Deze pastoor is de rijke elite in Silicon Valley beu: ‘Een shit-hol vol haat’

© Dino
Eva Schram
Eva Schram Correspondent voor Knack.be in Noord-Amerika.

Na drie jaar in het hart van Silicon Valley is pastoor Gregory Stevens het tech-volk, en het kapitalisme dat hen steenrijk maakte, helemaal zat. ‘Ik voel een vurige woede in mijn buik.’

Met een startkapitaal van 538 dollar startten William Hewlett en David Packardin 1938 een garage in het dorpje Palo Alto een technologiebedrijf. Dat bedrijf, Hewlett-Packard, was Silicon Valley’s eerste startup. Decennia later is HP een van Amerika’s grootste tech-bedrijven en is Palo Alto het middelpunt van Silicon Valley, de regio nabij San Francisco die bekend staat om technologie en innovatie.

Maar Palo Alto, net als naburige steden Mountain View (Google), Menlo Park (Facebook) en Cupertino (Apple), om nog maar te zwijgen van San Francisco (Uber, Airbnb, Twitter, Linkedin, Dropbox), staan ook bekend om iets anders: ongekende economische ongelijkheid. Het mediane gezinsinkomen in Palo Alto is 132.672 dollar. De mediane prijs voor een koophuis 3,3 miljoen dollar. In de andere steden is het vergelijkbaar.

Silicon Valley staat bekend als een Democratisch, progressief bolwerk. Maar kan een plek waar een selecte groep mensen zoveel vermogen heeft, wel écht progressief zijn?

Maar tegelijkertijd kampt hele regio met een daklozenprobleem. De campussen van al die tech-bedrijven, met faciliteiten als gratis restaurants, sportscholen, kapsalons en zelfs huisartsen, worden bemand door arbeiders die het zich nooit kunnen veroorloven in de regio te wonen. Zij forenzen elke dag tussen de drie en zes uur vanuit plaatsen honderden kilometers verderop.

Silicon Valley staat bekend als een Democratisch, progressief bolwerk. Maar kan een plek waar een selecte groep mensen zoveel vermogen heeft, wel écht progressief zijn?

Pastoor Gregory Stevens denkt van niet. Tot vorige week was Stevens een onbekende assistent-pastoor van de First Baptist Church in Palo Alto, die zich bezig hield met het mobiliseren van groepen die de kerk nog niet bereikte: etnische minderheden, LGBT-gemeenschappen, gehandicapten en andere gemarginaliseerde groepen.

Tweets naar de gemeenteraad

De 28-jarige Stevens, die zich als radicaal links en queer identificeert, gebruikte daartoe onder andere Twitter als platform. En dat leidde uiteindelijk tot zijn ontslag. De kerk waar hij voor werkte, verhuurt de ruimte regelmatig voor allerlei externe activiteiten. ‘De directe buren van de kerk begonnen bij de stad te klagen als lokale groepen die het gebouw huurden te veel lawaai maakten’, zegt Stevens. ‘Als meisjes van het meisjeskoor in de voortuin speelden, als dansgroepen de muziek te hard aan zetten, of als de veganisten die voor een potluck dinner (een diner waarbij iedereen een gerecht meeneemt, nvdr.) teveel auto’s op de straat parkeerden, kwamen de social justice warriors (een term voor voorvechters van gelijke burgerrechten voor iedereen, dat Stevens hier sarcastisch gebruikt, nvdr.) van Palo Alto in opstand. Ze stuurden klachten per email, belden ons op, en stuurden anoniem foto’s van mijn persoonlijke Twitter-feed naar de gemeenteraad. Ze vonden mijn taalgebruik over Palo Alto maar niets, vooral de tweet waar ik de stad een “shit-hol vol haat” noem.’

De buurtbewoners van de kerk, die niet zelf naar de kerk gingen, probeerden met die tweets van Stevens de druk op de gemeenteraad op te voeren om de externe activiteiten van de kerk aan banden te leggen. Dat lukte uiteindelijk niet, maar het leidde wel tot genoeg onrust dat Stevens besloot ontslag te nemen. Zijn woorden over Palo Alto wil hij niet terugnemen. De kerk ondertussen, noemt Stevens’ taalgebruik wat ruig, maar steunt zijn bredere punt: dat de economische ongelijkheid in Silicon Valley een probleem is, en dat het aan de rijke elite is om serieuze actie te ondernemen. ‘Woede over onrechtvaardigheid, en woede jegens de systemen die zulke onrechtvaardigheid in stand houden, is een bijbelse roeping. We moeten ons kwaad maken over mensen die te lijden hebben, anders missen we het punt van Christus’ bevrijdende liefde’, zegt Stevens.

Knack sprak met Stevens over hoe hij Silicon Valley als een schijnheilig symptoom ziet van een corrupt, kapitalistisch systeem.

De armen worden armer, de rijken worden rijker, en het klimaat gaat eraan. Dat is geen succes, het is een mogelijk uitsterven van de mensheid

Gregory Stevens

Ziet u de gebeurtenissen die tot uw ontslag leidden als indicatief voor de pseudo-progressiviteit van Palo Alto?

GREGORY STEVENS: Ja, dit hele debacle heeft z’n wortels in het zeer elitaire liberalisme waar ik de afgelopen drie jaar zo ontevreden mee was. In plaats van de problemen met sociale rechtvaardigheid die ik opperde te addresseren, kozen ze ervoor me aan te vallen met een morele claim op mijn taalgebruik. In plaats van de hongerigen te voeden, de naakten te kleden en de daklozen te huisvesten (Mattheus 25), probeerden dezen uitbundig rijke buren mijn reputatie te schaden door tweets uit hun kritische context te halen en zonder enige interactie met waar ik me in de gemeenschap voor inzet.

