Na de afscheuringsbeweging van Umberto Bossi, begint Italië aan het ernstige werk.
...

Na de afscheuringsbeweging van Umberto Bossi, begint Italië aan het ernstige werk.ER WERD, de afgelopen weken, nogal naar België verwezen in Italië. Naar aanleiding van de ?Driedaagse van de Po? van Lega Nord-leider Umberto Bossi en zijn plechtige proclamatie van de onafhankelijke republiek Padanië, beschreef, bijvoorbeeld, het geo-politieke tijdschrift LiMes uitvoerig ?het Belgische model? als een van de vier scenario's van afscheiding. Het artikel kwam overigens tot stand vóór het politieke fiasco van Bossi's parade. Los van de diverse (tegen)manifestaties voor de eenheid van Italië en de kerkelijke veroordeling van het project bij monde van het episcopaat, dat sprak van een ?ideologische degeneratie? , bleek duidelijk dat de zowat 20 procent Noord-Italiaanse kiezers (8 procent van het nationale kiezerskorps) bij de jongste parlementsverkiezingen een federalistische hervorming in het achterhoofd had, toen ze voor de Lega stemden. En geen afscheiding. Een enquête, die LiMes in juli liet uitvoeren, wees uit dat de absolute meerderheid van de Italianen opteert voor een eengemaakte Europese staat met één burgerschap en één regering, parlement, munt en leger. Nu, helemaal weggelachen werd het initiatief van Bossi ook niet. Toen zijn rechterhand, Roberto Maroni, een week later in het ziekenhuis verzeilde na verzet tegen een legale maar tactisch onhandige huiszoeking in het partijsecretariaat, drukte president Oscar Luigi Scalfaro zijn bezorgdheid uit. Hij bezwoer Bossi geen onwettelijke daden te stellen, maar riep tegelijk de regering op om op de malaise te reageren. Waarop premier Romano Prodi zijn bereidheid herhaalde om verder met de Lega over de staatshervorming te praten. Toen zijn regering aantrad, beloofde de eerste-minister namelijk om daar werk van te maken. Hervormingen moesten de staat lichter en efficiënter maken. Al snel vroeg de bevoegde minister aan het parlement een volmachtenwet goed te keuren, die aan de lokale besturen alle functies en wetgevende bevoegdheden overdraagt die in hun werkterrein liggen en waarvoor geen grondwetswijziging nodig is iets waarop vooral de burgemeesters van de grote steden vorig jaar al aandrongen. Omdat het parlement talmt, gooiden het door centrum-rechts bestuurde Lombardije, Piemonte en Veneto ondertussen een pakket referendumvoorstellen op tafel, waarvan een aantal na amendering mede ondertekend werd door de plaatselijke PDS-oppositie of zelfs door de besturende PDS in Toscane. Een situatie die op nationaal vlak voor spanningen zorgt binnen de Olijfboom-coalitie : een afspraak tussen de parlementaire regeringsmeerderheid (zonder Rifondazione Comunista van Fausto Bertinotti) en de centrumrechtse Pool van de Vrijheid-oppositie (zonder de Lega) wil de oprichting van een gemengde commissie, die tegen juni 1997 aan het parlement een grondwetswijziging moet voorstellen om verandering in de staats- en regeringsvorm aan te brengen. BEGROTING.Onoverkomelijk lijkt het obstakel voor de centrumlinkse regering niet. Het kabinet nam de voorbije weken al hindernissen van een ander kaliber. De rondetafel over werkgelegenheid tussen vakbonden, ondernemers en regering, bijvoorbeeld. Die leidde tot de ondertekening van een principeverklaring, waarbij vooral veel heil wordt verwacht van openbare werken. Al groeit er wantrouwen over de realisatie van het programma : er is niet alleen de onenigheid tussen de minister van Openbare Werken, ex-magistraat Antonio Di Pietro, en zijn collega van Milieu, Edo Ronchi, over de ontdubbeling van autosnelwegen ; er is ook het schandaal rond de afgevaardigd bestuurder van de Italiaanse spoorwegen en zijn prestigieuze hst-dossier. Overigens onthult het plan toch een soort opdeling van Italië in Noord (met een werkloosheid van 6 procent) en Zuid (22 procent werkloosheid). Zoals altijd verlicht ook dit relanceplan de lasten voor de Zuid-Italiaanse werkgevers die aanwerven. En vraagt het, in vergelijking met hun collega's in het Noorden, meer opofferingen van de werknemers in de Mezzogiorno op het vlak van loon- en werkvoorwaarden. De strijd tegen de belastingontduiking en Europese steunmaatregelen moeten het globale plan financieren. Alleen staat Italië in Brussel niet goed aangeschreven, omdat het in het recente verleden slechts een minimum van de beschikbaar gestelde EU-fondsen opgebruikte bij gebrek aan ingediende programma's. Ondertussen liepen de onderhandelingen over de begroting '77 wel goed af. Daarover hing, uiteraard, de schaduw van Maastricht. Prodi wil de Duitse kanselier Helmut Kohl tonen dat hij zich deerlijk vergiste, toen hij in zijn prognoses zijn vertrouwen van Italië verschoof naar Spanje. De regering schreef klassieke recepten voor : besnoeiingen in de gezondheidszorg en in de sociale zekerheid. Zelfs PDS-secretaris Massimo D'Alema bleek bereid die remedies te slikken. Communist Fausto Bertinotti daarentegen wilde niet van een verhoogd remgeld of van een aantasting van het pensioen weten. Er ontstond een krachtmeting met de kleine Rifondazione, die de Olijfboom zonder regeringsdeelname in het parlement van een meerderheid voorziet. Even werd met de idee gespeeld om Bertinotti in deze kwestie buitenspel te zetten en de aangeboden stemmen te aanvaarden van de christen-democratische CCD- en CDU-fracties van de Pool. Toen de premier voor een sociaal evenwichtige en politiek meer stabiele oplossing in de lijn van Rifondazione koos, legde de fractieleider van Rinnovamento Italiano de partij van buitenlandminister Lamberto Dini uit protest zijn functie neer. ?Maar als dit de begroting van Bertinotti is,? verdedigde de premier zich, ?waarom wordt ze dan zo goed onthaald in Wall Street ?? Want de geld- en aandelenmarkten reageerden inderdaad erg positief ook al omdat het uitgestippelde besparingsbedrag hoger ligt dan strikt noodzakelijk. Maar niet iedereen is zo tevreden. Ondernemers en middenstanders protesteerden wel en kregen de Pool-oppositie aan hun kant. Die beloofde alvast protestbetogingen en een heet parlementair debat. Marcel Meeus De Italiaanse premier Romano Prodi : klassieke recepten.