Het bijzondere partnerschap tussen de Verenigde Staten en Saudi-Arabië groeide uit een ontmoeting in 1945 tussen de toenmalige president Franklin Delano Roosevelt en koning Abdulaziz. Er kwam in de VS pas ruis op de relatie toen bleek dat vooral Saudi's de hand hadden in de aanslagen van 11 september 2001. De Saudi's van hun kant beschouwden het als verraad van de Amerikanen dat Barack Obama hun Egyptische bondgenoot Hosni Mubarak in volle Arabische Lente vroeg om op te stappen. Bovendien begon Obama gesprekken met Iran, de ...

Het bijzondere partnerschap tussen de Verenigde Staten en Saudi-Arabië groeide uit een ontmoeting in 1945 tussen de toenmalige president Franklin Delano Roosevelt en koning Abdulaziz. Er kwam in de VS pas ruis op de relatie toen bleek dat vooral Saudi's de hand hadden in de aanslagen van 11 september 2001. De Saudi's van hun kant beschouwden het als verraad van de Amerikanen dat Barack Obama hun Egyptische bondgenoot Hosni Mubarak in volle Arabische Lente vroeg om op te stappen. Bovendien begon Obama gesprekken met Iran, de aartsvijand van de Saudi's, over het atoomprogramma van dat land. Om die pil te vergulden, hield Obama de Saudi's daarna wel de hand boven het hoofd, toen ze een oorlog begonnen in Jemen. Daar willen Houthi-rebellen al zeven jaar met de steun van Iran de macht grijpen. Met Donald Trump was er van ruis geen sprake meer. Hij verleende Saudi-Arabië en zijn machtige kroonprins Mohamed bin Salman (MbS) de eer van zijn eerste buitenlandse bezoek, trok de VS terug uit de atoomdeal met Iran en deed alsof zijn neus bloedde toen de Saudische dissident en journalist Jamal Khashoggi in het Saudische consulaat in Istanbul werd vermoord. Trump stopte een CIA-rapport daarover in een diepe la. Joe Biden kijkt anders naar de oude partner. Hij noemde Saudi-Arabië ooit een 'paria', hij wil weer met Iran praten en hij besliste begin deze maand om de Amerikaanse steun aan offensieve operaties van de Saudi's in Jemen stop te zetten. Die oorlog kostte al aan meer dan honderdduizend mensen het leven. De economie van het land is kapot, tachtig procent van zijn bevolking leeft van voedselhulp en er woedt een cholera-epidemie. Biden noemt wat in Jemen gebeurt een 'humanitaire en strategische catastrofe', waaraan hij niet medeplichtig wil zijn. MbS heeft intussen ook wel door dat er een nieuwe baas is in Washington. Hij kan moeilijk zonder de steun en de wapens van de Amerikanen. Als die nog maar zouden beslissen om zijn gevechtsvliegtuigen niet meer te onderhouden, staat de helft van de Saudische luchtmacht snel aan de grond. Dat de activiste Loujain Al-Hathloul vorige week werd vrijgelaten, is zeker bedoeld om de nieuwe Amerikaanse regering milder te stemmen. Toch kan Biden de banden met het koninkrijk ook niet zomaar doorknippen. Saudi-Arabië blijft een belangrijke olieproducent en een gewichtige partner van de Amerikaanse inlichtingendiensten. Veel hangt wellicht af van wat het CIA-rapport zegt over de rol die MbS in de moord op Jamal Khashoggi heeft gespeeld. Er mag geredelijk worden aangenomen dat Biden dat al weet.