Achter nummer 1729926483 van het Ecuadoraanse bevolkingsregister staat sinds 12 december 2017 de naam van Julian Assange. De oprichter van klokkenluiderswebsite WikiLeaks verblijft sinds juni 2012 in de Ecuadoraanse ambassade van Londen, uit vrees voor uitlevering aan de Verenigde Staten. Hij vluchtte daarheen nadat Zweden een Europees aanhoudingsbevel tegen hem had uitgevaardigd, omdat twee Zweedse vrouwen hem beschuldigden van verkrachting. Assange vreesde na een eventuele uitlevering aan Zweden vervolgens een uitlevering aan de Verenigde Staten, waar hij vervolgd dreigt te worden voor het lekken van staatsgeheimen.

Zolang het leven van Julian Assange in gevaar is, zal Ecuador hem politiek asiel verlenen.

Maar sinds 19 mei 2017 is het Zweedse onderzoek naar Assange geseponeerd. Hij moet zich wel nog altijd bij de Britse justitie aangeven zodra hij de Ecuadoraanse ambassade zou verlaten. Ondertussen is zijn verblijf daar onderwerp van politieke discussie in zijn nieuwe thuisland. De oppositie wil Assange zo snel mogelijk uit de ambassade zetten. En zittend president Lenín Moreno heeft vorig jaar dan wel nipt de presidentsverkiezingen gewonnen, zijn regering blijft kwetsbaar: vicepresident Jorge Glas belandde al in de gevangenis na een corruptieschandaal. Des te harder zoekt de Ecuadoraanse minister van Buitenlandse Zaken María Fernanda Espinosa naar een oplossing om haar bekendste landgenoot te 'repatriëren'.

María Fernanda Espinosa: De naturalisatie van Julian Assange is volledig volgens de Ecuadoraanse grondwet en de internationale conventies verlopen. Zolang zijn leven in gevaar is, zal mijn land hem politiek asiel verlenen. Er zijn vandaag geen garanties dat hij onze ambassade in Londen kan verlaten zonder dat zijn rechten geschonden worden. De kans is reëel dat hij in de VS de doodstraf zou krijgen voor alle informatie die hij openbaar heeft gemaakt.

Waarom neemt president Moreno hem zo nadrukkelijk in bescherming?

Espinosa: We willen tonen dat ook kleine landen als het onze de mensenrechten ter harte nemen. Daarom proberen we via internationale bemiddeling te bewerkstelligen dat meneer Assange onze ambassade eindelijk weer kan verlaten.

Hij verblijft in een van de vier kamers van onze ambassade in Londen, die maar één verdieping beslaat

Hoe stelt hij het?

Espinosa: Zijn huidige situatie is niet meer houdbaar. Hij verblijft in een van de vier kamers van onze ambassade in Londen, die maar één verdieping beslaat. Hij heeft er toegang tot het internet en zit meestal achter de computer. Al meer dan vijf jaar is hij niet meer in de buitenlucht geweest. Dat hij al die tijd zijn familie niet heeft gezien, maakt zijn situatie bijzonder zwaar om te dragen.

Gelooft u dat er een kans is dat Assange de ambassade binnenkort kan verlaten?

Espinosa: Dat is alleen mogelijk met de hulp van andere landen, in de eerste plaats het Verenigd Koninkrijk. We hebben goede contacten met Londen. We hopen dat een derde land de rol van bemiddelaar op zich kan nemen, om voor een doorbraak te zorgen. Het is alvast een enorme opluchting dat de rechtbank in Zweden het onderzoek heeft stopgezet en zijn internationaal aanhoudingsbevel heeft opgeschort.

Reageren op dit artikel kan u door een e-mail te sturen naar lezersbrieven@knack.be. Uw reactie wordt dan mogelijk meegenomen in het volgende nummer.