Het was een beslissing die weinig aandacht trok: nadat het hof van beroep in Antwerpen en Gent in februari een belastingverhoging van de regering-Di Rupo voor woningen van werknemers of zaakvoerders in vennootschappen had bekritiseerd, voerde huidig minister van Financiën Johan Van Overtveldt die maatregel weer af.
...

Het was een beslissing die weinig aandacht trok: nadat het hof van beroep in Antwerpen en Gent in februari een belastingverhoging van de regering-Di Rupo voor woningen van werknemers of zaakvoerders in vennootschappen had bekritiseerd, voerde huidig minister van Financiën Johan Van Overtveldt die maatregel weer af. Waarover ging het? De regering-Di Rupo onderscheidde woningen in eigendom van natuurlijke personen van woningen in eigendom van rechtspersonen. Ging het om een rechtspersoon, en dus een vennootschap, dan belastte ze dat eigendom aanzienlijk extra. Omdat ze met dat onderscheid volgens het hof van beroep discrimineerde, maakte Van Overtveldt er komaf mee. Iedereen die van zijn eigen of andermans zaak een woning krijgt, zal voortaan minder belast worden. Het uitgespaarde geld kan voor de huiseigenaren in de duizenden euro's per jaar lopen. Hoewel het kabinet van de minister al over die beslissing communiceerde, moet de regering-Michel ze nog definitief goedkeuren. Niet iedereen is over de beslissing te spreken. Sterker nog: controleurs van Van Overtveldts eigen administratie zijn kwaad. Eén controleur van de FOD Financiën klopte aan bij Knack. 'De minister had evengoed kunnen beslissen om het verhoogde tarief van de regering-Di Rupo voor iedereen te hanteren. De verlaging was nergens voor nodig en kost veel geld.' Hoeveel geld? Zoals bij alle begrotingsmaatregelen is dat moeilijk uit te rekenen. In een reactie zegt Van Overtveldts kabinet dat het rekent op 20 miljoen euro. De controleur is het daar niet mee eens: 'Di Rupo schreef voor zijn belasting 170 miljoen euro in de begroting in, terwijl Van Overtveldt de tarieven nu tot ver onder het niveau van Di Rupo verlaagt. Hij geeft bedrijfsleiders een cadeau van minstens 300 miljoen euro.' Heeft de maatregel van Di Rupo daadwerkelijk 170 miljoen euro opgebracht? Ook dat is niet te achterhalen. Hoe groter het deel van het huis dat voor een beroepsactiviteit wordt gebruikt, hoe minder belasting eigenaren hoeven te betalen. De becijfering die daarover wordt gemaakt, is vaak twijfelachtig - of in elk geval moeilijk te controleren. 'Ik ben het huis van een medicus aan het controleren', vertelt de controleur. 'Zijn activiteiten vinden niet in dat huis plaats.En toch beweert hij dat delen van zijn bureau, zijn vestiaire en zelfs zijn keuken beroepsmatig worden ingezet. Hoe kan ik dat nagaan? Dankzij Van Overtveldt bespaart hij tot 7500 euro.' 'Dat maakt ook mijn collega's boos', zo vervolgt de controleur. 'De fiscaliteit wordt alleen maar complexer en chaotischer. Terwijl het aantal controleurs wordt verminderd, neemt het aantal accountants alleen maar toe: zij verdienen daar goed geld aan.' Ook Michel Maus, fiscalist en professor aan de Vrije Universiteit Brussel, vindt dat Johan Van Overtveldt en de regering-Michel de fiscaliteit 'hopeloos complex' hebben gemaakt. Maus: 'De kosten berekenen van voordelen in natura, zoals een huis of een bedrijfswagen, is extra moeilijk. Het zogenoemde belastbaar voordeel voor woningen wordt bovendien bepaald op basis van het kadastraal inkomen. Dat stamt uit de jaren zeventig: die cijfers zijn in de meeste gevallen een grove onderschatting. Actualiseer die basis en je hebt geen formule meer nodig. Ook voor woningen die de maatschappelijke zetel van een vennootschap huisvesten én de woonplaats van de bedrijfsleider zijn, zou je met een eenvoudigere formule controles overbodig kunnen maken. Kies standaard voor een 20/80- of 30/70-verdeling: dat is voor iedereen eenvoudiger.' Onder de vennootschappen heb je vaak managementvennootschappen van advocaten, notarissen of dokters. Zij hoeven daardoor minder belastingen te betalen. De controleur met wie Knack sprak, schat dat vandaag bijna 40 procent van de vennootschappen om louter fiscale redenen wordt opgericht. 'Waarom moet je zulke vennootschappen per se bevoordelen? Ze hoeven van de Vlaamse overheid ook al geen onroerende voorheffing te betalen op hun eigen deel. De inkomensongelijkheid wordt altijd berekend op basis van wat mensen invullen op hun belastingaangifte. Maar mensen met een managementvennootschap geven meestal niet veel aan: soms verdienen ze zelfs minder dan ik.' Michel Maus, die overigens zelf een managementvennootschap heeft, is het daar grotendeels mee eens. 'Oorspronkelijk waren managementvennootschappen bedoeld om het risico bij faillissementen te beperken, maar uiteraard gebruikt de meerderheid ze om fiscale redenen. De regering-Di Rupo heeft er alleen voor gezorgd dat managementvennootschappen - via de vennootschapsbelasting en de dividendbelasting - ongeveer evenveel betalen als zelfstandigen via de personenbelasting. Daar kan ik wel inkomen. Doordat Van Overtveldt de tarieven heeft verlaagd, zullen almaar meer mensen de komende jaren een managementvennootschap oprichten.'