Grenzen aan de groei? Niet voor Ray Kurzweil, die we gerust een van de meest optimistische mensen ter wereld mogen noemen. Kurzweil, een Amerikaanse uitvinder/denker/futurist met behoorlijk wat credibiliteit, is ervan overtuigd dat we de komende decennia op alle mogelijke fronten een groei zullen meemaken die niet zozeer grenst aan het ongelofelijke, maar die het ongelofelijke in extreem hoge mate zal overtreffen. En dat is dan nóg bijzonder zacht uitgedrukt.
...

Grenzen aan de groei? Niet voor Ray Kurzweil, die we gerust een van de meest optimistische mensen ter wereld mogen noemen. Kurzweil, een Amerikaanse uitvinder/denker/futurist met behoorlijk wat credibiliteit, is ervan overtuigd dat we de komende decennia op alle mogelijke fronten een groei zullen meemaken die niet zozeer grenst aan het ongelofelijke, maar die het ongelofelijke in extreem hoge mate zal overtreffen. En dat is dan nóg bijzonder zacht uitgedrukt. Hoe dan wel? Het centrale concept waarmee Kurzweil voortdurend schermt, is dat van 'de singulariteit' - zijn nieuwe boek heet trouwens The Singularity is Near (Viking Books). Die 'singulariteit' is het moment in de nabije toekomst waarop alles wat we weten en kunnen fundamenteel, onherkenbaar en onomkeerbaar zal veranderen. Ter vergelijking: de vorige singulariteit in de geschiedenis van het universum was de oerknal - ook zo'n moment waarop alles nogal radicaal veranderde. Kurzweil heeft het berekend, zegt hij. Als je de groei van onze kennis en technologische vooruitgang in een grafiek stopt, zie je dat die groei niet lineair verloopt, maar exponentieel. Dat wil zeggen: ze verdubbelt om de zoveel tijd - een bekend voorbeeld daarvan is uiteraard de capaciteit van onze personal computers. Het is bovendien, aldus Kurzweil, niet de groeisnelheid die exponentieel toeneemt, maar de groeiversnelling. Gevolg: in de zeer nabije toekomst zullen onze kennis & kunde zonder meer exploderen. Zelfs zoiets doordeweeks en doodnormaals als mens-zijn - iets waar we nu toch al enige ervaring mee hebben - zal grondig veranderen. We overstijgen straks al onze biologische beperkingen en betreden, kortom, het posthumane of transhumane tijdperk. Meteen zullen zowat al onze problemen van de baan zijn. Energiecrisis? Is opgelost, want we betrekken al onze energie uit de zon. Ziek worden en doodgaan? Niet meer nodig, want zelfs het kleinste defectje kan worden gerepareerd, vervangen en zelfs verbeterd. De mens zal zeg maar fusioneren met de machine. En daar hebben beide partijen baat bij. De mens wordt een beetje machine (lees: krijgt onder meer een onbeperkte rekenkracht) en de machine wordt een beetje mens (lees: wordt écht creatief en intelligent). Enfin, dat belooft. Het boeiende is dat de meesten onder ons lang genoeg zullen leven om te controleren of Kurzweil onzin verkoopt dan wel een briljant visionair is. Heel wat van zijn voorspellingen, die hij onlangs in New Scientist nog eens op een rij zette, slaan op de zéér nabije toekomst - the singularity is inderdaad near. Tegen 2025, beweert Kurzweil, zullen we een volledig accuraat model kunnen maken van de menselijke hersenen, zodat kunstmatige intelligentie een grote sprong voorwaarts kan maken. Omstreeks die tijd zullen we ook bijna rond zijn met het gebruik van zonne-energie voor al onze behoeften. En we zullen, dankzij de vorderingen in de nanotechnologie, allerlei minuscule robotjes in ons lichaam kunnen sturen om waar nodig de biologie een beetje bij te spijkeren. Een upgrade van de mens, zeg maar, van versie 1.0 naar versie 2.0. En of we dan nog wel mens zijn? Zeker, zegt Kurzweil, het overstijgen en overschrijden van alle mogelijke grenzen is nu net datgene wat ons tot mens maakt. Dus straks is de mens pas echt mens als hij geen mens meer is. Joël De CeulaerVolgens Ray Kurzweil zal onze kennis zonder meer exploderen.