg. Jambon wordt in de Kamer opgevolgd door Wim Van der Donckt, die ook de vorige legislatuur al als opvolger in het halfrond belandde. De opvolger van Demir is Joy Donné, de voormalige kabinetschef van toenmalig vicepremier Jambon. In het Vlaams parlement wordt Weyts normaliter opgevolgd door Joris Nachtergaele, terwijl het zitje van Diependaele naar Arnout Coel zou gaan.

Bij CD&V krijgen Wouter Beke en Hilde Crevits een opvolger in respectievelijk de Kamer en het Vlaams parlement. Dat worden - afgaande op de kieslijsten - Steven Matheï en Brecht Warnez.

Voor Open VLD is het nog wachten op de definitieve namen. Een certitude lijkt Bart Somers. Indien hij Vlaams minister wordt, zal Tom Ongena zijn opvolger zijn. Ongena was indertijd nog woordvoerder van Somers toen die partijvoorzitter was.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

CD&V-fractie geeft groen licht aan Crevits, Beke en Dalle

CD&V stuurt definitief Hilde Crevits, Wouter Beke en Benjamin Dalle naar de nieuwe Vlaamse regering. Na de algemene vergadering heeft nu ook de Vlaamse fractie daarvoor dinsdag in de late uurtjes het licht op groen gezet.

Hilde Crevits blijft viceminister-president en wordt bevoegd voor Werk, Economie, Sociale Economie en Landbouw. Ontslagnemend voorzitter Wouter Beke krijgt de portefeuille Welzijn, terwijl neofiet Dalle bevoegd wordt voor Brussel, Jeugd en Media. Beke moet door zijn verhuis naar de Vlaamse regering ontslag nemen uit de federale regering, waar hij bevoegd was voor onder meer Werk, Economie en Consumentenzaken. Hij wordt in de federale regering vervangen door een vrouw.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

Homans was liever minister gebleven

'We hebben alles op alles gezet om Onderwijs binnen te halen.' Dat zegt Onderwijsminister Ben Weyts (N-VA) bij de voorstelling van de nieuwe Vlaamse N-VA-ploeg. Liesbeth Homans stopt niet weg dat ze liefst minister was gebleven.

N-VA doet het uiteindelijk met vier ministers in de nieuwe Vlaamse regering, en dus niet met de vijf waar lange tijd van werd uitgegaan. 'Als je de coalitiepartners het minimum aan posten toebedeelt, gaan ze natuurlijk het maximum aan bevoegdheden eisen', zegt partijvoorzitter Bart De Wever daarover.

Liesbeth Homans is niet langer minister, maar wordt parlementsvoorzitter. 'We hebben een minister-president uit de Antwerpse regio en maar vier posten te verdelen', aldus De Wever. 'Ik moet Liesbeth bedanken voor haar werk als minister. In het kader van de regionale verdeling heb ik haar gevraagd om parlementsvoorzitter te worden.' 'Ik steek niet onder stoelen of banken dat ik graag minister was gebleven', zegt Homans zelf. 'Het wordt een beetje aanpassen. Maar ik ben blij dat ik weer wat meer tijd voor mijn kinderen ga hebben.'

Ben Weyts wordt de nieuwe Onderwijsminister. 'Ik heb ook opgetreden als formateur voor het domein Onderwijs', zegt hij. 'Ik heb zelf de pen vastgehouden van dat hoofdstuk, na scherpe debatten met Hilde Crevits en Gwendolyn Rutten. Dit is een sterk akkoord dat gedragen wordt door de drie partijen.'

Zuhal Demir, zelf een voormalige advocate, krijgt de nieuwe bevoegdheid Justitie. 'Vlaanderen heeft met de zesde staatshervorming een pak bevoegdheden gekregen rond Justitie. Het is goed dat die nu zichtbaarder worden en uit het domein Welzijn worden getild', zegt ze. Demir krijgt er ook Energie bij, een bevoegdheid waarin ze zich nog moet inwerken. 'Dat ik Energie in mijn takenpakket krijg, heb ik pas vandaag vernomen', zegt ze.

De derde N-VA-minister in Jambon I is Matthias Diependaele, bevoegd voor Begroting, Financiën en Wonen. 'De komende jaren wil ik vooral het investeringspeil laten stijgen', blikt hij vooruit. 'Dat gaan we doen door zelf te investeren, maar ook door lokale besturen die mogelijkheid te geven.' In 2021 wil Vlaanderen weer aanknopen met een begrotingsevenwicht. Het is vooralsnog niet de bedoeling om nieuwe investeringen buiten de begrotingsdoelstellingen te houden, zoals met de Oosterweelverbinding, besluit hij.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

Namen Open VLD-ministers woensdag bekend

Open VLD bevestigt dat ze de bevoegdheden openbare werken, mobiliteit, binnenlands bestuur en samenleven krijgt, maar bevestigt de namen van de nieuwe ministers pas woensdag. Dat zegt partijwoordvoerder Thomas Vanwing op twitter.

De partijtop vergadert dinsdagavond na het congres over het aanduiden van de ministers, maar witte rook komt er dus voorlopig nog niet naar buiten. Bart Somers staat met stip genoteerd voor de bevoegdheid binnenlands bestuur en samenleven. Naar de naam van de tweede Open VLD-Minister blijft het voorlopig gissen.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

Weyts, Demir en Diependaele minister, Homans parlementsvoorzitter namens N-VA

Ook de leden van N-VA-hebben met een overtuigende meerderheid het Vlaamse regeerakkoord goedgekeurd. De partij had dinsdagavond 1.800 leden verzameld in de Antwerpse Stadsschouwburg, om te stemmen over regeringsdeelname. De voorstelling van het regeerakkoord verliep zonder incidenten, met 23 vragen uit de zaal.

De partijtop gaat voorstellen om Ben Weyts, Zuhal Demir en Matthias Diependaele minister te maken in de Vlaamse regering. De partijraad moet dat voorstel dinsdagavond nog goedkeuren. Dat vernam Belga uit betrouwbare bron.

Ben Weyts wordt viceminister-president voor N-VA en minister van Onderwijs, een bevoegdheidsdomein waarvoor hij afgelopen weken de onderhandelingen leidde. Hij neemt ook opnieuw Dierenwelzijn voor zijn rekening en Sport. Zuhal Demir wordt minister van Omgeving, Energie, Toerisme en Justitie. Matthias Diependaele doet Financiën, Begroting en Wonen. Jan Jambon zelf neemt er Buitenlands Beleid, Ontwikkelingssamenwerking, Cultuur en Innovatie bij.

Liesbeth Homans wordt voorgedragen als nieuwe parlementsvoorzitter, een functie die nu nog bij partijgenoot Wilfried Vandaele zit.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

'Drie ministers voor CD&V: Crevits, Beke en Dalle'

CD&V krijgt normaal gezien drie ministers in de nieuwe Vlaamse regering. De partij schuift huidig minister Hilde Crevits en partijvoorzitter Wouter Beke naar voor. Daarnaast krijgen de christendemocraten ook de Brusselaar in de regering. Dat moet de 37-jarige Benjamin Dalle worden, de huidige directeur van de studiedienst.

Tot nog toe werd gedacht aan twee ministers en het parlementsvoorzitterschap voor CD&V, maar nu zouden de christendemocraten toch drie posten krijgen in de regering. Het parlementsvoorzitterschap zou op die manier bij N-VA-blijven. De verdeling moet wel nog officieel worden goedgekeurd. Binnen de CD&V was er intern wat kritiek gekomen op de mogelijkheid dat Beke in de Vlaamse regering zou stappen.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

Ook leden Open VLD gaan akkoord

Op een congres in Brussel hebben ook de leden van Open VLD het Vlaams regeerakkoord goedgekeurd. Partijvoorzitter Gwendolyn Rutten gaf anderhalf uur lang uitleg bij het regeerakkoord. Na kritische vragen uit de zaal, onder meer rond het luik identiteit en het afschaffen van de woonbonus, verdedigde medeonderhandelaar Bart Somers een slotspeech het akkoord. Daarna keurde een ruime meerderheid van de zowat vijfhonderd aanwezige leden het akkoord goed. Partijvoorzitter Gwendolyn Rutten was bij het dankwoord tot tranen bewogen.

Jeroen Kraan
door Jeroen Kraan

CD&V stemt voor regeringsdeelname

De leden van CD&V hebben dinsdagavond het licht op groen gezet voor de deelname van hun partij aan de nieuwe Vlaamse regering. Dat gebeurde met 495 stemmen voor, 61 stemmen tegen en 21 onthoudingen. Met andere woorden: 86 procent stemde voor het regeerakkoord.

Het waren partijvoorzitter Wouter Beke en partijtopper Hilde Crevits die als laatsten het woord namen op het partijcongres. Voorzitter Beke verdedigde de rol van zijn partij aan de onderhandelingstafel: 'niet voor punten en komma's, maar om stenen in de rivier te verleggen'. Hij gaf aan dat de verkiezingen van 26 mei 'diepe indruk hebben gemaakt'.

De fundamentele vraag die de leden van zijn partij zich moeten stellen, is of ze nog geloven in de christen-democratie, het moedige midden of een centrumpartij. 'Geloven wij in godsnaam in een partij die een antwoord kan bieden aan de extremen? Ik geloof erin', aldus Beke. 'Wij hadden in de oppositie kunnen zitten', ging hij voort. 'Maar wie had geloofd dat we dan dit onderwijsakkoord hadden gesloten, of dat er zoveel middelen naar welzijn waren gegaan? Zonder ons zou het niet waar zijn geweest', bezwoer hij de 600 aanwezigen. 'Wij hebben niet alleen de problemen aangekaart, maar ook oplossingen aangereikt'.

Beke kondigde daags na de verkiezingen van 26 mei al aan dat hij geen kandidaat meer zou zijn om zichzelf op te volgen als partijvoorzitter. Volgende week zal de algemene vergadering worden gevraagd de procedure voor de voorzittersverkiezingen te openen.

Crevits tot slot beloofde dat ze al haar energie zal aanwenden om van het regeerakkoord een 'sterk oranje regeerakkoord' te maken. Is dat een voorafname op een voortzetting van haar functie als minister? Daarover ging meteen na het congres een algemene vergadering van start. Die brengt een advies uit over de toekomstige ministers aan de Vlaamse fractie, die finaal de knoop doorhakt.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Congressen aan de gang

Bij N-VA, CD&V e Open Vld zijn dinsdagavond de partijcongressen van start gegaan over het Vlaamse regeerakkoord. De aanwezige leden moeten hun goedkeuring geven over de deelname van hun partij aan de nieuwe Vlaamse regering onder leiding van Jan Jambon.

Voor aanvang van de congressen vergaderden de partijvoorzitters nog over de verdeling van de bevoegdheden. Daarover zou een akkoord zijn. Op de namen van de nieuwe Vlaamse ministers is het wel nog enkele uren wachten.

Bij N-VA zijn zowat 1.800 leden bijeengekomen in de Antwerpse stadsschouwburg. Bij CD&V zijn zo'n zeshonderd leden opgedaagd voor het congres in de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten in Brussel. Voor Open Vld kwamen ongeveer vijfhonderd mensen opdagen in Blue Point aan de Reyerslaan in Brussel.

Bij de aanwezige kopstukken van CD&V en Open Vld was vooraf weinig kritiek te horen op het akkoord dat maandag werd voorgesteld.

Dinsdagmorgen maakten sommige leden zich boos omdat de volledige tekst van het regeerakkoord nog niet beschikbaar was en ze die niet meer voor het congres gelezen kregen. Die tekst is uiteindelijk dinsdagmiddag vrijgegeven.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Congres Open VLD in BluePoint in Brussel

Jan Herregods
door Jan Herregods

Congres CD&V in KMSK in Brussel

Jan Herregods
door Jan Herregods

Congres N-VA in Stadsschouwburg Antwerpen

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Lokale gezinscoach' voor gezinnen in armoede

De nieuwe Vlaamse regering wil een gezinscoach in het leven roepen die gezinnen in armoede van begeleiding op maat moet voorzien. Dat staat in het Vlaams regeerakkoord. De lokale besturen sturen de werking aan.

De Vlaamse regering wil armoede zo vroeg mogelijk detecteren en aanpakken, staat in het regeerakkoord, bijvoorbeeld via Kind & Gezin, de kinderopvang of de scholen. Ook een betalingsachterstand bij nutsfacturen kan een aanwijzing zijn, klinkt het. De aanpak van armoede wordt dan geregisseerd vanop het lokale niveau. Nu wordt een gezin in armoede begeleid en geholpen door verschillende organisaties en partners, "die samen vaak het bos door de bomen niet meer zien", klinkt het. Om versnippering te vermijden gaat Vlaanderen de lokale besturen ondersteunen om via één lokale gezinscoach een "intensieve begeleiding op maat" te voorzien.

Die coach moet gezinnen op alle vlakken vooruithelpen. In de eerste plaats komen de lokale gezinscoaches er voor de meest kwetsbare gezinnen die kampen met verschillende problemen, maar ze kunnen ook helpen om te vermijden dat gezinnen in dergelijke situaties terechtkomen, klinkt het. Verder ligt de focus ook op zelfredzaamheid. Zo zullen mensen die recht hebben op een leefloon een verplicht traject op maat moeten volgen met een "uitdrukkelijke toets op hun werkbereidheid en waar toepasselijk gemeenschapsdienst". Lokale besturen zullen sancties kunnen opleggen aan leefloongerechtigden die hun medewerking daaraan weigeren.

De kinderarmoede wordt in eerste instantie met de lokale gezinscoach aangepakt, maar ook de sociale correcties in het Groeipakket (de vroegere kinderbijslag) moeten heil brengen.

De Vlaamse regering wil de lokale besturen tegelijkertijd aansporen om tussen te komen in vrijetijdsbesteding voor kinderen voor wie dat anders onbereikbaar is, en de scholen vragen om aan kostenbeheersing te doen aan het traditioneel erg dure begin van het schooljaar. Dat kan onder meer door ouders een kostenraming mee te geven, en in dialoog te gaan met wie betalingsmoeilijkheden heeft. Er komt ook meer aandacht voor singles en alleenstaande ouders, die vaak een hoger risico op armoede lopen.

Zo is de Vlaamse regering van plan om in beleidsdomeinen als wonen en fiscaliteit te onderzoeken of nieuwe of bestaande regels niet nadelig uitvallen voor die groepen.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Zorgsector hoopvol, maar heeft vragen bij betaalbaarheid

De zorgsector is "hoopvol" na een eerste, snelle lezing van het hoofdstuk Welzijn, Volksgezondheid en Gezin uit het Vlaamse regeerakkoord. Maar de sector vraagt zich wel af met welke middelen de aangekondigde plannen zullen worden gerealiseerd, zegt koepelorganisatie Zorgnet-Icuro.

Een aantal punten uit het regeerakkoord krijgen alvast goede punten. Het gaat dan bijvoorbeeld over de belofte dat elke Vlaming, aan de hand van een "uniforme zorgzwaartemeting", recht zal krijgen op gelijke ondersteuning. De muren tussen de geestelijke gezondheidszorg, de zorg voor personen met een handicap en de ouderenzorg zullen worden gesloopt, in een eengemaakt systeem van Vlaamse sociale bescherming, klinkt het.

Ook de plannen om de wachtlijsten aan te pakken, wordt positief onthaald. Net als het plan om werk te maken van werkbaar werk in de zorg, door bijvoorbeeld de instroom te vergroten. Specifiek voor de ouderenzorg wil men daarbij ook inzetten op andere dan verzorgende profielen, wat door Vlozo -de sectororganisatie van de commerciële rusthuizen- positief wordt onthaald omdat dit het takenpakket van de verpleeg- en zorgkundigen verlicht. Voor bewoners die de rusthuisfactuur niet kunnen betalen, komt er een zorgbudget. Tot slot zou ook de pensioenfactuur van de statutaire personeelsleden worden verlicht, doordat Vlaanderen een deel op zich neemt.

Maar Zorgnet-Icuro vraagt zich wel af of er voldoende budget zal zijn om dit alles te realiseren. "De tekst (van het regeerakkoord) telt weliswaar bijna 300 pagina's, maar in het hoofdstuk Welzijn is het zoeken met een vergrootglas naar cijfers", klinkt het. Cijfers over hoe dit alles zal worden betaald, hoe hoog de investeringen zullen zijn. "Zeker is wel dat de Vlaamse regering de zorgpremie niet zal verhogen, dus de middelen moeten elders worden gehaald".

Ook over de samenwerking met de federale regering heerst er bezorgdheid in de zorgsector. "De bevoegdheden voor gezondheidszorg zijn immers nog altijd erg versnipperd. De voorbeelden in de geestelijke gezondheidszorg en de ziekenhuizen waar de samenwerking in de vorige legislatuur moeizaam was, zijn niet te tellen". Zorgnet-Icuro is dan ook vragende partij voor een efficiënter overleg.

Jan Herregods
door Jan Herregods

COC: 'Positieve punten, maar wie gaat dat betalen'

Er staan heel wat positieve punten in het Vlaamse regeerakkoord waar de christelijke onderwijsvakbond COC ook achter staat, aldus secretaris-generaal Koen Van Kerkhoven in een eerste reactie, maar er heerst toch ook wat "gezonde argwaan", want waar gaan de centen vandaan komen om de beloftes en voornemens te realiseren?

De nieuwe Vlaamse regering erkent het belang van de vakken en de vereiste bekwaamheidsbewijzen, dat wordt als een eerste positief punt ervaren bij COC. Er zijn er nog: de waardering voor het buitengewoon onderwijs als lesplaats, de extra omkadering in het basisonderwijs, het feit dat de vaste benoeming niet in vraag wordt gesteld en dat starters in onderwijs sneller zekerheid zouden krijgen.

Dat de omkaderingsmiddelen prioritair in de klas moeten aangewend worden, is een verzuchting die al lang leeft bij ons, stelt het COC. Dat de data van het belangrijke rapport over het tijdsbestedingsonderzoek als basis zullen dienen voor maatregelen om de lerarenloopbaan opnieuw aantrekkelijker te maken, vindt COC ook een goede zaak. "De Vlaamse regering neemt initiatieven voor kwaliteitsvol onderwijs en belooft de status van het lerarenberoep op te zullen krikken. Dat alles lezen we graag", aldus Van Kerkhoven. "Opvallend is dat de Vlaamse Regering bovendien heel wat zaken uit het Tienpuntenplan van COC heeft overgenomen. Er wordt een opdracht weggelegd voor een onderwijsambassadeur, er komen maatregelen om zij-instromers aan te trekken, de opleiding voor directies krijgt aandacht, de lerarenopleiding wordt geëvalueerd, de planlast wordt gereduceerd ... De Vlaamse regering neemt zelfs letterlijk over dat de focus op de kernopdracht van de leraar moet komen te liggen, het lesgeven. Dat is namelijk wat de leraar wil doen, dat is wat hij goed kan. "

COC zegt heel graag in te zullen gaan op de uitnodiging van de nieuwe Vlaamse regering om tot een pact te komen om het beroep van leraar weer aantrekkelijk te maken, maar maakt zich toch ook de bedenking dat de vorige poging om tot een loopbaanpact te komen, gesneuveld is bij gebrek aan extra middelen. "Daar zou het schoentje ook nu wel eens kunnen knellen", zegt Van Kerkhoven. "Waar zullen de centen vandaan komen? We lezen met plezier dat de regering wil investeren in onderwijs, maar ook hier: waar zullen die centen vandaan komen? Een gezonde argwaan is dus zeker op zijn plaats. Hoe dan ook, goed sociaal overleg zal noodzakelijk zijn om samen te werken aan een echte herwaardering van het onderwijspersoneel. We hopen dat deze Vlaamse Regering dat sociaal overleg dan ook ten volle zal respecteren."

Jan Herregods
door Jan Herregods

Denderstreek krijgt jaarlijks 4 miljoen om 'grootstedelijke problemen' aan te pakken

Vier steden en gemeenten uit de Denderstreek krijgen jaarlijks bijna 4 miljoen euro om 'grootstedelijke problemen' aan te pakken. Een financiële impuls van de nieuwe Vlaamse regering, die daarmee tegemoet komt aan eerdere noodkreten van de burgemeesters. Die komen met de stads- of gemeentekas niet toe om uitdagingen rond kansarmoede en migratie het hoofd te bieden.

Het nieuwe Vlaamse regeerakkoord belooft de komende vijf jaar een slordige 20 miljoen euro voor Denderleeuw, Geraardsbergen, Zottegem en Ninove. In die laatste Oost-Vlaamse stad boekt Vlaams Belang al jaren sterke verkiezingsresultaten en stond het cordon sanitaire zwaar onder druk na de laatste gemeenteraadsverkiezingen.

Ninoofs burgemeester Tania De Jonge (Open Vld) is tevreden met de Vlaamse inspanning, waarvoor ze met partijgenoot en Geraardsbergse burgemeester Guido De Padt heeft gepleit. "Ik ben fier dat ik gehoord werd en de onderhandelaars van Open Vld dit goed hebben opgevolgd", klinkt het. Ze wijst erop dat Vilvoorde, Dilbeek en Halle al langer financiële steun krijgen om grootstedelijke problemen die komen overwaaien uit Brussel aan te pakken. "Dit maakte me kwaad", aldus De Jonge.

Over de besteding van het geld staan voorlopig geen krijtlijnen in het regeerakkoord. "Ik ben natuurlijk zeer tevreden", zegt ook De Padt. Die hekelt de jarenlange "onrechtvaardige verdeling van het gemeentefonds" en ziet mogelijkheden om de burger inspraak te geven in de besteding van het geld.

De Jonge benadrukt dat het schepencollege zal mee bepalen hoe de bijkomende middelen in Ninove besteed worden. Ze overweegt bijkomende wijkagenten aan te werven en te investeren in domeinen als integratie en inburgering, stadsontwikkeling en economie.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Caritas: 'Verplichte gemeenschapsdienst roept veel vragen op'

Caritas vindt na een eerste lezing van het Vlaamse regeerakkoord een aantal positieve zaken terug, maar anderzijds ook "elementen die kwetsbare mensen niet vooruit helpen". De verplichte gemeenschapsdienst roept voor de sociale organisatie veel vragen op.

De Vlaamse regering in spe wil bijvoorbeeld sociale voordelen afhankelijk maken van iemand zijn inkomen in plaats van zijn statuut, als bijvoorbeeld niet-werkende. Werkenden met een laag inkomen moeten er zo ook beroep op kunnen doen en voordelen mogen niet meteen verdwijnen eens aan de slag, wat nu het geval is. Zo'n hertekening van de toekenning van de sociale voordelen biedt voor Caritas enkele kansen.

"Correcties en voordelen op basis van inkomensgrenzen maken dat je trapsgewijs kan werken", zegt Thijs Smeyers, beleidscoördinator bij Caritas, in een persbericht. "De aard van je inkomen doet er dan niet meer toe, enkel het bedrag telt. De manier waarop je het inkomen berekend wordt en hoe je die graduele grenzen opstelt is wel belangrijk, anders krijg je nieuwe armoedevallen."

Hij geeft ook lof aan de plannen om armoede vroegtijdig op te sporen en aan te pakken met een 'aanklampend beleid'. Maar de gemeenschapsdienst voor wie twee jaar zonder werk zit roept vragen op wegens "niet duidelijk of die wel effectief is". "We hebben er begrip voor dat de overheid zoekt naar een manier om de kloof met de arbeidsmarkt te verkleinen. Maar daarbij staan begeleiding en samen zoeken naar mogelijkheden voorop."

Op het vlak van integratie en inburgering wil Caritas nog niet reageren. De organisatie wil met haar partners eerst kijken wat de directe en indirecte gevolgen van het regeerakkoord zijn.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Wat zegt het regeerakkoord over mobiliteit en verkeersveiligheid?

Wat het luik mobiliteit betreft, wil de nieuwe Vlaamse regering Jambon I onder andere fors inzetten op combimobiliteit, de investeringen in fietsinfrastructuur verdubbelen en het vrachtverkeer naar de nachturen sturen. Daarnaast zullen steden en gemeenten zelf GAS-boetes kunnen uitvaardigen voor beperkte snelheidsovertredingen. Lees een overzicht.

Jasper Van Loy
door Jasper Van Loy

Jambon plant nieuw museum voor Vlaamse cultuur

'We maken van Vlaanderen een sterke en zelfzekere natie waar Vlamingen en bezoekers fier op zijn', klinkt het aan het begin van het deeltje Cultuur. 'De Vlaamse Meesters - uit heden en verleden en in alle creatieve richtingen - moeten het uithangbord worden van de grootsheid die Vlaanderen in zich heeft.'

In het licht van die opener mag het niet verbazen dat de regering-Jambon de eerste stappen wil zetten voor een nieuw museum voor de geschiedenis en cultuur van Vlaanderen. Hoever Jambon in dat dossier wil geraken, is nog niet duidelijk.

Nog een opvallende passage is die over Kanal, het kunstenhuis in Brussel dat werd opgericht in samenwerking met het Parijse Centre Pompidou. 'Voordat een samenwerking met Kanal in Brussel kan worden uitgebouwd, moet Kanal een duidelijke Vlaamse stempel dragen, zowel naar uitstraling als binnen de organisatiestructuur', staat te lezen.

Investeren in culturele infrastructuur wordt in het regeerakkoord 'een absolute prioriteit genoemd'. De verbouwing van het Antwerpse museum voor schone kunsten (KMSKA) moet worden afgewerkt. Nog in Antwerpen krijgt de Bourla een opfrisbeurt. De grote zaal van het Brusselse Kaaitheater wordt gerenoveerd en op de site wordt ook een tweede zaal voor kleinere producties en extra presentatieruimte gebouwd. De regering wil ook starten met de renovatie en restauratie van de Gentse operasite en de museumsite in de Brugse binnenstad.

Ook het dossier rond het Amerikaanse Theater moet in deze legislatuur van de baan. Die is op dit moment van de federale regering, maar Jambon en co willen er een Vlaams cultuurhuis van maken van 1200 zitjes voor grotere dans-, theater- en muziekoptredens, maar ook voor jong artistiek talent. Eens de overdracht achter de rug is, zou de Ancienne Belgique, die al langer vragende partij is om het iconisch gebouw uit te baten, het project coördineren.

Verder past de regering-Jambon het kunstendecreet aan om een aantal structureel verankerde kunsthuizen een grotere financiële zekerheid op lange termijn te bieden. In het Vlaams Audiovisueel Fonds en Literatuur Vlaanderen, tot vorige week nog het Vlaams Fonds der Letteren, wordt extra geïnvesteerd. De inhaalbeweging die de musea en andere archiefinstellingen hebben gemaakt, wordt versterkt.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Greenpeace: 'Klimaatbeleid van Vlaamse regering is uitlachpolitiek'

Het klimaatbeleid van deze Vlaamse regering is uitlachpolitiek. Bovendien lijkt deze coalitie doof voor de roep van jongeren en gezinnen die zich zorgen maken over hun toekomst. Dat is de reactie van Greenpeace op het Vlaamse regeerakkoord.

"Deze coalitie van verliezers lijkt wel doof geboren", benadrukt de milieuorganisatie. "Doof voor de roep van jongeren en jonge gezinnen die zich zorgen maken over hun toekomst. Doof voor de wetenschap en blind voor de gevolgen van een aarde die steeds sneller opwarmt. De regeringspartijen vinden dat Europa in 2050 klimaatneutraal moet zijn. Maar Vlaanderen, als één van de meest geïndustrialiseerde en welvarende regio's, mikt slechts op 80 procent minder emissies tegen 2050. Wie willen ze hier voor de gek houden? "

Het akkoord is volgens Greenpeace ook een enorme gemiste kans voor Vlaamse bedrijven, die op klimaatvlak in de staart van het Europese peloton dreigen te belanden. "Volgens de laatste wetenschappelijke inzichten moeten we naar een volledig koolstofvrij Europa tegen 2040. Met dit regeerakkoord gaat er weer cruciale tijd verloren om de nodige investeringen te doen. Er wordt veel hoop gevestigd op nog te bewijzen technologieën als koolstofopslag, terwijl de ambities voor volwassen technologieën als zonne- en windenergie opnieuw te laag blijven."

De Vlaamse regering schuift volgens de milieorganisatie de factuur door naar toekomstige generaties. "De systeemveranderingen die absoluut nodig zijn op het vlak van mobiliteit en van energie zijn afwezig in het regeerakkoord. Wat landbouw betreft kijken we uit naar de uitvoering van enkele goede voornemens."

Hoe de Vlaamse regering met dit regeerakkoord haar verplichtingen op vlak van klimaat en luchtvervuiling kan nakomen, is voor Greenpeace een raadsel. "Begin volgende maand verstrijkt de deadline voor een nieuw en ambitieus actieplan tegen luchtvervuiling, opgelegd door de rechtbank van eerste aanleg in de rechtszaak aangespannen door Greenpeace", luidt het.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Constructieve motie van wantrouwen moet onbestuurbaarheid gemeenten vermijden

Om de onbestuurbaarheid van gemeenten te voorkomen, voert de Vlaamse regering een constructieve motie van wantrouwen in. En voortaan gaat de nieuwe lokale bestuursperiode een maand eerder van start, dus in december in plaats van januari. Dat staat in het nieuwe Vlaamse regeerakkoord, waarvan de details dinsdag bekend zijn geraakt.

Bij de voorstelling van de grote lijnen van het regeerakkoord bleek maandag al dat de ploeg-Jambon een aantal wijzigingen doorvoert bij de organisatie van de lokale verkiezingen. De opkomstplicht verdwijnt, net als de lijststem. De rechtstreekse verkiezing van de burgemeester komt een stap dichterbij en de grootste partij krijgt veertien dagen het initatiefrecht. Een meer gedetailleerde lezing van het akkoord toont nog enkele aanpassingen. Vanaf de verkiezingen van 2024 vindt de installatievergadering van de nieuwe gemeenteraden begin december plaats. Nu is dat nog in januari. De nieuwe bestuursperiode start dus een maand vroeger.

De regering wil ook vermijden dat gemeenten onbestuurbaar worden. Een constructieve motie van wantrouwen moet daarbij helpen. Die moet de steun krijgen van twee derde van de leden van de gemeenteraad. Ze kan niet worden ingediend in het eerste jaar na de installatie en het laatste jaar voor de lokale verkiezingen. Wie in kartel naar de kiezer trekt, moet bij het neerleggen van de lijst aangeven of de kandidaten na de verkiezingen in één of meer fracties zullen zetelen.

De Vlaamse regering blijft ook de vrijwillige fusie van gemeenten steunen door middel van schuldovername. Ze zet ook in op regiovorming. Het regeerakkoord voorziet ook in een kader waarbinnen het "right to challenge" van gemeenten en intergemeentelijke samenwerkingsverbanden kan georganiseerd worden.

Wijkverbeteringscontracten moeten de aanpak van kwetsbare wijken versterken. Die worden bepaald op basis van factoren als lage werkzaamheidsgraad, slechte woonkwaliteit, lage scholingsgraad, hoge concentratie anderstaligheid, laag inkomen, enzovoort.

Bart Vereecke
door Bart Vereecke

Nieuwe Vlaamse regering belooft 1,65 miljard euro aan investeringen

De Vlaamse regering Jambon I zal de komende vijf jaar 1,65 miljard euro extra investeringen lanceren. Dat staat te lezen in het hoofdstuk Financiën en Begroting van het regeerakkoord dat dinsdagmiddag werd vrijgegeven. Er zal vooral geld worden gepompt in mobiliteit en openbare werken, scholenbouw (hoofdzakelijk in het secundair onderwijs), de bouw van infrastructuur voor onderzoek en ontwikkeling (O&O) en het hoger onderwijs. Maar de regering kondigt ook investeringen "in mensen" aan, zoals in de renovatie en duurzaamheid van sociale woningen. De uitdoving van de woonbonus gaat op 1 januari 2020 in.

"De nieuwe Vlaamse Regering wil een echte investeringsregering zijn", stond maandag al te lezen in de samenvatting van het regeerakkoord dat N-VA, CD&V en Open Vld onderhandeld hebben. "Dat is nodig om Vlaanderen voor te bereiden op de snel veranderende wereld." In het volledige akkoord wordt op die investeringen een cijfer geplakt: Jambon I wil tussen nu en 2024 een bedrag van "maar liefst" 1,65 miljard euro investeren.

In het akkoord staat meteen opgesomd waar dat geld voornamelijk naartoe moet gaan: in alle vervoersmodi van mobiliteit en openbare werken, het voorzien van extra capaciteit in het secundair onderwijs en in infrastructuur, voor O&O en het hoger onderwijs. Maar "ook investeringen in ziekenhuizen, culturele topinfrastructuur, bovenlokale sport- en topsportinfrastructuur, IT en onroerend erfgoed krijgen de nodig aandacht".

Daarenboven wil de Vlaamse regering blijven investeren in socialen woningen. "We trekken het recordniveau van 2019 door in de komende jaren. We leggen daarbij een grotere klemtoon op renovatie en duurzaamheid", luidt het.

De regering neemt zich voor "haar spieren te versterken en haar hart te laten spreken" en behalve in infrastructuur ook "in mensen" te investeren. "Naast investeringen in sociale woningen en een Vlaamse jobbonus voor mensen met een bescheiden inkomen uit arbeid, zullen we de komende jaren ook een fors groeipad realiseren voor de grote uitdagingen in Welzijn, zoals de betaalbaarheid van woonzorgcentra en de werkdruk voor het personeel, de wachtlijsten voor een persoonsvolgend budget voor mensen met een beperking, extra capaciteit in de kinderopvang, de jeugdhulp, de geestelijke gezondheidszorg, preventie en vaccinatie etc."

Wat onderwijs betreft, wil de Vlaamse regering met financiële ingrepen niet alleen een turbo zetten op de scholenbouw in het secundair onderwijs en de infrastructuur voor het hoger onderwijs verbeteren, maar ook het basisonderwijs verder versterken, de hogescholen extra zuurstof geven, het lerarentekort aanpakken en het beroep van leraar opnieuw aantrekkelijker maken. Door met de private sector samen te werken, moet de 3%-norm voor investeringen in Onderzoek, Ontwikkeling en Innovatie worden gehaald. "Vlaanderen moet bij de innovatieleiders in Europa behoren", staat in het regeerakkoord.

