Mijnheer Suy, in Duitsland ligt de top van de CDU onder vuur in een schandaal van onwettige partijfinanciering.
...

Mijnheer Suy, in Duitsland ligt de top van de CDU onder vuur in een schandaal van onwettige partijfinanciering.Erik Suy: De zaak vertoont veel gelijkenissen met wat we in eigen land hebben beleefd, en ze brengt uiteraard zware schade toe aan het imago van de CDU-CSU. Je zou bijna zeggen dat ze als geroepen komt voor de regerende coalitie van sociaal-democraten en groenen. Want die stond er niet te best meer voor, zoals bleek uit de deelstaat- en gemeenteraadsverkiezingen. Het wordt interessant om te zien wat de gevolgen zijn bij de eerstkomende deelstaatverkiezing. Die zouden erger kunnen zijn voor de CDU, dan ze bij ons waren voor de SP. Misschien komt het wel tot een splitsing in de fameuze alliantie tussen de CDU en de Beierse CSU. CSU-leider Stoiber wordt al zoetjesaan naar voren geschoven als de christen-democratische kandidaat-kanselier. Gerhard Schröder maakt inmiddels vorderingen met zijn 'Bündnis für Arbeit', de Duitse versie van het akkoord van Wassenaar.Suy: Schröder probeert terug te winnen wat hij in het eerste anderhalf jaar van zijn bewind verloren is. Als hij sociaal-economisch betere resultaten boekt, zou er in de publieke opinie een kentering ten gunste van de SPD kunnen komen, versterkt door het schandaal bij de CDU. Maar hoe dan ook is deze affaire slecht voor het imago van de hele Duitse politiek, die zich zo graag opwerpt als voortrekker in de Europese Unie. De Britse minister van Binnenlandse Zaken Jack Straw, wil de Chileense ex-dictator Augusto Pinochet om gezondheidsredenen terug naar Chili laten vertrekken, in plaats van hem uit te leveren aan Spanje.Suy: Dat is een beslissing van de politiek, waarmee gerechtelijke instanties niet gelukkig zullen zijn. Toch zijn de aanklacht tegen- en de arrestatie van Pinochet een belangrijk en nuttig moment geweest in de evolutie van het internationaal recht. Voordien ging men ervan uit dat een staatshoofd en een ex-staatshoofd onschendbaar waren voor handelingen gesteld in de uitoefening van hun functie. De uitspraak van de Britse law lords onderstreept dat die immuniteit niet geldt voor misdrijven en misdaden. Het proces van Nürnberg buiten beschouwing gelaten, is dat een nieuw gegeven van de jongste jaren. Een ander voorbeeld is de oprichting van de internationale rechtbanken die zich buigen over misdaden tijdens de recente oorlogen in ex-Joegoslavië en Rwanda. Ook in die zaken zijn staatshoofden in staat van beschuldiging gesteld. En voormalig DDR-leider Egon Krenz moet zelfs naar de gevangenis. Dat zijn niet te onderschatten signalen van de wereldgemeenschap. Ik weet niet welke diplomatieke zetten er achter de schermen zijn gedaan rond Pinochet. Ongetwijfeld zijn er contacten geweest en is er "gemarchandeerd" tussen Chili en Groot-Brittannië. Straw heeft in het geneeskundig rapport een uitweg gevonden of aangereikt gekregen. Tot opluchting van niet alleen de Britse regering, maar ook van de Spaanse, Franse, Zwitserse en Belgische regeringen, die blij zijn dat Pinochet niet bij hen terecht moet staan. Het komt wel vreemd over dat iemand die fysiek niet meer bij machte wordt geacht om een proces te ondergaan of uitgeleverd te worden aan Spanje, wel de lange vliegtuigreis naar Chili kan maken, en eventueel daar voor de rechter te verschijnen. Maar goed, het gezondheidsrapport valt onder het medisch geheim, ik denk niet dat de mensenrechtenorganisaties er ooit inzage van zullen krijgen.Het Russische leger lijkt voor de tweede keer zijn tanden stuk te bijten op Tsjetsjenië.Suy: De gebeurtenissen in Tsjetsjenië bewijzen dat de geallieerden gelijk hadden om geen grondtroepen in te zetten in Kosovo. En eens te meer wordt aangetoond dat fanatieke patriotten, voor wie het zelfbeschikkingsrecht een heilige zaak is, ook voor het machtigste leger niet moeten buigen. Dat hebben de Amerikanen ondervonden in Vietnam, de Russen hebben het al