Wat waren uw doelen bij de kerk in Palo Alto?

STEVENS: Ik hoopte een kleine glimp van het ‘queer-rijk van God’ (een meer inclusief alternatief dat Stevens gebruikt voor het Koninkrijk van God, nvdr.) aan de buurt over te brengen, maar het bleek systematisch onmogelijk omdat een meerderheid van de midden- en lagere klasse door gentrification in de vergetelheid was geraakt. Jezus zegt dat we ons onder de armen, gemarginaliseerden en onderdrukten moeten begeven om collectieve bevrijding te bewerkstelligen. Dat is een moeilijke taak in Palo Alto, dat tot de nok toe gevuld is met miljardairs en miljonairs. Zij zijn de mensen die alle fiscale problemen van de wereld zouden kunnen oplossen met hun cheque-boekje, maar die grote belastingvoordelen en filantropische schouderklopjes nodig hebben om dat geld ooit uit hun klauwen te laten. Toen we begonnen te vragen waarom mensen in armoede leefden, in plaats van de vraag een maaltijd met de armen te delen, flipte deze kapitalistische tech-klasse.

Hoe zou Silicon Valley beter kunnen zijn progressieve idealen na kunnen streven?

STEVENS: Het probleem van Silicon Valley is het sociaal-economische liberale ideaal, dat voortgekomen is uit de westerse Verlichting. Dit ideaal is geprojecteerd op de rest van de wereld, doorgaans door imperialisme en kolonialisme. En dit ideaal promoot de modus operandi van kapitalisme: hiërarchische en dominantie relaties die vrouwen, de aarde, de armen, queer, trans-mensen, zwarte en bruine lichamen, migranten, minder-vaardigen en iedereen die “anders” is uitbuiten.

Deze economische ongelijkheid kan niet opgelost worden met een aardigere vorm van kapitalisme

Gregory Stevens

We hebben niet een beter liberalisme, maar een moreel liberalisme nodig. We hebben democratie op de werkplaats nodig, en directe sociale democratie en deelnemende democratie voor solidariteit. We moeten de logica van het kapitalisme doorbreken omdat het de aarde verwoest, en gaat lijnrecht in tegen de leringen van Jezus: gezegend zijn de armen, hongerigen en zwakken. In Handelingen, wanneer de Geest voor het eerst op de vroege kerk neerdaalt, deelt iedereen zijn bezittingen en voedsel waar nodig.

Wat zijn de grootste onrechtvaardigheden in Silicon Valley en hoe kunnen we die als maatschappij oplossen?

STEVENS: De onrechtvaardigheden in deze regio zijn direct verwand aan de onrechtvaardigheden over de hele wereld. Dat maakt Palo Alto bijzonder: het staat bovenaan de kapitalistische piramide. Ze zijn de 1%, en ze ondervinden voordeel van de vele miljoenen mensen over de hele wereld die hun vermogen produceren. En ze verdienen in het huidige economische systeem geld met hun geld. Deze economische ongelijkheid kan niet opgelost worden met een aardigere vorm van kapitalisme. Het is de kapitalistische hiërarchie en de centralisatie van macht en rijkdom in de handen van een select gezelschap dat getransformeerd moet worden. De mensen die dingen produceren hebben recht het resultaat daarvan vast te houden. Het kan zo simpel zijn als een cooperatie.

Deze ideeën zijn al vrij gemakkelijk te realiseren, omdat het kapitalisme z’n surplus al gereproduceerd heeft. Er zijn 19,5 miljoen legen huizen in de VS, en 13,5 miljoen daklozen. We zouden elke dakloze met gemak vanavong nog onderdak kunnen geven. Het is niet een kwestie van genoeg hebben, maar hoe we de nu al overvloedige middelen verdelen.

U verwerpt het kapitalistische systeem, maar heeft het in het geval van Silicon Valley niet ook veel goeds, zoals de smartphone of elektrische auto’s, gebracht?

STEVENS:Nee. Het kapitalisme creëert geen coole dingen. Mensen en hun geweldige breinen creëren geweldige dingen. Het kapitalistische systeem structureert deze creativiteit rondom eindeloze winst voor een select aantal en niet voor hen die de producten produceren. Het commodificeert elke hulpbron (water, land, lucht) en buit die tot het uiterste uit. Het kapitalistische systeem drijft op genadeloze concurrentie en werkt altijd ten koste van iemand anders. De armen worden armer, de rijken worden rijker, en het klimaat gaat eraan. Dat is geen succes, het is een mogelijk uitsterven van de mensheid.

Hoe moet het dan wel?

STEVENS: We hebben een systeem nodig dat radicaal anders is, zodat het rijkdom en overvloedigheid produceert voor alle mensen. We hebben een systeem nodig dat het collectieve geheel in politieke, persoonlijke en zakelijke beslissingen waardeert. Simpel gezegd: we hebben echte democratie nodig in elk aspect van ons leven.

De school Fully Automated Luxury Communismzegt dat we robots al het saaie werk moeten laten doen, zodat de rest van de mensheid vrij is creatief te denken op een oneindig aantal manieren. Overvloedigheid voor iedereen, niet voor enkelen.

Was Jezus een socialist?

STEVENS: Jezus was geen socialist, omdat socialisme nog geen idee was. Jezus boorde een veel eeuwigdurendere wijsheid aan, een wijsheid geworteld in egalitaire, rechtvaardige en ecologisch verantwoorde relaties. Socialisme is meer christelijk dan dat het christendom socialistisch is.

Partner Content