Er moet ook een netto toename aan natuur met hoge kwaliteit komen, zoals de komende vijf jaar "minstens 4.000 hectare" extra bos.

De financiële armslag en de investeringsruimte van de lokale besturen moet worden versterkt via de overname van de helft van de responsabiliseringsbijdrage voor de pensioenfactuur en via een nieuwe financiële stimulans voor lokale besturen om maximaal open ruimte te bewaren. Dat laatste kadert in de voorgestelde bouwshift, maar om welke stimulans het precies gaat, wordt in het regeerakkoord niet uitgewerkt.

Gemeenten in de Vlaamse Rand en steden en gemeenten "die kampen met de impact van grootstedelijke problematieken" op "specifieke aandacht" mogen op "specifieke aandacht" rekenen.

Over de aangekondigde hervorming van de woonfiscaliteit leert het regeerakkoord weinig bij. De uitdoving van de woonbonus vangt op 1 januari 2020 aan, samen met de verlaging van de registratierechten op de aankoop van een enige, eigen woning van 7 naar 6% (en van 6 naar 5% bij een ingrijpende energetische renovatie). De operatie kadert in een "belangrijke" Vlaamse belastinghervorming, die de globale belastingdruk niet doet toenemen.

Andere maatregelen zijn onder meer de jobbonus, de vergroening van het wagenpark via de invoering van de nieuwe Europese verbruiks- en emissietest (WLTP) vanaf 2021 en de verlaging van de fiscale aftrekbaarheid van dienstencheques van 30 naar 20%. De invoering van een regeling voor een vriendenerfenis werd maandag al aangekondigd, voor duolegaten (erfenissen die deels naar bijvoorbeeld een vzw gaan) komt er een tariefverlaging.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Vlaamse regering wil ambtenarenstatuut laten uitdoven

De Vlaamse regering wil het ambtenarenstatuut afbouwen en in de toekomst enkel nog mensen via een arbeidsovereenkomst of contract aanwerven. Dat staat in het luik Bestuurszaken van het nieuwe Vlaamse regeerakkoord.

De regering zegt er wel bij dat de evolutie naar enkel contractuelen moet onderhandeld worden met de vakbonden. "Er zal hieromtrent een voorstel worden uitgewerkt dat onderhandeld wordt op Sectorcomité XVIII zodat de Vlaamse regering nadien een finale beslissing terzake kan nemen", staat in het akkoord.

In afwachting van die ingreep wil de regering de bestaande verschillen tussen statutaire en contractuele ambtenaren op het vlak van ziekteregeling wegwerken. Het contractuele stelsel is daar het uitgangspunt.

Wat de werking van de Vlaamse overheid betreft, lijkt Jan Jambon verder te gaan op de weg die zijn voorganger Geert Bourgeois was ingeslagen. De overheid moet slank en digitaal zijn. "Minder betutteling, meer autonomie", is de boodschap. De Vlaamse overheid moet zich nog meer gaan focussen op haar kerntaken. Er zal geschrapt worden in adviesorganen en het is de bedoeling om de administratieve lasten veder af te bouwen. Dat het woord "efficiëntiewinsten" valt, is geen toeval.

Ook digitalisering is een speerpunt. Zo komt er een verlengstuk van het plan Vlaanderen Radicaal Digitaal. Een van de concrete stappen daar is dat de briefwisseling tussen de Vlaamse overheid en de lokale besturen voortaan enkel nog digitaal zal gebeuren.

De Vlaamse overheid moet niet enkel slank, performant en digitaal zijn, maar ook neutraal. Zo zullen Vlaamse ambtenaren die in contact komen met klanten geen "uiterlijke tekenen" van hun overtuiging mogen tonen. "De neutraliteit van de dienstverlening en respect staan voorop. Uiterlijke symbolen van levensbeschouwelijke, religieuze, politieke of andere overtuigingen worden bij rechtstreeks klantencontact niet gedragen. Niet alleen moet dat elke schijn van partijdigheid vermijden. Tevens moet dit het draagvlak voor een divers personeelsbeleid als afspiegeling van een divers Vlaanderen bij personeel en bevolking vergroten."

Jan Herregods
door Jan Herregods

Nieuwe taaltest voor wie 2 jaar na inburgering niet werkt, studeert of opleiding volgt

Wie een inburgeringstraject succesvol heeft afgerond, maar twee jaar later niet werkt en ook geen opleiding volgt of studeert, moet een nieuwe verplichte taaltest van 90 euro afleggen, bovendien van een iets hoger niveau. Dat staat in het Vlaams regeerakkoord. De regel zou wel enkel gelden voor mensen op arbeidsactieve leeftijd (18-65 jaar), en niet voor wie in die periode van twee jaar minstens zes maanden onafgebroken heeft gewerkt, een opleiding heeft gevolgd of gestudeerd.

Dat de Vlaamse regering de het inburgeringsbeleid gevoelig wil verstrengen, werd maandag al duidelijk tijdens de voorstelling van de grote lijnen uit het akkoord. Zo wordt de lat hoger gelegd wat betreft de kennis van het Nederlands en de maatschappelijke normen en waarden, en moeten inburgeraars ook betalen voor hun inburgeringstraject en examen, samen goed voor 360 euro. Wie niet slaagt, doet een herexamen en betaalt daarvoor opnieuw 90 euro.

In het volledige regeerakkoord, dat dinsdag is vrijgegeven, staan meer details. Zo moet wie het inburgeringstraject succesvol aflegt 24 maanden daarna aan het werk zijn, een opleiding volgen of studeren, of dat in die twee jaar minstens zes maanden onafgebroken hebben gedaan. Is dat niet het geval, dan moet die persoon opnieuw een taaltest afleggen, dit keer voor het taalniveau B1 mondeling, luisteren en spreken dus. In het inburgeringstraject zelf worden mensen getest op A2, een iets lager taalniveau. De nieuwe test kost opnieuw 90 euro. Wie niveau B1 niet haalt, moet nog een test afleggen, opnieuw betalend, staat er. De regeling zou wel enkel gelden voor verplichte inburgeraars op arbeidsactieve leeftijd, dus tussen 18 en 65 jaar.

De inburgeraars worden geacht het vereiste taalniveau te bereiken "op eigen initiatief", via "scholing, werk, of de benutting van oefenkansen", staat er nog.

De Vlaamse regering zal overigens ook systematisch een advies bezorgen aan de Dienst Vreemdelingenzaken over het gevolgde inburgeringstraject, "om na te gaan of de inspanningsverbintenis tot inburgering in het kader van de federale beslissing over het al dan niet verlengen van de verblijfstitel van de inburgeraar is nageleefd."

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Naïef mobiliteitsbeleid zonder kilometerheffing'

Niet iedereen in de transportsector loopt warm van de mobiliteitsplannen in het Vlaamse regeerakkoord. "Naïef en ondoordacht", hekelt sectororganisatie Transport & Logistiek Vlaanderen. TLV betreurt dat er na de kilometerheffing voor vrachtvervoer geen kilometerheffing voor personenwagens volgt.

In het inmiddels vrijgegeven regeerakkoord zeggen coalitiepartners N-VA, CD&V en Open Vld bijvoorbeeld dat ze een deel van het vrachtverkeer, via een verlaagd tarief van de kilometerheffing, vooral 's nachts de baan op willen sturen, en niet tijdens de spits. "Ondoordacht en naïef", luidt dus het verdict van TLV. "Als dat de oplossing was, hadden we er al voor gezorgd."

Volgens topman Lode Verkinderen willen de transporteurs net graag de filedrukte overdag vermijden, maar kunnen ze kunnen 's nachts zo goed als nergens laden of lossen. "Een licht verlaagde kilometerheffing zal de klant niet overtuigen om 's nachts open te blijven."

En Transport & Logistiek Vlaanderen is daarbij vooral teleurgesteld dat er geen slimme kilometerheffing komt voor alle voertuigen.

Iedereen moet bijdragen volgens het verbruik van het wegennet, klinkt het, om de files aan te pakken. Anderzijds juicht TLV de beloofde investeringen in de weginfrastructuur toe.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Basisondersteuningsbudget (BOB) voor personen met handicap verdwijnt

De Vlaamse regering hervormt de drie bestaande zorgbudgetten tot één type zorgbudget met één inschalingsinstrument. Het zorgbudget voor personen met een handicap, beter bekend als het basisondersteuningsbudget (BOB) van 300 euro per maand, verdwijnt. Dat staat in het luik Welzijn van het Vlaams regeerakkoord. Verder komt er één uitbetalingsactor voor de kinderbijslag, komt er een doorlichting van de zorgkassen en komt er een nieuw suïcideplan met 'Zero Suicide' als streefdoel.

Vlaanderen telt momenteel drie soorten zorgbudgetten voor mensen die zorg nodig hebben: het zorgbudget voor zorgbehoevenden (de vroegere zorgverzekering), het zorgbudget voor ouderen met een zorgnood (het vroegere 'tegemoetkoming voor hulp aan bejaarden') en het zorgbudget voor personen met een handicap. Dat laatste budget was de nieuwe naam voor het basisondersteuningsbudget (BOB) dat werd ingevoerd met het systeem van de persoonsvolgende financiering in de sector.

Dat BOB was de eerste trap in het systeem. Mensen krijgen via het BOB een maandelijks forfaitair bedrag van 300 euro per maand om zelf hun zorg aan te sturen. Over de invoering en het nut van het BOB is lang gediscussieerd, maar nu verdwijnt het dus opnieuw.

"Behalve voor de kinderen die recht hebben op dit budget ten gevolge van de zwaarste inschaling in de zorgtoeslag uit het Groeipakket", staat in het regeerakkoord. De drie zorgbudgetten worden samengevoegd tot "1 type zorgbudget met 1 uniek inschalingsinstrument", zo staat in het akkoord.

Over de sector van personen met handicap staat verder dat het systeem van persoonsvolgende financiering zal geëvalueerd worden, dat het PVF-systeem vanaf 2020 wordt uitgebreid naar minderjarigen, dat de werking van het Vlaams Agentschap voor Personen met een Handicap (VAPH) wordt "geoptimaliseerd" en dat het VAPH zelf een onderdeel zal worden van het intern verzelfstandigde agentschap Zorg.

Verder wordt de automatische toekenning van budgetten "bijgestuurd". Wat daarmee precies bedoeld wordt, is onduidelijk. Wel is het de bedoeling om de zorgvragen van mensen in prioriteitengroep 3 (de groep met de langste wachttijden) te "evalueren", "zodat een een beter beeld kan gevormd worden van de effectieve zorgnoden binnen deze groep". De Vlaamse regering wil de wachtlijsten ook helpen inkorten door ruimte te voorzien voor sociaal ondernemerschap.

Concreet zullen kleinschalige privé-initiatieven kunnen werken in een regelluw kader. Verder staat in het luik welzijn onder meer dat een expertenpanel de interlandelijke adopties onder de loep zal nemen. Er komt ook een snelle evaluatie van het Actieplan Suïcidepreventie. Bedoeling is om een derde Vlaams Actieplan Suïcidepreventie uit te werken met als doelstelling 'Zero Suicide'. Het nieuwe systeem van kinderbijslag zal worden geëvalueerd.

Daarbij is het ook de bedoeling om te evalueren naar één uitbetalingsactor. Vandaag zijn er vier private en één publieke uitbetalingsinstelling. "We bereiden de evaluatie met het oog op de meest efficiënte evolutie naar één uitbetalingsactor tijdig voor", staat er. In de kinderopvang is het de bedoeling om de huidige voorrangsregels te evalueren. Daar raakte al bekend dat er voorrang zal gegeven worden aan kinderen van werkende ouders en ouders die een opleiding volgen in het kader van een traject naar werk.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Richtlijnen op voor "moderne, slanke en slagkrachtige" VRT

In het hoofdstuk media in het Vlaamse regeerakkoord staan een reeks duidelijke richtlijnen voor de VRT. Zo moet de openbare omroep evolueren naar "een moderne, slanke en slagkrachtige" mediaorganisatie. De website van de VRT moet zich onderscheiden van die van de commerciële media en enkel focussen op het audiovisuele aanbod, waarbij geschreven tekst enkel ter ondersteuning van het audiovisuele dient.

De Vlaamse regering wil verder inzetten op "een kwaliteitsvolle openbare omroep in een sterke Vlaamse mediasector". In het regeerakkoord staat in het hoofdstuk media dat de VRT verder moet evolueren naar "een moderne, slanke en slagkrachtige mediaorganisatie die kwaliteitsvol aanbod brengt". Iets verder in de tekst staat ook een stuk over de "Vlaamse identiteit": "De VRT moet meer dan ooit focussen op zijn publieke karakter en het versterken van de Vlaamse identiteit. Vlaanderen wordt gekenmerkt door een divers ideologisch landschap. Het is belangrijk dat de VRT hiervoor aandacht heeft en die diversiteit meeneemt in haar aanbod."

Paul Lembrechts, de topman van de openbare omroep, had de voorbije maanden al enkele keren benadrukt dat er grenzen zijn aan de besparingen bij de VRT. "Als we in de toekomst een belangrijke hefboom voor de Vlaamse samenleving willen blijven spelen, dan is de huidige publieke financiering onvoldoende. Als we moeten blijven besparen, moeten we bepaalde zaken stopzetten", zei Lembrechts in juni bij de voorstelling van de jaarresultaten van de VRT.

En enkele weken geleden stuurde Lembrechts een mail naar de Vlaamse onderhandelaars. Daarin onderstreepte hij dat als de Vlaamse regering de Vlaamse identiteit wil versterken, dat ze er dan alle belang bij heeft om de omroep meer te subsidiëren. De klassieke opdrachten van de openbare omroep keren terug in dit regeerakkoord: "De opdracht inzake nieuws, informatie, educatie en een brede waaier aan cultuur en sport is prioritair voor de openbare omroep".

De nieuwe regering voegt eraan toe dat ook kwaliteitsvolle ontspanning zijn plaats heeft bij de VRT. Opvallend is hierbij de volgende passage: "De nieuwswebsite van de VRT onderscheidt zich van de websites van de private nieuwsmedia en focust enkel op het audiovisueel aanbod. Geschreven tekst dient enkel ter ondersteuning van het audiovisuele (korte informatieve verslaggeving en geen longreads)."

Verder maakt de nieuwe regering ook een opening voor de "Vlaamse Netflix", zonder dat het woord "Netflix" effectief te lezen staat in het regeerakkoord. "In de Vlaamse mediasector wordt gewerkt aan een betalend niet-lineair aanbod met focus op Vlaamse content. Aangezien de VRT de grootste catalogus heeft inzake Vlaamse kwaliteitsvolle fictieproducties vragen we aan de VRT om vanuit een rendabel businessplan in dit project mee te stappen", luidt het in het regeerakkoord.

DPG Media, de fusie van Medialaan (VTM, Q2) en De Persgroep Publishing (HLN, Humo, De Morgen), blijft vasthouden aan het oprichten van zo'n Vlaamse Netflix, hoewel de andere grote mediaspelers in Vlaanderen dat niet zien zitten.

Vooral John Porter, de CEO van Telenet (eigenaar van de commerciële zenders VIER, VIJF en ZES), is geen voorstander van de "Vlaamse Netflix". De Vlaamse regering zegt in het regeerakkoord: "Er wordt een maximale inspanning gedaan om alle landelijke mediaspelers te betrekken bij dit project".

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Nederlands-clausule' voor wie subsidies krijgt of samenwerkt met Vlaamse overheid

De Vlaamse regering wil een 'Nederlands-clausule' laten opnemen in subsidiereglementen en samenwerkingsovereenkomsten van de Vlaamse overheid. Dat staat te lezen in het pas gepubliceerde regeerakkoord. Die clausule draait vooral rond het "actief gebruik van het Nederlands" in de betrokken organisaties, "minstens in de communicatie naar het publiek".

Dat de nieuwe Vlaamse regering wil focussen op het Nederlands, in onderwijs maar ook bijvoorbeeld in het luik inburgering, was al eerder bekend. Die focus komt ook terug voor subsidies of samenwerkingsovereenkomsten met de Vlaamse overheid. Voor organisaties of derden die daarvan willen profiteren, wil de regering-Jambon een Nederlands-clausule voorzien in de overeenkomst. In die clausule verbinden de betrokkenen zich ertoe het Nederlands te gebruiken.

Letterlijk staat het er zo: "In subsidiereglementen en samenwerkingsovereenkomsten van de Vlaamse overheid met derden wordt een Nederlands-clausule opgenomen (actief gebruik van het Nederlands, minstens in communicatie naar het publiek)." Ook de lokale besturen moeten die clausule toepassen, staat er nog.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

GAS-boetes voor snelheidsovertredingen

'Steden en gemeenten krijgen de mogelijkheid om GAS-boetes voor beperkte snelheidsovertredingen in zone 30 en zone 50 uit te vaardigen en te handhaven met eigen infrastructuur.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Statiegeld op plastic en blikjes blijft in koelkast

De Vlaamse regering houdt het statiegeld voor plastic verpakkingen voorlopig in de koelkast.

'De Vlaamse regering zal alle afspraken gemaakt in het Verpakkingsplan 2.0 uitvoeren, waaronder de evaluatie eind 2023 en de daaraan gekoppelde consequenties, namelijk dat indien de doelstellingen nog steeds niet significant gehaald worden, de sector gevraagd zal worden om statiegeld te organiseren of een veralgemeend beloningssysteem in te voeren.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Ontwikkelingssteun in ruil voor samenwerking illegale migratie en mensenhandel

De Vlaamse regering wil ontwikkelingssteun bestemd voor Noord- en Oost-Afrikaanse landen als hefboom gebruiken om illegale migratie en mensenhandel te bestrijden.

'We selecteren landen die goed samenwerken met de EU in de strijd van mensenhandel en illegale migratie. We steunen die landen die de grondoorzaken van migratie aanpakken op lange termijn. Door hierop in te zetten kan ontwikkelingssamenwerking bijdragen aan beheersing van de migratiestromen.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Het volledige Vlaamse regeerakkoord

U heeft er even op moeten wachten, maar hier zijn de finale teksten van de regering-Jambon.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Veiligheid: Vlaanderen krijgt verbindingsofficier

'Om de informatiepositie van de Vlaamse overheid te versterken, wordt een verbindingsofficier met veiligheidsmachtiging geïnstalleerd, die de informatieuitwisseling tussen federale inlichtingen- en veiligheidsdiensten en diensten en voorzieningen van de Vlaamse overheid coördineert.'

'Dit betekent dat de reeds bestaande informatiestromen blijven bestaan, maar dat de verbindingsofficier ook in kennis wordt gesteld van deze informatie zodat die een globaal beeld kan vormen.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Armoededreiging detecteren aan de hand van de schulden

'In het kader van schuldbemiddeling, budgetbegeleiding en budgetbeheer zetten we in de begeleiding sterker in op zelfredzaamheid . Om verdere schuldopbouw te voorkomen sluiten we protocols met de nationale kamer van de gerechtsdeurwaarders en zorgen we voor de mogelijkheid van een betere gegevensuitwisseling van lokale besturen en CAW's met nutsvoorzieningen, telecomoperatoren en kredietinstellingen.'

Zo kan er sneller worden gedetecteerd wie zijn rekeningen niet of amper kan betalen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Vlaanderen gaat gerichte aanpak armoede stimuleren met gezinscoach

'Vlaanderen zal lokale besturen ondersteunen om via het principe van één lokale gezinscoach een intensieve begeleiding op maat te voorzien, waarbij een ketenaanpak met alle betrokken partners voorop staat, die gezinnen op alle levensdomeinen vooruit helpt.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Energiefactuur mag niet duurder worden

'We zorgen dat de meerkosten op de elektriciteitsfactuur zeker niet verder toenemen als gevolg van Vlaams beleid.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Stookolieketels zullen uitdoven

'Wanneer er een aardgasnet in de straat ligt, mag vanaf 2021 een bestaande stookolieketel niet meer vervangen worden', zo staat er in het regeerakkoord. 'Vanaf 2021 kunnen geen stookolieketels meer geplaatst worden bij nieuwbouw en ingrijpende energetische renovaties.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Groen Vlaanderen op de kaart zetten

De regering-Jambon wil een heus exportmodel maken van Vlaanderen op het vlak van groene economie. 'We ontwikkelen een strategie voor het exporteren van technologische oplossingen die bijdragen aan het aanpakken van de klimaatuitdaging in overleg met de betrokken sectoren en Flanders Investment & Trade. De export van deze Vlaamse "vergroenings"technologie en -economie heeft een positieve return op onze economie én op de globale uitstoot.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Adviesraden worden afgeslankt en afgebouwd

De regering-Jambon I wil de Vlaamse adviesorganen afslanken en afbouwen tot een beperkt aantal. 'We houden de werking van de reeds bestaande adviesraden, onderzoeksinstellingen, en wetenschappelijke steunpunten tegen het licht en verbeteren hun onderlinge samenwerking en interactie om zo het beleid steviger wetenschappelijker te onderbouwen. Ook de transitieprioriteiten die in het kader van Visie 2050 werden uitgerold, worden hierbij betrokken', zo staat te lezen in het regeerakkoord.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Klimaat: Jambon wil al eind dit jaar een plan hebben

'Tegen eind 2019 werken we een lange termijn klimaatstrategie 2050 uit, waarbij op korte en lange termijn economische, sociale en ecologische belangen optimaal met elkaar sporen.'

'We onderschrijven dan ook de doelstellingen van het klimaatakkoord van Parijs van 2015 en schrijven ons in binnen de Europese klimaatambitie voor 2050. We streven naar een vermindering van minstens 80% van de uitstoot van broeikasgassen in Vlaanderen tegen 2050, met de ambitie om te evolueren naar volledige klimaatneutraliteit.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Middelenonderzoek naar ontvangers van sociale rechten

Zoals aangekondigd, gaat de regering-Jambon volop extra controleren of mensen die bepaalde sociale rechten ontvangen, zoals een sociale woning, eigenlijk wel in aanmerking komen. 'Waar mogelijk moderniseren en harmoniseren we het middelenonderzoek in de sociale bijstand en breiden deze uit naar de inschrijving en toewijzing van een sociale woning, met o.m. het in rekening brengen van (onroerende) vermogens in het buitenland.'

Dit soort middelenonderzoek werd onder meer in Antwerpen toevertrouwd aan een firma van privédetectives.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Versterkte samenwerking tussen Staatsveiligheid en Onderwijs

De nieuwe Vlaamse regering wil de samenwerking tussen de Staatsveiligheid en het beleidsdomein uitbreiden. Daarbij willen de Zweedse coalitie een 'bijzondere focus op gegevensdeling en informatieverstrekking, onder meer in de context van radicalisering, veiligheid van de staat en (problematische en/of buitenlandse) financiering van de nieuw te erkennen school.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Armoede wordt op een nieuwe manier gemeten

'We hanteren voortaan een nominale armoede-indicator die rekening houdt met alle tegemoetkomingen en sociale voordelen, zodat we naast het armoederisico ook de feitelijke armoede correct in kaart kunnen brengen en aanpakken. Deze nieuwe Vlaamse armoede-indicator houdt per gezinsvorm rekening met een korf van goederen en diensten en het referentiebudget dat nodig is om niet in armoede te leven', staat er.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Doelstelling betonstop blijft behouden

Hoewel de regering wil spreken van een 'bouwshift' - en niet van een 'betonstop' - houdt de ploeg rond Jan Jambon vast aan de aanvankelijke ambitie van de betonstop. 'We operationaliseren de strategische doelstelling van de strategische visie "Het bijkomend gemiddeld dagelijks ruimtebeslag is tegen 2040 teruggedrongen tot 0 hectare" via de beleidskaders.'

De aanvankelijke doelstelling om het dagelijks ruimtebeslag tegen 2025 te halveren, is dan weer verdwenen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Vlaamse regering bedwingt Vlaamse Bouwmeester

'Het Vlaams Bouwmeesterschap, dat gestalte krijgt in een Bouwmeesterteam moet zich terugplooien op zijn kerntaken, namelijk de Vlaamse overheid en lokale besturen bijstaan in hun architecturale keuzes en inrichting van de publieke ruimte', staat er in het finale regeerakkoord.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Francesco Vanderjeugd (Open VLD) wil uitstel ledencongres

Francesco Vanderjeugd, kandidaat-voorzitter voor Open VLD, vraagt in een open brief aan voorzitter Gwendolyn Rutten of het ledencongres, dat later op de avond plaatsvindt, kan worden uitgesteld. 'Vertrouwen vragen om toe te treden tot een nieuwe Vlaamse regering is niet zomaar een evidentie... Je moet het vertrouwen winnen', zo schrijft hij op Facebook.

Trui Engels
door Trui Engels

Integrale tekst tegen de middag beschikbaar

De integrale tekst van het regeerakkoord zal 'tegen de middag' beschikbaar zijn. Dat laat de woordvoerder van toekomstig minister-president Jan Jambon verstaan.

Afgelopen nacht en ook dinsdagochtend zijn er naar verluidt nog technische correcties en tekstuele verbeteringen doorgevoerd. Het zag er naar uit dat de volledige tekst pas dinsdagnamiddag of -avond beschikbaar zou zijn, maar de woordvoerder van Jambon laat nu verstaan dat de tekst toch al tegen de middag beschikbaar zal zijn.

Trui Engels
door Trui Engels

'Ik keur ook geen tekst goed die ik niet gelezen heb' (Sammy Mahdi)

CD&V-jongerenvoorzitter Sammy Mahdi sluit zich aan bij Jong VLD-voorzitter Hans Maes. 'Indien de tekst niet af is, had de persconferentie maar later moeten plaatsvinden. Op basis van een samenvatting en een presentatie kan ik geen goedkeuring geven', zegt Mahdi aan Belga.

'Dit gaat over vijf jaar Vlaams beleid. Dan lees ik graag alle punten en komma's', aldus Mahdi.

Trui Engels
door Trui Engels

'Ik keur geen tekst goed die ik niet gelezen heb' (Hans Maes)

De integrale tekst van het Vlaams regeerakkoord zal pas dinsdagnamiddag of -avond beschikbaar zijn. Dat is wel erg kort op de partijcongressen van N-VA, CD&V en Open VLD waar de leden moeten beslissen over regeringsdeelname. Niet iedereen is gelukkig met die strakke timing. 'Mijn houding is eenvoudig: ik keur geen tekst goed die ik niet gelezen heb', zegt Hans Maes, voorzitter van Jong VLD aan Belga.

'Met Jong VLD hadden we een schaduwkabinet met meer dan 20 leden op poten gezet in de verwachting dat we ons op korte tijd door een lijvig document zouden moeten worstelen. Maar ook onze leden moeten vandaag (dinsdag, red.) overdag naar school, studeren of werken, wat het erg moeilijk maakt om een geïnformeerde analyse te maken voor het congres.'

Volgens Open VLD-kopstuk Bart Tommelein moeten de partijleden 'een beetje vertrouwen' hebben in de onderhandelaars en worden op zo'n congres alleen de grote lijnen uiteengezet.

Eva Schram
door Eva Schram

VVSG: 'Groei gemeentefonds maakt lokaal beleid mogelijk'

De Vlaamse Vereniging van Steden en Gemeenten (VVSG) is tevreden dat het nieuwe Vlaamse regeerakkoord de blijvende jaarlijkse groei van het gemeentefonds bevestigt, een tussenkomst in de lokale pensioenfactuur bevat en fusies tussen gemeenten op basis van vrijwilligheid behoudt. Het zijn belangrijke hefbomen voor lokaal beleid en speerpunten waar de ledenvereniging ook hard voor heeft geijverd. Dat stelt de VVSG in een eerste reactie op het nieuwe Vlaamse regeerakkoord.

Krachtige lokale besturen vereisen een voldoende financiering om beleid te kunnen voeren en lokaal het verschil te maken. Dat het akkoord op uitdrukkelijke vraag van de VVSG voorziet in een blijvende jaarlijkse groei van het gemeentefonds met 3,5 procent is een goede zaak. 'Het gemeentefonds levert een kwart van de inkomsten van de steden en gemeenten, broodnodig om in lokale dienstverlening te voorzien en nieuwe uitdagingen op te vangen', luidt het maandagavond in een persmededeling van de VVSG.

Daarom wil de VVSG nog verder gaan. 'De 3,5 procent groei slaat nu niet op het hele gemeentefonds', zegt Wim Dries, algemeen voorzitter van de VVSG. 'De fondsen die er de voorbije jaren aan zijn toegevoegd, bijvoorbeeld voor kinderarmoede, stijgen helemaal niet. Het blijft een eis om het gehele gemeentefonds jaarlijks te verhogen, alle gemeenten hebben hier baat bij.'

Dat de Vlaamse overheid zal tussenkomen in de pensioenfactuur van de lokale pensioenen is voor de VVSG een belangrijke erkenning voor het pensioenprobleem. 'We verwelkomen iedere inspanning op dit vlak', stelt Dries. Hij nuanceert ook: 'De totale pensioenfactuur voor de lokale besturen bestaat vandaag voor 74 procent uit een steeds stijgende basisbijdrage, de rest is responsabiliseringsbijdrage. Iets meer dan twee op vijf gemeenten betaalt nu een responsabiliseringsbijdrage en zou de nieuwe Vlaamse subsidie krijgen, al stijgt dat aantal tot twee op drie tegen 2024.'

De Vlaamse regering voert geen verplichte fusies tussen gemeenten in en zet de bestaande vrijwilligheid voort. 'Dat is een goede zaak. Het was ook onze uitdrukkelijke vraag. Fusies zijn voor ons nooit een fetisj geweest. Er is nood aan meer regionale samenwerking, en die moet van onderuit groeien', aldus Dries.

De VVSG zal de komende dagen de tijd nemen om het volledige akkoord te analyseren en de impact op de lokale besturen in zijn geheel na te gaan.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Brussel blijft werken met Unia

Het Brussels gewest blijft voluit achter de samenwerking met Unia staan. Zo heeft staatssecretaris voor Gelijke Kansen en Sociale Cohesie Nawal Ben Hamou (PS) maandagavond gereageerd op de beslissing van de nieuwe Vlaamse regering van N-VA, CD&V en Open Vld om niet meer samen te werken met het gelijkekansencentrum.

'Het werk van Unia is onontbeerlijk op een moment dat almaar vrijer uiting wordt gegeven aan racisme, homofobie, discriminatie en de verwerping van het andere in het algemeen. Zowel op vlak van gelijke kansen als sociale cohesie heb ik de intentie om deze legislatuur nauw samen te werken met Unia', zo reageert Ben Hamou op het Vlaamse regeerakkoord.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Akkoord ook door Open VLD-partijbestuur op applaus onthaald

Het Vlaams regeerakkoord is maandagnamiddag op applaus onthaald door het partijbureau onthaald. Bij de bureauleden was te horen dat het om een evenwichtige tekst gaat met heel wat liberale accenten.

Het partijbureau werd om 15 uur bijeengeroepen om een toelichting te horen van partijvoorzitster Gwendolyn Rutten en medeonderhandelaar Bart Somers. Na een omstandige uitleg kregen de bureauleden de kans om vragen te stellen. Maar naar verluidt was er weinig kritiek op het akkoord. Inzake inburgering is er een 'juist evenwicht' gevonden, het is een "positief integratieverhaal', klonk het.

Vragen over het verdwijnen van Unia werden weggewimpeld. 'Er komt iets in de plaats, dat ons in staat moet stellen om krachtiger op te treden', maakte een bureaulid zich sterk. Dinsdagavond moeten de leden op een congres nog het fiat geven over de nieuwe Vlaams regering onder leiding van minister-president Jan Jambon. Dat gebeurt vanaf 19.30 uur in Blue Point Brussels aan de Reyerslaan.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Betekent nieuw participatie-orgaan einde van Minderhedenforum?

Er bestaat onzekerheid over het voortbestaan van het Minderhedenforum. De samenwerkingsovereenkomst tussen het Minderhedenforum, dat de etnisch culturele verenigingen in Vlaanderen en Brussel vertgenwoordigt, loopt eind 2020 af. In het nieuwe Vlaamse regeerakkoord is nog wel sprake van een samenwerkingsovereenkomst met een participatie-orgaan, maar dat hoeft dus niet het Minderhedenforum in zijn huidige vorm te zijn. Het nieuwe orgaan moet een soort expertisecentrum worden rond mensen met een buitenlandse herkomst. Het orgaan moet bedrijven, overheid en middenveld adviseren.

Het Vlaamse participatiedecret voorziet in een participatie-orgaan voor de Vlaamse overheid. De samenwerkingsovereenkomst met het huidige participatie-orgaan, het Minderhedenforum, loopt eind 2020. Bedoeling is dat er een nieuwe samenwerkingsovereenkomst wordt gesloten met een participatie-organisatie, maar dat hoeft dus niet het Minderhedenforum te zijn. Het is volgens een onderhandelaar eerder de bedoeling dat het nieuwe orgaan uitgroeit tot een expertisecentrum over alles wat te maken heeft met mensen van buitenlandse herkomst.

'Wat met de toegang tot werk of onderwijs bijvoorbeeld?', klinkt het. Bedoeling is dat het nieuwe orgaan daarover ook overheid, bedrijven en middenveld adviseert. Bij het Minderhedenforum reageren ze voorlopig niet op de berichten. 'Wij hebben de teksten nog niet gezien en zijn nog niet op de hoogte gesteld. We gaan wachten om te reageren tot we meer weten', klinkt het.

Bart Osaer
door Bart Osaer

'Jan Jambon moet als de bliksem een hechte regeringsploeg smeden'

Volgens Trends-hoofdredacteur Daan Killemaes is het aantal bladzijden van het regeerakkoord omgekeerd evenredig met het onderliggende vertrouwen.