meer dan één keer ervaren. Wat mij schokt, zijn de lafheid en de hypocrisie van het Westen. Dat staat te kijken naar de afslachting en uitdrijving van een volk, en het doet niets. Terwijl het wel ingreep toen hetzelfde, misschien zelfs minder brutaal, gebeurde in Kosovo. Waarom met twee maten meten? Waarom die gespleten opvatting over wat moraal is in de internationale betrekkingen? De Russen hebben twee doelstellingen in Tsjetsjenië. Enerzijds een weerwraak voor de nederlaag van vijf jaar geleden en een waarschuwing aan andere ex-sovjetrepublieken waarin een steeds grotere islamitische invloed heerst. Daarnaast gaat het vooral om economische belangen, met name inzake energievoorziening. De grote pijpleidingen vanuit de olievelden aan de Kaspische Zee en vanuit Baku, lopen via Grozny. De Russen kunnen niet toelaten dat de Tsjetsjenen een eigen republiek uitroepen, mogelijk met een islamitische meerderheid, en zo de kans krijgen om de Russische energietoevoer af te snijden. De Amerikanen staan op de achtergrond in hun vuistje te lachen, want de Tsjetsjeense kwestie pleit in het voordeel van 'hun' pipeline via Turkije. Is de machtswissel Jeltsin-Poetin er te snel gekomen? In plaats van als grote winnaar, gaat Poetin misschien als grote verliezer naar de presidentsverkiezingen.Suy: Een en ander verloopt alleszins niet volgens het tijdsschema dat zowel Poetin als Jeltsin hadden gehoopt. Poetin verwachtte een snelle oplossing, maar die zit er niet meer in. Het is niet duidelijk waarom hij gedurende drie dagen de militaire operatie heeft gestopt. Tenzij het was om beide kampen een adempauze te geven, en de kans te bieden hun gewonden te verzorgen en hun doden te begraven. Maar die korte opschorting heeft de strijd niet doen luwen, integendeel. Er rest Poetin maar één mogelijkheid: de troepen versterken en de gevechten opvoeren. Alleen, wat levert het op om met tanks en kanonnen te schieten op een al verwoeste stad, waar de mensen overdag als ratten onder de grond leven, maar 's nachts als verzetsstrijders naar buiten komen. Vietnam en Somalië hebben geleerd dat een leger dat met traditionele middelen vecht, niet altijd opgewassen is tegen burger-guerrillero's. Poetin heeft geluk dat de openbare opinie in Rusland achter de operatie in Tsjetsjenië staat. En als er dan in het Westen eindelijk toch wat protest mocht loskomen tegen het Russische optreden, zal Poetin daar in eigen land weinig hinder van ondervinden. De Turkse regering heeft de uitvoering van het doodvonnis tegen PKK-leider Abdullah Öcalan uitgesteld.Suy: Het uitstel is wel voorlopig genoemd, en is dus een politieke zet voor dubbel gebruik. Naar de Europese Unie ligt de nadruk op: het doodvonnis wordt niet uitgevoerd. Naar de eigen bevolking, en ook naar de Koerden, ligt de nadruk op: voorlopig. Als Turkije lid wordt van de Europese Unie, is het ondenkbaar dat Öcalan geëxecuteerd wordt. Als Turkije geen lid mag worden, blijft een terechtstelling mogelijk. Daarmee is eigenlijk de EU nu aan de bal. Nu denk ik wel dat Turkije meer vragende partij is voor toetreding tot de EU, dan omgekeerd. Europa kan zijn eisen dus wat krachtiger formuleren. Want het gaat niet enkel om het lot van Öcalan, het gaat ook om de Koerden in het algemeen, en om het duurzame respect voor de mensenrechten en de democratie. Turkije heeft altijd op twee paarden gewed: het westerse en het Aziatische. Dat is bij stemmingen in de Verenigde Naties vaak gebleken. Soms gingen de Turken de alliantie aan met de islamieten, maar als het in hun kraam paste, schaarden ze zich achter de westerse mogendheden. Zou de toetreding van Turkije een goede zaak zijn voor de EU?Suy: Als Europa effectief een eigen defensie- en veiligheidspolitiek wil ontwikkelen, waarvoor Javier Solana toch is aangesteld, lijkt het nuttiger om Turkije erbij te hebben, dan ertegen. Maar dan moeten de aartsvijanden Turkije en Griekenland wel dezelfde strategie dienen. En ik weet niet of dat in de praktijk mogelijk is. Hun