De meeste Vlamingen leerden Ndiaye Mouhameth Galaye kennen na zijn getuigenis voor de onderzoekscommissie naar de terreuraanslagen van 22 maart. Of er Syriëstrijders hadden gestudeerd aan zijn Islamitisch Cultureel Centrum van België (ICC), waar elk jaar een paar duizend moslims komen bidden en islamles volgen? Nee, daar had hij geen weet van. De commissieleden waren verbouwereerd. Uit rapporten van de Staatsveiligheid bleek dat minstens twee Syriëstrijders daar islamonderwijs hadden gevolgd. Zijn verklaringen zouden ook niet sporen met wat ICC-directeur Jamal Saleh Momenah vertelde. Heeft één van beiden gelogen? Commissievoorzitter Patrick Dewael (Open VLD) kondigde een formele klacht wegens meineed aan tegen beide heren. Die klacht is nog niet ingediend, maar wordt naar verluidt in detail 'voorbereid'.
...

De meeste Vlamingen leerden Ndiaye Mouhameth Galaye kennen na zijn getuigenis voor de onderzoekscommissie naar de terreuraanslagen van 22 maart. Of er Syriëstrijders hadden gestudeerd aan zijn Islamitisch Cultureel Centrum van België (ICC), waar elk jaar een paar duizend moslims komen bidden en islamles volgen? Nee, daar had hij geen weet van. De commissieleden waren verbouwereerd. Uit rapporten van de Staatsveiligheid bleek dat minstens twee Syriëstrijders daar islamonderwijs hadden gevolgd. Zijn verklaringen zouden ook niet sporen met wat ICC-directeur Jamal Saleh Momenah vertelde. Heeft één van beiden gelogen? Commissievoorzitter Patrick Dewael (Open VLD) kondigde een formele klacht wegens meineed aan tegen beide heren. Die klacht is nog niet ingediend, maar wordt naar verluidt in detail 'voorbereid'. Ndiaye laat het niet aan zijn hart komen. Hij ontvangt ons thuis in een klein, keurig appartement op de zevende verdieping in het centrum van Brussel. Wanden vol boeken, een grote flat-screentelevisie, een Belgische driekleur. Zijn vrouw spreekt een beetje Nederlands, schenkt thee en zingt de lof van Brussel: 'Een heel mooie stad vol diversiteit.' 'Weet u dat ik na de aanslagen in Brussel volgens een internetpoll eventjes de meest geïnterviewde persoon ter wereld was?' vertelt de imam. 'Ik sprak met journalisten van alle continenten. Alleen de Belgische media vroegen me niets. Jullie zijn de eersten die me uitgebreid willen spreken.' Ndiaye Mouhameth Galaye: Mijn ouders waren commerçanten in Senegal, maar daarnaast was mijn vader ook imam. Hij schreef zelfs een boek over islamitisch erfgoed. Hij is twee jaar geleden overleden, maar hij heeft me sterk geïnspireerd. Door hem ben ik in Caïro aan de Al Azhar-universiteit gaan studeren (Al Azhar geldt als belangrijkste religieuze universiteit voor het soennisme, nvdr.). Na mijn studie gaf ik les in Senegal, maar ik wilde voortstuderen. Ik diende aanvragen in voor universiteiten in Frankrijk en Canada, maar het eerste positieve antwoord kwam uit Luik, en dus ben ik daar filosofie gaan studeren. Mijn broer woonde toen al in Brussel, en hij heeft me tijdens mijn studie onderhouden. Naast filosofie heb ik dan tegelijk ook Frans gestudeerd. Ndiaye: Ik was eigenlijk van plan om terug te keren naar Senegal. Maar hoe gaat dat? Ik werd verliefd op een Belgisch meisje en we zijn getrouwd. (lacht) Helaas was het geluk niet eeuwigdurend, en na vier jaar hebben we een punt gezet achter onze relatie. Inmiddels ben ik getrouwd met mijn Senegalese vrouw en hebben we twee zoontjes. Ik wilde graag doctoreren, maar daar had ik het geld niet voor en dus heb ik een baan gezocht. Ik kon als docent aan de slag bij de Islamitische Academie van Brussel. Dat verdiende slecht, maar het was wel de opstap naar het Islamitisch Cultureel Centrum van België toen ze daar een islamoloog zochten. Zo ben ik in 2014 aangesteld bij het ICC. Mijn