Lees hier zijn toelichting: 'Voldoening maar nog geen onderscheiding voor regering-Jambon'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Regeerakkoord positief onthaald op partijbureau CD&V

Het Vlaamse regeerakkoord is maandagmiddag positief onthaald op het partijbestuur van CD&V. 'Het gevoel bij de partij is goed', klonk het na afloop.

Het partijbestuur en de fracties van CD&V bogen zich maandagmiddag een eerste keer over het Vlaamse regeerakkoord dat de onderhandelaars in de vroege uurtjes hadden bereikt met N-VA en Open Vld. Het resultaat werd er op applaus onthaald. 'Het gevoel bij de partij is goed', klonk het na afloop bij verscheidene aanwezigen. De Vlaamse christendemocraten toonden zich onder meer ingenomen met de jobbonus, de verhogingen van de budgetten voor welzijn en onderwijs en de toenemende investeringen in fietsinfrastructuur.

De voorbije dagen lieten enkele prominente CD&V'ers afkeurende reacties noteren op de afschaffing van de opkomstplicht bij de lokale verkiezingen, maar die maatregel was volgens een partijtopper 'wat ongelukkig geframed'. 'Het maakt deel uit van een ruimer pakket waarin ook veel positieve zaken voor ons zitten.' Het laatste woord over toetreding tot de nieuwe regering van minister-president Jan Jambon komt toe aan de leden. Zij krijgen dinsdagavond om 19 uur tekst en uitleg op een toetredingscongres in de Koninklijke Musea voor Schone Kunsten in Brussel.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'In tweede lezing valt niets te beklinken, enkel te checken'

De persconferentie van Jan Jambon (N-VA) en de andere Zweden was nog niet het finale eindpunt voor het Vlaams regeerakkoord. Vandaag volgt er immers een tweede lezing van de teksten.

Dat verklaart deels waarom pers noch partijleden het volledige akkoord kunnen inkijken. Op het moment van de voorstelling van het akkoord was het document van 300 bladzijden dus nog niet helemaal afgeklopt. Al zou de tweede lezing vooral dienen om alles dubbel na te kijken. 'Er valt niks te beklinken, enkel te checken', zegt een CD&V-bron aan Knack.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Afschaffing opkomstplicht en lijststem, grootste partij krijgt initiatief

De nieuwe Vlaamse regering voert een hervorming door van de kiesregels op lokaal niveau. De rechtstreekse verkiezing van de burgemeester komt een stapje dichterbij, terwijl de grootste partij per definitie veertien dagen het initiatiefrecht krijgt om zoek te gaan naar een meerderheid.

Het is de ambitie van de ploeg-Jambon de burger meer invloed te geven bij de lokale verkiezingen. De stemplicht verdwijnt bij de gemeente- en provincieraadsverkiezingen. 'Het wordt een recht om te stemmen, niet om op te dagen', noemde Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten de wijziging. 'Zodat het er toe doet dat je gaat stemmen'. Ook de lijststem gaat overboord. Met een lijststem stem je bijvoorbeeld niet op een kandidaat, maar op een partij en gaan die stemmen 'in de pot'. Het maakt dat bij de zetelverdeling achteraf de kandidaten bovenaan de lijst kunnen profiteren van die 'pot'. Daardoor heeft de volgorde van de kandidaten op de lijst een belangrijke invloed op wie uiteindelijk zal zetelen. Voortaan zullen dus de voorkeurstemmen tellen, waardoor de kandidaten met de meeste stemmen op de lijst gaan zetelen.

De burgemeester wordt voortaan ook de kandidaat met de meeste stemmen achter zijn naam van de grootste lijst binnen de nieuwe coalitie. Die regel bestaat vandaag al in Wallonië. Dat betekent dat een kleinere coalitiepartner niet meer de burgemeestersjerp kan opeisen als voorwaarde om met een grotere partij in zee te gaan. Tot slot krijgt de grootste partij bij de gemeenteraadsverkiezingen sowieso veertien dagen het initiatiefrecht. Ze mag met andere woorden twee weken lang proberen een coalitie op de been te brengen.

Dus mochten Vlaams Belang of PVDA binnen vijf jaar in een gemeente als grootste uit de stembus komen, dan mogen ze gedurende veertien dagen potentiële partners zoeken. Van de nieuwe coalitiepartners, zijn N-VA en Open VLD voorstanders van de afschaffing van de provincies. Maar wat de inrichting van de provincies betreft, verandert er in het nieuwe regeerakkoord niets.

Bart Osaer
door Bart Osaer

Jan Denys (Randstad): 'Je kunt de regering er op afrekenen'

De regering-Jambon wil de werkzaamheidsgraad optrekken naar 80 procent. 'Het cijfer is ondubbelzinnig en je kunt de regering er dus ook op afrekenen', zegt Jan Denys, arbeidsmarktspecialist bij Randstad in een reactie aan Trends.

Lees hier het volledige interview: Jan Denys (Randstad) over het regeerakkoord: 'Voor Vlaamse werkzaamheidsgraad van 80 procent zijn ook federale maatregelen nodig'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Wat denkt politicoloog Carl Devos over Jambon I?

'Het verbaast me hoe weinig de christendemocraten uit het vuur hebben gesleept', zegt Carl Devos (UGent) bij de voorstelling van het akkoord tussen N-VA, CD&V en Open VLD.

Lees hier het volledige interview: Carl Devos (UGent) over Jambon I: 'Vlaams Belang steekt zich een pluim op de hoed'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Unia: 'Terugtrekking Vlaamse regering is ideologische beslissing'

De beslissing van de Vlaamse regering om de samenwerking met het interfederale gelijkekansencentrum Unia stop te zetten, is duidelijk een ideologische en symbolische beslissing, zo heeft Unia-directeur Els Keytsman maandag verklaard in een reactie. 'We werken namelijk interfederaal. Voor wie alles Vlaams wil organiseren, ligt dat dan moeilijk', schrijft ze op Twitter, met een impliciete verwijzing naar regeringspartij N-VA. Unia vreest ook dat de oprichting van een Vlaams centrum enkel voor meer onduidelijkheid zal zorgen.

De nieuwe Vlaamse regering is van plan om de samenwerking met Unia stop te zetten en een gelijkekansencentrum op te richten. Die beslissing zal ook financiële gevolgen hebben voor Unia, want de Vlaamse overheid staat in voor zowat 10 procent van de financiering van het centrum. Volgens Unia blijft het, in afwachting van de definitieve tekst van het regeerakkoord, nog onduidelijk wat de precieze gevolgen zullen zijn. 'Wat betekent dit voor de burgers? Kunnen ze met vragen rond racisme en discriminatie nog bij Unia aankloppen?', zegt ze.

Er zijn daarnaast ook vraagtekens voor de personeelsleden van het gelijkekansencentrum. Unia stelt zich ook vragen bij de oprichting van een nieuwe instelling. Want volgens Keytsman zal Unia ook na de terugtrekking in Vlaanderen actief blijven voor federale kwesties. 'Als er een Vlaamse instelling komt, wordt het voor de burgers nog meer een doolhof', klinkt het. 'Mensen weten nu maar amper wie hen kan helpen, laat staan dat er dan een extra instelling bij komt.'

Keytsman betreurt tot slot dat Unia nooit betrokken of geïnformeerd werd rond de beslissing van de Vlaamse regering. 'Het is ook heel onduidelijk waarom deze beslissing is genomen. We zijn nooit geëvalueerd geweest', zegt ze in een video die eveneens via Twitter verspreid werd.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Vlaams Belang geeft nieuwe regering onvoldoende

Vlaams Belang geeft de nieuwe Vlaamse regering met N-VA, CD&V en Open VLD een onvoldoende. Dat zegt de extreemrechtse partij in een eerste reactie op het regeerakkoord. 'Uit dit regeerakkoord blijkt andermaal dat de echte verandering die Vlaanderen nodig heeft enkel gerealiseerd kan worden mét het Vlaams Belang in de regering', zegt Vlaams fractieleider Chris Janssens.

Voor Vlaams Belang is de nieuwe regering gebuisd. De partij bleef tijdens de informatiegesprekken met N-VA-voorzitter Bart De Wever lang aan boord, maar viel uiteindelijk buiten de regering. 'De startnota van Bart De Wever die tot stand kwam na de onderhandelingen met het Vlaams Belang was voor onze partij een ondergrens', komt Vlaams fractieleider Chris Janssens daarop terug. 'Voor CD&V en Open VLD bleek dit echter een bovengrens te zijn. Er werd dan ook veel, te veel, geschrapt', vindt hij. 'Uit dit regeerakkoord blijkt dan ook andermaal dat de echte verandering die Vlaanderen nodig heeft enkel gerealiseerd kan worden mét het Vlaams Belang in de regering.'

De partij is vooral teleurgesteld in de institutionele ambities van de ploeg-Jambon. 'Onbestaande', noemt het Vlaams Belang die. 'Het debat over de Vlaamse autonomie wordt door Jambon en co doorverwezen naar het Vlaams Parlement, waar het allicht zal verzanden in een eindeloze praatbarak. Over de transfers (naar Wallonië, red.) rept men met geen woord, laat staan dat men de ambitie uitdrukt ze aan te pakken. Nog nooit was de Vlaams-nationale familie zo groot in het parlement, en nog nooit was de communautaire ambitie zo klein.'

Ook inzake inburgering krijgt de regering een onvoldoende op het rekest. De maatregelen 'ogen fors, maar het zijn uiteindelijk eerder symboolmaatregelen', vindt Vlaams Belang. De extra bijdrage die zou worden gevraagd voor inburgering, 'staat geenszins in verhouding tot de werkelijke kostprijs van een inburgeringstraject', en er komt geen getrapte toegang tot of wachttijd van zes maanden voor de kinderbijslag voor nieuwkomers.

Tot slot schiet de ploeg van Jambon ook qua welzijn tekort. De middelen worden opgetrokken, maar zullen niet voldoende zijn om de wachtlijsten in de zorg weg te werken, meent Vlaams Belang.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Regering laat communautair initiatief aan parlement

De nieuwe Vlaamse regering zal zelf geen communautaire agenda uitwerken. Het is aan het Vlaams parlement om een denkoefening op te starten over welke richting de deelstaten willen inslaan. Dat staat los van wat er federaal de komende dagen en weken te gebeuren valt, verklaarde N-VA-voorzitter Bart De Wever maandag bij de voorstelling van het Vlaams regeerakkoord.

Zoals bekend wil N-VA het confederalisme op tafel leggen bij de federale regeringsonderhandelingen. Bij de andere partijen is de communautaire appetijt een pak minder groot of zelfs onbestaande. Het nieuwe Vlaamse regeerakkoord spreekt alvast geen harde institutionele ambitie taal. Zo nodigt de Vlaamse regering het Vlaams parlement uit 'een grondige reflexie op te starten over de gewenste staatsinrichting en geeft ze de nodige vrijheid en ruimte om die concreet in te vullen'.

Daarnaast zal ze er op toezien dat de eigen bevoegdheden maximaal worden ingevuld en dat andere niveaus van het Vlaamse speelveld afblijven of de Vlaamse belangen schaden. De Wever ontkende dat het bij de denkoefening louter om een actualisering zou gaan van de zogenaamde vijf resoluties over de staatshervorming die het Vlaams parlement in 1999 goedkeurde. 'Het merendeel daarvan is voor een groot deel al uitgevoerd', luidde het.

Het regeerakkoord staat ook los van wat er federaal nog te gebeuren valt. Het is daar wachten op een initiatief van de koning, eens informateurs Didier Reynders en Johan Vande Lanotte hun opdracht ergens begin oktober afronden. De Wever benadrukte wel dat de uitvoering van het regeerakkoord enkel logisch kan indien het federale beleid een verlengstuk vormt. 'Als je congruent wil besturen, moet je minstens in dezelfde geest federaal een regeerakkoord sluiten', aldus de N-VA-voorzitter.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Jambon en De Wever geven tekst en uitleg aan N-VA-partijbestuur

Vlaams formateur en toekomstig minister-president Jan Jambon en N-VA-voorzitter Bart De Wever geven maandag tijdens een partijbestuur van N-VA tekst en uitleg bij het nieuwe Vlaams regeerakkoord. Ook de leden van de Vlaamse fractie zijn aanwezig.

De vergadering, die plaatsvindt in het Vlaams parlement, ging omstreeks 14.30 uur van start, nadat Jambon en De Wever met een halfuur vertraging aangekomen waren. Het fiat van het partijbestuur is strikt genomen niet nodig voor de regeringsdeelname van N-VA, daarvoor is groen licht van het ledencongres nodig.

Dat congres komt dinsdagavond bijeen in de Antwerpse Koningin Elisabethzaal. Later moeten het partijbestuur en de partijraad van N-VA zich nog buigen over de ministers die de Vlaams-nationalisten leveren aan de regering-Jambon.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

PVDA: 'Schrijnend dat CD&V en Open VLD 70-puntenplan mee uitvoeren'

Vlaams fractieleider voor PVDA Jos D'Haese is niet te spreken over het regeerakkoord van de nieuwe Vlaamse regering. De marxisten ontwaren zaken uit het zeventigpuntenplan van wijlen het Vlaams Blok, zegt D'Haese aan Belga. 'Schrijnend dat CD&V en Open VLD dit mee uitvoeren.'

Vooral de sociale maatregelen schieten schromelijk tekort, vinden de marxisten. 'Er is geen woord gezegd over kinderarmoede, terwijl die de laatste tien jaar is verdubbeld. Ook wat welzijn betreft: een extra budget van 600 miljoen (een bedrag dat CD&V-voorzitter Wouter Beke zich tijdens de persconferentie liet ontvallen, red.) is veel te laag', aldus D'Haese.

D'Haese ontwaart zelfs enkele punten uit het zeventigpuntenplan van het Vlaams Blok, de voorganger van het Vlaams Belang die veroordeeld werd voor racisme. De fractieleider verwijst onder meer naar het feit dat de Vlaamse regering de samenwerking met interfederaal gelijkekansencentrum Unia stop wil zetten. 'Het is schrijnend dat Open VLD en CD&V dat mee uitvoeren.'

De linkse oppositiepartij stoort zich ook aan de taal die Jambon en de drie partijvoorzitters maandagmiddag hanteerden. 'Het ligt blijkbaar aan werklozen zelf dat ze geen job hebben, die moeten "geactiveerd" worden en "werkethos" kweken. Terwijl er gewoon een tekort is aan stabiele jobs waarmee mensen uit de armoede kunnen geraken'.

Dat langdurig werklozen gemeenschapsdienst opgelegd zouden krijgen, zal volgens D'Haese alleen maar de reguliere jobs verdringen. 'Als gemeentes gratis een beroep zullen kunnen doen op mensen voor allerlei klusjes, dan geef ik je op een blaadje dat dat het gevolg zal zijn.' Een positief punt is de verdubbeling van het jaarlijkse budget voor fietspaden, zegt D'Haese, maar dat is volgens hem eerder een maatregel in de marge. 'Fundamenteel zit het verkeerd.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Steden en gemeenten krijgen ruim 400 miljoen euro bovenop Gemeentefonds

De Vlaamse steden en gemeenten krijgen ruim 400 miljoen euro steun vanuit de Vlaamse regering, bovenop de middelen uit het Gemeentefonds. Samen komt dat neer op bijna 1 miljard euro. Een deel daarvan dient om de pensioenlast voor de lokale besturen te verlichten, maar ook om bijvoorbeeld investeringen voor het klimaat te financieren.

Veel concrete bedragen maakten de onderhandelaars voor de nieuwe Vlaamse regering maandag niet bekend, bij de voorstelling van de grote lijnen van het regeerakkoord. Wel kondigde CD&V-voorzitter Wouter Beke aan dat de steden en gemeenten kunnen rekenen op 400 miljoen euro, bovenop de middelen uit het Gemeentefonds. Bedoeling is gemeenten volop mee in het beleid te betrekken. Een belangrijk deel daarvan gaat naar de pensioenfactuur van de lokale besturen.

Het gaat daarbij om het geld dat de gemeenten moeten betalen voor de pensioenen van hun eigen personeel - de zogenaamde solidariteitsbijdrage. Die dreigt verschillende gemeenten met een financiële kater achter te laten. 'Een wurgkoord richting faillissement', noemde N-VA-voorzitter Bart De Wever het mechanisme. Vlaanderen zal daarom de helft van die responsabiliseringsfactuur vergoeden. Een ander luik van het geld gaat naar gemeenten die een 'sterke grootstedelijke druk' ervaren, maar daarvoor niet gefinancierd worden. Vandaag valt bijvoorbeeld Vilvoorde al onder die 'rayon', aldus De Wever. Het is de bedoeling dat andere gemeenten zullen volgen.

Ook een deel van de groene ambities van de toekomstige ploeg-Jambon kan rekenen op middelen uit die pot. Tegen 2030 moet er 10.000 hectare bos en 20.000 hectare natuur bijkomen. 'Waar Wallonië hagen heeft, zal Vlaanderen bomen hebben', lachte Open Vld-voorzitster Gwendolyn Rutten.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Groen verwacht zich aan 'vijf kille en hardvochtige jaren in Vlaanderen'

Oppositiepartij Groen verwacht zich aan 'vijf kille en hardvochtige jaren in Vlaanderen'. De nieuwe Vlaamse regering heeft 'een beschamend gebrek aan sociale en klimaatambitie', zegt voorzitster Meyrem Almaci in een eerste reactie op het regeerakkoord.

Hoewel het voor de details, vooral budgettair dan, wachten blijft op de volledige 300-pagina's tellende tekst, is het voor Groen al duidelijk dat het 'vijf kille jaren' worden. 'Dat het woord armoede niet is gevallen, zegt veel over de plannen van Jambon I', vindt voorzitster Meyrem Almaci. 'Er is een beschamend gebrek aan sociale en klimaatambitie. Deze regering kiest niet voor een warm Vlaanderen, maar voor een kil en hardvochtig Vlaanderen.'

De groenen hebben onder meer kritiek op de plannen rond nieuwkomers. Die zullen een hogere drempel over moeten vooraleer ze toegang krijgen tot zaken als een sociale woning of de Vlaamse sociale bescherming. 'Voor mensen die het al moeilijk hebben, komen er meer regels en minder kansen', vindt Almaci. 'Blijkbaar vindt deze regering het nodig om nog meer drempels op te werpen om Vlaming te mogen of kunnen zijn.'

Ook qua klimaat is de nieuwe regering al gebuisd, zegt Vlaams fractieleider Björn Rzoska. 'Sterke Jan wordt Jan Zonder Klimaatplan', klinkt het. 'Dit akkoord lijkt zelfs onder de afgesproken Europese lat te zakken. Dat is veel minder dan de Scandinavische en Nederlandse ambities waarnaar verwezen wordt.' Er klinkt tot slot ook kritiek op de meer symbolische elementen uit het regeerakkoord, zoals de Vlaamse canon.

'De uitdagingen zijn immens, maar blijkbaar heeft deze regering langer gediscussieerd over Vlaamse symbolen dan over een krachtig klimaatbeleid. Na een zoveelste zomer met hittegolven en droogtes, zat werkelijk niemand op dat soort navelstaarderij te wachten.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Jambon: 'Heel samenleving moet mee naar boven'

Vlaams formateur Jan Jambon (N-VA) heeft maandag samen met partijvoorzitters Bart De Wever (N-VA), Gwendolyn Rutten (Open Vld) en Wouter Beke (CD&V) het nieuwe Vlaamse regeerakkoord voorgesteld. 'Vlaanderen moet de referentie worden in het komende decennium', aldus Jambon. 'De lat moet omhoog in alle domeinen van de samenleving, maar we doen dat op een manier dat iedereen meekan.'

Op de volledige tekst van het regeerakkoord is het wachten tot morgen/dinsdag. Maar de partijvoorzitters en formateur hebben op een persconferentie de krachtlijnen van het akkoord toegelicht. Om te beginnen mikt de Vlaamse regering op activering. De Vlaamse regering wil de komende vijf jaar 120.000 Vlamingen extra aan de slag krijgen. De werkzaamheidsgraad moet van 75 procent naar 80 procent. Er komt een jobbonus die werken lonender moet maken. Met name voor mensen met een laag inkomen gaat het om een voordeel van honderden euro's per jaar.

Zoals aangekondigd verandert de regering de woonfiscaliteit. De woonbonus dooft uit en ter compensatie gaan de registratierechten van 7 naar 6 procent. Ook aangekondigd waren de verstrengde voorwaarden voor nieuwkomers. Inburgeraars zullen trajecten voor het leren van Nederlands en maatschappelijke vorming moeten volgen en zullen daarvoor moeten betalen, zowel voor de cursussen als voor de examens (in totaal 360 euro). Verder komt er een getrapte toekenning van sociale rechten. Nieuwkomers krijgen bijvoorbeeld pas na 10 jaar op ons grondgebied waarvan 5 jaar onafgebroken toegang tot een sociale woning en de Vlaamse zorgkas.

In onderwijs is het de bedoeling om de lat hoger te leggen. 'Excellent onderwijs is sleutel op alles', aldus Jambon. Er komen ingrepen om de kwaliteit te verbeteren, het lerarentekort terug te dringen, de studiebegeleiding te verbeteren, het capaciteitstekort terug te dringen en om de studieduur in het hoger onderwijs onder controle te houden. Het M-decreet wordt omgevormd tot een begeleidingsdecreet.

'Ambitieus maar realistisch', is dan weer de boodschap op klimaat. Zo wil Vlaanderen de CO2-uitstoot tegen 2050 terugdringen met 80 procent en moet de energie uit zon en wind tegen 2030 verdubbelen. Op het vlak van mobiliteit moet er een gegarandeerde dienstverlening komen bij De Lijn. Het budget voor fietspaden verdubbelt en gaat op termijn naar 300 miljoen euro per jaar. Op het vlak van begroting, mikt de regering op een evenwicht vanaf 2021.

Net als de voorbije jaren blijft de Oosterweelverbinding wel buiten de begrotingsdoelstelling. Verder heeft Vlaanderen beslist zich terug te trekken uit Gelijkekansencentrum Unia. Het veelbesproken Vlaamse canon komt er. Een groep experts krijgt daarvoor de opdracht. Nog een nieuwigheid is dat Vlaanderen een minister van Justitie en Handhaving krijgt. Die moet een 'effectief en efficiënt' handhavingsbeleid uitwerken.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

CD&V haalt trofee binnen op communautair vlak

CD&V trok de campagne in met het voorstel om het Vlaams Parlement vijf jaar lang te laten nadenken over een volgende staatshervorming. Die piste lijkt het nu gehaald te hebben. 'De Vlaamse Regering nodigt de Vlaamse volksvertegenwoordiging uit om een grondige reflectie op te starten over de gewenste staatsinrichting en geeft ze de nodige vrijheid en ruimte om die concreet invulling te geven', zo leest een samenvatting van het regeerakkoord.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Concrete cijfers zijn voor het parlement, zegt N-VA. CD&V geeft wél cijfers

Opvallend: de onderhandelaars willen geen concrete cijfers kwijt op hun persconferentie. 'Die zijn het prerogatief van het parlement', zo zegt Bart De Wever. In het persbericht van N-VA staan dan ook weinig of geen concrete aantallen.

Maar daar lijkt CD&V geen rekening mee te houden. In het persbericht van de christendemocraten bulkt het van concrete cijfers.

- Over de sociale woningen: 'Er komen 25.000 nieuwe of vernieuwde sociale woningen bij.'

- Over de wachtlijsten in de zorg: 'We investeren tegen 2024 meer dan 1,4 miljard extra in Welzijn. Daarmee verhogen we de capaciteit in de jeugdhulp, het aanbod voor mensen met psychische problemen en dringen we de wachtlijsten voor mensen met een beperking terug.'

- Over woonzorgcentra: 'De factuur van het woonzorgcentrum houden we betaalbaar door bewoners die het moeilijk hebben, een tegemoetkoming tot 400 euro bovenop hun pensioen te geven in functie van het inkomen.'

- Over lokale besturen: 'We investeren meer dan 400 miljoen euro in onze lokale besturen. Zo zorgen we voor meer, efficiënter en groener openbaar vervoer en laten we gemeenten zelf beslissen over het traject van buslijnen of de inzet van kleinere alternatieven zoals taxi's, deelwagens of deelfietsen.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Vlaanderen stapt uit Unia

De Wever bevestigt dat Vlaanderen uit het gelijkekansencentrum Unia stapt. De bedoeling is om die middelen aan te wenden voor een nieuw interfederaal instituut voor de mensenrechten.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Er is weinig geroepen, er is heel veel gelachen'

Ook Bart De Wever (N-VA) spreekt de media toe. Hij vermeldt dat Vlaanderen zal helpen bij de financiële pensioenlasten de gemeenten.

Mensen met een lager loon zullen aanzienlijk meer overhouden, zegt hij. Jambon zei eerder al dat voor 'wie onder de 1700 euro bruto zit, minstens op 600 euro netto meer kan rekenen op jaarbasis.'

Hij noemt het akkoord 'realistisch groen'. Er staan ambities in, 'en we gaan ze ook daadwerkelijk kunnen realiseren', zo klinkt het fijntjes.

Er komt ook 'budgettaire orthodoxie', aldus De Wever. 'Er is geschraapt en gezocht tot de rekeningen klopten. Dat is de voornaamste reden dat het langer duurde.'

Hij maakt daarbij het onderscheid met de Waalse en Brusselse regeerakkoord - zonder die bij naam te noemen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Gwendolyn Rutten en Wouter Beke spreken de pers toe

De voorzitters van Open VLD en CD&V loven de aanpak van Jan Jambon. Op dit moment lichten zij enkele voor hen opmerkelijke passages uit het regeerakkoord toe. Het volledige regeerakkoord wordt echter pas morgen bekend gemaakt.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Klimaatdoelstellingen: 'Er is wereldwijde actie nodig'

'We gaan uit van ambitieuze en realistische doelstellingen', zo leest de samenvatting van het regeerakkoord. 'Voor de omslag naar een klimaatneutrale en duurzame samenleving is wereldwijde actie nodig. Dat kan Vlaanderen niet alleen. Door de nadruk te leggen op technologische innovatie kunnen onze bedrijven en kennisinstellingen veel doen, zonder onze economische groei, de concurrentiepositie van onze ondernemingen en onze maatschappelijke welvaart te fnuiken.'

'We streven naar een vermindering van minstens 80 procent van de uitstoot van broeikasgassen in Vlaanderen tegen 2050. We trekken daarbij voluit de kaart van de energie-efficiëntie en verdubbelen wind- en zonne-energie tegen 2030. Verstandiger omgaan met energie tempert ook onze energiefactuur.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Hoofddoekenverbod in onderwijs komt er

'In het onderwijs waarborgen we de neutraliteit. In het Provinciaal en het Gemeenschapsonderwijs zorgen we voor de levensbeschouwelijke neutraliteit voor leerkrachten en leerlingen', zo leest de samenvatting van het regeerakkoord.

Met andere woorden: de nieuwe Vlaamse regering wil een hoofddoekenverbod invoeren.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Geen opkomstplicht meer

Zoals bekend wordt de opkomstplicht bij de gemeenteraadsverkiezingen afgeschaft. 'Burgers krijgen meer inspraak bij lokale verkiezingen. We schaffen de opkomstplicht en de lijststem af. De voorkeurstemmen worden dus doorslaggevend', aldus Jambon.

Daarnaast mag de grootste partij binnen een coalitie de burgemeester leveren. Een constellatie zoals in Gent, waar Mathias De Clercq (Open VLD) burgemeester is terwijl het kartel tussen SP.A en Groen de grootste is, zal dus niet langer mogelijk zijn.

'Daarnaast krijgt de grootste partij gedurende 14 dagen na de verkiezingen het initiatiefrecht om een coalitie te vormen. Slaagt die er niet in, dan komt er een andere partij aan zet', zegt de nieuwe minister-president.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Pas begrotingsevenwicht in 2021

Ten gevolge van de verlaging van de registratierechten zal er ook in 2020 een begrotingstekort zijn. 'Vanaf 2021 knopen we aan bij goede traditie van begroting in evenwicht', zegt Jambon. 'We willen een investeringsregering zijn om Vlaanderen voor te bereiden op een snel veranderde wereld.'

De investeringen in de Oosterweel-verbinding worden opnieuw uit de begroting gehouden, zei Jambon.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De Vlaamse canon komt er

Er komt een Vlaamse canon, zoals die werd aangehaald in de startnota van Bart De Wever. Die zal worden opgesteld door onafhankelijke experts.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Betonstop: volledige compensatie na herbestemming grond

De zogenaamde betonstop moet evolueren naar een 'bouwshift'. Hoe dan ook blijven de aanvankelijke plannen overeind. Mensen die hun eigendom herbestemd zien als gevolg van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen - zoals de betonstop officieel heet - worden volledig gecompenseerd.

Tegelijk komt er tegen 2030 10.000 extra hectare bos en 20.000 extra hectare natuur bij.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Vlaanderen krijgt minister van Justitie

'Er komt een Vlaamse minister voor Justitie en Handhaving', aldus Jambon. 'Die moet een handhavingsbeleid uitwerken en daar een topprioriteit van maken.'

Vlaanderen zal dus verschillende bevoegdheden in verband met justitie groeperen onder een nieuwe portefeuille.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Woonbonus dooft uit, middelentoets voor kandidaten sociale woningen

Zoals bekend gooit de nieuwe Vlaamse regering de woonbonus overboord. 'Die heeft een pervers effect gehad op de huisprijzen', aldus Jambon. Tegelijk worden de registratierechten verlaagd van 7 procent naar 6 procent.

Voor kandidaten voor een sociale woningen worden de regels aangescherpt. 'Wie eerst komt heeft voorrang. Er komt een absolute voorrangsregel voor lokale binding. Kandidaten moeten in de voorgaande tien jaar ten minste vijf jaar onafgebroken in de betreffende gemeente gewoond hebben.' Om misbruiken tegen te gaan komt er een middelentoets.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Wachtlijsten wegwerken

'Wie hulp nodig heeft, zullen we nooit in de steek laten', aldus Jambon. 'De bijkomende budgetten gaan liefst naar mensen en minder naar structuren. Het is onze ambitie om de wachtlijsten in de zorg terug te dringen.'

Daarnaast komen er investeringen in onder meer thuiszorg en jeugdhulp.

Er wordt ook werk gemaakt van een verstrenging op dagprijzen in woonzorgcentra.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'M-decreet vervangen door Begeleidingsdecreet'

'We gaan kind per kind kijken wat het beste is voor het kind. Het reguliere onderwijs of een ander traject?', aldus Jambon, die het heeft over een 'pragmatische en realistische' aanpak van kinderen die extra zorg behoeven.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Toegangsticket duurder voor nieuwkomers'

Jambon heeft het over het 'onbehagen' binnen de bevolking, die tot uiting kwam op 26 mei. Daarom gaat de regering-Jambon de drempels voor nieuwkomers hoger maken. 'Maar eenmaal ze succesvol zijn ingeburgerd, zullen ze alle voordelen genieten.'

In andere woorden, zegt Jambon, 'het toegangsticket wordt duurder, maar eenmaal lid van de samenleving zal dat volwaardig zijn'.

Nieuwkomers zullen een participatieverklaring moeten ondertekenen en betalen voor een inburgeringstraject.

Daarnaast zullen asielzoekers niet langer kinderbijslag krijgen tijdens hun erkenningsprocedure en voor nieuwkomers komt er een wachttijd van tien jaar om toe te treden tot het systeem van sociale woningen en de Vlaamse zorgkas

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Na twee jaar nog geen werk? Gemeenschapsdienst

De regering-Jambon verplicht de gemeenschapsdienst voor werkzoekenden die na twee jaar nog geen job hebben gevonden. 'Zo moeten ze de goesting om te werken en arbeidsethos meekrijgen.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Sociale rechten op basis van inkomen, niet op basis van statuut

'We gaan sociale rechten toekennen op basis van inkomen in plaats van op statuut', zegt Jambon. 'Zo verkleinen we de werkloosheidsval.'

Zo is de korting op een busabonnement niet langer verbonden met bijvoorbeeld een werkloosheidsstatuut, maar met een bepaalde inkomensondergrens.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Naar boven kijken'

'We kunnen u vandaag een sterk en ambitieus regeerakkoord voorstellen', zegt de nieuwe minister-president van Vlaanderen. 'We kijken naar boven. Figuurlijk, maar ook letterlijk', aldus Jan Jambon. Onze regio moet zich zo spiegelen aan Scandinavië en Nederland.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De persconferentie begint

Jan Jambon en de partijvoorzitters Bart De Wever, Wouter Beke en Gwendolyn Rutten beginnen aan hun persconferentie in het Brusselse Errerahuis.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Welke scherpe kantjes hebben CD&V en Open VLD (niet) van Bart De Wevers startnota kunnen vijlen?

De startnota van informateur Bart De Wever (N-VA) sloeg in als een bom. Maar wat blijft er over van enkele controversiële punten na wekenlange gesprekken met CD&V en Open VLD? Knack maakte de vergelijking.

Lees ze hier: Deze scherpe kantjes hebben CD&V en Open VLD (niet) van Bart De Wevers startnota kunnen vijlen

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Ook onderhandelaar Lorin Parys (N-VA) gaat in het rood

Niet alleen de Vlaamse begroting, maar ook N-VA-ondervoorzitter Lorin Parys duikt in de rode cijfers. Op een foto is te zien hoe Parys vannacht een potje kleurenwiezen heeft gespeeld met onder meer N-VA-voorzitter Bart De Wever. Ondervoorzitter Parys zou daarbij dus het onderspit hebben gedolven.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Portret van minister-president Jambon: 'Jan is een pragmaticus geworden'

De N-VA'er Jan Jambon trok op 26 mei als kandidaat-premier naar de kiezer - opmerkelijk voor iemand die binnen de Vlaamse Beweging jarenlang gold als een Vlaams-nationalistische hardliner en compromisloze separatist - maar wordt nu toch Vlaams minister-president. Lees een portret van Jambon dat Knack vóór de verkiezingen publiceerde - dus toen hij nog kandidaat-premier was.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Geen wachttijd van zes maanden voor kinderbijslag voor nieuwkomers

Er komt voor nieuwkomers geen wachttijd van zes maanden voor het Groeipakket, de vernieuwde kinderbijslag. Dat heeft Belga vernomen.Volgens de startnota van informateur Bart De Wever zouden nieuwkomers pas na een wachttijd van zes maanden in aanmerking komen voor kinderbijslag. Die piste heeft het niet gehaald, is te horen in onderhandelingskringen. Wél is het zo dat asielzoekers die erkend worden, niet langer retroactief kindergeld krijgen. Nu is het zo dat asielzoekers retroactief kindergeld kunnen krijgen voor de periode van hun erkenningsprocedure. 'Iedereen was het daarover eens dat dat zou geschrapt worden', klinkt het.