beider houding in de NAVO voedt mijn twijfel. Wederzijdse humanitaire hulp bij een aardbeving is niet voldoende om een eeuwenoude politieke, militaire en culturele vete uit te wissen. Het is toch merkwaardig dat de kwestie Cyprus na 36, of zo u wil na 26 jaar, nog steeds niet is geregeld. Eerlijk gezegd begrijp ik niet waarom de Amerikanen die twist niet kunnen of willen oplossen. En dat op een militair zo strategische plaats als Cyprus. De Verenigde Staten dwingen overal ter wereld strijdende partijen tot een vergelijk. Ze brengen Israël en Palestina aan de tafel, Israël en Syrië, vroeger Israël en Egypte. Ze komen militair tussenbeide in Bosnië en in Kosovo. Maar het conflict tussen twee van hun eigen militaire partners laten ze bestaan. Turkije lid maken, betekent ook vrij verkeer binnen de EU voor Turkse burgers.Suy: Ik denk dat bij de Turkse migranten een sterkere tendens tot integratie bestaat dan bij de Noord-Afrikanen. In Duitsland is de tweede generatie Turken redelijk goed ingeburgerd. De band met het moederland verbleekt. Een cultuurhistoricus zal natuurlijk de vraag stellen of zo het Osmaanse Rijk niet wordt hersteld, en deze keer niet tot aan de poorten van Wenen maar tot aan de Noordzee. Dat heeft consequenties. West-Europa zal moeten leren leven met het verlies van zijn eigen identiteit, en van zijn judea-christelijke cultuur. Zal Europa aanvaarden dat die langzaam wordt beïnvloed of overgenomen door een islamitische cultuur, die geschraagd wordt door een sterker en actiever religieus gevoelen dan het onze? Wellicht heeft het geen andere keuze. Volgens de VN-bevolkingscommissie zullen we de komende vijftig jaar 135 miljoen immigranten nodig hebben, om de economie en de sociale zekerheid draaiende te houden. Heel Europa, zowel West als Oost, wordt geconfronteerd met een veroudering van de bevolking. Er is geen andere uitweg dan de invoer van mensen die voor ons willen werken. Vijftig jaar geleden heeft de Internationale Arbeids Organisatie een soortgelijk rapport geschreven, over de noodzakelijke immigratie van goedkope arbeidskrachten naar West-Europa. Die is er ook gekomen. Nu zal er vraag zijn naar geschoolde vreemde werknemers. De Canadezen, de Amerikanen en de Australiërs hebben het ons voorgedaan. Dit zal onvermijdelijk leiden tot het verdwijnen van de oer-Europeaan, en van de bestaande culturele of etnische identiteiten. De Verenigde Naties houden in februari een conferentie over de vergrijzing.Suy: De VN hebben ook wereldconferenties gehouden over economie en (onder)ontwikkeling, over milieu en ontwikkeling et cetera. Dat zijn mooie thema's om de openbare opinie te activeren, en soms bieden ze de gelegenheid om de alsmaar belangrijker wordende niet-gouvernementele organisaties in banen te leiden, maar zelden komt er een gebruiksklare oplossing uit de bus. Het vergrijzingsprobleem moet niet op wereldschaal maar op regionaal niveau worden aangepakt, in de vorm van een goed geleide en gecontroleerde migratiestroom. Omdat er geschoolde nieuwe werknemers nodig zijn, zal het geen oplossing bieden voor de overbevolking in de derde wereld. Die kan niet worden gekoppeld aan de vergrijzing bij ons. De Veiligheidsraad buigt zich ondertussen over de aids-epidemie in Afrika. Een niet-politiek thema.Suy: De Veiligheidsraad noemt het wel een politiek thema, dat bovendien de internationale vrede en veiligheid bedreigt. Dat is misschien wat overdreven. Ook dit is een manier om de aandacht van de wereldopinie opnieuw toe te spitsen op de verhouding tussen het rijke Noorden en het arme Zuiden, lees Afrika. Maar in feite past dit initiatief vooral in het kader van de buitenlandse politiek van Bill Clinton, die meer aandacht aan Afrika wil besteden. En biedt het Al Gore de kans om zich, met het oog op de komende presidentsverkiezingen, urbi et orbi te profileren als de man van Afrika. Ik denk niet dat de Veiligheidsraad het geschikte forum is om een oplossing te zoeken voor aids. ERIK SUYKoen Meulenaere