kennis van het Frans heeft de doorslag gegeven. De meeste kandidaten spraken alleen Arabisch. Ik vind dat echt een probleem. Ndiaye:De meerderheid van de moslimjongeren is hier geboren en kent weinig Arabisch. Hoe kun je ze dan als imam goede kennis van hun godsdienst bijbrengen als je geen Frans of Nederlands spreekt? Ndiaye: Helaas wel. Veel imams worden hier gedropt vanuit Marokko of Algerije en beginnen meteen te preken, zonder de Europese context, laat staan de Belgische samenleving te kennen. Imams moeten ter plekke opgeleid worden door beslagen islamtheologen én in de taal van het land, anders krijg je euh...taferelen. Ndiaye: Bepaalde interpretaties van de islam die totaal niet stroken met de Europese en Belgische context en waarden. Het gaat bijvoorbeeld om interpretaties over de positie van de vrouw, over hoe relaties tussen mensen beleefd moeten worden, hoe men in deze maatschappij staat enzovoort. Dáár moeten imams in België over praten. Ndiaye:Ook al zijn man en vrouw fysiek verschillend, voor de wet zijn ze elkaars gelijken en ook in de islam is dat zo. Ndiaye:Sommige moslimmannen begrijpen dat compleet fout. Op het pre-islamitische Arabische Schiereiland, in de tijd voor de Profeet dus, had de vrouw geen recht op leven. De Profeet heeft dat soort dingen gecorrigeerd. Je moet uiteraard alles in zijn historische context begrijpen. Dat spreekt toch voor zich? Trouwens, ook in westerse samenlevingen is de gelijkheid van man en vrouw van recente datum. De Universele Verklaring van de Rechten van de Mens dateert van 1948. De strijd voor gelijkheid is ook hier nog altijd niet helemaal gestreden. Een moslim die vrouwen als minderwaardige wezens behandelt, zit eigenlijk vast in een pre-islamitische visie. Maar ik erken dat er nog veel misogynie in de islamtheologie zit, en er op dat vlak nog veel werk aan de winkel is. Dat gaat veel dieper dan kwesties of vrouwen een hoofddoekje of een nikab moeten dragen. Ndiaye: In een land als België een nikab dragen, is onzin. Dat past hier niet en ik vind het een misdrijf. Dat soort kleding is zelfs gevaarlijk voor de samenleving, want wie zegt dat er geen man met slechte bedoelingen zo'n nikab aantrekt? Veiligheid gaat boven alles. Ik heb dat allemaal ooit hardop gezegd op een conferentie over de heilige Maria in Brussel, en ik kreeg applaus op alle banken. Nogmaals, vrouwen en mannen zijn elkaars gelijken in de islam. Ndiaye:Ik vind dat we moeten evolueren naar vrouwelijke imams die voor de vrouwelijke moslims voorgaan in het gebed. Ndiaye:Laten we stap voor stap zetten. Nu een discussie beginnen over vrouwelijke imams die voor mannen én vrouwen preken, lijkt me geen prioriteit en leidt alleen tot zinloze polemiek. Het zou de aandacht afleiden van belangrijker kwesties vandaag, zoals veiligheid en radicalisering. Maar wees gerust, ook die kwestie komt nog wel op tafel. Ndiaye: Dat zegt u, niet ik. Ik zeg alleen dat imams hier ter plaatse professioneel moeten worden opgeleid en volgens de normen en waarden die hier gelden. Ndiaye: De overheid in samenwerking met de Moslimexecutieve. Ndiaye: Het ICC is geen onderdeel van de Moslimexecutieve, maar als een samenwerking mogelijk zou zijn: heel graag. Ik heb al verscheidene keren voorstellen gedaan voor een betere samenwerking tussen islamitische instellingen, want ze werken naast elkaar, zonder veel overleg over wat dan ook. De Belgische overheden spelen hun rol niet genoeg: ze moeten meer begeleiden, adviezen geven én die instellingen desnoods terechtwijzen. Ndiaye: Dat zeg ik niet, maar ik verwijt de overheid wel nalatigheid. Er is veel te weinig samenwerking met en controle op moskeeën en imams. Er zijn ook veel te weinig dwingende regels om islamitische instellingen