Overzicht: wat we al weten over de inhoud van het regeerakkoord

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Wie wordt minister? Deze politici liggen in pole position

De Zweedse ploeg heeft besloten om in een 5-2-2-opstelling te spelen. Dat betekent dat N-VA vijf ministers mag leveren - minister-president Jan Jambon inbegrepen.

De namen die het luidst de ronde doen zijn Ben Weyts, Zuhal Demir en Liesbeth Homans. De laatste post hangt af van de verdeling van de ministerportefeuilles. Haalt de N-VA de minister van Brussel binnen, dan komt ondervoorzitter Cieltje Van Achter in beeld. Verschuift die portefeuille naar een andere partij, dan lijkt fractieleider Matthias Diependaele de logische keuze voor een ministerpost.

Bij CD&V en Open VLD lijken de toponderhandelaars op weg naar een ministerpost. Voor de christendemocraten zijn dat Hilde Crevits en Wouter Beke, bij de liberalen Bart Somers en Gwendolyn Rutten. De parlementsvoorzitter zou CD&V toekomen. In de wandelgangen valt te horen dat voormalig minister Joke Schauvliege de meeste kans heeft om Wilfried Vandaele (N-VA) op te volgen.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Inhoud regeerakkoord: wat we al weten

Op de inhoud van het regeerakkoord is het dus nog even wachten, maar intussen lekte hier en daar wel al wat uit. Lees een overzicht.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

'Nu zijn we vertrokken voor vijf jaar'

'Voor u staat een moe maar tevreden man,' zo reageerde formateur en toekomstig minister-president Jan Jambon bij de bekendmaking van het akkoord. Een lijvig akkoord, volgens Jambon, de reden waarom het ook allemaal wat langer duurde.

Dat bevestigt ook Open VLD-voorzitter Gwendolyn Rutten. 'Je moet naar elkaar luisteren, en de cijfers moeten kloppen. Het kwam erop aan de juiste keuzes te maken, en dat hebben we gedaan. Nu zijn we vertrokken voor 5 jaar.'

Volgens CD&V-kopstuk Hilde Crevits is het 'een heel stevig akkoord'. 'Soms heeft dat wat tijd nodig.'

CD&V-voorzitter Wouter Beke is 'heel tevreden'. 'Het akkoord beantwoordt aan de drie voorwaarden van CD&V: een Vlaanderen dat nabij is, sociaal is, en waarbij de rechten en plichten in evenwicht zijn.'

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Witte rook: Jambon bevestigt akkoord over nieuwe Vlaamse regering

De onderhandelaars van N-VA, Open VLD en CD&V hebben een akkoord bereikt over een nieuwe Vlaamse regering. Dat bevestigt onder anderen formateur Jan Jambon (N-VA) op Twitter. 'We hebben een akkoord. Stevig pakket aan maatregelen voor een sterk Vlaanderen. Dank aan de drie partijen,' schrijft hij. 'Straks persconferentie.'

Ook voorzitter Gwendolyn Rutten en Bart Somers van Open VLD en CD&V-voorzitter Wouter Beke hebben via Twitter het akkoord bevestigd.

Over de verdeling van de bevoegdheden onder de drie partijen is nog niets bekend. De enige zekerheid op dit moment is dat Jan Jambon minister-president wordt.

De persconferentie is gepland om 12 uur in hotel Errera in Brussel. Daar zal meer info bekend gemaakt worden over de inhoud van het akkoord.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Onderhandelaars zitten al 21 uur samen

De onderhandelaars zitten omstreeks 7 uur nog steeds samen, na meer dan 21 uur, maar het blijft wachten op witte rook. Er was al een akkoord over de inhoud, maar nog niet over de begroting. Formateur Jan Jambon testte in de nacht van zondag op maandag onderhandelingen in verschillende bezettingen uit. Er werd gepraat met de partijvoorzitters en met de uitgebreide teams. Die koppelden tegelijk terug naar parlementsleden en technici van de eigen partij, die ook in het gebouw van de minister-president aanwezig waren. Afhankelijk van de bron wordt er maandag om 7 uur nog onderhandeld over het budget, dan wel over de verdeling van de bevoegdheden. Het is nog altijd de bedoeling om voor maandagmiddag een regeerakkoord te kunnen voorstellen.

Eva Schram
door Eva Schram

'Inhoudelijke knelpunten zijn weggewerkt'

De puur inhoudelijke knelpunten zijn weggewerkt, we praten enkel nog over de begroting. Dat is omstreeks middernacht te horen bij een van de onderhandelingsteams op het Martelaarsplein. Het doet hopen dat er in de loop naar maandagochtend een akkoord kan worden bereikt.

N-VA, CD&V en Open VLD zitten sinds zondag 10 uur bij elkaar om te proberen een nieuwe Vlaamse regering op de been te brengen. De puur inhoudelijke punten zouden volledig zijn doorgepraat, zodat de drie zich enkel nog over de begrotingstabel moeten buigen.

In de entourage van formateur Jan Jambon wordt dat genuanceerd, omdat er als gevolg van de begrotingsgesprekken toch nog aanpassingen aan de inhoud kunnen gebeuren.

De onderhandelaars mikken erop hun akkoord maandagvoormiddag te kunnen voorstellen. Dinsdagavond zouden er dan congressen volgen, waarna de nieuwe minister-president woensdag zijn regeerverklaring kan afleggen.

Trui Engels
door Trui Engels

Nog geen gesprekken over begroting

De onderhandelaars zijn omstreeks 16 uur nog steeds over het inhoudelijke akkoord aan het praten. Aan het begrotingsgesprek moeten ze nog beginnen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Afschaffing opkomstplicht verdeelt CD&V

De afschaffing van de opkomstplicht voor de gemeenteraadsverkiezingen, die beklonken zou zijn bij de Vlaamse formatie, doet de gemoederen beroeren.

Niet alleen oppositiepartijen SP.A en Groen tonen zich tegenstander. Ook binnen de toekomstige regeringspartij CD&V weerklinkt er tandengeknars. Onder meer jongerenvoorzitter Sammy Mahdi, gewezen Kamerlid Roel Deseyn en Kamerlid Hendrik Bogaert plaatsen vraagtekens bij de geruchten over de afschaffing.

Op het VRT-programma De Zevende Dag verdedigde CD&V-coryfee Etienne Schouppe dan weer de mogelijke invoering van het stemrecht.

Hoe dan ook zit CD&V in een lastig parket. De partij is principieel voorstander van de opkomstplicht, maar coalitiepartners N-VA en Open VLD zijn dat niet. Na de recente verkiezingsnederlaag is het gewicht van de christendemocraten binnen de Zweedse samenstelling gezakt.

Het Vlaams Belang ziet de maatregel dan weer wel zitten. Fractieleider Chris Janssens zegt aan Knack dat hij het principe zal steunen in het Parlement. Groen-fractieleider Björn Rzoska betreurt de maatregel dan weer. 'Ook al zou Groen electoraal kunnen profiteren van het stemrecht', zegt hij.

Trui Engels
door Trui Engels

Drie partijvoorzitters opnieuw bij Jambon

Vlaams formateur Jan Jambon doet sinds 10 uur een nieuwe poging om een doorbraak te forceren met de drie partijvoorzitters.

De drie voorzitters waren bij hun aankomst op het Martelaarsplein spaarzaam met commentaar. 'Het gaat over de begroting en nog een aantal knelpunten', zei Wouter Beke. Zijn Open VLD-collega Gwendolyn Rutten hield het op: 'Er wordt hard gewerkt en ik ga dat binnen doen'.

Jan Jambon (N-VA) hoopt zondag een akkoord te bereiken met CD&V en Open VLD. De kans dat dat lukt is tamelijk groot, valt te horen in N-VA-kringen, al zal dat wellicht niet bij daglicht zijn. Als er witte rook komt, zal het eerder zondagavond, of in de nacht van zondag op maandag zijn.

© Belga
Eva Schram
door Eva Schram

Gesprekken zitten erop voor zaterdag

De onderhandelaars voor een nieuwe Vlaamse regering houden ermee op voor zaterdag. Zondagochtend komen ze opnieuw bij elkaar, met de intentie om te onderhandelen tot de finish.

Zaterdag hebben technische werkgroepen zich gebogen over cijferwerk en begrotingspistes. Tegelijk heeft formateur Jan Jambon zaterdagnamiddag doorlopend gesprekken en contacten gehad met partijvoorzitters Bart De Wever (N-VA), Gwendolyn Rutten (Open Vld) en Wouter Beke (CD&V).

Naast de begroting lagen zaterdag nog wel meer knelpunten op tafel. "Het is niet zo dat men zich enkel over de begroting heeft gebogen", klinkt het. Zo is er bijvoorbeeld gediscussieerd over de verstrengde inburgeringsregels en met name over de getrapte toekenning van sociale rechten voor groepen nieuwkomers (bv. toegang tot sociale woningen of het Groeipakket/kinderbijslag). In hoeverre kan zo'n regeling juridisch sluitend gemaakt worden?

De voorbije dagen raakten al heel wat plannen en maatregelen bekend. Zaterdag lekte in De Tijd wel nog een nieuwe onderwijspiste uit. Zo komt er een leerwinstmeting. Voortaan wordt zowel in het lager als in het secundair onderwijs voor elke school gemeten in welke mate jongeren erop vooruitgaan en of de inspanningen van leerkrachten renderen.

De vraag is of Jambon zondag, na 47 dagen onderhandelen en 126 dagen na de verkiezingen, alle puzzelstukken in elkaar kan doen passen en een akkoord kan sluiten.

Zondag lijkt alvast D-Day te gaan worden. Naar verluidt zouden de onderhandelaars vanaf 's morgens - 9 of 10 uur, is te horen - aan tafel gaan. Bedoeling is om dan zo ver mogelijk te geraken en, indien mogelijk, te finishen.

Bart Vereecke
door Bart Vereecke

Jambon wil zondag nieuwe landingspoging ondernemen

Het lijkt erop dat Vlaams formateur Jan Jambon zondag een nieuwe landingspoging wil ondernemen. De Vlaamse regeringsonderhandelaars zouden volgens sommige bronnen vanaf 's ochtends (9 uur) samenzitten met de bedoeling om door te gaan tot de finish. Of die finish ook gehaald wordt, is afwachten, maar stilaan lijkt de puzzel wel klaar om gelegd te worden.

Zaterdag hebben technische werkgroepen zich gebogen over cijferwerk en begrotingspistes. Tegelijk heeft formateur Jan Jambon zaterdagnamiddag doorlopend gesprekken en contacten gehad met partijvoorzitters Bart De Wever (N-VA), Gwendolyn Rutten (Open Vld) en Wouter Beke (CD&V).

Omdat CD&V-toponderhandelaar Hilde Crevits zaterdag niet mee kon onderhandelen vanwege de trouw van haar zoon, is min of meer afgesproken om zaterdag niet door te duwen in de onderhandelingen. De verwachting is dat de onderhandelaars het zaterdag niet overdreven laat maken.

Op die manier lijkt zondag een beetje D-Day te gaan worden. Naar verluidt zouden de onderhandelaars dus vanaf 's morgens - 9 uur, is te horen - aan tafel gaan.

Bart Vereecke
door Bart Vereecke

Onderhandelaars opnieuw samen aan tafel

Terwijl op de achtergrond op het Martelaarsplein de Belgische onafhankelijkheidsstrijd van 1830 wordt herdacht, gaan de toponderhandelaars van N-VA, CD&V en Open Vld zaterdag rond 15u30 opnieuw rond de tafel zitten.

Nadat technische werkgroepen verschillende knelpunten onder de loep hebben genomen en scenario's hebben doorgerekend en formateur Jan Jambon afzonderlijke gesprekken heeft gevoerd, is het de bedoeling om de onderhandelaars van de centrale werkgroep, met uitzondering van Hilde Crevits, om 15u30 opnieuw samen aan de tafel te brengen. Naar verluidt is het niet de bedoeling om zaterdag erg lang door te onderhandelen. Morgen/zondag is iedereen opnieuw op post en wordt het wellicht D-Day voor de Vlaamse onderhandelaars, al is eerder deze week ook al gebleken dat de timing voor die Vlaamse D-Day rekbaar is.

Bart Vereecke
door Bart Vereecke

Technische werkgroepen komen samen

Zaterdagvoormiddag zijn een aantal technische werkgroepen samengekomen om de resterende knelpunten uit te klaren en voor te bereiden voor de toponderhandelaars. Op die manier kan Hilde Crevits naar de trouw van haar zoon, al had de CD&V-politica al duidelijk gemaakt dat ze die trouw sowieso niet ging missen. Crevits neemt zaterdag niet deel aan de onderhandelingen.

Iets voor de middag arriveerden partijvoorzitters Beke en Rutten op het Martelaarsplein. Zij zullen vanmiddag samen met de andere onderhandelingsdelegaties en formateur Jan Jambon verder timmeren aan het regeerakkoord. Technici staan doorlopend paraat om nieuwe berekeningen te maken. Finaal is ook alles met alles verbonden. Een kleine ingreep links, heeft mogelijk impact op een andere ingreep rechts. En in de laatste rechte lijn is natuurlijk niemand happig om terrein prijs te geven.

Verschillende onderhandelaars hameren er wel op dat de sfeer 'goed en constructief' blijft. Normaal gezien gaan de onderhandelaars zaterdag niet door tot de finish. Een nieuwe landingspoging zou pas voor zondag zijn. Daarmee ligt scenario A (met voorstelling van het akkoord op zaterdag, congressen op zondag en regeerverklaring op maandag) in de prullenmand. Heel die timing schuift dan een of meer dagen op.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Onderhandelingen gestaakt voor nu

De Vlaamse onderhandelingen zitten er al op voor deze avond. N-VA, CD&V en Open VLD duiken dus niet de nacht in. 'De sfeer is constructief, maar er zijn nog bijkomende oefeningen nodig', zo zegt de woordvoerder van Jan Jambon (N-VA) aan Knack.

Persbureau Belga hoorde dan weer in de entourage van de formateur: 'Er liggen een aantal pistes op tafel om de puzzel op te lossen, maar daar zitten een reeks aannames in die nu geverifieerd moeten worden.' En: 'We hebben goed gewerkt en de sfeer is constructief', klinkt het bij Open VLD. 'Maar er zijn bijkomende technische uitklaringen nodig.' Volgens de liberalen is er zeker geen sprake van crisis, aldus Belga.

Zoals bekend wordt Hilde Crevits zaterdagvoormiddag verwacht op het huwelijk van haar zoon. Zowel bij N-VA als bij CD&V is te horen dat er zaterdag desalniettemin kan worden onderhandeld. Volgens een liberale bron zal de formatie nu wel nog enkele dagen duren. Het voorkeursscenario van N-VA is dat er toch zondag kan worden afgeklopt, zodat de drie partijen maandagavond congres kunnen houden.

Trui Engels
door Trui Engels

Akkoord over begroting blijkt zware dobber

Een van de grote hamvragen blijft wat de nieuwe regeringsploeg wil doen met de begroting. Stelt de regering-Jambon het evenwicht effectief uit tot 2024 of wordt er toch vroeger naar een evenwicht gestreefd? En zo ja, worden er dan naast de Oosterweelverbinding nog andere grote investeringen buiten de begrotingsdoelstelling geparkeerd?

'Investeren in de eerste jaren is belangrijker dan een begrotingsevenwicht', klinkt het. Volgens De Tijd komen de verlanglijstjes van de verschillende partijen samen neer op 3 miljard euro. Dat terwijl het tekort vooraf geraamd werd op 500 tot 600 miljoen euro.

Aan verschillende ingrepen hangen ook aanzienlijke prijskaartjes. Zo zijn er de plannen om de woonbonus te schrappen en in ruil de registratierechten te verlagen. Maar één van de knelpunten van die ingreep is dat de verlaging van de registratierechten een directe impact heeft op de begroting en de uitdoving van de woonbonus pas later voelbaar zal zijn.

Daarnaast zijn er de plannen om de erfenisrechten te verlagen, met name door een lager tarief voor 'beste vrienden' te voorzien.

Vraag is ook hoe de geplande jobkorting, een belastingverlaging voor de laagste lonen, er concreet zal uitzien. De korting is bedoeld om werken te stimuleren en de activiteitsgraad in Vlaanderen op te krikken naar 80 procent.

Daarnaast is er natuurlijk de vraag hoeveel geld de onderhandelaars willen investeren in het wegwerken van de wachtlijsten in de zorg. Om alle noden op te lossen is 1,6 miljard nodig, voor de meest dringende noden alleen al meer dan 200 miljoen euro.

Trui Engels
door Trui Engels

Partijvoorzitters bij Jan Jambon

Vlaams formateur Jan Jambon probeert vrijdagavond een doorbraak te forceren met enkel de partijvoorzitters. Ze buigen zich over de inhoudelijke kwesties, over het 'verhaal' van de regering, valt te horen. Pas later op de avond, of pas morgen, worden de andere onderhandelaars, onder wie Hilde Crevits en Bart Somers, er weer bij gehaald om de begroting uit te klaren.

Trui Engels
door Trui Engels

Wat ligt er op tafel?

Er raken steeds meer details bekend van wat er op tafel ligt. Dit is wat we tot nu toe weten:

  • Er komen strengere inburgeringsregels en nieuwkomers zullen hun inburgeringscursus zelf moeten betalen. De drempel voor sociale voordelen (bv. sociale woningen of de kinderbijslag) zou verhogen voor nieuwkomers. De achterliggende filosofie is dat mensen moeten aangespoord worden om eerst bij te dragen voor ze kunnen genieten van bepaalde sociale voordelen.
  • De veelbesproken Vlaamse canon, met hoogtepunten uit de Vlaamse cultuur en geschiedenis, komt er, al is het nog afwachten in welke vorm.
  • Ook over een ander omstreden plan, de invoering van de verplichte gemeenschapsdienst voor werklozen, ligt er naar verluidt een compromis op tafel.
  • Er zou een akkoord zijn om de provinciebesturen te behouden. Ook de verplichte fusies van gemeenten lijkt van de baan.
  • Een nieuwigheid is dat de opkomstplicht voor de gemeenteraads- en provincieraadsverkiezingen verdwijnt. Tegelijk zou Vlaanderen voor die lokale verkiezingen overschakelen naar een systeem waarbij degene met de meeste stemmen automatisch burgemeester wordt, een systeem dat ook in Wallonië bestaat. Verschillende bronnen bevestigen dat die piste in de teksten staat. En ook over de symbolische 'sjerpenkwestie' zou er een compromis gevonden zijn. Burgemeesters zullen zelf kunnen kiezen of ze een tricolore sjerp dragen of toch liever een geel-zwarte versie.
Trui Engels
door Trui Engels

De ultieme eindsprint

Na een middag bilaterale gesprekken, is het wachten tot formateur Jambon en de toponderhandelaars van N-VA, CD&V en Open VLD vrijdagavond aan de ultieme eindsprint beginnen.

Het is afwachten of de partijen in de nacht van vrijdag op zaterdag een akkoord kunnen sluiten. Als dat lukt, wordt het akkoord morgen/zaterdag voorgesteld, kan Hilde Crevits zaterdag naar de trouw van haar zoon, kunnen de drie partijen zondag partijcongressen houden en kan Jambon maandag zijn regeerverklaring afleggen in het Vlaams Parlement.

Mislukt de landing, dan schuift alles op en moeten alternatieve scenario's uitgewerkt worden.

© Belga
Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Gewezen CD&V-Europarlementslid: 'Begrotingsriem lossen is niet eigen aan Vlaamse regering'

Tom Vandenkendelaere, tot voor kort Europees Parlementslid voor CD&V en op 26 mei goed voor meer dan 15.600 voorkeurstemmen, staat sceptisch tegenover het meer dan waarschijnlijke voornemen van de nieuwe Vlaamse regering om de begroting enkele jaren in het rood te laten gaan.

'Als de tekorten dienen voor een groot investeringspakket dat Vlaanderen de weg toont naar een groene en digitale toekomst, dan zouden tekorten verdedigbaar zijn', zegt hij aan Knack. 'Maar ik betwijfel of de Vlaamse regering aan die voorwaarde tegemoet zal komen.'

De West-Vlaming betreurt dat de invoering van 'symbolische maatregelen', zoals de zwart-gele burgemeesterssjerp, prominent aanwezig zijn, terwijl er 'met een zekere lichtzinnigheid' over een begrotingsevenwicht wordt gesproken.

'We spiegelden ons als Vlamingen vaak aan Nederland, waarmee we wegkeken van de Belgische, federale context, waarin tekorten meer voorkomen. Als we ons willen blijven spiegelen aan onze noorderburen, dan kunnen we zeker van hen leren op het vlak van begrotingsorthodoxie', zegt Vandenkendelaere. 'Ik droom niet van overschotten, maar een begroting op orde is wel iets eigen aan Vlaanderen.'

Het ex-Europarlementslid kijkt daarbij vooral in de richting van de N-VA. 'Het valt op dat ze jaar en dag gezegd hebben dat ze de goede huisvader willen zijn, maar nu hard inzetten op symbolen, terwijl ze de begrotingsdiscipline niet meer belangrijk lijken te vinden.'

© Knack
Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Open VLD en CD&V afzonderlijk naar Jambon

Vlaams formateur Jan Jambon (N-VA) heeft vrijdagmiddag zijn gesprekken voor de vorming van een regering hervat. Open VLD en CD&V worden afzonderlijk ontboden. De drie partijen hebben een voormiddag de tijd gehad om zich intern te beraden over de formatie.

Omstreeks 12.30 gingen Open VLD-voorzitter Gwendolyn Rutten en onderhandelaar Bart Somers als eerste binnen bij Jambon. Daarna is het de beurt aan CD&V.

Pas in de loop van de namiddag of de vooravond zitten alle partijen opnieuw samen.

Bij haar entree gaf Rutten kort commentaar bij de wenselijkheid van een begrotingsevenwicht. 'De cijfers moeten kloppen, maar het is ook de bedoeling dat we veel investeren in een Vlaanderen dat ambitieus kan zijn', zei ze.

Voor een eventueel akkoord wordt opnieuw gerekend op de nacht. Eerder afkloppen is, gezien de hoeveelheid dossiers die nog moeten worden doorworsteld, niet realistisch, valt te horen.

Hilde Crevits liet vrijdag alvast geen twijfel bestaan over haar persoonlijke deadline. 'Mijn zoon trouwt en ik zal daar bij zijn', zei ze aan Jambon's deur. De zoon van de minister treedt zaterdag in het huwelijk.

Eva Schram
door Eva Schram

Geen witte rook, vrijdag nieuwe landingspoging

Er komt nog geen witte rook uit de schouw van het Martelaarsplein. De onderhandelaars van N-VA, CD&V en Open VLD zijn in de nacht van donderdag op vrijdag zonder akkoord uit elkaar gegaan. Vrijdagmiddag hervatten de gesprekken en ondernemen de toponderhandelaars een nieuwe landingspoging.

Bij de start van de onderhandelingen, donderdagochtend om 9 uur, was er nog de hoop en ambitie om door te gaan tot de finish. Maar vrij snel doken er signalen op dat de gesprekken wat stroever en moeizamer verliepen dan verwacht. Hoewel verschillende onderhandelaars benadrukken dat er hard en in een 'goede en constructieve sfeer' is doorgewerkt, werd in de loop van donderdagavond duidelijk dat de landing zou uitgesteld worden.

Verschillende knopen zijn wel al doorgehakt, maar andere discussies, zoals bijvoorbeeld over de verstrengde inburgering en de klimaatambities verliepen naar verluidt een stuk moeilijker. Niks is bovendien helemaal zeker. Zo zou CD&V bijvoorbeeld het behoud van de provincies hebben binnengehaald, maar een onderhandelaar waarschuwt meteen: 'Er is maar een akkoord als er een akkoord is over alles. Op dit ogenblik is er over niets een akkoord'.

Een van de belangrijkste en moeilijkste knopen blijft de begroting.

Vrijdagmiddag pikken de onderhandelaars de draad opnieuw op en wordt een nieuwe poging gedaan om te landen. 'Er is stevig doorgewerkt in goede sfeer. Er zijn veel inhoudelijke knopen doorgehakt. Vrijdag wordt verder aan de begroting gewerkt', is in de entourage van formateur Jambon te horen.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Vlaams regeerakkoord lijkt niet voor vannacht

Het ziet er steeds meer naar uit dat een Vlaams regeerakkoord niet voor donderdagavond en wellicht ook niet voor de nacht van donderdag op vrijdag zal zijn.

De onderhandelaars begonnen om 9 uur met frisse moed en optimisme aan de laatste rechte lijn. Maar in de loop van de dag hebben verschillende onderhandelaars laten verstaan dat de gesprekken moeizaam en trager dan verwacht verlopen. 'Er ligt nog veel werk op de plank', is te horen. 'Het loopt nogal langzaam', zegt een onderhandelaar.

Sommige knopen zijn wel al doorgehakt, andere moeten nog door een flessenhals gehaald worden. Een van de belangrijkste knopen is de begroting. Hoeveel geld kan er gaan naar nieuwe investeringen en tegen wanneer moet de begroting in evenwicht zijn? Volgens De Tijd liggen er pistes op tafel om het begrotingsevenwicht uit te stellen tot 2024, een piste die N-VA'er Theo Francken eerder deze week al suggereerde. Maar volgens verschillende onderhandelaars is er daarover aan tafel 'nog niet gesproken'.

Of de onderhandelaars vanavond of vannacht de champagne kunnen bovenhalen, lijkt dus erg onzeker. 'We doen verder en zien hoever we geraken', klinkt het. Een landing in de nacht van donderdag op vrijdag 'wordt moeilijk', geeft een onderhandelaar toe.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Open brief toont ongerustheid bij welzijns- en gezondheidsorganisaties

Terwijl de nieuwe Vlaamse regering volop in de steigers staat, toont een reeks welzijns- en gezondheidsorganisaties, waaronder zorgkoepel Zorgnet-Icuro, de Vlaamse Ouderenraad en het Vlaams Partiëntenplatform, zich in een open brief bezorgd over het mogelijke beleid van die nieuwe regering. In die open brief, die Belga kon inkijken, roepen ze de overheid op te blijven investeren in kwalitatieve zorg en om de betrokken middenveldorganisaties uit de sector naar waarde te schatten en hen niet te beschouwen als de vijand.

In die open brief, met als titel 'Sociaal Vlaanderen is springlevend! Of net niet?', zeggen de organisaties dat Vlaanderen 'solidariteit in haar DNA draagt', maar dat de overheid die solidariteit moet ondersteunen. Zo is de solidariteit achter het verhaal van baby Pia bijvoorbeeld wel 'hartverwarmend', maar tegelijk mag 'kwaliteitsvolle en adequate zorg niet afhangen van spontane acties gebouwd op individuele solidariteit'.

De ondertekenaars roepen de overheid op om te blijven investeren in kwalitatieve zorg. De Vlaamse regering heeft de voorbije jaren extra geïnvesteerd in welzijn. Die investeringen mogen absoluut niet stilvallen, is de achterliggende boodschap. Zo moet de overheid verder investeren in 'kwaliteit en capaciteit van zorg, in het verder wegwerken van de wachtlijsten, in het goed opvangen van kinderen met een psychische kwetsbaarheid, het warm bijstaan van ouderen, in het respectvol omgaan met eenieder'.

Ook de bezorgdheid over de mogelijke toekomstplannen van de Vlaamse regering met het middenveld sijpelt door in de tekst. 'Wij willen bezig zijn met zorg waar de persoon met een zorg- en ondersteuningsnood en zijn omgeving centraal staan. Niet met gevechten over structuren en overleven, maar de strijd aangaan tegen (zorg)ongelijkheid en armoede. (...) Wij willen investeren in betere zorg, geen energie verspillen aan de strijd tegen afbouw', staat te lezen in de tekst.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Drie manieren waarop Jambon I zich wil onderscheiden van Bourgeois

De Vlaamse formatie lijkt klaar om te landen. De toponderhandelaars moeten nog enkele gevoelige haakjes wegwerken vooraleer de regering-Jambon uit de startblokken kan schieten. Iedereen mikt op een breuk met een verleden. 'De sterke figuren moeten in de regering.' Lees een analyse.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Zo wil de regering-Jambon zich onderscheiden van die van Bourgeois

De Vlaamse formatie lijkt klaar om te landen. De toponderhandelaars moeten nog enkele gevoelige haakjes wegwerken vooraleer de regering-Jambon uit de startblokken kan schieten. Iedereen mikt op een breuk met een verleden. 'De sterke figuren moeten in de regering.'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Tekort in sociale zekerheid loopt op tot 3,1 miljard euro

Het tekort in de sociale zekerheid loopt dit jaar nog veel hoger op dan aanvankelijk gedacht. In juni klonk het nog dat er een gat was van 1,4 miljard euro, maar nu blijkt het om 3,1 miljard te gaan. Dat blijkt uit cijfers die vrijdag besproken worden in het Beheerscomité van de Sociale Zekerheid, bericht het Belang van Limburg donderdag.

Uit het rapport blijkt dat het tekort in de sociale zekerheid op 3,055 miljard wordt geraamd. In 2020 loopt dat tekort op tot 3,5 miljard. Tegen het einde van de legislatuur, in 2024, zal dat bedrag - zoals eerder al berekend - nog verder aangroeien tot 6 miljard euro.

De oorzaak ligt vooral bij de groeiende uitgaven voor de vergrijzing, die zich laat voelen in een fors hogere factuur voor pensioenen en gezondheidszorg. Bovendien valt de voorspelde groei dit jaar terug van 1,3 naar 1,1 procent van het BBP.

In een open brief in De Standaard luidt de top van de vakbonden (ACLVB-voorzitter Mario Coppens, ACV-voorzitter Marc Leemans en algemeen secretaris van het ABVV Miranda Ulens) de alarmklok. Ze vragen dat in plaats van plaats van te besparen dringend wordt gekeken naar nieuwe inkomsten om de sociale zekerheid te financieren.

De bonden wijzen onder meer naar de vele statuten - zoals flexijobs - waarbij geen sociale zekerheidsbijdragen worden betaald. "Dat ondergraaft de inkomsten van de sociale zekerheid", vinden ze. Ze pleiten voor meer volwaardige jobs, met meer sociale bijdragen als gevolg. In het zelfde bedje ziek zijn de vele loonvoordelen die werkgevers aanbieden onder de vorm van cafetariaplannen, wat ook leidt tot minder bijdragen.

ACV, ABVV en ACLVB willen dat iedereen bijdraagt aan de sociale zekerheid. Nu gebeurt dat alleen op basis van de inkomens uit arbeid. Ook de inkomens uit kapitaal moeten mee de sociale zekerheid financieren, argumenteren ze. De regering moet bovendien meer investeren in een strijd tegen loon- en bijdragefraude.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Onderhandelaars mikken op lange donderdagnacht

De onderhandelaars voor een Vlaamse regering mikken voor hun landing op een lange nacht van donderdag op vrijdag. Dat is woensdag te horen bij zowel N-VA, CD&V als Open VLD in de marge van de commissiezitting in het Vlaams Parlement. 'Maar eerst moet er natuurlijk nog een crisette komen', zegt een van hen. De partijen hebben alledrie zalen in optie om komend weekend congressen te organiseren. Dat schrijft Belga.

Woensdag ligt de onderhandeling stil, omdat er te veel ministers worden verwacht in de ad hoc-commissie van het parlement. Woensdagavond is er bij meerdere partijen wel intern overleg over de formatie. Donderdag om 9 uur gaat de discussie opnieuw van start en verschillende onderhandelaars hebben de ambitie om hun bed niet op te zoeken voor er wordt afgeklopt.

Zonder slag of stoot zal dat niet gebeuren. 'Het zal nog wel ergens op moeten clashen', zegt een Open VLD'er. Hijzelf gokt op een discussie rond klimaat en energie. In dat domein is van bij het begin de vraag of het Klimaatplan van de vorige regering het uitgangspunt moet vormen, of de ambitieuzere klimaatresolutie van het parlement.

Een N-VA'er denkt dan weer dat het op een ideologisch thema zal botsen, zoals inburgering. Voor het wegwerken van de wachtlijsten in de gehandicaptenzorg zou de 'vork' al vastliggen. Als de onderhandelaars er tijdig uit raken, kunnen er in het weekend congressen worden georganiseerd.

Bij N-VA moet de uitnodiging daarvoor minstens 48 uur op voorhand vertrekken. Om zondag congres te kunnen houden, zou er dus ten laatste vrijdag moeten worden geland.

Na het partijcongres trekt de top van de drie partijen zich terug om te beslissen over de ministerposten. N-VA mag er vijf verdelen, de beide andere partijen twee. CD&V krijgt daarbovenop wellicht de positie van parlementsvoorzitter. Bij de christendemocraten valt te horen dat Joke Schauvliege daarvoor kandidaat is, maar ook huidig minister Koen Van den Heuvel wordt genoemd. 'Ik laat nog niet in mijn kaarten kijken', reageert Van den Heuvel. 'Maar in de voetsporen van Jan Peumans mogen treden, is voor iedereen een mooie uitdaging.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Regering met allicht vijf N-VA-ministers, twee CD&V-ministers en twee Open VLD-ministers

'Ik denk niet dat het aantal ministers in de Vlaamse regering een groot probleem is. Wettelijk gezien mogen er elf ministers zijn, maar ga er van uit dat het er negen zullen zijn.' Dat zegt Open VLD-kopstuk Bart Tommelein woensdag aan Belga in de marge van de commissiezitting in het Vlaams Parlement. Ook bij andere partijen valt te horen dat de 5-2-2-verdeling tamelijk vast ligt.

