Mijnheer Vermeersch, het geboortecijfer is in Vlaanderen naar een historisch dieptepunt gezakt.
...

Mijnheer Vermeersch, het geboortecijfer is in Vlaanderen naar een historisch dieptepunt gezakt.Etienne Vermeersch: Dat is uiteraard verheugend nieuws, al wordt het doorgaans als slecht nieuws voorgesteld. Helaas gaat de trend op wereldschaal de andere richting uit. In dit voorlaatste jaar van de eeuw zullen we de zes miljard mensen overschrijden. De wereld dreigt daaraan ten onder te gaan. De overbevolking is de multiplicator van vele andere kwalen: honger, werkloosheid, armoede, milieuvervuiling, vernietiging van de ecosystemen, uitputting van grondstoffen en van de vruchtbare grond, en zo meer. Vormt aids een correctie op de overbevolking?Vermeersch: Een kleine, maar geen beslissende. Grote oorlogen en epidemieën brengen maar een kleine vertraging van de bevolkingsaangroei teweeg. Het enige land dat een drastische geboortepolitiek heeft gevoerd, is China. Op wereldschaal is dat positief, want zoniet waren de cijfers nog onrustbarender. Demografen vinden dat de snelheid van de bevolkingstoename substantieel vermindert, maar dat is vooral dankzij de Chinezen. Eén vierde van de wereldbevolking moet zich beperken tot één kind per gezin, dat heeft uiteraard een invloed, ook op langere termijn. Het zal de komende eeuw de welvaart in China zelf ten goede komen. Maar tegenover die uitzondering staat bijvoorbeeld Indië, dat binnenkort het miljard inwoners zal overschrijden. En ook Afrika en Zuid-Amerika blijven probleemgebieden, al is men in Brazilië nu toch met sterilisatieprogramma's begonnen. De kerk heeft dat lang tegengehouden. In moslimlanden echter, zoals Algerije, Marokko, Egypte, Nigeria, Pakistan en Iran, blijft de bevolking almaar stijgen. In eigen land heeft zich alweer een dodelijk familiedrama afgespeeld.Vermeersch: Dat heeft mede te maken met een algemeen maar onterecht klimaat van pessimisme in onze maatschappij. Als je de toestand in ons land vergelijkt met vijftig jaar geleden, kan je alleen vaststellen dat wij veel welvarender zijn geworden. Ook de armsten van nu zijn er beter aan toe dan de armsten van vroeger. En toch schijnen sommige mensen geen uitweg te zien voor hun moeilijkheden. Het gevoel voor wat een uitzichtloze situatie is, is gewijzigd. Nochtans bestaat voor de meeste financiële problemen een oplossing. Er zijn voldoende diensten die mensen kunnen bijstaan om uit de schulden te geraken. Maar men heeft sneller het gevoel dat ontsnappen aan het noodlot niet meer mogelijk is. Terwijl we in een van de rijkste landen van de wereld leven. Vele wanhopigen nemen hun kinderen mee de dood in.Vermeersch: Te veel ouders beschouwen hun kinderen als hun bezit. Dat is een foute gedachte. Zodra kinderen op de wereld gezet zijn, hebben zij een autonoom recht als mens. Niemand mag over hun leven beschikken, kinderen zijn er voor zichzelf. Iedere ingreep die die autonomie reduceert, en die het kind verhindert om vanaf een bepaalde leeftijd zelf keuzen te maken, zoals het op een sektaire manier opvoeden in een godsdienst of ideologie, is verderfelijk. Bij familiedrama's waarbij de kinderen worden omgebracht, moet men er de nadruk op leggen dat die ouders moordenaars zijn. Het gaat niet om een collectieve zelfdoding. Ouders hebben het recht niet hun kinderen het leven te ontnemen, wat ook hun motieven zijn. Verklaart het wegvallen van de sociale bindingen het stijgend aantal zelfmoorden?Vermeersch: Vroeger was er in het dorp en in de wijk een grotere sociale controle. Maar die hield tegelijkertijd een aanzienlijke beperking van de individuele vrijheid in. Ik denk dat het algemene doemdenken meer kwaad aanricht. Te veel zaken worden als onherstelbaar onheil voorgesteld. Maar onze beoordelingscriteria zijn veranderd, precies omdat we het zo veel beter hebben dan vroeger. Een huis met een