Servische verkiezingen in oorlogsschaduw: president belooft stabiliteit

Aleksandar Vucic op 31/03/2022 © iStock

Nu weer oorlog woedt op het Europese continent, hoopt de Servische populistische president Aleksandar Vucic zondag bij de verkiezingen in Servië een tweede mandaat te winnen door stabiliteit te beloven.

Na een decennium aan de macht wil de centrumrechtse partij van het staatshoofd, de SNS, zijn greep op het parlement bevestigen. De president zelf ligt op kop in de peilingen voor een tweede mandaat. Naast de 250 parlementsleden en de president kiest het land met bijna 7 miljoen inwoners ook enkele gemeenteraden. De Russische invasie in Oekraïne eind februari veranderde de loop van de verkiezingscampagne. Die moest volgens commentatoren toegespitst zijn op het milieu, corruptie en rechten.

Vucic, door tegenstrevers beschuldigd van autoritarisme, greep de oorlog echter in zijn voordeel aan. Hij stelde zichzelf voor als de enige kapitein die in staat is het schip in stormachtig weer te besturen. ‘Zie hier het meel, het zout dat gisteren is geleverd. De opslagplaatsen liggen vol’, zei hij op televisie, al opscheppend over de voedselreserves van Servië, dat kampt met een inflatiecrisis. Middenin zijn campagne kwam hij ook met een nieuwe slogan: ‘Vrede. Stabiliteit. Vucic.’

Enkele maanden geleden leek het erop dat de oppositie een doorbraak was gelukt. In januari schrapte Vucic immers een controversieel project voor een lithiummijn, waartegen duizenden mensen op straat waren gekomen. Dat Vucic op zijn beslissing terugkomt, is niet vaak gebeurd in de tiental jaar dat hij aan de macht is als vicepremier, premier of president. Ook al is de huidige president favoriet, hoopt de oppositie op een hoge opkomst zodat een tweede ronde moet plaatsvinden.

Volgens de laatste peilingen is de voornaamste rivaal van Vucic de gewezen generaal Zdravko Ponos, een verrassende kandidaat van het pro-Europese kamp bij de oppositie. ‘Het gaat er niet om te weten of de oppositie enkele zetels meer zal hebben, maar of Servië zal bestaan als democratisch en Europees land als hij (Vucic, nvdr.) nog vijf jaar aan de macht blijft’, verklaarde hij aan het Franse nieuwsagentschap AFP. Voor analisten maakt de oppositie weinig kans om Vucic te onttronen of de samenstelling van het parlement om te gooien. Dat parlement is quasi volledig in handen van een pro-Vucic-coalitie.

In Servië steunen veel inwoners de oorlog van het Kremlin in Oekraïne. Verschillende oppositiepartijen delen die pro-Russische standpunten. Zij die dat niet doen, durven zich niet uit te spreken om pro-Russische kiezers niet kwijt te spelen. Vucic drukte eerder alvast de wens uit een tweede mandaat binnen te rijven met een duidelijke overwinning in de eerste ronde. ‘Alles lager dan 60 procent (van de stemmen, nvdr.) zou een mislukking zijn’, klonk het.

Partner Content