De uittredende Vlaamse regering bestond uit een minister-president en acht vakministers: drie voor N-VA, drie voor CD&V en twee voor Open VLD. In de nieuwe regering moet naar alle waarschijnlijkheid plaats worden gemaakt voor vier ministers van N-VA, naast de minister-president. De namen die daarvoor in de wandelgangen circuleren zijn Jan Jambon, Ben Weyts, Liesbeth Homans en Zuhal Demir. Als N-VA de Brusselse minister moet leveren, maakt Cieltje Van Achter een grote kans. Indien niet, komt Matthias Diependaele in beeld.

CD&V zou tevreden zijn met twee ministers en de parlementsvoorzitter, valt woensdag te horen. 'De verkiezingsuitslag moet nu eenmaal worden gerespecteerd', zegt een CD&V'er. De christendemocraten hebben deze keer slechts drie parlementszetels meer dan Open VLD.

Bij CD&V doen de namen van Hilde Crevits en Wouter Beke de ronde, al zien sommige CD&V'ers liever een nieuw of jonger gezicht. Voor de functie van voorzitter zouden Joke Schauvliege en Koen Van den Heuvel zich warm lopen.

Open VLD kan zich vinden in twee ministerposten, maar dat moeten dan wel twee stevige portefeuilles zijn, zegt een onderhandelaar. De liberalen zouden graag opnieuw Financiën en Begroting binnenhalen. Mogelijk krijgt Open Vld daarnaast ook Onderwijs. Bart Somers en Gwendolyn Rutten worden het vaakst genoemd als minister.

Voor het departement Welzijn, naast Onderwijs de grote slokop in de budgetten, is er deze keer minder animo. Om de wachtlijsten in de gehandicaptenzorg weg te werken, is 1,6 miljard euro nodig, en dat bedrag kan onmogelijk volledig worden gevonden. De nieuwe minister van Welzijn zal dus geen makkelijke boodschap te brengen hebben, merken verschillende parlementsleden op

Trui Engels
door Trui Engels

Magnette loopt niet warm voor 'opening' Francken

PS-kopstuk Paul Magnette lijkt niet onder de indruk van de verklaringen van N-VA-kopstuk Theo Francken over de basis van mogelijke gesprekken met de PS voor de vorming van een federale regering. Francken liet verstaan dat er in ruil voor strengere migratieregels gepraat kan worden over sociale toegevingen, zoals een hoger pensioen.

'De N-VA is al afgekomen met het Australische model (voor migratiebeleid, nvdr). Vandaag spreken ze van het Deense model. Maar wij zijn de Deense socialisten niet, wij zijn de socialisten van Wallonië en Brussel. Ik ga geen buitenlands model toepassen in België. Migratie is in elk land een complex onderwerp. Het beste wat we kunnen doen, is er niet de hele tijd over praten en de problemen op een pragmatische manier aanpakken', zei PS-kopstuk Paul Magnette dinsdag.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Regeringsvorming hangt als schaduw over opening parlementair jaar

Het is een primeur in het Vlaams Parlement, de opening van het parlementaire jaar zonder Septemberverklaring van de regering. De lopende Vlaamse regeringsonderhandelingen hingen maandag toch wat als een schaduw over de Koepelzaal van het Vlaamse halfrond. Wilfried Vandaele (N-VA) werd tijdens de openingszitting herbevestigd als parlementsvoorzitter.

Het Vlaams Parlement opent dus zonder traditionele Septemberverklaring of Vlaamse 'State of the Union'. De Vlaamse regeringsonderhandelaars van N-VA, CD&V en Open Vld zijn nog niet klaar. Volgens de laatste berichten wordt de landing eerder in de tweede helft van de week verwacht. Het ontbreken van de Septemberverklaring maakte de openingzitting meteen een stuk korter.

Net als enkele maanden geleden mocht Filip Dewinter (Vlaams Belang) als lid met de hoogste anciënniteit de vergadering openen vanop de voorzitersstoel. Nadien moest Dewinter opnieuw plaats maken voor Wilfried Vandaele (N-VA) die samen met het Bureau, zeg maar het dagelijks bestuur van het parlement, werd herverkozen. Of Vandaele de komende vijf jaar op die plek mag blijven zitten, zal afhangen van de regeringsvorming. De post van parlementsvoorzitter zit traditioneel mee in de verdeling van de ministerposten.

In zijn openingstoespraak verwees Vandaele onder meer op het grote aantal nieuwe gezichten en het recordaantal vrouwen in het Vlaams Parlement. Bijna de helft van de leden is nieuw en eveneens bijna de helft van de leden is vrouwelijk. Vandaele vindt ook dat het parlement moet nadenken over zijn rol in de veranderende samenleving. 'Enerzijds wordt onze samenleving steeds ingewikkelder, anderzijds vragen de media en nog meer de sociale media, dat we snedig en kort - vaak eigenlijk te kort - onze boodschappen formuleren', aldus Vandaele. Om in te spelen op die uitdaging buigt een werkgroep zich over de werking van het parlement.

Na de toespraak van Vandaele deed Groen-fractieleider Björn Rzoska nog een poging om de ontslagnemende regering een verklaring te laten afleggen. Volgens Rzoska zou die ontslagnemende regering in afwachting van de nieuwe regering best een verklaring afleggen, met name over de uitdagingen op het vlak van klimaat, alsook op sociaal en budgettair vlak. Maar de oproep van Rzoska viel wat op een koude steen. Parlementsvoorzitter Vandaele verwees naar de afspraak dat de parlementsleden woensdag in een ad hoc-commissie vragen kunnen stellen over lopende dossiers. N-VA-fractieleider Matthias Diependaele vond dat Rzoska 'een showke' probeerde op te voeren. 'Er wordt hard gewerkt. We gaan u niet lang op uw honger laten zitten', aldus Diependaele.

Trui Engels
door Trui Engels

Francken: 'Doel is begrotingsevenwicht tegen einde legislatuur'

Afgelopen weekend hadden de Vlaamse onderhandelaars het een eerste keer over de begroting. Onderhandelaar voor N-VA , Theo Francken, wil daar niet over uitweiden, maar liet op Radio 1 wel ontsnappen dat 'een evenwicht tegen het einde van de legislatuur het doel is'. Francken zei niet hoe de verschillende beleidskeuzes en de bijbehorende budgettaire inspanningen 'in elkaar gepuzzeld' gaan worden. Hij vermeldde wel de mobiliteitswerken in Antwerpen en de heraanleg van de ring rond Brussel. 'Je moet al die zaken in balans krijgen', klonk het.

Wat betreft de federale formatie pleit Francken voor een 'stevige intellectuele oefening met de PS'. 'Als dat lukt en we kunnen landen, is dat goed. Maar als dat niet lukt, dan moeten we de kiezer in de ogen kunnen kijken en kunnen tonen dat we hard hebben gewerkt om het te proberen.'

Arthur Debruyne
door Arthur Debruyne

Vlaams Parlement opent zonder Septemberverklaring

Het Vlaams Parlement wordt maandag geopend zonder de traditionele Septemberverklaring van de minister-president. Voorzitter Wilfried Vandaele (N-VA) houdt wel een openingstoespraak.

Volgens de Vlaamse decreten wordt het parlement geopend op de vierde maandag van september. Traditioneel gebeurt dat met een toespraak van de minister-president, maar dat is niet decretaal verankerd.

Wilfried Vandaele spreekt de leden wel toe en er wordt een Bureau verkozen. Dat is het dagelijkse bestuur van het parlement, dat bestaat uit de voorzitter, de ondervoorzitters en de secretarissen.

De onderhandelaars voor een Vlaamse regering hadden het zaterdag en zondag een eerste keer over de begroting. Dat heeft voorlopig nog niet tot een akkoord geleid. Volgens verschillende aanwezigen zijn daarvoor nog "meerdere dagen" nodig.

Maandag zitten de onderhandelaars opnieuw samen op het Martelaarsplein.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Begrotingsgesprek begint pas in het weekend

De Vlaamse onderhandelaars beginnen wellicht pas in het weekend aan de begrotingsgesprekken. Ze moeten dan beslissen of en hoe het tekort van 500 tot 600 miljoen euro wordt dichtgereden en waar er geld wordt gevonden voor nieuw beleid.

Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open Vld) was donderdag de eerste partijtopper die zei dat er maandag geen Septemberverklaring komt in het Vlaams Parlement. Ook bij andere onderhandelaars valt te horen dat die datum nu echt wel van de baan is.

Woensdag vergaderden de werkgroepen Onderwijs en Inburgering en was er geen bijeenkomst van de centrale werkgroep. Donderdag kwam die er wel, maar over de budgetten wordt nog steeds niet gesproken. De centrale groep zit omstreeks 19 uur nog samen rond het thema Onderwijs. Vrijdag behandelen de hoofdonderhandelaars het onderwerp Inburgering en Integratie.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Begrotingsgesprek begint pas in het weekend

De Vlaamse onderhandelaars beginnen wellicht pas in het weekend aan de begrotingsgesprekken. Ze moeten dan beslissen of en hoe het tekort van 500 tot 600 miljoen euro wordt dichtgereden en waar er geld wordt gevonden voor nieuw beleid.

Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open Vld) was donderdag de eerste partijtopper die zei dat er maandag geen Septemberverklaring komt in het Vlaams Parlement. Ook bij andere onderhandelaars valt te horen dat die datum nu echt wel van de baan is.

Woensdag vergaderden de werkgroepen Onderwijs en Inburgering en was er geen bijeenkomst van de centrale werkgroep. Donderdag kwam die er wel, maar over de budgetten wordt nog steeds niet gesproken. De centrale groep zit omstreeks 19 uur nog samen rond het thema Onderwijs. Vrijdag behandelen de hoofdonderhandelaars het onderwerp Inburgering en Integratie.

Jan Herregods
door Jan Herregods

N-VA wil inburgeringsattest in land van herkomst opleggen bij gezinshereniging

Als het van N-VA afhangt, moet wie in het kader van gezinshereniging naar ons land wil komen, al in zijn herkomstland een inburgeringsattest halen, met een minimale kennis van de belangrijkste rechten en plichten, normen en waarden en organisatie van onze samenleving. Ook een minimale talenkennis van de regio waar het gezinslid ingeschreven staat, hoort daarbij. Dat blijkt uit een wetsvoorstel dat Yoleen Van Camp en Theo Francken donderdag hebben ingediend.

De wet op de gezinshereniging werd in 2011 stevig aangescherpt, met de invoering van inkomens- en huisvestingsvoorwaarden. Gezinshereniging blijft evenwel een van de belangrijkste migratiekanalen en het grootste kanaal van passieve migratie waarlangs migranten zich in dit land vestigen. "Dit land kent een zeer hoge passieve migratie, tegenover actieve migratie. Het evenwicht is zoek", vinden Van Camp en Francken.

Daarom stellen ze voor de voorwaarden voor gezinshereniging opnieuw te verstrengen. Eerder was er al een voorstel voor hogere inkomensvereisten. Nu wil het duo dat, net zoals in Nederland en Duitsland gebeurt, wie naar hier komt in het kader van gezinshereniging, eerst onze taal en waarden en normen moet aanleren in het land van herkomst. Een attest van inburgering en taalkennis worden vereisten voor de gezinshereniging. "Dit zal er ook voor zorgen dat de integratie in de maatschappij in dit land bij aankomst versnelt, wat in het belang is van onze ganse samenleving maar zeker ook van de migrant", aldus Van Camp.

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Een state of the union kan je enkel doen als je een regering hebt'

"Een state of the union kan je enkel doen als je een regering hebt. Vraagt u aan mijn collega van het Vlaams Parlement of er nu volgende week maandag een Septemberverklaring zal zijn van de nieuwe regering: neen." Dat zei Kamervoorzitter Patrick Dewael (Open Vld) donderdag bij Villa Politica op Eén.

Federaal minister Maggie De Block (Open Vld) voegde er later haar eigen voorspelling aan toe: "Mijn prognose is vóór het volgende weekend. Nog een tiental dagen zullen ze wel nodig hebben."

"Volgende maandag hebt u geen Septemberverklaring van de nieuwe Vlaamse regering, daar ben ik wel quasi zeker van", vervolgde Dewael. "Maar als het van mij afhangt: liefst zo snel mogelijk. En ik maak dezelfde redenering ook voor het federale niveau. Het is niet goed dat die onderhandelingen nog altijd niet van start zijn gegaan. Men heeft blijkbaar gekozen om eerst in de regio's een regering te vormen. Het is bijna een beetje een confederale opbouw naar een federale regering."

Dewael vindt dat N-VA en PS de kern moeten uitmaken van die nieuwe federale regering. "Er moet een ernstige en volgehouden poging worden ondernomen om N-VA en PS en een aantal andere partijen te laten onderhandelen, en niet zomaar een schijnoefening. Ik denk dat de geesten nu toch wat gerijpt zijn. Ik hoop dat, eens de Vlaamse regering van start gaat, dat je ook volop volwaardige onderhandelingen krijgt op het federale niveau."

Bart Vereecke
door Bart Vereecke

'Sentiment bij ratingbureaus en markten over België kan snel veranderen'

De financiële markten en de ratingbureaus zijn vandaag niet bezig met de politieke situatie in België. Maar als er tegen eind dit jaar geen uitzicht is op een federale regering, zou de zenuwachtigheid op de markten wel eens kunnen toenemen. Daar heeft een expert overheidsfinanciën van de Nationale Bank voor gewaarschuwd.

Het uitblijven van een federale regering zorgt vandaag niet voor extra vragen van kredietbeoordelaars of beleggers, zegt Luc Van Meensel, hoofd van de groep overheidsfinanciën bij de Nationale Bank. "Maar de ervaring uit 2011 leert dat de perceptie snel kan veranderen", aldus Van Meensel.

In 2011 begon de spread - het renteverschil met Duitsland - op te lopen toen financiële markten zich na 500 dagen zorgen begonnen te maken omdat een nieuwe regering maar niet rond raakte. Van Meensen waarschuwt dan ook: "Het is niet uitgesloten dat de financiële markten zenuwachtig worden indien er eind dit jaar geen uitzicht is op een federale regering. Het sentiment op de markten kan snel veranderen".

Ongerustheid op de markten kan het voor ons land duurder maken om zich te financieren. Ook Jean Deboutte, directeur bij het Agentschap van de Schuld, bevestigt dat de markten vandaag niet wakker liggen van wat in België gebeurt. "In onze contacten komt de politieke situatie van België niet meer ter sprake dan anders. In veel landen zijn er politieke problemen. België valt vandaag niet direct op."

Maar dat betekent niet dat België op beide oren mag slapen. "De markten zijn onvoorspelbaar. Het kan snel veranderen." Van Meensel en Deboutte deden hun uitspraken tijdens een debat over de staatsschuld, georganiseerd door het Belgisch Instituut voor de Openbare Financiën.

Trui Engels
door Trui Engels

Egbert Lachaert: 'Paars-geel is enig werkbare constellatie'

Een paars-gele regering is 'de enig werkbare constellatie'. 'Alle andere pistes lijken me niet levensvatbaar'. Dat heeft Open VLD-Kamerfractieleider Egbert Lachaert dinsdag gezegd in het Radio 1-programma De Ochtend.

Lachaert beseft dat paars-geel 'niet evident' is en dat 'iemand water in de wijn zal moeten doen'. Ook aan de kant van de PS zal men volgens Lachaert 'openheid aan de dag moeten leggen'. 'Men moet ook respect hebben voor wat de uitslag van de verkiezingen in Vlaanderen is', aldus Lachaert.

Volgens Lachaert zijn alle andere pistes, ook de veelbesproken paars-groene piste zonder N-VA, 'niet levensvatbaar'. Vorige week circuleerde ook een piste waarbij Open VLD zou gedumpt worden. 'Wij worden daar niet zenuwachtig over, maar het gespin moet stoppen. Laat de informateurs hun werk doen.'

Eva Schram
door Eva Schram

Behoud van kernenergie op Vlaamse onderhandelingstafel

N-VA wil dat de Vlaamse regering bij de federale regering aandringt op het behoud van kernenergie, schrijven De Standaard en Het Nieuwsblad dinsdag. Een heikel punt, want Open VLD en CD&V blijven wel achter de kernuitstap staan.

Kernenergie is een federale bevoegdheid, maar het thema duikt toch op in de Vlaamse regeringsonderhandelingen. N-VA heeft volgens de kranten een tekst op tafel gelegd waarin staat dat de Vlaamse regering er bij de federale overheid op zal aandringen kernenergie te behouden. Die federale overheid moet 'bij de bevoorradingszekerheid de impact op de energiefactuur voor burgers en ondernemingen zo minimaal houden en tegelijk de impact op de CO2-uitstoot niet verhogen, onder andere met kernenergie', luidt het.

Over de tekst, die de kernuitstap dus terugschroeft, is er volgens de kranten nog geen akkoord. Ook vanuit werkgeverskringen is er bezorgdheid over de gebrekkige ambitie voor hernieuwbare energie. Werkgeversorganisaties Agoria, de federatie van elektriciteitsproducenten Febeg en de sector van de hernieuwbare energie ODE hebben daarom een vertrouwelijke brief geschreven aan de onderhandelaars om hoger te mikken en belastingen te verschuiven van elektriciteit naar fossiele brandstoffen.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Elio Di Rupo stopt als PS-voorzitter, voorzittersverkiezingen in oktober

Elio Di Rupo is geen kandidaat om zichzelf op te volgens als PS-voorzitter.

Ten laatste eind oktober worden bij de PS verkiezingen gehouden om een nieuwe voorzitter aan te duiden.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Crucke (MR): 'Geen gesprekken over confederalisme of splitsing van het land'

Waals minister Jean-Luc Crucke (MR) sluit communautaire gesprekken niet uit, maar die kunnen niet gaan over het confederalisme of de splitsing van het land. Dat verklaarde hij zondag in De Zevende Dag (Eén).

Jean-Claude Marcourt (PS) in zijn speech voor de Waalse feesten gezegd dat politici oplossingen moeten vinden voor de uiteenlopende realiteiten in Vlaanderen en Wallonië, maar over een staatshervorming wilde hij niet weten. N-VA'er Sander Loones reageerde positief uit de uitspraken van de Franstalige politici

Crucke, bevoegd voor onder meer Begroting en Financiën, erkende dat de Belgische instellingen vandaag niet werken. Of de MR dan ook breid is met de Vlaamse partijen over een nieuwe staatshervorming te praten? "De deuren moeten altijd blijven openstaan om de beste oplossing voor België te vinden. De deuren zijn nooit toe", zei hij.

De MR-minister vindt het "al iets" dat de twee grootste partijen, PS en N-VA, met elkaar praten, "maar ze moeten ook aanvaarden dat ze oplossingen moeten vinden die het algemeen belang dienen en niet enkel de belangen van de eigen partij". De communautaire gesprekken zijn voor hem alvast niet de prioriteit: "We moeten eerst een regering hebben die de begroting en de sociale problemen aanpakt."

De voorbije weken werd gesuggereerd dat Open Vld wel eens uit de boot zou kunnen vallen op federaal niveau - aan Vlaamse kant zijn slechts drie van de vier (N-VA, CD&V, Open Vld en sp.a) die op de rondetafels uitgenodigd werden mathematisch nodig -, maar volgens Crucke is dat "niet onze keuze". De MR gaat er volgens hem alles aan doen dat dit niet zal gebeuren, verzekerde hij.

Jean-Luc Crucke staat ook achter de idee dat Sophie Wilmès Charles Michel zou opvolgen aan het hoofd van de federale regering als hij naar de Europese Raad vertrekt: "Het zou goed zijn dat een vrouw premier wordt, ook al is dat maar ad interim".

N-VA'er Sander Loones reageerde bij VRT positief op de uitspraken van Marcourt en Crucke. "Het valt toch op dat men in Wallonië dezelfde analyse begint te maken. Men wil vooruit en men ziet ook dat als men eigen problemen wil aanpakken men dat met eigen oplossingen moet doen." Loones ziet de uitspraken binnen de PS en MR als "een volgende stap om richting dat communautaire debat te gaan".

Jan Herregods
door Jan Herregods

Co-voorzitter Ecolo verzet zich tegen kilometerheffing in Wallonië

Jean-Marc Nollet, co-voorzitter van Ecolo, wil geen kilometerheffing in Wallonië. Dat zegt hij in L'Echo. In Brussel zijn de ecologisten er wel voorstander van, maar volgens Nollet moet in Wallonië "anders gedacht worden".

Het is volgens Nollet nodig om in Wallonië voldoende mogelijkheden voor te stellen zodat mensen hun auto vaker laten staan. "Het is geen kwestie van 100 mensen die de auto opgeven, maar van 100.000 mensen die hem veel minder gebruiken", zegt hij. Nollet roept ook op tot overleg met Vlaanderen.

Trui Engels
door Trui Engels

Magnette en Marcourt PS-onderhandelaars voor federale niveau, Di Rupo blijft beschikbaar

'Paul Magnette en Jean-Claude Marcourt vormen de basistandem van de PS voor de discussies op federaal niveau. Maar tijdens een overgangsfase, waarover het bureau zal praten, blijf ik beschikbaar', zei de nieuwe Waalse minister-president Elio Di Rupo in de marge van zijn regeerverklaring in het Waals Parlement.

'We gaan intern bespreken hoe we dat exact gaan organiseren', zei Di Rupo. 'Maar Magnette en Marcourt vormen de basistandem'.

Marcourt werd donderdagnacht bij de invulling van de nieuwe PS-ministerposten aangeduid als PS-onderhandelaar voor het federale niveau. De sterke man van de PS in Luik liet vrijdagochtend tijdens een interview met de VRT verstaan dat een akkoord met de N-VA niet evident is, maar dat die mogelijkheid niet uit te sluiten valt.

Di Rupo herhaalde eerder deze week dat de PS geen onderhandelingen uitsluit met de N-VA, al willen de Franstalige socialisten niet over het confederalisme praten en willen ze niet dienen als 'depanneurs' van een Zweedse coalitie (N-VA, MR, Open VLD en CD&V).

Later stelden PS-bronnen dat ze niet met N-VA én Open VLD in een regering willen. Sommigen zien hierin een maneuver om de Open VLD onder druk te zetten om een regering zonder N-VA te overwegen

Trui Engels
door Trui Engels

Di Rupo: 'Ik zeg aan de oppositie: kom maar binnen zonder kloppen!'

Elio Di Rupo roept de oppositiepartijen in het Waals Parlement op om zich constructief op te stellen. 'De noden van Wallonië zijn zo groot dat het spijtig zou zijn ons dat we onze tijd zouden verdoen met elkaar uit te schelden en ons te verliezen in politieke ruzies', zei Di Rupo vrijdag bij zijn regeerverklaring in het Waals Parlement.

'Ik zeg aan de oppositie: kom maar binnen zonder kloppen! Wij staan open voor constructieve discussies', zei Di Rupo.

Het nieuwe regeerakkoord dat PS, MR en Ecolo sloten, bevat onder meer 4 miljard euro investeringen, een optrekking van de werkgelegenheidsgraad van 63,7 naar 68,7 procent en het verminderen van de uitstoot van broeikasgassen met 55 procent tegen 2030. 'We hebben een resultaatsverbintenis', zei Di Rupo, die wil dat zijn ploeg snel met concrete plannen en maatregelen komt om de duurzame transformatie die de nieuwe regering in Wallonië wil doorvoeren effectief te realiseren. 'Voor Wallonië is niets onmogelijk. Wallonië heeft troeven die we gaan uitspelen en enkele zwakke punten die we zullen corrigeren. Maar het zal niet gemakkelijk zijn. We zullen moeten werken, werken en nog eens werken', zei Di Rupo.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Marcourt: 'Contact tussen PS en N-VA was hoffelijk'

De nieuwe federale onderhandelaar voor de PS Jean-Claude Marcourt ziet een akkoord met de N-VA als een mogelijkheid, zo verklaarde hij voor de camera's van de openbare omroep.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Jean-Claude Marcourt nieuwe voorzitter van Waals parlement

De ministers van de nieuwe Waalse regering hebben vrijdagvoormiddag de eed afgelegd in het Waals parlement in Namen. Jean-Claude Marcourt (PS) is aangeduid als nieuwe parlementsvoorzitter. Hij zal die functie combineren met zijn rol als PS-onderhandelaar op federaal niveau.

"Het leven zit vol verrassingen. Ik moet zeggen dat ik niet verwacht had dat ik me in deze situatie zou bevinden", zei Marcourt. Hij voegde er meteen aan toe dat hij zal "vechten voor de democratie, het parlement en een regio waar mannen en vrouwen 's ochtends opstaan om de kost te verdienen".

"De bevolking koestert verwachtingen, met name op sociaal vlak en op het vlak van klimaat. Wij hebben als parlement de verantwoordelijkheid om die verwachtingen om te zetten in concrete maatregelen", aldus Marcourt.

Na die korte openingstoespraak, konden de ministers van de nieuwe Waalse regering, bestaande uit PS, MR en Ecolo, de eed afleggen. PS-voorzitter Elio Di Rupo mocht de spits afbijten. Hij wordt voor de derde keer minister-president van Wallonië. Naast Di Rupo legde Christie Morreale de eed af als viceminister-president en minister van Werk, Sociale Actie, Gezondheid, en Gelijke Kansen. Pierre-Yves Dermagne, voormalig PS-fractieleider in het Waals parlement, wordt bevoegd voor Lokale Besturen en Huisvesting.

Bij de MR wordt uittredend minister-president Willy Borsus viceminister-president en minister van Economie, Buitenlandse Handel, Onderzoek en Innovatie, Ruimtelijke Ordening en Landbouw.

Partijgenoot Jean-Luc Crucke blijft minister van Financiën en Begroting, bevoegd voor regionale luchthavens en sportinfrastructuur. Valérie De Bue wordt minister van Ambtenarenzaken, Administratieve Vereenvoudiging, Kinderbijslag, Toerisme, Erfgoed en Verkeersveiligheid.

Bij Ecolo wordt Céline Tellier, topvrouw van de milieukoepel Inter-Environnement Wallonie (IWE), minister voor Leefmilieu, Natuur, Dierenwelzijn en Rurale Renovatie. Philippe Henry van zijn kant wordt minister van Klimaat en krijgt ook de bevoegdheden Mobiliteit, Infrastructuur en Energie.

Na de eedaflegging in Namen trekt minister-president Elio Di Rupo naar Brussel waar hij de eed zal afleggen in handen van de koning. Nadien keert hij terug naar Namen, waar vanmiddag de regeerverklaring wordt voorgesteld aan de volksvertegenwoordigers.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Elio Di Rupo onderhandelt (allicht) niet langer mee op federaal niveau

De PS heeft haar ministers voor de Waalse regering en de regering van de Franse Gemeenschap al bekend gemaakt. Elio Di Rupo gaat de Waalse regering voor de derde keer leiden. Het ziet er naar uit dat hij niet langer mee zal onderhandelen op federaal niveau. Bekijk een overzicht van wie waarvoor bevoegd wordt.

Eva Schram
door Eva Schram

Philippe Henry (Ecolo) wordt klimaatminister in Waalse regering

Voor de tweede keer mag Philippe Henry zich Waals minister noemen. Hij wordt klimaatminister, maar krijgt er met de bevoegdheden mobiliteit, energie en infrastructuur serieuze hefbomen bij om een doorgedreven klimaatbeleid te voeren.

Henry werd geboren in Charleroi, maar studeerde in Luik voor burgerlijk ingenieur. In zijn studentenjaren, in de jaren 90, was hij studentenleider.

In 1997 sluit hij zich aan bij Ecolo. Twee jaar later wordt hij verkozen in het Waals Parlement. In 2007 wordt hij verkozen in de federale Kamer, waar hij vooral rond energie en mobiliteit werkt.

In 2009 wordt hij minister van Ruimtelijke Ordening, Leefmilieu en Mobiliteit in de Waalse olijfboomregering van Rudy Demotte. Vijf jaar later belandt zijn partij in de oppositie.

Eva Schram
door Eva Schram

Crucke blijft op post als cijferman van de Waalse regering

Jean-Luc Crucke (MR) blijft in de nieuwe Waalse regering minister van Financiën en Begroting en bevoegd voor regionale luchthavens. De bevoegdheid energie ruilt hij in voor die over sportinfrastructuur.

Crucke (57) is geboren in Ronse, op de taalgrens, en is perfect tweetalig. Hij is ondervoorzitter van de MR en profileert zich als iemand die economie en ecologie wil verzoenen.

Tijdens zijn studies rechten aan de universiteit van Luik kwam Crucke in contact met Jean Gol, één van toonaangevende historische figuren bij de Franstalige liberalen. Crucke wordt actief bij de jongerenafdeling van de PRL, waarvan hij in 1990 ook voorzitter wordt.

Twee jaar voordien (1988) was Crucke al verkozen in de gemeenteraad van Frasnes-lez-Avaing (Henegouwen). Daar wordt hij in 1997 ook burgemeester. In 2004 komt hij voor het eerst in de Kamer en later dat jaar in het Waals Parlement en het parlement van de Franse Gemeenschap.

Als energiek spreker ontpopt Crucke zich tussen 2009 en 2014 als één van de meest opvallende criticasters van de toenmalige Waalse regenboogcoalitie (PS, CDH, Ecolo). Na de verkiezingen van 2014 wordt hij al snel beschouwd als één van de kanshebbers op een ministerpost in de federale regering van Charles Michel. Hij moet echter nog drie jaar wachten tot de zomer van 2017, wanneer het cdH de Waalse regering opblaast en de PS inruilt voor de MR. Crucke wordt dan Waals minister van Financiën, Begroting, Energie en Luchthavens in de Waalse regering onder leiding van zijn partijgenoot Willy Borsus.

© Belga
Eva Schram
door Eva Schram

Pierre-Yves Jeholet (MR) wordt minister-president Franse Gemeenschap

MR-politicus Pierre-Yves Jeholet wordt de nieuwe minister-president van de Franse Gemeenschap. Jeholet was de voorbije twee jaar minister in de Waalse regering. Ook de voor het grote publiek onbekende Valérie Glatigny wordt minister voor de Franse Gemeenschap.

In de Waalse regering houdt de MR vast aan zijn huidige ministers. Willy Borsus, nu minister-president, zal na de eedsaflegging vrijdag viceminister-president worden in de nieuwe paarsgroene Waalse regering-Di Rupo. Borsus krijgt economie, buitenlandse handel, ruimtelijke ordening en landbouw als bevoegdheden.

Jean-Luc Crucke blijft minister van Financiën en Begroting, bevoegd voor regionale luchthavens en sportinfrastructuur. Valérie De Bue wordt minister van Ambtenarenzaken, Administratieve Vereenvoudiging, Kinderbijslag, Toerisme, Erfgoed en Verkeersveiligheid.

Bij de Franse Gemeenschap wordt minister-president Jeholet bevoegd voor intra-Belgische relaties, internationale en Europese relaties en ontwikkelingssamenwerking.

Nobele onbekende is Valérie Glatigny, een raadgeefster bij de voorzitter van het Europees Parlement die bij de jongste verkiezingen eerste opvolger was op de Europese lijst van de MR. Zij wordt nu minister van Hoger Onderwijs en wordt onder meer ook bevoegd voor wetenschappelijk onderzoek, jeugd en sport.

Vraag blijft wie de voorzitter van de MR wordt na het vertrek van Charles Michel. Volgens de partij hebben alle aangeduide ministers al aangegeven dat ze geen kandidaat zullen zijn voor het voorzitterschap.

Eva Schram
door Eva Schram

Ecolo krijgt minister voor klimaat, mobiliteit en energie

Binnen de nieuwe Waalse regering mag Ecolo een minister voor klimaat aanduiden, die meteen ook bevoegd is voor mobiliteit, infrastructuur en energie. Die eer is weggelegd voor oudgediende Philippe Henry. Céline Tellier, secretaris-generaal van de milieukoepel Inter-Environnement Wallonie (IEW), wordt minister van Leefmilieu en Dierenwelzijn.

Philippe Henry was al eens Waals minister. In de tweede regering van Rudy Demotte (2009-2014) was hij minister van Ruimtelijke Ordening, Mobiliteit en Milieu.

Ecolo stuurt ook iemand van de milieubeweging naar de regering. Tijdens de gesprekken rond de vorming van een Waalse regering drong Ecolo er op aan om te luisteren naar het maatschappelijke middenveld. Céline Tellier, de topvrouw van milieuorganisatie IEW, wordt nu minister van Leefmilieu, Natuur, Dierenwelzijn en Rurale Renovatie.

De groenen mogen ook een minister naar de Franse Gemeenschapsregering afvaardigen. Dat wordt Bénédicte Linard, zij wordt bevoegd voor cultuur, media, kinderopvang, gezondheid en vrouwenrechten.

Eva Schram
door Eva Schram

Elio Di Rupo wordt Waals minister-president

PS-voorzitter Elio Di Rupo wordt Waals minister-president. Dat laat de partij donderdagavond weten. Het ziet er naar uit dat hij niet langer mee zal onderhandelen op federaal niveau.

In de Waalse regering krijgt de PS naast Di Rupo nog twee ministers. Christie Morreale wordt bevoegd voor Werk, Sociale Actie en Gelijke Kansen. Pierre-Yves Dermagne wordt minister van Lokale Besturen en Huisvesting.

In de Franse Gemeenschap mag de PS de minister van leerplichtonderwijs leveren. Dat wordt de Brusselse Caroline Désir, die sinds de verkiezingen in de Kamer zetelt. Frédéric Daerden, Kamerlid en zoon van, wordt minister van Begroting, Ambtenarenzaken en Gelijke Kansen in de Franse Gemeenschap.