wc buiten wordt nu bijna als een krotwoning bestempeld. Wel, dan heb ik heel mijn jeugd in zo een krot gewoond, maar zonder het te beseffen. Veel van wat vroeger normaal was, wordt nu beschouwd als een element van armoede. Verder kankert men over de zaak- Dutroux, de bende van Nijvel, de onveiligheid op straat. Dat is allemaal erg, maar moordenaars als Dutroux bestaan in alle landen, en zijn van alle tijden. En ze worden niet allemaal gepakt. Dat betekent niet dat België in de diepste miserie zit. De algemeen geldende overtuiging dat het hier slecht gaat, is onjuist. Men zou dat, zowel in de media als in de politiek, meer in de verf moeten zetten. Naar aanleiding van een proces in Bergen pakte La Dernière Heure, nog vóór de uitspraak van de rechtbank, uit met een grote foto en biografietjes van de zes verdachten. Met als kop: "Les six monstres du viol collectif."Vemeersch: Een zware fout. Zolang een proces niet beëindigd is, geldt het vermoeden van onschuld. Hoewel dat soms een beetje fictief kan lijken. Zware termen als "les six monstres" zijn niet geoorloofd. Er is een verschil met de zaak-Dutroux, omdat de verdwijning van en de moord op die kinderen op zichzelf nieuws was, net als het vinden en arresteren van Dutroux en Nihoul. Maar ook daar heeft men zich vergaloppeerd. Over de betrokkenheid van Dutroux bestaat weinig twijfel, maar met Nihoul is dat heel anders gesteld. Zo had men de parlementaire onderzoekscommissie in dit dossier nooit "de commissie Dutroux-Nihoul" mogen noemen. De pers wordt niet gecontroleerd. Tenzij door een deontologische raad waarin uitsluitend journalisten zetelen.Vermeersch: Laster en eerroof kunnen voor een rechtbank worden aangeklaagd. Een Amerikaan zou sneller van die mogelijkheid gebruikmaken. Maar de persvrijheid is een hoeksteen van onze democratie, ik huiver voor elke aantasting ervan. Neem de correctionalisering van racistische geschriften. Ik deel de bekommernis van de initiatiefnemers, maar men moet mij eerst de definitie geven van een racistisch geschrift. Want vooraleer het gecorrectionaliseerd wordt, moet iemand bepalen dat we inderdaad met een racistisch geschrift te maken hebben. Op basis waarvan? Zelfs Le Monde is indertijd voor de rechter gedaagd voor racistische terminologie. Ze zijn wel vrijgesproken, maar het heeft hen de nodige proceszorgen gekost. De persorganen moeten onderling tot een code proberen te komen, en ze zouden in hun deontologische commissie deskundigen van buitenaf moeten opnemen. Maar ik ben tegen een controle door de overheid. De kiesstrijd is intussen losgebarsten, met een scheldpartij tussen Louis Tobback en Guy Verhofstadt.Vermeersch: Ik vraag me af wat ze daarmee hopen te bereiken. Tobback heeft in het verleden bewezen dat hij iets kent van electorale strategie, en hij kiest voor dezelfde tactiek als vier jaar geleden. Maar persoonlijk ben ik intuïtief tegen het verketteren van politieke tegenstanders. Tenzij van het Vlaams Blok, omdat daarvoor ethische redenen bestaan. Maar men kan niet beweren dat de VLD of de VLD'ers onethisch zijn. Dat Verhofstadt zich laat vangen en dat spel meespeelt, begrijp ik niet. De democratische partijen zouden er beter aan doen om hun eigen boodschap naar voren te brengen, en om wat luider te verkondigen dat het niet zo slecht gaat als men beweert. En dat de huidige politici het beter doen dan hun collega's van twintig jaar geleden, die onder meer de openbare financiën en de justitie lieten ontsporen. Door daarop te wijzen, zouden ze de vooruitgang van het Vlaams Blok kunnen intomen. Het Studiecentrum voor Kernenergie in Mol heeft jarenlang diamanten bestraald om ze een mooiere kleur te geven. Die diamanten geven radioactiviteit af, maar zouden via een parallel circuit verspreid zijn.Vermeersch: Als dat waar is, gaat het om een zware fout van de betrokken wetenschappers. Men moet geen