te doen samenwerken. Ndiaye: Dat is een puur administratieve kwestie waar ik me als imam niet mee bezighoud. Daarvoor moet u bij de directeur zijn (directeur Momenah beloofde de onderzoekscommissie een erkenning voor de Grote Moskee te zullen 'onderzoeken', nvdr.). Maar is het niet vreemd dat de Grote Moskee, een geschenk van de koning van België in de jaren zestig, nog eens een aparte erkenning zou moeten krijgen? Ik vraag me soms af of de politieke wereld wel geïnteresseerd is in wat wij doen. We hebben eens een ontmoetingsdag georganiseerd voor politici om allerlei misverstanden over wat we doen en wie we zijn uit de weg te ruimen. Op een paar uitzonderingen na komen ze gewoon niet opdagen. Ndiaye: Ik denk het, en het ICC is daar het slachtoffer van. Als het ooit, vóór mijn tijd, een salafistisch centrum was, dan kan ik u nu met honderd procent zekerheid zeggen dat het sinds mijn komst helemaal géén salafistisch of wahabistisch centrum meer is. Het is toch wel zeer bizar dat het ICC dat etiket krijgt opgekleefd terwijl ik als imam in de verste verte géén salafist ben. Ndiaye: Ik houd van de soefi-spiritualiteit, maar ik ben geen soefi. Ndiaye: Ik houd niet van dat hokjesdenken. Het draagt alleen bij tot nog meer verdeeldheid onder moslims. Ik ben islamtheoloog én filosoof en in mijn preken en lezingen komt het allemaal aan bod, ook het soefisme. Ndiaye: Uiteraard. Ik heb het over Kant en over Descartes en zelfs vaak over Nietzsche en zijn fameuze 'God is dood'. Dat soort boeiende ideeën moet je toch onderwijzen? Ndiaye:Integendeel, mijn studenten zouden het me kwalijk nemen als ik níét over westerse filosofen zou praten. Als er kritiek komt, is dat meestal op bijeenkomsten met andere islamtheologen omdat ik Rousseau, Kant enzovoort aanhaal over wereldse vraagstukken. Ik heb zelfs een conferentie gehouden over de hervorming van de Koran. Ndiaye: (verrast) Aha, u hebt mijn toespraak bekeken? Als ik zeg dat de Koran niet kan worden hervormd, slaat dat níét op de inhoudelijke interpretatie ervan. We moeten de originele tekst niet herschrijven, want dan is het de Koran niet meer. Maar het goede begrip van de Koran kan en moet wél worden aangepast. Dat is de essentie van mijn betoog. Ndiaye:Aan de maatschappelijke context in België. Een rigide, puur historische kijk op de Koran is in een westers land niet wenselijk. We hebben een Belgische islam nodig. Moet ik vandaag nog interpretaties van een groot geleerde zoals Ibn Abbas volgen? Die dateren van de zevende eeuw. Ndiaye:Die stokoude interpretaties van geleerden zijn op zich niet gevaarlijk. Het gevaar schuilt erin dat men teksten uit hun historische context haalt en ze hier en nu wil toepassen. Ndiaye:Ik weet dat niet, er zullen sowieso imams zijn die hetzelfde zeggen als ik. Ndiaye: Ik word helaas nooit uitgenodigd. Ik kan toch moeilijk even een moskee binnenstappen en daar beginnen te preken? Dat zou in zeer slechte aarde vallen. De Franse islamoloog Rachid Benzine wil bijvoorbeeld graag met mij samenwerken (Benzine pleit onder andere voor het desacraliserenvan de Koran, en neemt krachtig stelling in tegen allerlei fundamentalistische interpretaties die tot terreur leiden, nvdr.).Ndiaye: Ik ken hun naam en zie hen soms op tv, maar we hebben geen contact. Imam Nordine Taouil uit Antwerpen ken ik wel persoonlijk. Ndiaye: (haalt de schouders op) Daar weet ik niets van. Ndiaye:Het is niet omdat het centrum gelinkt is aan Saudi-Arabië dat ik automatisch hetzelfde gedachtegoed als de Saudi's heb of verkondig. Ik heb u toch uitgelegd waar ik voor sta? Ndiaye: Ja, zowel slachtoffer van de pers als van sommige politici. Ik ga geen namen noemen, dat zou onverstandig zijn. Over de media kan ik alleen zeggen dat er een