Lees ook: Wie is wie in de nieuwe Waalse regering?

Of Di Rupo als Waals minister-president nog mee de onderhandelingen voor een federale regering zal voeren, valt te betwijfelen. De PS laat weten dat Jean-Claude Marcourt PS-onderhandelaar wordt. Marcourt is de sterke man van de Luikse PS. Hij was jarenlang Waals minister en tot nu toe nog minister in de Franse Gemeenschapsregering, bevoegd voor Hoger Onderwijs. Wellicht zal die taak uitvoeren samen met Paul Magnette, van wie waarnemers verwachten dat hij nu de nieuwe PS-voorzitter wordt.

Eva Schram
door Eva Schram

Paars-groen in Wallonië is een feit

Wallonië en de Franse Gemeenschap krijgen een paars-groene regering. De partijcongressen van PS, MR en Ecolo hebben donderdagavond de regeerakkoorden die begin deze week gesloten werden goedgekeurd. De namen van de ministers zullen vrijdag bekendgemaakt worden. Dan moeten ze immers de eed afleggen in het Waals Parlement.

Bij PS en MR was de goedkeuring quasi unaniem en dus ook snel achter de rug. Op Ecolo was het langer wachten: de basis van de partij is doorgaans kritischer en moest alle ruimte krijgen om de nodige vragen te stellen aan de partijtop en de onderhandelaars. Maar ook de groene leden schaarden zich in groten getale achter het akkoord.

Na de stemming over het akkoord is de vergadering bij Ecolo opgeschort. De partijtop moet nog finaal overleggen met de coalitiepartners over de verdeling van de ministerportefeuilles. Bij Ecolo moeten de leden ook stemmen over wie minister wordt. Bij PS en MR ligt die beslissing bij de voorzitter.

Er wordt al volop gespeculeerd over wie minister wordt. De PS mag de Waalse minister-president leveren, maar of dat voorzitter Elio Di Rupo wordt, is de grote vraag. De MR zou de minister-president van de Franse Gemeenschap mogen leveren. Dat zou Pierre-Yves Jeholet worden, nu nog Waals minister van Economie. Huidig Waals minister-president Willy Borsus (MR) zou de nummer twee van de Waalse regering worden.

Bij Ecolo heeft Stéphane Hazée, de voorbije jaren fractieleider in het Waals Parlement, alvast bevestigd dat hij geen minister wordt.

© Belga
Eva Schram
door Eva Schram

Ecolo-leden zetten licht op groen voor regeringsdeelname in Wallonië en Franse Gemeenschap

In Wallonië en de Franse Gemeenschap komt er een paars-groene regering. Na PS en MR hebben de leden van Ecolo daarvoor donderdagavond iets voor elf uur het licht op groen gezet. (Belga)

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Di Rupo: 'Er is nog veel werk'

In de marge van de bijeenkomst bevestigde Di Rupo dat de onderhandelingen met Ecolo en MR donderdagavond nog voortgezet worden om de bevoegdheden binnen de bestuursploegen te verdelen onder de drie partijen. 'Er is nog veel werk', gaf hij aan. Niettemin is de eedaflegging van de nieuwe Waalse minister-president voorzien voor vrijdag.

Gevraagd of hij zelf zijn intrek zal nemen in het l'Elysette, weigerde de voormalige premier elke commentaar.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

MR keurt unaniem regeringsdeelname Waals gewest en Franse Gemeenschap goed

Ook de militanten van MR hebben in Namen, unaniem, het licht op groen gezet voor de deelname van hun liberale partij aan de Waalse en Franse Gemeenschapsregering.

Bij de opening van het congres hamerde partijvoorzitter Charles Michel bij de ongeveer 400 aanwezigen op de liberale accenten in de regeerakkoorden. 'Ondernemingszin en de zin voor initiatief zijn de motoren voor economisch succes, sociale cohesie en om de klimaatuitdaging aan te gaan', zei de ontslagnemende premier en toekomstige voorzitter van de Europese Raad.

Het regeerakkoord met de PS en Ecolo bevat onder meer 4 miljard euro investeringen, een optrekking van de werkgelegenheidsgraad van 63,7 naar 68,7 procent, 55 procent minder uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 en een bevestiging van de onderwijshervorming (Pacte d'exellence).

Hoofdonderhandelaar Willy Borsus onderstreepte dat er in de nieuwe legislatuur geen nieuwe belastingen zullen ingevoerd worden. Net als Michel zette de uittredende minister-president van het Waalse Gewest ook de verdere ontwikkeling van de regionale luchthavens van Charleroi en Luik in de verf, als motoren voor jobcreatie.

Borsus weigerde in te gaan op zijn persoonlijke toekomst. De leiders van de drie coalitiepartners zitten donderdagavond nog samen in Namen om de verdeling van de bevoegdheden te beslechten en de namen van de ministers in te vullen. Michel liet aan enkele journalisten verstaan dat het nog niet zeker is dat die namen donderdagavond reeds gekend zullen zijn.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

PS krijgt fiat voor regeringsdeelname in Waals gewest en Franse Gemeenschap

De afgevaardigden van de PS hebben donderdagavond in Jambes quasi unaniem de deelname van de socialistische partij aan de Waalse regering en de regering van de Franse Gemeenschap goedgekeurd. De afgevaardigden van de regionale federaties van de PS stemden in met het regeerakkoord dat de partijtop begin deze week heeft bereikt met het groene Ecolo en de liberale MR.

Di Rupo wees erop dat het regeerakkoord met Ecolo en MR de sociale ambitie wil koppelen aan ecologische en economische ambitie.

De PS heeft ruim zestig dagen onderhandeld met de twee andere partijen. Eerder probeerden de socialisten een minderheidscoalitie met Ecolo op de been te brengen, maar die kreeg geen gedoogsteun. Omdat het CDH en PVDA bedankten voor regeringsdeelname, moest de PS alsnog met MR aan tafel.

In zijn toespraak blikte Di Rupo nog even terug op de 'surrealistische discussies' die de PS in juni met de PVDA had gevoerd. Er had een sterke linkse meerderheid gevormd kunnen worden, zo stelde de voorzitter, 'maar de PVDA is haar verantwoordelijkheid ontvlucht'. 'De PVDA heeft tienduizenden Walen en Brusselaars in de steek gelaten die voor de partij hebben gestemd', aldus Di Rupo, die de uiterst linkse partij een gebrek aan verantwoordelijkheid aanwreef.

Arthur Debruyne
door Arthur Debruyne

PS en SP.A willen Open VLD federaal dumpen

PS en sp.a willen niet eindigen in een coalitie met de partijen uit de Zweedse regering-Michel. Toetreden tot een zogenoemde paarsgele coalitie is voor de socialisten alleen mogelijk als Open Vld eerst geloosd wordt. Dat bevestigen hoofdrolspelers in de top van beide partijen aan De Standaard.

De socialisten van de PS en de sp.a hebben hun federale lot aan elkaar verbonden en zijn van plan hun huid duur te ver­kopen. Eerder zei PS-voorzitter Elio Di Rupo nog dat zijn partij de Zweedse coalitie niet zal depanneren en de sp.a sluit zich daarbij aan.

Toch zijn dat net de partijen waarmee Didier Reynders (MR) en Johan Vande Lanotte (sp.a) momenteel proberen een federale paars-gele coalitie op de been te krijgen: de N-VA, de MR, CD&V en Open Vld, de voormalige Zweedse ploeg dus, aangevuld met de PS en de sp.a.

Ook de informateurs zelf lieten uitschijnen dat er een partij te veel rond de tafel zit. Daarbij wordt voetstoots aangenomen dat de sp.a of CD&V overboord gaat, maar dat zien de socialisten anders. De socialistische druk plaatst Open Vld voor een verscheurende keuze.

Als de liberalen vasthouden aan de N-VA, dreigen ze naar de uitgang geduwd te worden. Om dat te voorkomen, moet Open Vld voor het door hen verafschuwde paars-groen kiezen.

Verschillende hooggeplaatste sp.a-bronnen reageren woensdag verrast op de piste in De Standaard. "Dit heeft weinig uitstaans met de realiteit en is compleet voorbarig", klinkt het onder meer. Bij de PS geeft men geen commentaar en ook Open Vld-voorzitter Gwendolyn Rutten wilde woensdag, voor de start van een nieuwe vergadering van de centrale werkgroep op Vlaams niveau, niks kwijt over de bewuste piste.

In de wandelgangen is wel te horen dat PS een federale regering met N-VA, MR én Open Vld onverteerbaar vindt. In die zin moet ook de uitspraak van Elio Di Rupo eerder deze week begrepen worden. Di Rupo noemde het maandag "een utopie" dat de PS de Zweedse partijen op federaal vlak zou "depanneren". Vraag is ook of de MR in zo'n scenario wel bereid zou zijn om zusterpartij Open Vld te dumpen.

La Libre legde de kwestie voor aan MR-minister Sophie Wilmès: "Ik treed niet in zo'n dynamiek. De MR werkt niet met exclusieven, behalve tegenover de extremen." Volgens haar willen de socialisten de aandacht verschuiven. "Ik pleit ervoor om aan de slag te gaan. Het is echt tijd om een versnelling hoger te schakelen."

Jan Herregods
door Jan Herregods

PVDA: 'Blauwe klaprooscoalitie kan volksvijandig beleid nauwelijks verbergen'

De extreemlinkse oppositiepartij PVDA heeft geen goed oog in het nieuwe Waals regeerakkoord dat PS, Ecolo en MR hebben gesloten. "Met dit akkoord willen ze een rookgordijn optrekken. Ze spreken over een sociaal en ecologisch investeringsplan, maar tussen de lijnen zien we dezelfde liberale recepten terugkomen", zegt PVDA-fractieleider in het Waals Parlement Germain Mugemangango.

PS en Ecolo probeerden eerst een linkse minderheidsregering op de been te brengen, die steun van buitenaf zou zoeken. Die zogenaamde "klaprooscoalitie" bleek een doodgeboren kind, omdat noch cdH noch PVDA de nodige steun wilden leveren. Met de liberalen hebben PS en Ecolo nu wel een akkoord, maar dat is volgens de PVDA helemaal niet links.

PVDA spreekt van een "blauwe klaproos die er nauwelijks in slaagt het volksvijandige beleid van morgen te verbergen". Volgens de PVDA zal het investeringsplan verder bouwen op de "klassieke recepten van de Europese Unie", waarmee de partij doelt op besparingen en publiek-private samenwerking. "Voor ons kan er geen sprake zijn van snijden in de publieke middelen. Integendeel, we moeten investeren en net daarom hadden wij een breuk met het Europese budgettaire carcan op tafel gelegd", zegt Mugemangango.

Dat de nieuwe Waalse bestuursploeg er de komende jaren 3.000 sociale woningen wil bij bouwen is volgens PVDA maar "een druppel op een hete plaat". In Wallonië staan 40.000 mensen op een wachtlijst voor een sociale woning. "Elio Di Rupo noemt het akkoord het resultaat van een formidabele, progressieve chemie. Maar, ondanks enkele goede voornemens rond klimaat, blijkt de bereiding van de scheikundige Di Rupo (de PS-voorzitter is van opleiding doctor in de scheikunde, nvdr.) gedoemd om blauw te kleuren", zegt de PVDA-fractieleider.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Van Overtveldt: 'Grootste manco is het ontbreken van traject naar evenwicht'

Gewezen minister van Financiën Johan Van Overtveldt (N-VA) heeft bedenkingen bij het Waalse regeerakkoord, met name op budgettair vlak en op vlak van tewerkstelling. "Het grootste manco van het akkoord, is het ontbreken van een kompas, een traject naar een evenwicht", zegt Van Overtveldt.

De Waalse regering wil de komende jaren 4 miljard euro investeren. Tegen 2024 belooft de ploeg van liberalen, socialisten en groenen opnieuw een begroting in evenwicht. Dat staat in het ontwerp van regeerakkoord dat maandag in Namen is voorgesteld. De toekomstige Waalse regering wildaarnaast ook de tewerkstellingsgraad opkrikken met 5 procentpunten, meer bepaald van 63,7 naar 68,7 procent. Hoe de regering dat concreet wil aanpakken, is iets minder duidelijk.

N-VA-europarlementslid Johan Van Overtveldt, gewezen minister van Financiën, plaatst een aantal kanttekeningen bij het bereikte akkoord. "Het grootste manco van het akkoord, is het ontbreken van een kompas, een traject naar een evenwicht. We hebben in de federale regering mogen vaststellen dat het zelfs mét een kompas voor sommige coalitiepartners aartsmoeilijk is om koers te houden", zegt hij in een reactie aan Belga.

"Bovendien is het akkoord gebaseerd op een aanzienlijke jobgroei, zonder te zeggen hoe men die jobs gaat creëren. De vraag is dus of men bereid is maatregelen te nemen om werklozen te activeren, en welke. Daarover is men bijzonder vaag", aldus Van Overtveldt.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

'PS en N-VA keken elkaar reeds in de ogen'

PS en N-VA hebben elkaar onlangs in de ogen gekeken. Officieel ging het om een ontmoeting tussen de formateurs van de regionale regeringen, Jan Jambon (N-VA) en Elio Di Rupo (PS). Maar Bart De Wever, Theo Francken (N-VA) en Paul Magnette (PS) schoven ook aan voor het federale onderonsje. Dat schrijft Het Laatste Nieuws.

Twee rondetafelgesprekken met alle partijen (behalve Ecolo en CDH) konden informateurs Johan Vande Lanotte en Didier Reynders forceren. Maar onder de waterlijn bewoog er veel meer dan tot nog toe naar boven kwam. Di Rupo zei maandag dat hij een gesprek met N-VA niet uitsluit, tenzij het over confederalisme gaat. Hij maakte dus opnieuw een opening. Maar de PS-voorzitter hééft onlangs al met zijn N-VA-collega gesproken. Reynders en Vande Lanotte brachten de formateurs van de regionale regeringen samen. Naast Jan Jambon en Elio Di Rupo schoven ook Bart De Wever, federaal N-VA-onderhandelaar Theo Francken en PS-kopstuk Paul Magnette mee aan tafel.

Dat er over meer dan de regionale regeringen werd gesproken, is nogal wiedes. Gloort er hoop aan de horizon? Dat moet nog blijken, maar het is toch al een eerste stap.

Arthur Debruyne
door Arthur Debruyne

Nieuwe Vlaamse regering overweegt gemeenschapsdienst voor werklozen

De Vlaamse arbeidsbemiddelingsdienst VDAB krijgt naar alle waarschijnlijkheid de bevoegdheid om langdurig werklozen op gemeenschapsdienst te sturen. Bij de N-VA, Open VLD en CD&V, de drie partijen die over een nieuwe Vlaamse regering onderhandelen, bestaat daarover een consensus, schrijft De Tijd dinsdag.

Informateur Bart De Wever (N-VA) stelde als doel in zijn startnota om 120.000 Vlamingen extra aan de slag te krijgen om tot een werkzaamheidsgraad van 80 procent te komen. Om dat waar te maken leggen de onderhandelaars van de N-VA, CD&V en Open VLD de laatste hand aan een waslijst maatregelen om niet-werkenden aan te sporen aan de slag te gaan en hen ook aantrekkelijker te maken voor werkgevers.

Een van die maatregelen is gemeenschapsdienst voor langdurig werklozen. De federale regering-Michel creëerde daarvoor in 2018 het wettelijke kader, maar alle deelstaten haalden er hun neus voor op. Daar komt nu verandering in. Zo zou de VDAB de mogelijkheid krijgen om wie langer dan twee jaar werkloos is op gemeenschapsdienst te sturen bij een stad of een gemeente. De voorwaarde is wel dat de opgelegde taken nuttig genoeg zijn om ervaring op te doen.

Momenteel komen zo'n 60.000 mensen in aanmerking. Als de VDAB een werkloze gemeenschapsdienst oplegt, kan die niet weigeren.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

MR-parlementsleden keuren akkoord unaniem goed, ook bureau Ecolo positief

De drie Franstalige coalitiepartners hebben maandagavond hun instanties bijeengeroepen om zich in afwachting van de aanvaardingscongressen donderdag over het regeerakkoord voor Wallonië en de Franse Gemeenschap te buigen. De MR-parlementsleden keurden de teksten unaniem goed. Het bureau van Ecolo beoordeelde de akkoorden als positief. Bij de PS is nog het wachten op de afloop van het partijbureau.

De parlementsleden van MR schaarden zich maandagavond unaniem achter de twee regeerakkoorden die PS, MR en Ecolo eerder op de dag sloten. De teksten worden nu nog aan de leden van de Mouvement Réformateur voorgelegd op een toetredingscongres dat donderdagavond in Namur-Expo plaatsvindt. Uittredend Waals minister-president Willy Borsus behield maandag de spanning over zijn toekomst: stelt hij zich kandidaat om partijvoorzitter Charles Michel op te volgen - de uittredend premier wordt voorzitter van de Europese Raad -, of wordt hij de nieuwe minister-president van de Franse Gemeenschap?

Ook het politiek bureau van Ecolo kwam maandagavond bijeen om zich over de regeerakkoorden te buigen. De sfeer was "positief en geconcentreerd", vertelde Waals parlementslid Bénédicte Linard, die wel eens genoemd wordt als toekomstig minister. 'We hadden veel vragen en hebben vele antwoorden gekregen, met op ecologisch vlak grote stappen vooruit, maar ook op sociaal en economisch vlak', vervolgde ze. Linard wees er ook op dat 'de teksten niet dezelfde geweest waren zonder de ontmoetingen met het middenveld en burgergemeenschap', die begin van de zomer werden georganiseerd door PS en Ecolo ter voorbereiding van de 'klaproos'-nota. Volgens haar waren er tijdens de onderhandelingen geen specifieke spanningen tussen de drie partijen.

Nu het politiek bureau de akkoorden positief heeft ontvangen, is het donderdag aan de algemene vergadering van Ecolo om zich uit te spreken. Waar dat zal gebeuren, is nog niet bepaald. 'We moeten de militanten niet overtuigen; we moeten hen de afgesloten akkoorden uitleggen', verklaarde co-voorzitter Jean-Marc Nollet maandagnamiddag.

Nadat de partijcongressen of algemene vergadering donderdag het licht op groen gezet hebben, worden vrijdag de namen gekleefd op de verschillende minister-posten. Vrijdagnamiddag worden dan de regeerverklaringen in de parlementen afgelegd. Begin volgende week volgt dan de vertrouwensstemming.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Di Rupo: 'PS zal onderhandelen om sociale eisen te realiseren'

PS-voorzitter Elio Di Rupo sluit niet uit in de toekomst te onderhandelen met N-VA. Dat zei hij op de persconferentie waar hij het regeerakkoord voor Wallonië en de Franse Gemeenschap voorstelde. 'Tot nu hadden we het zeer druk en ik geloof dat dat bij (N-VA-voorzitter) Bart De Wever ook zo is met de Vlaamse regering', lichtte hij toe op vragen over de vorderingen van de federale formatie.

'Regeren? De vraag is om wat te doen? Als het om een Zweedse coalitie gaat, is het nee. Maar als het is om een antwoord te geven op de sociale uitdagingen, zal de PS onderhandelen. Ik sluit niemand uit", verklaarde de Franstalige socialist. De laatste weken heeft de N-VA er herhaaldelijk bij de PS op aangedrongen om onderhandelingen te starten, maar daar werd steeds aan toegevoegd dat het confederalisme op tafel moest liggen. Vragen over het federalisme ontweek Elio Di Rupo met de vraag om terug te grijpen naar de vorige regeerakkoorden. De PS-voorzitter gaf halvelings ook toe dat er een verschil is in houding tegenover de N-VA is tussen hem en zijn potentiële opvolger, Paul Magnette. "Er is binnen de PS een rijkdom aan standpunten', aldus Di Rupo.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Groen niet meer betrokken bij onderhandelingen: 'Er blijft een andere mogelijkheid'

Het mandaat van de koning aan de informateurs om de paars-gele piste te onderzoeken, is niet de keuze van Groen. Dat stellen partijvoorzitster Meyrem Almaci en Kamerfractieleider Kristof Calvo in een reactie.

'Als groenen hebben we steeds een constructieve houding aangenomen in de onderhandelingen en aangedrongen om vaart te maken', zegt Almaci. 'Er liggen twee evenwaardige pistes op tafel met als ruggengraat paars-geel of paars-groen. De groenen vormen de tweede grootste fractie in het federale parlement. De Zweedse partijen leden een nederlaag en een doorslag van het Zweedse beleid is niet aan de orde. De kiezers vragen een ander beleid en ons land heeft vooral nood aan een andere koers met meer investeringen, een ambitieus sociaal- en klimaatbeleid en andere budgettaire koers.'

Voor Calvo is het geen verrassing dat de informateurs eerst de paars-gele piste verder willen verkennen: 'Dat hangt al een tijdje in de lucht. Jammer dat het dan zo lang heeft geduurd. Maar laat ons heel duidelijk zijn: dit is niet onze keuze. Er blijft ook een andere mogelijkheid. De groene familie blijft dus beschikbaar om mee te schrijven aan een groen en progressief regeerakkoord. Het is onze overtuiging dat dat ons land het meest vooruit helpt.'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

PS, MR en Ecolo hebben regeerakkoord voor Waalse regering en Franse Gemeenschapsregering

PS, MR en Ecolo hebben een regeerakkoord bereikt voor de Waalse regering en de regering van de Franse Gemeenschap. Dat akkoord is maandag in Namen voorgesteld door PS-voorzitter Elio Di Rupo, huidig Waals minister-president Willy Borsus en Ecolo-covoorzitter Jean-Marc Nollet.

Het bereikte akkoord bevat onder meer 4 miljard euro investeringen, een optrekking van de werkgelegenheidsgraad, 55 procent minder uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 en een bevestiging van de onderwijshervorming (Pacte d'exellence). 'We voeren geen nieuwe belastingen niet en voorzien een begroting in evenwicht in 2024', aldus Di Rupo.

Meer dan 100 dagen na 26 mei hebben het Waalse gewest en de Franse gemeenschap uitzicht op een nieuwe regering. Na een mislukt avontuur met de klaprooscoalitie konden PS, MR en Ecolo maandag een ontwerp van regeerakkoord voorstellen. Dat akkoord moet wel nog voorgelegd worden aan de verschillende partij-instanties. Volgens PS-voorzitter Di Rupo koppelt het bereikte akkoord een sociale ambitie aan een ecologische en een economische ambitie.

Zo komt er een investeringsplan van 4 miljard euro over de hele legislatuur. Op klimaatvlak is het de bedoeling om de uitstoot van broeikasgassen tegen 2030 met 55 procent terug te dringen. Verder komt er 400 miljoen euro aan investeringen in openbaar vervoer en voor de zachte weggebruikers. Het voorgestelde moratorium op bijkomende weginfrastructuur (uit de eerdere klaproosnota) blijft behouden, maar er komen wel uitzonderingen, bijvoorbeeld voor de ontsluiting van ziekenhuizen. 'Maar er komen geen bijkomende kilometers weginfrastructuur', aldus Di Rupo.

Verder wil Wallonië de werkgelegenheidsgraad met 5 procentpunt opkrikken van 63,7 procent naar 68,7 procent. De veelbesproken onderwijshervorming (Pact d'excellence), met de gemeenschappelijke sokkel tot in het derde jaar secundair, blijft grotendeels behouden. Wat de ontwikkeling van de regionale luchthavens betreft - een heet hangijzer, zeker tussen Ecolo en MR - lijkt een compromis gevonden.

De luchthavens zullen zich verder kunnen ontwikkelen, 'maar rekening houdend met de omwonenden', aldus Di Rupo. Volgens Di Rupo staat er geen enkele nieuwe belasting in het nieuwe regeerakkoord en moet de Waalse regering in 2024 in evenwicht zijn. Wie de nieuwe minister-president wordt, wordt volgens Di Rupo vrijdag bekendgemaakt.

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Vande Lanotte en Reynders gaan verder zonder Groen en Ecolo

De federale informateurs Johan Vande Lanotte en Didier Reynders zetten hun opdracht verder met zes partijen. Groen en Ecolo vallen af.

Lees hier meer.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Onderhandelaars in Wallonië zetten eindsprint in

De onderhandelaars over een nieuw Waals regeerakkoord hebben zondagnacht tot in de vroege uurtjes rond de tafel gezeten. Iets voor 06.00 uur was de vergadering afgelopen, maar de drie betrokken partijen - PS, MR en Ecolo - komen maandagnamiddag weer samen om de laatste discussiepunten af te ronden, meldden verschillende media.

Het ziet er naar uit dat de ambitie om te landen voor de Waalse Feesten van volgend weekend, kan worden gehaald. Daarvoor moeten de onderhandelaars de komende uren of dagen een akkoord kunnen sluiten. Een van de belangrijkste struikelblokken draait rond de Waalse wapenexport. Eens de discussies afgerond zijn, moeten de onderhandelaars nog eens met de fijne kam door de teksten gaan. Nadien moeten ze groen licht krijgen van de partij-instanties en de leden. Daarna volgt de verdeling van de ministerposten en is de paars-groene regering een feit.

Ter herinnering: dat was niet de gedroomde constellatie van PS en Ecolo. Zij wilden in eerste instantie een "zo progressief mogelijke coalitie" tot stand brengen. Hun poging botste al gauw op de aankondiging van het cdH om voor de oppositie te kiezen en een njet van de PVDA.

Ze probeerden zelfs steun te zoeken in het parlement voor een project waarbij ze via overleg met het middenveld een regeerakkoord zouden schrijven, maar dat bleek al snel een doodgeboren kind. Het was uiteindelijk begin deze zomer dat de MR, de op één na grootste partij in het zuiden van het land, aan de onderhandelingstafel werd uitgenodigd.

Sindsdien verlopen de onderhandelingen in de grootste discretie. Parallel lopen ook de onderhandelingen over de Franse gemeenschap, die bestaat uit leden van de Waalse en de Brusselse regering. In Brussel zit niet de MR, maar DéFi in de regering met PS en Ecolo.

Jan Herregods
door Jan Herregods

John Crombez: 'Vande Lanotte premier is geen optie'

SP.A-voorzitter John Crombez liet in De Ochtend verstaan dat de piste dat Johan Vande Lanotte premier zou worden van de nieuwe federale regering, weinig waarschijnlijk is. In de afgelopen weken dook het gerucht af en toe op, maar Crombez wijst de piste nu dus af.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Informateurs brengen opnieuw verslag uit aan de koning

De federale informateurs Johan Vande Lanotte (sp.a) en Didier Reynders (MR) brengen in de late voormiddag of vroege namiddag opnieuw verslag uit bij koning Filip. Het is de zesde maal sinds hun aanstelling dat ze naar het paleis trekken om de koning een stand van zaken van hun werkzaamheden te geven. De kans is groot dat de vorst hun opdracht opnieuw zal verlengen.

Een tijdlang werd aangenomen dat de opdracht van Vande Lanotte en Reynders op 9 september zou beëindigd worden, vermits Didier Reynders naar de Europese Commissie verhuist en hij daarvoor nog een zware hoorzitting in het Europees Parlement moet doorstaan. Het idee was dat de koning dan twee nieuwe mensen in het veld zou sturen, een N-VA'er en een PS'er. Maar zowel in het noorden als het zuiden van het land lopen de regionale formatiegesprekken. In Wallonië lijkt een landing één van de volgende dagen mogelijk, in Vlaanderen zal dat wellicht nog even langer duren.

Johan Vande Lanotte en Didier Reynders zijn al sinds 30 mei informateur. Toch duurde het tot 28 juli om een aantal partijen een eerste keer rond de tafel te brengen. Ze nodigden toen alle partijen uit die mogelijk een regering zouden kunnen vormen. De Franstalige groene partij Ecolo bleef echter weg, omdat die naar eigen zeggen toch niet in dezelfde meerderheid als N-VA zou kunnen zitten. Eerder had het cdH al laten weten dat het voor de oppositie koos. Tegen Vlaams Belang en PVDA zijn er veto's uitgesproken.

Precies een maand later, op 28 augustus, organiseerden de informateurs een nieuwe vergadering met dezelfde zeven partijen. Naar verluidt hebben de informateurs uitleg gegeven over de begrotingstoestand en de situatie op de arbeidsmarkt.

Zoals bekend werken de informateurs aan een nota die de basis zou moeten vormen van verdere onderhandelingen. Op 9 september brengen ze verslag uit bij de koning. Het duo werd op 30 mei door koning Filip belast met een informatieopdracht. Maandag is het al de zesde maal dat Reynders en Vande Lanotte langsgaan op het paleis voor een tussentijds verslag en/of de verlenging van hun opdracht. Dat was eerder het geval op 6 en 17 juni, 1 en 7 juli en 17 augustus.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Hoofdonderhandelaars praten zaterdag over werk, economie en innovatie

De nieuwe Vlaamse regering kijkt bij ongewijzigd beleid aan tegen een tekort van 500 tot 600 miljoen euro in 2020. Dat zegt de woordvoerder van formateur Jan Jambon (N-VA).

De Vlaamse administratie had in het voorjaar al becijferd dat er volgend jaar een tekort van 600 miljoen euro zou opduiken. Nochtans had minister van Begroting Bart Tommelein enkele maanden eerder berekend dat de volgende coalitie op overschotten zou kunnen rekenen. De lagere economische prognoses strooiden roet in het eten. De afgelopen weken was bij onderhandelaars te horen dat het cijfer van 600 miljoen euro naar beneden zou worden bijgesteld. Dat is ook gebeurd. In de raming uit mei waren de inkomsten wat te laag en de uitgaven wat te hoog ingeschat. Dat betere cijfer werd deze week echter weer onderuit gehaald door de nieuwe voorspelling van het Planbureau. Dat becijferde dat de Belgische economie in 2019 en 2020 maar met 1,1 procent zal groeien, en niet met 1,3 procent zoals tot nu toe werd gedacht.

Het Vlaamse tekort ligt nu tussen 500 en 600 miljoen euro. Het precieze cijfer zou volgende week worden bekendgemaakt.

Zaterdagochtend komen de hoofdonderhandelaars opnieuw samen, om te praten over werk, economie en innovatie. De onderwerpen landbouw, cultuur, media, sport en jeugd werden vrijdag zo goed als afgewerkt, valt te horen. Intussen werken ook nog een viertal inhoudelijke groepen naar een consensus toe. Het gaat om onderwijs, welzijn, omgeving en integratie

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Vlaamse formatie: 'Al heel hard gewerkt, maar er ligt ook nog veel werk op de plank'

'Er zijn een paar dossiers waar de ideologische tegenstellingen groot zijn.' Dat zegt formateur Jan Jambon (N-VA) bij de start van de centrale werkgroep voor de vorming van een Vlaamse regering. De eerste onderwerpen die worden aangesneden zijn landbouw, cultuur, media, sport en jeugd.

De centrale werkgroep, met daarin de drie partijvoorzitters, komt donderdag voor de eerste keer samen na de startvergadering op 13 augustus. 'De werkgroepen zijn heel goed opgeschoten, maar er zijn nog een paar knelpunten die moeten worden opgelost', zegt Jambon. Hij verwijst daarbij naar de soms grote tegenstellingen tussen N-VA, CD&V en Open VLD. 'Er zitten hier drie ideologieën aan tafel', aldus de formateur.

Open VLD-voorzitster Gwendolyn Rutten wijst erop dat alles met elkaar samenhangt in deze fase. 'We hebben al heel hard gewerkt, maar er ligt ook nog veel werk op de plank', zegt ze.

Pas vrijdag wordt een geactualiseerde raming verwacht van het begrotingstekort of -overschot waar Vlaanderen volgend jaar tegenaan kijkt. Eerder dit jaar werd dat tekort op 600 miljoen euro geschat. 'De begroting is zeker nog een belangrijke oefening', zegt Rutten daarover.

De onderhandelaars beginnen hun vergadering donderdag met eerder makkelijke thema's als landbouw en cultuur. Voor CD&V nemen naast voorzitter Wouter Beke onder meer Hilde Crevits en Joke Schauvliege deel. Open VLD stuurt Gwendolyn Rutten, Bart Somers, Lydia Peeters, Marino Keulen en Stephanie D'Hose. Voor N-VA onderhandelen Cieltje Van Achter, Lorin Parys en Ben Weyts.

N-VA-voorzitter Bart De Wever wordt pas om 19 uur aan de onderhandelingstafel in het Errerahuis verwacht.

Jan Herregods
door Jan Herregods

'De verkiezingsbeloftes kunnen bij het grof vuil'

De nieuwe federale regering moet de belastingen optrekken en snoeien in de sociale zekerheid, zeggen de informateurs Didier Reynders en Johan Vande Lanotte.

'Met een verkiezingscampagne die zich afspeelde in Fabeltjesland hebben de politieke partijen onrealistische verwachtingen gewekt en zich flink in de nesten gewerkt', schrijft Knack-redacteur Ewald Pironet.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Toponderhandelaars zitten donderdag samen

De Vlaamse toponderhandelaars komen donderdag samen om de knopen door te hakken waar de inhoudelijke werkgroepen niet doorheen zijn geraakt. Dat is dinsdag te horen in de entourage van formateur Jan Jambon (N-VA). Ongeveer twee derde van de groepen heeft de werkzaamheden al afgerond.

Op dinsdag 13 augustus bracht Jan Jambon voor de eerste en voorlopig ook laatste keer de centrale werkgroep voor de nieuwe Vlaamse regering samen. Daarna werd de opmaak van het regeerakkoord ondergebracht in vijftien inhoudelijke werkgroepen. Die hebben de voorbije drie weken aanzienlijk werk verzet, want een tiental groepen zou intussen rond zijn, is te horen bij N-VA. Een CD&V-bron noemt die inschatting evenwel 'optimistisch'.