deskundige zijn om te weten dat er onzuiverheden in diamanten kunnen zitten, en dat die stoffen na bestraling radioactief kunnen worden. Met een halveringstijd van tientallen jaren of meer. Wie die diamanten op de markt brengt, of wie ze bestraalt terwijl hij weet dat ze op de markt zullen gebracht worden, gedraagt zich misdadig. Dat wetenschappers die beroepsmatig bij het SCK betrokken zijn, zich daartoe zouden hebben geleend, is stuitend. De Belgische Vereniging van Artsen Syndicaten wil staken tegen de nieuwe bepalingen over de permanentie op spoedgevallendiensten.Vermeersch: Ik ken de juiste toedracht van dit dispuut niet, maar ik ben een tegenstander van artsenstakingen. Tenzij in uitzonderlijke gevallen, bijvoorbeeld tegen een dictatoriale overheid die de geneeskunde misbruikt. Maar daar zijn we ver van verwijderd. Als de artsen het niet eens zijn met bepaalde maatregelen van de minister, moeten ze dat uitvechten in de bestaande overlegorganen, of via parlementaire weg. Een staking van artsen heeft rechtstreeks te maken met de gezondheid of het leven van andere mensen, en is dus in algemene regel geen aanvaardbaar middel. Minister Derycke is op officieel bezoek geweest in Cuba. Een breuk met de politiek van zowel de VS als de EU.Vermeersch: Derycke heeft hiermee een daad van grote allure gesteld, een voorbeeld van een echte visie op buitenlands beleid. De symbolische waarde van dit bezoek is zeer belangrijk. Een klein land laat zich niet ringeloren door de onaanvaardbare houding van de Verenigde Staten, die onder andere via de wet- Helms-Burton alle anderen hun Cubapolitiek willen opdringen. Ik snap niet wat de Amerikanen bezielt om zich zo hardvochtig tegen een arm en ongevaarlijk land als Cuba te blijven opstellen. Ze laten zich blijkbaar de wet dicteren door een handjevol extreem rechtse Cubaanse ballingen in Miami. Fidel Castro maakt echter geen briljante indruk meer. Mocht hij verdwijnen, dan is het van belang dat er een democratisch systeem wordt ingevoerd, dat enkele verworvenheden van de Cubaanse revolutie bewaart. Want die zijn er, bijvoorbeeld in het onderwijs. Als andere landen economische samenwerking met Cuba uitbouwen, en als het toerisme zich verder ontwikkelt, moet het mogelijk zijn om de huidige armoede te keren, zonder terug te vallen in de wantoestanden van vóór Castro. De Europese Commissie heeft de motie van wantrouwen in het Europees Parlement overleefd.Vermeersch: Een nederlaag voor iedereen. Als mijnheer Van Buitenen zijn dossier doorspeelt naar het parlement, dan is dat niet "naar onbevoegden". Wie dat beweert, heeft geen respect voor de instellingen. Als de Commissie zegt dat dat rapport vol leugens staat, moet ze dat door een neutrale instantie laten onderzoeken. De fraude zal nu onderzocht worden door een comité met daarin naast parlementairen, vertegenwoordigers van de Europese Commissie zelf, en van de Raad van Ministers. De Commissie speelt dus gedeeltelijk rechter en partij, dat kan niet. Het Parlement had ofwel moeten opteren voor een eigen parlementaire onderzoekscommissie, ofwel voor een totaal onafhankelijke commissie van externe juristen en financiële deskundigen. Het Europees Parlement heeft de kans laten liggen om zich voor één keer te profileren. Het heeft nu zelf het bewijs geleverd dat het niet belangrijk is. Zo kort voor de Europese verkiezingen is dat een pijnlijke vaststelling. Vanuit democratisch standpunt zou binnen de EU de Commissie de regering moeten vormen, die dan gecontroleerd wordt door het rechtstreeks verkozen parlement. Maar in werkelijkheid ligt het grootste gewicht bij de Ministerraad, waarin de soevereiniteit van de deelnemende landen grotendeels onaangetast blijft. Het Europees Parlement is geen echt parlement, en dat betekent dat de EU nog voor lange tijd een democratisch deficit zal kennen.ETIENNE VERMEERSCHKoen Meulenaere