soort lastercampagne is opgezet tegen het ICC als broeinest van wahabisme en salafisme. Ik heb al geprobeerd om dat te weerleggen, maar de media blijven tegen ons. Ik heb ooit een persconferentie georganiseerd, waarna ik in sommige artikels als een leugenaar werd afgeschilderd. Men legde me zelfs woorden in de mond die ik nooit heb uitgesproken. Ndiaye:Daar heb ik nog niets officieel over vernomen. Ik vind het nogal ridicuul. Ik heb voor de commissie alleen getuigd. Ik zat daar niet als verdachte en wat ik heb verteld, was correct. Ik heb ook helemaal niets verzwegen, want ik kan toch niets vertellen over wat ik zelf niet weet? Zoals over de financiën van het ICC, of wie al dan niet naar Syrië is vertrokken. Ik ben theoloog, en het ICC wordt geleid door mijn directeur. Ndiaye: (lacht) Maar nee, hij is een simpele ex-militair. Onder imams noemen we dat soort gelovigen lambda-moslims, doorsneemoslims. De directeur is geen geschoold theoloog, we praten zelfs nooit over godsdienst of theologie. Salafisten verwerpen de moderne samenleving, en ik heb niet de indruk dat mijn directeur dat doet. Wat heb ik dan gezegd dat niet klopte? Als ik onder eed verklaar dat ik geen studenten ken die in Syrië zijn gaan vechten, dan bedoel ik alleen dat ik geen overzicht heb van alle studenten van het ICC. Ik kán er materieel gewoon niet van op de hoogte zijn of er al dan niet vertrokken zijn. Studenten die aanstalten maakten om te vertrekken naar Syrië of Irak hebben we dat altijd zeer sterk afgeraden. Blijkbaar zijn er twee meisjes vertrokken. Ik las dat ook in de media, maar het is niet ons onderwijs dat hen daartoe heeft aangezet, dat hebben hun echtgenoten gedaan. Als iemand zich als student inschrijft voor een cursus en nadien naar Syrië vertrekt, heb ik die dan gestuurd? (luid) Nee. Er zijn blijkbaar ook studenten van de Université libre de Bruxelles naar Syrië vertrokken. Is de ULB daar dan verantwoordelijk voor? Nogmaals, we zijn geen salafistische moskee, al zullen er wellicht salafisten onder onze studenten hebben gezeten. Ach, men weet goed genoeg welke gevaarlijke moskeeën achter de rekrutering en radicalisering van jongeren zitten, en dat is niet de Grote Moskee. Ndiaye: (afgemeten)Wij hebben geen problemen met de Executieve, onze relatie is gewoon goed, maar er lopen soms wel zaken fout. Ndiaye: Na de aanslagen op 22 maart organiseerde de Moslimexecutieve een herdenkingsoptocht voor de slachtoffers. Het ICC was niet aanwezig, omdat we niet op de hoogte waren noch uitgenodigd werden. Nadien hebben sommigen verklaard dat we wél uitgenodigd waren, maar we zouden zogezegd hebben geweigerd. Ik vind dat beneden alle peil. Ndiaye: Dat moet u aan de Moslimexecutieve vragen. Er zijn weinig officiële contacten. Voor de ramadan heb ik contact gehad met de Executieve om te praten over de stand van de maan (de ramadan volgt de islamitische maankalender, nvdr.). Maar dat is het zowat. Als ze ons nodig hebben, mogen ze me altijd een seintje geven. Ndiaye: Soms krijgen we een agent over de vloer en waar ik kan, help ik. Maar ik ben leraar, geen agent. Ik heb wel al vaker geradicaliseerde jongeren op andere ideeën gebracht. Ndiaye:Een studente bracht een geradicaliseerde vriendin mee. Tijdens ons eerste gesprek maakte ze meteen duidelijk dat ik geen goede imam was, want ik droeg een pak en ik was gladgeschoren. We hebben ongeveer een uur gepraat en toch vroeg ze een tweede afspraak. Ze bracht dan haar literatuur mee, onder andere van de radicale salafistische sjeik Albani. Ik heb met mijn teksten argument per argument van Albani weerlegd. In de Koran is bijvoorbeeld geen sprake van Syrië of Irak als heilige bestemming, maar wel van Palestina. Ik vroeg haar waarom er dan geronseld