De zeer gevoelige groep 'Integratie en Inburgering' is alleszins nog niet klaar. Dat er tien groepen zouden zijn afgerond, betekent overigens niet dat zij over alles een akkoord hebben. De afspraak was dat de groepen alles zo goed mogelijk zouden voorbereiden voor de centrale werkgroep, die vervolgens de moeilijke beslissingen moet nemen. "Er zijn nog serieuze knopen door te hakken", zegt een CD&V-onderhandelaar.

De knelpunten zijn doorgaans van financiële aard. Tegen donderdag zou er dan ook een aangepast cijfer beschikbaar zijn voor het tekort waar de regering volgend jaar tegenaan kijkt. Het bedrag van 600 miljoen euro, dat de Vlaamse administratie in de lente becijferde, zou naar beneden worden bijgesteld, is te horen bij verschillende onderhandelaars.

Het is de bedoeling dat de centrale werkgroep, met daarin onder meer Bart De Wever, Wouter Beke en Gwendolyn Rutten, vanaf donderdag meerdere dagen samenzit. De deadline van 23 september - de Septemberverklaring van de minister-president voor het parlement - is volgens N-VA haalbaar.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Jambon zet vijftiental werkgroepen in de steigers

Een vijftiental werkgroepen zullen vanaf maandag de verschillende onderdelen van het toekomstige Vlaamse regeerakkoord van formateur Jan Jambon (N-VA) uitwerken. Daarin zitten telkens zowel politici als technici, laat zijn woordvoerder weten.

Vanuit een centrale werkgroep, met daarin onder meer de voorzitters van N-VA, CD&V en Open VLD, zullen de onderhandelingen worden gecoördineerd.

'We hebben een hele goede methodiek nodig om zo efficiënt mogelijk te werken', luidt het. Er wordt 'bottom-up' gewerkt, waarbij het resultaat van de gesprekken per werkgroep naar de centrale werkgroep getrokken wordt.

Over de begroting wordt woensdag al samengezeten. 'We moeten eerst goed weten wat de budgettaire toestand is, zo kunnen we het werk van de werkgroepen voorbereiden', legt Jambons woordvoerder uit.

'Niet overhaasten'

De voorbije dagen viel in N-VA-kringen te horen dat een regeerakkoord binnen twee tot drie weken mogelijk moet zijn. Jambon nuanceerde echter meteen dat hij niet 'overhaast' te werk wil gaan.

Zijn woordvoerder zegt woensdag dat het regeerakkoord een grondig doorgesproken document moet zijn. 'Hoe beter de discussie nu wordt gevoerd, des te kleiner is de kans dat er achteraf interpretatieproblemen opduiken.'

De formele deadline voor de vorming van de nieuwe Vlaamse regering is maandag 23 september. Dan wordt de nieuwe minister-president in het Vlaams parlement verwacht voor de traditionele Septemberverklaring van de regering.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Cieltje Van Achter (N-VA): 'België is onbestuurbaar geworden'

'Voor mij is het duidelijk: België is onbestuurbaar geworden.' Die conclusie maakt N-VA-ondervoorzitter en Brussels parlementslid Cieltje Van Achter. Drie maanden bijna volledige radiostilte op het vlak van de federale regeringsvorming sterken haar in die overtuiging. "Volgens ons zijn hervormingen en het confederalisme nodig', zei ze woensdag in La Première (RTBF).

Van Achter roept de PS, de grootste Franstalige partij in de Kamer, op om met haar partij rond de tafel te gaan zitten. 'Tachtig dagen na de verkiezingen heeft er één vergadering plaatsgevonden. De PS wil niet met ons praten, er is alleen de tweet van Elio Di Rupo (afgelopen maandag, red.). Het is voor ons een evidentie dat de grootste partijen van elk gewest met elkaar moeten praten. Ik zeg niet dat dat zoden aan de dijk zal zetten, maar er moet op zijn minst gesproken worden.'

Volgens Van Achter is het confederalisme van de N-VA een 'oplossing' voor de onbestuurbaarheid van België. Een gesprek met de PS moet op zijn minst duidelijk maken wat het antwoord van de partij op de bestaande 'impasse' is.

Ook de andere Franstalige partijen laten volgens haar niet in hun kaarten kijken. 'Is hun antwoord doorgaan met een federale regering zonder meerderheid in een van de twee landsdelen? Ik weet het gewoon niet. Daarom moeten we aan tafel gaan zitten.'

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

MR 'wil niet over confederalisme praten'

De MR weigert over over confederalisme te praten. Dat heeft ondervoorzitter van de Franstalige liberalen, Jean-Luc Crucke, woensdag nog eens duidelijk gemaakt in De Ochtend op Radio 1. Hij ziet zulke onderhandelingen als de opstap naar het einde van België. 'Wie dat wil, moet maar verhuizen.'

Crucke zit zo op de lijn van zijn partijgenote en ontslagnemend minister van Begroting Sophie Wilmès. Zij vond het dinsdag niet kunnen dat voormalig Brussels minister-president Charles Picqué 'duidelijk zegt dat de PS klaar is om met de N-VA over confederalisme te onderhandelen'. 'Deze grote ruilhandel tussen de PS en de N-VA is gewoonweg onaanvaardbaar voor de MR', verklaarde Wilmès in La Dernière Heure.

Crucke zit dus op dezelfde lijn, al laat hij wel een opening om over institutionele zaken te praten. 'Er zijn zoveel definities van confederalisme, N-VA heeft er zelf niet eens één. Over mogelijkheden om de bestuurbaarheid van het land groter te maken en het te laten, moeten we zeker kunnen spreken.'

Maar eerst is het aan de grootste partijen in Vlaanderen en Wallonië - de N-VA en de PS - om rond de tafel te gaan zitten, aldus Crucke. 'Anders komt er geen oplossing.'

Met dat laatste is ook John Crombez het eens. De SP.A-voorzitter sloot dinsdagavond in Terzake institutionele gesprekken niet uit. Als N-VA en PS rond de tafel gaan, 'zal het behoud van de federale sokkel van de sociale zekerheid daarbij zeker op tafel komen. Maar als men wil spreken over de organisatie van het land zelf - of dat dan confederalisme heet of iets anders - en er is een grote partij die nodig die dat vraagt, dan moet daar even goed naar geluisterd worden.'

De SP.A zelf is beschikbaar voor gesprekken, maar zal niet aan een federale regering deelnemen als ze niet nodig is om aan een meerderheid te geraken, aldus Crombez.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Portret van Vlaams formateur Jan Jambon

De N-VA'er Jan Jambon trok op 26 mei als kandidaat-premier naar de kiezer - opmerkelijk voor iemand die binnen de Vlaamse Beweging jarenlang gold als een Vlaams-nationalistische hardliner en compromisloze separatist - maar wordt nu toch Vlaams formateur. Een portret: 'Jan is een pragmaticus geworden'.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

'SP.A stapt niet in federale regering voor de galerij'

Op Vlaams niveau valt SP.A uit de boot, maar voor een federale regering zijn de Vlaamse socialisten wel nog in the picture. Voorzitter John Crombez zei dinsdagavond in Terzake op Canvas dat zijn partij enkel in een federale coalitie zal stappen als ze echt nodig is. 'Wij gaan er niet gewoon gaan bij schilderen omdat het er cosmetisch beter zou uitzien', klonk het.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Vereniging Vlaamse Provincies wil dringend onderhoud met formateur

De Vereniging van de Vlaamse Provincies wil op korte termijn ontvangen worden door de formateur van de nieuwe Vlaamse regering. Dat melden VVP-voorzitter Ann Schevenels (Open Vld) en directeur Raymond Van Loock dinsdag. Eerder op de dag had Luk Lemmens (N-VA), ondervoorzitter van de VVP, een eerder afwachtende houding aangenomen tot er meer duidelijkheid is over de besluitvorming.

Tijdens het gesprek met formateur Jan Jambon wil de VVP haar memorandum voor de voorbije Vlaamse verkiezingen toelichten, meer bepaald de bestuurscultuur van 'interbestuurlijke samenwerking' zoals die reeds ingeburgerd is in Nederland en Denemarken. Daarnaast wil de VVP de formateur ook informeren over haar geactualiseerde ambitienota 'Over het DNA van het provinciaal bestuursniveau', waarin de bestuurlijke meerwaarde van het provinciaal bestuursniveau uit de doeken gedaan wordt.

In de startnota voor de Vlaamse formatiegesprekken staat te lezen "dat met sterke Vlaamse en lokale overheden provinciebesturen vanaf 2024 kunnen ophouden te bestaan". Tegelijk worden "de gemeenten uitgenodigd tot een omvattende fusieoperatie om voldoende bestuurskracht te behouden en verder te ontwikkelen".

Omwille van de koppeling die de startnota kennelijk maakt tussen de afschaffing van de provincies en fusies van gemeenten vindt Antwerps gedeputeerde Lemmens het nog te vroeg voor een inhoudelijke reactie en wil hij hiervoor het resultaat van de formatiegesprekken afwachten.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De startnota blijft nazinderen

De startnota van Bart De Wever (N-VA) is niet onbesproken gebleven. Van het voorstel voor een Vlaams canon tot de uitfasering van de woonbonus: Vlaanderen bleef niet onbewogen onder het startschot van de Vlaamse regering-Jambon.

Lees hieronder de formatiestukken van Knack:

Het edito van Knack-hoofdredacteur Bert Bultinck: 'Nieuwkomers worden nog meer als tweederangsburgers behandeld dan al het geval was'

De mening van historicus Bruno De Wever (UGent): Bruno De Wever: 'Mijn broer zou beter moeten weten'

De kijk van socioloog Mark Elchardus (VUB): Mark Elchardus over de hogere drempels voor nieuwkomers: 'De vergelijking met het 70-puntenplan van het Vlaams Blok is onterecht'

De bekomernissen van de Gezinsbond: Gezinsbond scherp voor verstrenging kinderbijslag: 'Zodra een kind legaal in het land is, moet het kindergeld krijgen'

Kamiel Vermeylen
door Kamiel Vermeylen

Formateur Jambon fluit regeringsonderhandelingen op gang

Formateur Jan Jambon (N-VA) heeft dinsdagochtend in het hotel Errera in Brussel de onderhandelingen over de vorming van een nieuwe Vlaamse regering op gang gefloten. 'Ik wil in een strak tempo werken, maar zonder overhaast te werk te gaan', zei Jambon voor aanvang van de eerste werkvergadering met de partijvoorzitters en delegaties van N-VA, Open Vld en CD&V.

Lees het volledige artikel hier.

Eva Schram
door Eva Schram

Minderhedenforum: 'Voorstellen startnota bemoeilijken integratie van nieuwkomers'

Met nieuwe bijkomende voorwaarden, controles en sancties maakt de N-VA de integratie en de participatie van veel nieuwkomers in onze samenleving moeilijker. Dat stelt het Minderhedenforum in een reactie op de startnota van Vlaams informateur Bart De Wever.

De organisatie wijst in een mededeling onder andere naar de financiële bijdrage voor inburgeringstrajecten, het opdrijven van sancties en boetes en het kunnen aantonen van een voldoende sterke en duurzame band met de gemeente of streek voor het verkrijgen van een sociale woning. 'Het zijn stuk voor stuk maatregelen die de meest kwetsbare mensen met een migratieachtergrond raken en die net een averechts effect zullen hebben op hun integratie', meent directeur Landry Mawungu.

Het Minderhedenforum vindt dat er te hard gefocust wordt op de 'Vlaamse identiteit'. 'De nota vertrekt vanuit een sterke assimilatiedrang van mensen van buitenlandse herkomst naar de Vlaamse identiteit, hoewel deze voor de meeste Vlamingen meervoudig is en verschilt van persoon tot persoon', klinkt het.

Mensen van buitenlandse herkomst zouden volgens de organisatie ook afgeschilderd worden als mensen die 'de rechtstaat niet respecteren en hun burgerlijke en maatschappelijke verantwoordelijkheden niet zouden opnemen'.

Ten slotte hamert de organisatie erop dat elk kind het recht heeft om de nodige onderwijsondersteuning te krijgen die hen brengt tot excellentie en dat een algemeen verbod op het dragen van levensbeschouwelijke tekenen in het onderwijs en publieke functies discriminerend is. 'Een inclusieve samenleving voor iedereen sluit niet uit, maar omarmt haar burgers, los van levensbeschouwing en herkomst', aldus Mawungu nog.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Bart De Wever: 'Ik heb op een heel ernstige manier gepraat met andere voorzitters over samenwerking met Vlaams Belang'

Volgens Bart De Wever heeft hij als informateur op verschillende manieren getracht het Vlaams Belang aan boord te hijsen. Dat zei hij op VTM Nieuws. Maar, zo voegde hij eraan toe, 'ik heb altijd de intentie gehad om de onbestuurbaarheid in België op te lossen, niet te importeren in Vlaanderen'.

Een verwijzing naar CD&V en Open VLD, die mordicus weigerden om samen te werken met de ploeg rond Tom Van Grieken. N-VA en Vlaams Belang behaalden nu eenmaal niet de helft van de zetels. 'Waarom zou de onbestuurbaarheid van Vlaanderen ons doel zijn?', aldus De Wever.

Hij wees overigens ook met de vinger naar de radicaalrechtse partij. 'Je moet kiezen wat je wil zijn: een bestuurspartij of een propagandamachine. Met online campagnes en partijen te bestempelen als losers vind je geen partners.'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Dedecker furieus

'Platte volksverlakkerij.' Zo noemt Jean-Marie Dedecker, nochtans via een N-VA-lijst verkozen in de Kamer, de keuze van Bart De Wever. Dat vernamen de collega's van Krant van West-Vlaanderen.

Lees hier meer: Jean-Marie Dedecker vernietigend over coalitievorming: 'Platte volksverlakkerij'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Startnota in lijn met visie Agoria Vlaanderen'

De startnota van informateur Bart De Wever ligt sterk in lijn met de visie van Agoria Vlaanderen, schrijft Belga. De technologiefederatie deelt immers de ambitie om Vlaanderen in de top drie te krijgen van de regio's in Europa, zo klinkt het in een reactie van Agoria.

Die ambitie bereiken kan via technologie en innovatie, aldus Agoria. En dat onder meer met veel aandacht voor omscholingsbeleid en activering zowel voor wie werkt als voor wie op zoek is naar werk. 'We kunnen het niveau halen van Zweden, Finland en Denemarken, beter nog dan Beieren of Zuid- of West-Nederland', klinkt het bij de federatie van technologische bedrijven.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Ook vakbond ABVV misnoegd

De startnota van informateur Bart De Wever focust niet op de problemen van de mensen, maar op die van het geld. Dat vindt het Vlaams ABVV. Volgens de socialistische vakbond zal een voortzetting van de Zweedse coalitie 'meer van hetzelfde, foute recept' opleveren, schrijft Belga.

Met de startnota is de toon van de nieuwe Vlaamse regering gezet, luidt het oordeel van de vakbond. 'In Vlaanderen zal het geld regeren. En dit ten koste van al wie het niet breed heeft.'

Daarbij wordt het sociale ondergeschikt gemaakt aan de economische doelstellingen. 'Werkbaar werk, een eerlijke fiscaliteit, een goed loon, een rechtvaardige verdeling van de klimaatfactuur, de onbeantwoorde noden in de zorg, discriminatie,... er wordt niet of nauwelijks met een woord over gerept', vindt de vakbond.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Netwerk tegen Armoede ongerust: 'Grote kansen gemist om armoede terug te dringen'

Netwerk tegen Armoede zegt 'zeer verontrust' te zijn over de nota van Vlaams informateur Bart De Wever, schrijft persagentschap Belga. 'Armoedebestrijding is zo goed als afwezig en verder worden er, onder meer in onderwijs en woonbeleid, grote kansen gemist om armoede effectief terug te dringen', zegt de organisatie in een persbericht.

Het Netwerk hoopt op een stevige bijsturing. De organisatie pleit onder meer voor een maximumfactuur in het secundair onderwijs en voor het investeren van de vrijgekomen middelen uit de afschaffing van de woonbonus in de sociale en private huurmarkt. 'Vlaanderen kampt al jaren met een wooncrisis en die manifesteert zich eerst en vooral op de huurmarkt', luidt het. 'De ambities op dat vlak blijven bijzonder vaag. Het bouwritme voor sociale woningen moet verder versneld worden om de Vlaamse wooncrisis tegen te gaan.'

De beperktere toegang voor nieuwkomers tot de Vlaamse sociale bescherming is een maatregel die de armoede in Vlaanderen alleen maar verder zal doen toenemen, meent het Netwerk. 'Wie pas na 5 jaar recht krijgt op sociale bescherming zal het moeilijker krijgen om een job te zoeken, een geschikte woning te vinden of medische en schoolkosten te betalen. Vlamingen, nieuwkomers en oudkomers, hebben net nood aan meer sociale bescherming, niet minder. Dat tonen de stijgende (kinder)armoedecijfers jaar na jaar aan.'

Bart Osaer
door Bart Osaer

Betonstop blijft, maar wordt beter verpakt

Volgens Gregory Verhelst, een in ruimtelijke ordening gespecialiseerde advocaat bij CMS De Backer, behoudt de startnota de principes van het Beleidsplan Ruimte Vlaanderen, die de vorige regering goedkeurde. 'Eigenlijk verandert niet veel', beaamt Marc Dillen van de Vlaamse Confederatie Bouw. 'De verdichting van de bouwprocessen wordt al sinds 1997 opgelegd. Het percentage appartementen neemt almaar toe. Deze nota zet het beleid van de vorige regering gewoon voort', luidt het in een reactie aan de redactie van Trends.

Bart Osaer
door Bart Osaer

Unizo: 'Er komt schot in de zaak'

Werkgeversorganisatie Unizo uit zich positief over de startnota. 'Er komt duidelijk schot in de zaak. De beknopte startnota van formateur De Wever bevat een aantal aanknopingspunten die voor onze Vlaamse kmo's erg belangrijk zijn', luidt het in een persbericht. Unizo verwijst daarbij naar de 120.000 extra jobs die Bart De Wever ambieert voor Vlaanderen. Voor Unizo is het in dat verband belangrijk dat de nota ook de samenwerking tussen de VDAB en de bedrijven wil versterken. 'Als de volgende Vlaamse regering en de VDAB voluit de kmo-kaart trekken, zal iedereen daar beter van worden", aldus de kmo-organisatie.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Herlees: Wat Vlaanderen zelf doet, kan véél beter

Bussen met een halfuur vertraging, slechte luchtkwaliteit, jarenlange wachttijden in de zorg, levensgevaarlijke kruispunten en onderwijs dat veel van zijn pluimen heeft verloren. Het Vlaamse bestuursniveau sputtert en daar blijken heel wat kiezers schoon genoeg van te hebben. Ook dat is een deel van de verklaring voor de afstraffing van de traditionele partijen op 26 mei.

Herlees hier de analyse die verscheen in Knack van 5 juni 2019.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Vlaamse Volksbeweging mist 'Vlaamse ambities'

De 'Vlaamse ambities' in de startnota van Bart De Wever, voor de vorming van een Vlaamse regering, zijn volgens de Vlaamse Volksbeweging (VVB) te bescheiden. Zo betreurt de VVB dat De Wever de transfers tussen de gewesten niet aanpakt. 'Enkel meer Vlaanderen en minder België zal meer budgettaire ruimte creëren', aldus de VVB.

'Waar zal het geld vandaan komen voor de geplande investeringen op gebied van welzijn en sociale woningen?', klinkt het. De VVB wijst er onder meer op dat er in de startnota sprake is van besparingen en inspanningen die door de Vlamingen en hun overheid zullen worden geleverd, maar dat er met geen woord over de transfers gerept wordt. 'We missen ook de ambitie om een eigen Vlaamse sociale zekerheid, een eigen Vlaamse justitie en een echte Vlaamse diplomatie te vormen. In die richting worden stapjes gezet, maar voor de VVB mag het veel minder bescheiden', aldus de VVB.

'We zijn benieuwd naar de hoeveelheid water die de N-VA bij de wijn zal moeten doen en blijven erop aandringen dat het signaal van de kiezer niet genegeerd wordt en de Vlaamse regering écht Vlaams zou gaan kleuren. Hiertoe dient de laatste, definitieve staatshervorming te worden voorbereid die dient uit te monden in een eigen Vlaamse grondwet, een hoofdstuk dat in een Vlaams regeerprogramma zeker niet mag ontbreken', aldus VVB.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

PVDA: 'De Wever blijft potdoof voor sociaal signaal van kiezer'

PVDA-fractieleider Jos D'Haese zegt in een reactie op de startnota dat Bart De Wever potdoof blijft voor het sociaal signaal van de kiezer. Uit de nota die De Wever schreef als startpunt voor de onderhandelingen voor een nieuwe Zweedse coalitie, spreekt volgens de linkse partij geen enkele ambitie om de stijgende armoede aan te pakken, betaalbaar wonen te garanderen en het klimaat hoog op de agenda te zetten.

'Ons land heeft regeringen nodig met ambitie om iedereen vooruit te helpen', zegt Jos D'Haese. 'De afgelopen vijf jaar heeft de Zweedse coalitie al bewezen dat ze daar niet toe in staat is en ze werd daar door de kiezer voor afgestraft. Toch belooft De Wever in zijn startnota nog meer van hetzelfde: opnieuw vijf jaar koud en kil beleid dat sociale voorzieningen afbouwt en mensen tegen elkaar opzet.'

Bart Osaer
door Bart Osaer

Lieven Boeve (koepel katholiek onderwijs): 'Hopelijk komt ook het lerarentekort op tafel'

Voor de verkiezingen lagen de Vlaams-nationalisten al eens overhoop met de koepel van katholieke scholen. Lieven Boeve, de topman van de katholieke onderwijskoepel, mist in ieder geval enkele elementen in de startnota. 'We stevenen af op een groot lerarentekort. Ik vind geen aanwijzingen over hoe we aan bijkomende leraren zullen geraken. Hopelijk komt dat wel aan bod tijdens de onderhandelingen, klinkt het.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

SP.A: 'Niet de hervormingen die Vlaanderen nodig heeft'

SP.A zegt intussen ook te hebben 'vernomen' dat de startnota naar CD&V en Open VLD is gestuurd. De nota lijkt niet de hervormingen te bevatten die Vlaanderen nodig heeft, zeggen de socialisten in een eerste reactie. 'De Vlaming krijgt dezelfde regering met met even vage beloftes als vijf jaar terug.'

'We hebben van in het begin gekozen voor een open dialoog met focus op inhoud. En die lat lag voor ons hoog met sociale keuzes die in Vlaanderen opnieuw voor zekerheid moeten zorgen, voor iedereen', zo reageert de partij op de vaststelling dat ze niet meer betrokken wordt bij de Vlaamse regeringsgesprekken.

SP.A zegt dat de focus van de partij vooral lag op het wegwerken van de wachtlijsten in de zorg, een sociaal klimaatbeleid en op investeringen in onderwijs, zorg en openbaar vervoer.

'We herkennen de thema's uit de startnota van de informateur, maar het resultaat oogt op het eerste gezicht bijzonder pover', zegt de partij daarover. 'Onze eisen waren blijkbaar te sociaal.'

© belgaimage
Bart Osaer
door Bart Osaer

Woonbonus gaat op de schop, nieuwe vrijstellingen in de erfbelasting

De redactie van MoneyTalk maakte een overzicht van wat ons te wachten staat wanneer de aangekondigde belastinghervorming wordt doorgevoerd.

Lees meer: Dit is de belastinghervorming die de nieuwe Vlaamse regering wil doorvoeren

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jan Jambon krijgt scepter uit handen van De Wever

Informateur Bart De Wever 'draagt de scepter over' aan Jan Jambon. De burgemeester van Brasschaat zei daarbij dat 'Vlaanderen moet excelleren' en dat de 'drempels in de welvaartstaat hoger moeten voor nieuwkomers'. Ook de werkzaamheidsgraad moet worden opgekrikt tot 80 procent.

'Morgen starten we met de eerste vergadering', aldus de toekomstige minister-president. Tot het einde van de formatie zal de gewezen kandidaat-premier geen persconferenties meer geven.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Meest samenhangende coalitie'

Nadat het Vlaams Belang afviel, moest de De Wever op zoek 'naar de meest samenhangende coalitie'. Die bleek dus de oude vertrouwde Zweedse. 'Deze startnota is grondiger dan ooit uitgewerkt', aldus De Wever, die eraan toevoegt veel informele gesprekken te hebben gehad met zijn Zweedse partners.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De Wever: 'Vlaanderen kan niet onbestuurbaar blijven'

'Een onbestuurbaar Vlaanderen zou niet logisch zijn', aldus Bart De Wever (N-VA) op zijn eerste persconferentie sinds weken. Zo verklaart De Wever waarom het Vlaams Belang geen deel uitmaakt van de formatie. De afkeer tegen de partij van Tom Van Grieken 'is onveranderlijk', zo zegt hij met een verwijzing naar CD&V en Open VLD, die niet wilden weten van het doorbreken van het cordon sanitaire.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

En ook CD&V zegt 'ja'

'CD&V zal aan tafel gaan', zegt voorzitter Wouter Beke bij VTM Nieuws. Zo is de Zweedse coalitie weer samen.

Beke benadrukt dat de startnota 'nog geen regeerakkoord is' en voegt eraan toe dat informateur Bart De Wever heeft gezegd dat de tekst 'niet te nemen of te laten is'.

Over de intrede van formateur Jan Jambon zegt Beke dat 'dat de keuze is die de N-VA maakt'.

Trui Engels
door Trui Engels

Jan Jambon krijgt het vertrouwen van partijbureau

Jan Jambon neemt het van Bart De Wever over als formateur. Hij heeft daarvoor het vertrouwen gekregen van het hele partijbureau van de N-VA, aangevuld met de parlementsleden.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Open VLD zegt 'ja'

De Vlaamse liberalen nemen de uitgestoken hand van Bart De Wever aan. 'Onze partij ontving een uitnodiging om deel te nemen aan de formatie van een nieuwe Vlaamse regering met N-VA, CD&V en Open VLD', luidt een persbericht. 'Het partijbestuur heeft zich vanmorgen gebogen over die vraag en de inhoudelijke startnota.'

'Open VLD gaat in op de vraag van N-VA om deel te nemen aan de formatiegesprekken. Wij willen deze formatie alle kansen geven en onthouden ons dus van verdere commentaar.'

Na afloop van het partijbestuur zei voorzitster Gwendolyn Rutten nog dat het na twee en een halve maand 'tijd is om met het echte werk te beginnen'. 'We zeggen ja, het werk kan beginnen', aldus nog de voorzitster van de Vlaamse liberalen.

Bart Osaer
door Bart Osaer

'120.000 extra Vlaamse jobs is zeer ambitieus, maar weinig realistisch'

Volgens Trends-redacteur Alain Mouton luidt de vraag of het volgende Vlaamse regeerakkoord de maatregelen bevat die het mogelijk maken om de werkzaamheidsgraad op te trekken tot 80 procent.

Lees de volledige analyse over het ambitieuze banenplan van Bart De Wever

Jan Herregods
door Jan Herregods

Elio Di Rupo: 'PS gaat Zweeds federaal niet depanneren'

Elio Di Rupo reageert op Twitter op de ontwikkelingen in de Vlaamse formatie. Met zijn mededeling dat hij niet van plan is om de drie betrokken partijen op federaal niveau te depanneren, wordt de federale regeringsvorming nog ingewikkelder.

Trui Engels
door Trui Engels

De Wever laat link met federale formatie los

Vlaams informateur Bart De Wever heeft de link met de federale formatie losgelaten. Dat heeft hij maandag gezegd tijdens het partijbureau van N-VA, volgens aanwezigen. Er is volgens hem sinds de verkiezingen geen relevant gesprek geweest op het federale niveau.

Over de Vlaamse formatie zei hij dat een coalitie met CD&V en Open VLD de enige realistische keuze is, omdat een meerderheid met CD&V en SP.A te weinig zetels had. Het Vlaams Belang is volgens de voorzitter geen bestuurspartij gebleken.

In 2024 wil de voorzitter met het goed bestuur van Vlaanderen als belangrijkste troef naar de kiezer trekken.

De startnota wordt nadrukkelijk gepresenteerd als een basis voor de formatie. Binnen de partij wordt aangegeven dat de tekst niet te nemen of te laten is voor CD&V en Open VLD.

Trui Engels
door Trui Engels

Vlaams Belang reageert: 'Historische kans gemist'

Het Vlaams Belang reageerde maandag vrijwel meteen na de publicatie van de startnota van formateur Bart De Wever bijzonder ontgoocheld. 'Het oorverdovende signaal van de kiezer wordt niet gehoord. Dit is de coalitie van de verliezers', aldus Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken in een persbericht. 'Blijkbaar heeft de formateur twee maanden toneel gespeeld.'

Lees hier de volledige reactie van Vlaams Belang

© Belga
Trui Engels
door Trui Engels

Waarom Jan Jambon en niet Bart De Wever?

Jan Jambon ging als federaal lijsttrekker en kandidaat-premier de kiescampagne in en voorzitter Bart De Wever als kandidaat-Vlaams minister-president. Nu Jambon is voorgedragen als Vlaams formateur, kan De Wever zelf Antwerps burgemeester en partijvoorzitter blijven. Jambon zal dan de Vlaamse coalitiegesprekken leiden en aansluitend de eed afleggen, terwijl De Wever in zijn rol als voorzitter de gesprekspartner is in de federale formatie, die hoogstwaarschijnlijk veel langer zal aanslepen dan de Vlaamse.

'Dat is ook de juiste en logische rolverdeling. Het federale kan lang aanslepen, Jambon kan met zijn profiel als degelijk bestuurder Vlaanderen leiden, terwijl De Wever als voorzitter het politiek profiel heeft om federaal zaken los te weken', klinkt het.

Lees meer: kiest Jambon eieren voor zijn geld?

© REUTERS
Trui Engels
door Trui Engels

Jan Jambon voorgedragen als formateur van Zweedse coalitie

Jan Jambon wordt voorgedragen als formateur van een Zweedse coalitie. Dat bevestigt een N-VA-kopstuk voor aanvang van het partijbureau in het Vlaams Parlement.

De startnota die informateur Bart De Wever maandagvoormiddag verspreidde, was al voorgelegd aan CD&V en Open VLD. Wellicht zal hun partijbureau in de komende uren al dan niet groen licht geven om een echte formatie op te starten.

Trui Engels
door Trui Engels

Dit staat er in de startnota van De Wever

- De Vlaamse regering wil de volgende jaren minstens 120.000 Vlamingen extra aan een job helpen. Een werkzaamheidsgraad van 80 procent is het doel.

- Vlaanderen moet een "wereldreferentie" worden inzake innovatie, digitale transformatie en technologie, en de Vlaamse regering moet "meer dan ooit een investeringsregering" zijn.

- In de startnota worden verantwoordelijkheid en solidariteit leidende principes genoemd. 'Maar voor wat hoort wat. (...) Wie aanspraak wil maken op de Vlaamse sociale bescherming en andere sociale voordelen, moet eerst vijf jaar ononderbroken, wettig en werkelijk in het land verbleven hebben en moet zich ten volle bekennen tot en inschakelen in onze Vlaamse gemeenschap. Om als nieuwkomer in aanmerking te komen voor kinderbijslag geldt voortaan een wachtperiode van zes maanden. Wanneer kinderen die niet in België wonen toch recht hebben op kinderbijslag, stellen we die waar mogelijk bij om rekening te houden met de levensduurte in het land van verblijf.'

- De Wever spreekt van een Vlaamse belastinghervorming (waarbij bijvoorbeeld de woonbonus zal uitdoven).

- Van een betonstop is geen sprake meer, wel van een 'bouwshift'.

- Er moeten meer gemeenten fusioneren en de provinciebesturen kunnen volgens de startnota vanaf 2024 ophouden te bestaan.

- Er moeten vier nationale parken komen.

Trui Engels
door Trui Engels

N-VA verspreidt startnota

Informateur Bart De Wever heeft een startnota voor de Vlaamse regeringsonderhandelingen vrijgegeven. Welke partijen de nota gekregen hebben, is niet bekend gemaakt.

Het Vlaams Belang heeft de startnota niet gekregen, laat de partij weten aan VRT Nieuws.

Trui Engels
door Trui Engels

Valt Zweeds-bis vandaag in zijn plooi?

Tijdens het partijbureau zullen Open VLD en CD&V moeten beslissen onder welke voorwaarden de partijen in een Vlaamse regering stappen. Een koppeling met de federale regeringsvorming, zoals bij Open VLD, is bij CD&V niet aan de orde.

Trui Engels
door Trui Engels

Ook Open VLD komt maandag samen

Dat de partijbureaus van CD&V en Open VLD maandag vergaderen, lijkt erop te wijzen dat informateur Bart De Wever kiest voor een Zweedse coalitie. SP.A houdt geen vergadering. Voorzitter John Crombez kreeg op 31 juli wel een fiat van de raad van voorzitters en secretarissen om over de inhoud te gaan onderhandelen, maar de socialisten hebben sinds vorige week niet meer samengezeten met de informateur.

Trui Engels
door Trui Engels

Stelt Bart De Wever volgende week ook al regeerakkoord voor?

Verrast Vlaams informateur Bart De Wever volgende week vriend en vijand door niet alleen zijn coalitiepartners voor te stellen, maar meteen ook een afgewerkt regeerakkoord? Het is een piste die vrijdag de ronde doet in de Wetstraat. Professor politicologie Dave Sinardet zou niet verbaasd zijn. 'De Wever zal geen definitief engagement aangaan vooraleer er, op zijn minst achter de schermen, een stevige basis is', zegt hij.

Een Zweedse coalitie lijkt intussen de meest waarschijnlijke, nu Kamerlid Melissa Depraetere van SP.A heeft verklaard dat haar partij sinds midden vorige week niet meer heeft samengezeten met de informateur. CD&V heeft komende maandag het politiek bestuur samengeroepen.

Lees meer over het mogelijke regeerakkoord

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Waarom De Wever de Vlaamse politiek laat wachten

Bart De Wever (N-VA) lijkt maar niet te beslissen in de Vlaamse formatie, maar net die 75 dagen van onbeslistheid bleken op zich waardevol, los van wat er met die tijd door de onderhandelaars gedaan werd. Lees een analyse: de Vlaamse politiek had nood aan een time-out.

Trui Engels
door Trui Engels

CD&V roept maandag politiek bestuur samen

CD&V roept maandag om 11 uur het politiek bestuur samen. Dat bevestigt één van de leden. Die leden werden eerder deze week al gevraagd zich klaar te houden, om te vergaderen over een eventuele regeringsdeelname.

Tijdens het politiek bestuur zal CD&V moeten beslissen onder welke voorwaarden de partij in een Vlaamse regering stapt. Een koppeling met de federale regeringsvorming, zoals bij Open VLD, is bij CD&V niet aan de orde. 'De prioriteit is Vlaanderen', zei een lid van het bestuur deze week. 'Als we ergens een rol denken te kunnen spelen, zal het eerder daar zijn.'

Verschillende CD&V'ers zijn deze week overigens op vakantie vertrokken, en zullen de vergadering van het politiek bestuur dus moeten missen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

De Wever blijft ook vandaag zwijgen

Vlaams informateur Bart De Wever (N-VA) neemt ook vrijdag geen beslissing over zijn toekomstige coalitiepartners. Dat wordt bevestigd in onderhandelingskringen aan Belga. Ook voor het komende weekend staan er geen afspraken op de agenda, al kan daar natuurlijk nog verandering in komen.

Zij die hadden gehoopt dat De Wever nog voor het weekend zou trancheren, zijn er dus aan voor de moeite. Er wordt vrijdag wel druk heen en weer gebeld, maar een beslissing komt er niet.

Vlaams Belang, Groen en SP.A hebben de informateur intussen al dagenlang niet meer gehoord. Op Radio 1 zei Kamerlid Melissa Depraetere (SP.A) dat haar partij de afgelopen tien dagen geen overleg meer heeft gehad met De Wever. 'We merken dat het stil is aan de overkant', zei ze. 'We hebben onze inhoudelijke insteek op tafel gelegd en gezegd wat er voor ons belangrijk is. Sindsdien wachten wij ook op meer informatie daarover.'

Volgens haar heerst er geen ongeduld in de partij. 'We zijn er eigenlijk al vanaf de start van uit gegaan dat wij voor de oppositie kiezen in het Vlaams Parlement. Tot op vandaag is dat niet veranderd.'

Opmerkelijk: volgens Depraetere is het niet onoverkomelijk om federaal mee te besturen en Vlaams in de oppositie te zitten.

CD&V en Open VLD bewaren intussen de discretie, maar zij houden zich klaar om een partijbestuur bij elkaar te roepen.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Maak kennis met de 'raketcoalitie'

De formatietijd brengt steevast het meest creatieve naar boven bij politici en waarnemers. Tot voor kort was de meest vernieuwende vondst de Antwerpse 'Bourgondische coalitie', een referentie naar de kleuren geel (N-VA), blauw (Open VLD) en rood (SP.A) van de vlag van het hertogdom Bourgondië. Al verkoos CD&V vanaf dag één om te spreken over 'paars-geel'.

Daar komt vandaag een nieuwe bijnaam bij. Anonieme onderhandelaars hebben het in De Morgen over de mogelijke 'raketcoalitie' van N-VA, CD&V en SP.A. De herkomst van die nickname is minder verheven dan die van de Bourgondiërs. Het gaat namelijk om de kleurencombinatie van een raketijsje: geel, oranje, rood.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Ecolo legt PS en MR groene eisen voor

Ecolo heeft de onderhandelaars van de PS en MR in de Waalse regeringsvorming bijkomende groene eisen voorgelegd. Dat bericht persagentschap Belga op basis van een document dat Le Soir kon inkijken.

De Waalse groenen 'gaan verder en forser', dan bij de vastgelopen klaproospiste, waarbij PS en Ecolo een minderheidsregering zouden vormen met steun van leden uit de oppositie. Sinds het vastlopen van die piste praten de twee linkse partijen met de MR.

Ecolo legt nu forsere eisen op tafel onder meer inzake afvalbeheer, met een strategie om plastic te bannen tegen 2030. 'Tegen 2022 zal plastic voor eenmalig gebruik en waarvoor een alternatief is, gebannen worden. (...) Het verbod op plastic tassen zal tegen 2020 uitgebreid worden naar plastic verpakkingen van fruit en groenten', klinkt het in het document. En ook van de bedrijven eisen de groenen milieuvriendelijkere productieprocessen.

Wat energie betreft willen de Waalse groenen 'zo snel mogelijk de productie van hernieuwbare elektriciteit ontwikkelen, door alle elektriciteitsgebruik beter te integreren, met name nieuw gebruik zoals elektrische voertuigen, warmtepompen, opslag, ...'.

Inzake landbouw eisen ze de oprichting van een 'ministerie van Landbouw en Voeding', met ook bevoegdheden zoals de voedselketen.

Met betrekking tot mobiliteit willen de groenen een milieuvriendelijker openbaar vervoer en een strategie voor het gebruik van de fiets.

Jan Herregods
door Jan Herregods

PVDA: 'Pijnlijk hoe progressieve partijen zich uit elkaar laten spelen door De Wever'

Vlaams parlementslid Tom De Meester (PVDA) kijkt naar eigen zeggen met stijgende verbazing naar het "opbod" tussen sp.a en Groen "om absoluut deel te mogen uitmaken van de regeringen met Bart De Wever". Hij vindt het pijnlijk hoe de progressieve partijen zich door de N-VA-voorzitter "uit elkaar laten spelen". Dat zei De Meester donderdag in De Ochtend op Radio 1.

PVDA laat zich niet meeslepen in wat De Meester de partijpolitieke spelletjes van De Wever noemt. Voor de uiterst linkse partij was het na een eerste gesprek met de Vlaamse informateur, kort na de verkiezingen, duidelijk dat hij niet van plan is werk te maken van een ambitieus sociaal beleid. De Meester: "Wat Bart De Wever eigenlijk wil, is het land verder gijzelen en het confederalisme opdringen op federaal niveau. In dat spelletje gaan wij natuurlijk niet meespelen."

De PVDA'er vindt het onbegrijpelijk dat de andere progressieve partijen sp.a en Groen wél met de N-VA willen besturen. Groen-onderhandelaar Björn Rzoska stak dinsdag nog expliciet de hand uit naar De Wever. "Ik snap niet dat Groen een klimaatregering wil vormen met de N-VA", zegt De Meester. "De N-VA die de voorbije vijf jaar elke klimaatambitie heeft tegengehouden, de N-VA die zegt dat de klimaatopwarming niet meer is dan een soort van religieuze propaganda."

De Meester is niet tegen het sluiten van compromissen, maar waarschuwt sp.a en Groen dat ze zich dreigen te "compromitteren in een rechtse regering". "Het is een beetje pijnlijk hoe de progressieve partijen zich nu uit elkaar laten spelen door Bart De Wever. Ik hoor de N-VA lachen tot hier. Het zou veel beter zijn als we aan hetzelfde zeel zouden trekken in de oppositie", aldus De Meester.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Siegfried Bracke: 'Ingebakken probleem als CD&V in meerderheid stapt'

Oud-Kamervoorzitter Siegfried Bracke (N-VA) is voorstander van de vorming van een Bourgondische coalitie op Vlaams niveau, waarbij N-VA dus samen met Open Vld en sp.a bestuurt. Dat heeft hij vandaag herhaald in De Ochtend op Radio 1. Bracke staat opvallend afkerig tegenover CD&V, die volgens hem als coalitiepartner voor 'ingebakken problemen' zou zorgen.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Van Grieken: 'Ik hoop dat N-VA geen bocht van Demir heeft ingezet'

Tom Van Grieken, voorzitter van Vlaams Belang, zou het heel erg vinden mocht N-VA de 'bocht van Demir' hebben ingezet. Dat zei hij woensdag in Terzake op Canvas. Het Limburgse Kamerlid zei dinsdag dat Vlaams Belang te weinig tijd heeft gestoken in het overtuigen van andere mogelijke coalitiepartners, naast N-VA. Mogelijk gaf ze daarmee een voorzet op de exit van Vlaams Belang uit de Vlaamse gesprekken.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

CD&V-burgemeester roert zich

Niet enkel bij de nationale CD&V stijgt de spanning. Ook lokale sterkhouders hopen dat CD&V in de Vlaamse regering zit. Onder hen Dirk De fauw, Brugs burgervader. 'Ik ben ervan overtuigd dat N-VA geen inspanningen zal doen om CD&V hier groot te houden', zegt hij.

Lees hier het volledige artikel: Burgemeester Dirk De fauw (CD&V): 'Brugge zal lijden onder een regering zonder CD&V'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Nagelbijtende CD&V wacht keuze De Wever af

Het is stilaan money time voor de Vlaamse formatie. Informateur Bart De Wever (N-VA) zou deze week moeten beslissen met welke partijen hij in zee gaat. Bij CD&V zijn ze op hun hoede. 'Ik hoop dat ze ons er niet uitbonjouren gewoon omdat het kan.'

Lees hier het volledige verhaal: Hoe Bart De Wever CD&V doet zweten: 'Liever oppositie dan onze ideologie te verloochenen'

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Open VLD: 'Als we op Vlaams niveau geloosd worden, doen we ook federaal niet mee'

Open VLD verwacht dat een doorbraak in de Vlaamse regeringsonderhandelingen nakend is en roept het partijbureau samen. De Vlaamse liberalen voeren tegelijkertijd de druk op formateur Bart De Wever (N-VA) op en willen een federale regeringsdeelname koppelen aan een Vlaamse. Lees meer.

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

Olivier Maingain in beeld als 'verbindingsofficier' tussen Brussel en Wallonië

Olivier Maingain, de voorzitter van het Franstalige DéFI, zal wellicht een rol op zich nemen als de 'verbindingsofficier' die de banden moet aanhalen tussen enerzijds het Brusselse en het Waalse gewest en anderzijds de Franse gemeenschap. Dat zo'n functie wordt gecreëerd, is overeengekomen tijdens de vorming van de nieuwe Brusselse regering. Dat schrijft L'Echo woensdag.

Invulling

Over de functie bestaat een principeakkoord, maar dat moet nog in detail uitgeklaard worden. 'De precieze invulling van deze onbezoldigde post ligt nog niet helemaal vast. Het gaat om een verbindingsfunctie tussen de gemeenschap en de gewesten, een grote bezorgdheid van DéFI', zegt minister-president Rudi Vervoort (PS).

Volgens Olivier Maingain moet er een grote denkoefening gebeuren over hoe de solidariteit tussen Franstaligen kan worden versterkt. 'Tijdens onze contacten met de vertegenwoordigers van verschillende partijen, bracht ik de noodzaak ter sprake van een denkoefening met betrekking tot de toekomst van de Franstalige instellingen en in het bijzonder van een versterking van de relaties tussen Brussel en Wallonië', zegt hij. 'Al te vaak worden deze relaties beperkt tot de gemeenschapsbevoegdheden, zoals onderwijs en cultuur. Maar er is ook nood aan een gemeenschappelijke visie op economisch en sociaal vlak', aldus Maingain.

Onbezoldigd

De DéFI-voorzitter benadrukt dat de verbindingsofficier onbezoldigd zal werken, maar toch over een kabinet van vier of vijf personen zou beschikken. 'Er wordt nog over gepraat, maar de Cocof (de Franse Gemeenschapscommissie, red.) zal bijdragen aan de financiering van deze kleine ploeg.'

Minister-president Vervoort toont zich voorzichtiger. 'Er werd gesproken over het detacheren van bestaand personeel, maar tijdens de onderhandelingen zijn we niet in detail getreden. Wel zeker is, is dat dit niets extra mag kosten.'

© BelgaImage
Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

VB-kopstuk Barbara Pas: 'Men moet niet te lang meer wachten om duidelijke keuze te maken'

Barbara Pas, onderhandelaarster en Kamerfractieleidster voor Vlaams Belang, vindt dat N-VA nu snel moet beslissen met wie ze in Vlaanderen in zee wil. 'Zolang de formateur niets heeft laten weten beschouw ik de onderhandelingen nog altijd als gaande', maar 'men moet niet te lang meer wachten om een duidelijke keuze te maken', zei ze woensdag in De Ochtend op Radio 1.

Ook Pas, heeft de N-VA sinds vorige week donderdag niet meer gehoord. Zij dringt erop aan snel te gaan. 'De komende dagen zal N-VA toch haar ei moeten leggen en kiezen met welke coalitiepartners ze verder wil gaan.'

Het gerucht gaat dat Vlaams Belang niet meer betrokken zou zijn in de onderhandelingen, en dat De Wever nog twijfelt tussen een voortzetting van de Zweedse coalitie met Open Vld en CD&V of een Bourgondische coalitie met liberalen en socialisten. De uitlatingen van N-VA-kopstuk Zuhal Demir op TV Limburg dinsdag (zie lager in deze liveblog) versterkten dat gerucht nog: Demir zei onder meer dat de extreemrechtse partij maar weinig moeite deed om andere coalitiepartners ervan te overtuigen met hen samen te werken.

Maar volgens Pas is Vlaams Belang nooit de deur gewezen. 'Tot hiertoe is dat altijd correct verlopen, en worden wij door de informateur zelf op de hoogte gebracht. Alles wat andere kopstukken zeggen en schrijven, daarvan zal de toekomst moeten uitwijzen of ze voor zichzelf hebben gesproken, of dat N-VA de bocht al aan het inzetten was om in een coalitie te gaan met de verliezers', aldus Pas.

'Wij blijven van mening dat de inhoudelijke overeenkomsten groot genoeg zijn om een sterk regeerakkoord te maken dat tegemoetkomt aan het signaal van de kiezer, en vrezen dat de andere opties dat signaal in de prullenbak gooien.'

© Belga
Jan Herregods
door Jan Herregods

De regeringsvorming: niets te maken met inhoud, alles met machtshonger

Wat ook de uitkomst wordt van de ultralange Vlaamse preformatie van Bart De Wever, sinds de verkiezingen van 26 mei is één zaak duidelijker dan ooit: onze politieke partijen zijn bovenal uit op macht. Of het nu de klassieke partijen zijn of de zogenaamde zweep- of taalpartijen: bij iedereen is 'erbij zijn' misschien niet het enige maar wel het eerste waarom het draait.

Lees de analyse van Walter Pauli: De regeringsvorming: niets te maken met inhoud, alles met machtshonger

Jan Herregods
door Jan Herregods

N-VA worstelt met interne verdeeldheid bij mogelijke coalitiepartners

Dat de witte rook in de Vlaamse formatie lang op zich laat wachten heeft vooral te maken met interne verdeeldheid bij CD&V, sp.a en Open Vld. Dat zei N-VA-kopstuk Zuhal Demir dinsdag op TV Limburg.

Trui Engels
door Trui Engels

Ben Weyts: 'Coalitiekeuze ligt nog niet in definitieve plooi'

De N-VA heeft nog niet beslist met welke coalitiepartners ze in Vlaanderen in zee wil. Dat zei Vlaams minister van Mobiliteit Ben Weyts maandag in De Ochtend op Radio 1. 'We zitten wat betreft coalitiekeuze zeker nog niet in een finale definitieve plooi. Vandaar dat er deze week nog wat contacten zullen plaatsvinden', klonk het. 'Mogelijk krijgen we deze week een doorbraak, maar discretie is geboden.'

Ook over de toekomstige Vlaams minister-president wilde Weyts niets lossen. 'We hebben veel sterke kandidaten die dat mandaat kunnen invullen', bleef Weyts op de vlakte. 'Jan Jambon zou een goede minister-president zijn, net zoals we nog andere kandidaten in de rangen hebben die dat kwaliteitsvol zouden kunnen invullen.'

Trui Engels
door Trui Engels

Wachten op witte rook

Ook dit weekend kwam er geen witte rook uit de schouw van informateur Bart De Wever. De verwachting is wel dat hij de komende dagen meer klaarheid schept over een aantal zaken, zoals de partijen waarmee hij verder wil praten over de vorming van een nieuwe Vlaamse regering, maar mogelijk ook over het scenario dat Jan Jambon en niet hijzelf die nieuwe regering zal leiden.

Tom Van Grieken, voorzitter van het Vlaams Belang, wacht op een telefoontje van Bart De Wever: Tom Van Grieken: 'De komende periode is cruciaal'

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Nog geen duidelijkheid over Vlaamse formatie

De Vlaamse formatie kwam de voorbije dagen in een stroomversnelling, schrijft persagentschap Belga.

Formateur Bart De Wever sprak woensdag al met CD&V, SP.A ging donderdag langs en ook met de onderhandelaars van Open VLD is al gesproken, bevestigen bronnen.

Vlaams Belang was donderdagavond aan de beurt. Na afloop van die laatste ontmoeting trok de N-VA-top zich vermoedelijk terug voor overleg, al is dat niet bevestigd. De Vlaams-nationalisten lossen voorlopig niets. De Wever zou ook in de gesprekken met de andere partijen niet in zijn kaarten hebben laten kijken, valt te horen.

Nochtans gonsde het de hele dag van de geruchten dat De Wever Vlaams Belang de deur zou wijzen en daarna snel duidelijk zou maken met wie hij verder in zee wil. Maar dat gebeurde vooralsnog niet. Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken verklaarde donderdagavond kort na afloop van de ontmoeting dat hij blijft hopen op een samenwerking met N-VA, en dat dat de enige manier is 'om het signaal van de kiezer te honoreren'.

Intussen voerde Filip Dewinter de druk vrijdagin De Ochtend op Radio 1 nog wat verder op. Hij beloofde dat de extreemrechtse partij haar 'duivels zal ontbinden in de oppositie' mocht De Wever voor een coalitie met SP.A kiezen.

Welke richting het uitgaat, weten ze ook bij Vlaams Belang niet, maar de analyse dat ze er wellicht niet bij zullen zijn 'is niet de onze', klinkt het formeel.

Feit is wel dat Vlaams Belang en N-VA samen geen meerderheid hebben, en dus noodgedwongen een derde partner moeten zoeken als ze samen in zee willen gaan. De andere mogelijke coalitiepartners blijven erbij dat ze een samenwerking met extreemrechts niet zien zitten.

Daarom deden de voorbije dagen ook twee andere scenario's de ronde: Bart De Wever zou nog twijfelen tussen een voortzetting van de Zweedse coalitie met Open VLD en CD&V, of een scenario waarin de christendemocraten worden ingeruild voor socialisten. SP.A-voorzitter John Crombez kreeg van zijn partij alvast het mandaat om met De Wever 'over de inhoud te praten' mocht het zover komen.

Voor beide scenario's valt iets te zeggen. Ideologisch lijkt een Zweedse coalitie logischer. Bovendien heeft ze een comfortabelere meerderheid in het parlement. De Bourgondische combinatie met SP.A en Open VLD heeft maar 64 op 124 zetels, maar zou federaal dan weer deuren kunnen openen voor een coalitie met PS en MR.

Als De Wever voor een Bourgondisch trio kiest, zoals hij ook in zijn eigen Antwerpen deed, dan valt CD&V voor het eerst sinds de paarse periode onder minister-presidenten Patrick Dewael en Bart Somers uit de boot.

Verwacht wordt nu dat N-VA de komende uren of dagen de knopen doorhakt.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jambon minister-president?

De kans is groot dat Jan Jambon Vlaams minister-president wordt. Niemand wil openlijk de discretie doorbreken maar in gesprekken met N-VA'ers in en rond de partijtop klinkt: 'Iedereen gaat ervan uit en is er al van doordrongen dat Jambon de MP zal zijn.'

Lees hier het volledige artikel: https://www.knack.be/nieuws/belgie/wordt-jan-jambon-vlaams-minister-president/article-news-1493357.html

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Jan Jambon morgen formateur'

Jean-Marie Dedecker kijkt 'in zijn glazen bol' en denkt dat 'Jan Jambon vanaf morgen formateur is van de Vlaamse regering'.

Zo echoot hij het gerucht dat al langer de ronde doet, namelijk dat Jan Jambon - en niet Bart De Wever - Vlaams minister-president zal worden.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Dedecker geeft schot voor de boeg

Met zijn woorden in de televisiestudio's van Terzake maait Dedecker klaarblijkelijk het gras voor de voeten weg van De Wever. Volgens de West-Vlaming zal de N-VA vanavond bekendmaken dat ze voortgaat zonder het Vlaams Belang.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Jean-Marie Dedecker: 'Vandaag beslist N-VA met wie ze doorgaat'

Jean-Marie Dedecker, die verkozen werd in de Kamer vanop een N-VA-lijst, zegt dat De Wever vandaag de knoop zal doorhakken voor de beslissing met welke partijen hij gaat onderhandelen. 'We gaan nu doordoen zoals vroeger', betreurt hij. Hij blijft erop hameren dat het Vlaams Belang gedoogsteun zou verlenen aan een minderheidsregering. Dat zei hij in Terzake.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'Bal in kamp van De Wever'

Vlaams Parlementslid Chris Janssens, die mee onderhandelt voor Vlaams Belang, heeft ook gereageerd na het onderhoud met informateur Bart De Wever (N-VA). 'Wij hebben aangedrongen om elkaar niet te lossen. De bal ligt nu in het kamp van Bart De Wever: zet hij het signaal van de kiezer om in regeringsbeleid en kiest hij voor verandering, of kiest hij voor voortzetting van het beleid dat de kiezer heeft afgestraft?', zegt hij aan Belga.

N-VA heeft voorlopig nog niet gecommuniceerd over de ontmoeting met de Vlaams Belang-kopstukken.

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

'We horen samen in een coalitie'

'Vlaams Belang en N-VA horen samen in een coalitie met een derde partner als we het signaal van de kiezer niet willen negeren', verklaart Van Grieken aan Belga.

'Wij hebben de stand van zaken opgemaakt en nogmaals ons standpunt herhaald dat N-VA en het Vlaams Belang samen in een regering moeten als men het signaal van de kiezer wil honoreren. Dat signaal moet zichtbaar zijn in de coalitie', zei Vlaams Belang-voorzitter Tom Van Grieken donderdagavond na afloop van een overleg met De Wever, dat zowat anderhalf uur heeft geduurd.

Op voorhand gonsde het van de geruchten dat De Wever de extreemrechtse partij zou lossen, maar over de verklaringen van de N-VA-voorzitter wil Van Grieken niets kwijt. Hij legt de bal nu in het kamp van de formateur: 'Als hij echt verandering wil, dan moet hij met ons en een derde partner in zee, wil hij meer van hetzelfde, dan moet hij andere partners kiezen.'

© Frederic Sierakowski
Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Vlaams Belang dringt aan op regeringsdeelname

Tom Van Grieken blijft erop aandringen dat zijn partij in de volgende Vlaamse regering komt. Dat heeft hij verklaard aan persagentschap Belga bij het buitentreden van zijn laatste gesprek met informateur Bart De Wever (N-VA).

Tex Van berlaer
door Tex Van berlaer

Dumpt N-VA Vlaams Belang vanavond?

Zodra staat er een nieuw gesprek gepland tussen Vlaams informateur Bart De Wever (N-VA) en Tom Van Grieken, voorzitter van het Vlaams Belang. De kans bestaat dat N-VA Van Grieken diets maakt dat er geen verdere onderhandelingsgesprekken komen, al is het verre van zeker of die boodschap vandaag al wordt overgebracht.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Van Quickenborne: 'Ik zie wel opportuniteiten in Bourgondische coalitie'

Open Vld-Kamerlid Vincent Van Quickenborne ziet een Bourgondische coalitie op Vlaams niveau - met naast zijn partij ook N-VA en sp.a - wel zitten. Dat liet hij donderdag blijken in De Ochtend op Radio 1. Van Quickenborne is ook burgemeester in Kortrijk, waar de liberalen al zeven jaar samen met sp.a in het bestuur zitten. "Dat werkt goed, omdat dat het beste van links en van rechts combineert", vindt hij.

De Vlaamse formatie komt stilaan weer op gang, nadat formateur Bart De Wever begin juli de pauzeknop had ingedrukt. Gisterenavond/woensdagavond besliste de raad van afdelingsvoorzitters en -secretarissen van sp.a dat voorzitter John Crombez een mandaat krijgt om over de inhoud te gaan praten met de N-VA-voorzitter, als de socialisten een uitnodiging zouden krijgen.

In dat geval zou de formatie kunnen uitmonden in een Bourgondische coalitie met Open Vld, een afspiegeling van De Wevers Antwerpse meerderheid. CD&V zou dan voor het eerst sinds jaren uit de boot vallen. Open Vld-kopstuk Van Quickenborne ziet daar iets in, zei hij donderdag in De ochtend. In Kortrijk werkt burgemeester Van Quickenborne al jaren samen met N-VA en sp.a.

"Dat werkt goed, omdat dat het beste van links en het beste van rechts combineert", vindt hij. Een Bourgondische coalitie biedt "opportuniteiten", vindt hij, onder meer om "eindelijk werk te maken van de bestuurlijke ontvetting en de afschaffing van de provincies". "Dat is iets waar N-VA, sp.a en Open Vld elkaar zouden kunnen vinden, en iets wat CD&V altijd heeft geblokkeerd."

Tegelijkertijd houdt de Open Vld'er nog een slag om de arm. "Met sp.a moet je altijd opletten, want de factuur is altijd vrij duur. Maar als het gaat om sociale rechtvaardigheid, om echt mensen te helpen in armoede, denk ik wel dat je zaken kunt doen met sp.a."

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

'Als de SP.A met de N-VA regeert, zijn wij in 2024 morsdood'

Onder anderen Leuvens SP.A-burgemeester Mohamed Ridouani is niet te vinden voor een toetreding tot een eventuele Bourgondische coalitie, met N-VA en Open VLD. Dat zei hij kort voor de verkiezingen van 26 mei al aan Knack. 'N-VA staat voor alles wat socialisten niet zijn en waartegen wij moeten strijden', klonk het toen.Herlees het interview.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Bonte over eventuele regeringsdeelname: 'Groot en onverantwoord risico'

Hans Bonte, sp.a-burgemeester van Vilvoorde, blijft erbij dat de sociaaldemocraten best voor de Vlaamse oppositie kiezen. De beslissing van de raad van afdelingsvoorzitters en -secretarissen woensdag, die voorzitter John Crombez toestond om over de inhoud te praten met formateur Bart De Wever, verandert daar niets aan. "Als de sp.a ooit in een regering zou sukkelen dan kan het niet anders dan in een positie belanden waarbij het het vijfde wiel aan de wagen is", zei Bonte in De Ochtend donderdag.

"Het kan nooit kwaad om te luisteren", zei Bonte, die zelf op vakantie is en dus niet aanwezig was op de raad. "Maar de uitslag van de verkiezingen is wat ze is. Er is rechts gestemd, zelfs extreemrechts. Sp.a en andere partijen zijn afgestraft. Het komt nu aan De Wever toe om initiatief te nemen en niet langer de Vlaamse politiek te verlammen met allerlei politiek-strategische spelletjes."

Voor Bonte moet de sp.a ook regeringsdeelname aan zich laten voorbijgaan omdat ze in een Vlaamse regering nooit haar stempel zou kunnen drukken. "Als de sp.a ooit in een regering zou sukkelen dan kan ze niet anders dan in een positie belanden waarbij ze het vijfde wiel aan de wagen is. Waarbij we nooit uit de verf komen. (...) Ik denk dat we dan een zeer groot en onverantwoord risico nemen dat we in de volgende verkiezing afgestraft worden."

Daarnaast biedt oppositie aan veel nieuwe mensen op het terrein de kans om "de stiel te leren". "Het parlementaire werk, het uitwerken van voorstellen, het voorbereiden van de communicatie. Dat zijn zaken die moeilijker verlopen als je in de meerderheid zit, en je gebonden bent aan loyaliteiten aan een - in dit geval - rechtse meerderheid." Bonte pleit ervoor dat de partij zich niet laat "gebruiken in de tactische opstellingen van De Wever".

"Ook vanuit de oppositie kan je wegen op het beleid en zaken realiseren. Maar het is daarnaast zo dat wij in eerste instantie de sociaaldemocratie in Vlaanderen weer geloofwaardig en aantrekkelijk moeten maken. Voor een stuk ook moeten we de verbinding zijn tussen progressieve groepen uit het sociale, ecologische en zorgveld."

Heeft de partij ook een nieuwe voorzitter nodig? "Iemand zal toch de verantwoordelijkheid moeten nemen om de nederlaag voor een stuk door te spoelen", antwoordde Bonte. "Maar ook om een nieuw project op de rails te krijgen."

Kevin Van der Auwera
door Kevin Van der Auwera

'Alleen regering met socialistische partijen garandeert dat sociaal model overeind blijft'

Frank Moreels, voorzitter van de Belgische Transportbond (BTB), een kleinere centrale van het overkoepelende ABVV, argumenteerde eind juni reeds in Knack waarom de SP.A volgens hem voor regeringsdeelname moet kiezen.

Volgens Moreels zal alleen een regering met socialistische partijen erin garanderen dat ons sociale model overeind blijft. 'Dat de socialisten zich in een regering met de N-VA zouden "kapotregeren" overtuigt niet: ze hebben voldoende expertise in huis om vanuit de regering een deel van hun programma te realiseren. Vanuit de oppositie kunnen ze dat per definitie níét.'

Herlees het interview.

Jan Herregods
door Jan Herregods

SP.A sluit de rangen: 'We hebben onze eigen rode lijnen getrokken'

SP.A-voorzitter John Crombez heeft de neuzen min of meer in dezelfde richting gekregen. Op een bijeenkomst werd een strategische nota overeengekomen met daarin enkele inhoudelijke punten die SP.A in een mogelijk Vlaams regeerakkoord wil zien. 'De West-Vlamingen applaudisseerden het luidst.'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Frank Vandenbroucke: 'Als het moet, dan maar zonder de N-VA'

Hoe uitzichtloos de vorming van een federale regering ook oogt, het confederalisme van de N-VA zal ons niet uit die put helpen. Hoogleraar en oud-politicus Frank Vandenbroucke waarschuwt voor de brexitose. 'Net als de brexiteers ontkent de N-VA de realiteit en overschat ze de eigen onderhandelingsmacht.'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Bourgondische coalitie? Op deze manier wil SP.A haar vel duur verkopen

SP.A wil woensdagavond een nota opstellen die moet dienen als basis voor een eventuele regeringsonderhandeling op Vlaams niveau. Het document focust op mobiliteit, klimaat en sociale maatregelen. Verschillende partijtoppers verwachten dat de lat voor N-VA daarmee te hoog zal worden gelegd, 'tenzij die partij ons programma gewoon overneemt'.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Verzet bij SP.A tegen deelname aan Vlaamse regering ebt weg

Bij de SP.A zijn, na een maand pauze in de Vlaamse onderhandelingen, de geesten gerijpt om toch mee te stappen in een coalitie.

Bij de SP.A was kort na de zware verkiezingsdreun grote weerstand tegen regeren met de N-VA. Dat De Wever een maand geleden de pauzeknop indrukte, heeft geholpen om de geesten bij de Vlaamse socialisten te doen rijpen. Het radicale veto is nu veel minder uitgesproken, is binnenskamers te horen.

Jan Herregods
door Jan Herregods

Magnette trekt veto tegen N-VA niet in: 'Samen regeren is onmogelijk'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Deze week normaal gezien doorstart van Vlaamse regeringsgesprekken

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Een democratie waar men enkel verschillen zoekt, is een democratie die afsterft'

De informatieopdracht van Johan Vande Lanotte (SP.A) en Didier Reynders (MR) wordt verlengd tot 9 september. Ze gaan nu de belangrijkste beleidsthema's bespreken met de partijen. Omdat de begroting ontspoort, wordt ook het Planbureau betrokken.

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Een communautair akkoord vóór 2024 is een illusie'

Wanneer PS-voorzitter Elio Di Rupo en N-VA-voorzitter Bart De Wever eindelijk rond de tafel gaan zitten, wat zal er dan communautair op het menu staan? 'Alleen een "reparatiestaatshervorming" zou kunnen', zeggen specialisten.

Lees hier het artikel: Ontmoeting tussen PS en N-VA 'Een communautair akkoord vóór 2024 is een illusie'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Charles Michel: waarom een Waalse politicus het Europese vertrouwen kreeg

Met Charles Michel als voorzitter van de Europese Raad treedt een centrumrechtse politicus uit Wallonië voor het internationale voetlicht. Het toont dat Franstalig België niet zomaar gedomineerd wordt door de socialisten, zoals Vlaanderen graag gelooft.

Herlees: Charles Michel: waarom een Waalse politicus het Europese vertrouwen kreeg

Jan Herregods
door Jan Herregods

'Politici hollen alle richtingen uit, hun kiezers achterna. Zo scheuren ze hun partij in stukken'

'Mogelijk zijn de ruzies binnen SP.A, Open VLD en CD&V de prelude van een drama dat zich de volgende jaren zou kunnen voltrekken: de desintegratie van de drie klassieke partijen', schrijft Knack-redacteur Walter Pauli.

Herlees: 'Politici hollen alle richtingen uit, hun kiezers achterna. Zo scheuren ze hun partij in stukken'

Jan Herregods
door Jan Herregods

Een blik op de toekomst: heeft de SP.A nog een bestaansreden?

'Zo goed als alle politieke partijen zijn op zoek naar een nieuw voorzitter. En vooral naar een toekomst', schrijft Knack-redacteur Ewald Pironet.

Herlees: Een blik op de toekomst: heeft de SP.A nog een bestaansreden?

Jan Herregods
door Jan Herregods

Hoe de N-VA wegkomt met de grootste verkiezingsnederlaag in vijftig jaar

Op 26 mei heeft de N-VA-leiding de politieke kaart van Vlaanderen hertekend. Al raakt Vlaams Belang niet in de Vlaamse regering, Tom Van Grieken is nu de voorzitter van een gewone partij. Met dank aan Bart De Wever en Theo Francken.

Herlees: Hoe de N-VA wegkomt met de grootste verkiezingsnederlaag in vijftig jaar