werd om niet naar Palestina maar naar Syrië of Irak te emigreren, en daar de cowboy te gaan uithangen? Omdat de ronselaars de rekruten bespelen en als kanonnenvoer gebruiken. Voor alle duidelijkheid: ik roep niemand op om waar dan ook naartoe te trekken, ook niet naar Palestina. Elke tekst die dat meisje aanhaalde om haar radicalisering te rechtvaardigen, heb ik zo weerlegd. Uiteindelijk heeft ze het begrepen. Ndiaye:Je kunt perfect op theologische wijze de IS-propaganda ontkrachten. Ik heb daarvoor zelfs een lesmodule over hervorming van de Koran klaar. Ik heb ooit de Brusselse minister voor Jeugdbijstand, Rachid Madrane (PS), voorgesteld om daarmee samen een plan uit te werken tegen radicalisering. Ik heb nooit een afspraak gekregen. Ndiaye: Ik vermoed omdat ik voor het ICC werk. Sommigen willen gewoon niet met ons praten of naar ons luisteren. Ndiaye: Omdat het mijn broodwinning is, en omdat ik vind dat ik er goed werk lever. Het is toch onzin om de Grote Moskee en het ICC weg te zetten als salafistisch omdat onder andere Saudi-Arabië gebouwen heeft gefinancierd? Ik ben aangeworven door de raad van bestuur, en daar zitten evengoed vertegenwoordigers van Marokko, Turkije en Senegal in. Maar goed, radicale propaganda ontkrachten, verloopt eerst en vooral via theologische weg. Je moet die oude teksten maximaal deconstrueren. Dat is wat goede theologen doen: deconstrueren én hervormen. Ndiaye: Geen idee. Ik weet alleen dat de imams die ik heb aangetrokken om hier les te geven op dezelfde golflengte zitten. Ik ken niet alle imams en ik heb ook geen mandaat van de overheid om alle imams op dat spoor te zetten of op te leiden. Ndiaye: Waarom niet? We zijn vragende partij en hebben bij de Moslimexecutieve al vaker een ballonnetje opgelaten om de rekrutering van imams te begeleiden. Men vindt dat dan wel een goed idee, maar er gebeurt verder niets mee. Ndiaye:De islam ís rationeel voor mij. Mohammed Abdoe was een grote Egyptische islamgeleerde die in de negentiende eeuw pleitte om de rede centraal te stellen in de islam omdat er te veel vreemde, irrationele elementen waren ingeslopen. Abdoe zei dat niet de islam maar de mensen irrationeel waren omdat ze hun godsdienst slecht begrepen. Allah richt zich niet tot irrationele gekken, maar tot redelijke mensen die nadenken over wat ze doen. Dat is het grote probleem met IS-aanhangers: ze weigeren als naïevelingen om zelf te denken. Ndiaye:Ze zijn gehersenspoeld en begrijpen hun eigen godsdienst niet, maar volgen slaafs wat ze wordt wijsgemaakt en vinden hun islam boven elke ratio verheven. De grote islamgeleerde Averroes heeft een boek geschreven, De definitieve verhandeling, waarin hij pleitte voor een rationalistische filosofische benadering van de islam. Ndiaye: (onverstoorbaar) Dat boek verklaart perfect dat rede en godsdienst geen tegenpolen zijn, maar op één lijn staan. Thomas van Aquino zei een eeuw later net hetzelfde: religie en filosofie zijn als broer en zus. En vandaag komen mensen vertellen dat religie en rede incompatibel zijn? Er is geen contradictie. Ndiaye:De verklaring is onbegrip. Men maakt een amalgaam van alles en nog wat. Pers en politici doen het elke dag opnieuw. Sommige politici voeren al campagne voor de verkiezingen van 2019. Met uithalen naar moslims kun je blijkbaar gemakkelijk een buzz rond jezelf creëren en de media spelen daar gretig op in. Ndiaye:Nee, ik noem geen namen, maar zulke politici zijn niet geloofwaardig. Ndiaye: Minister van Binnenlandse Zaken Jan Jambon (N-VA) heeft zelf verklaard dat er geen probleem van islamisme is bij de Grote Moskee of het ICC. Ndiaye:Onzin, want ik heb helemaal geen budget. Er zijn alleen centen voor gas en elektriciteit en de wedde van de islamleraren. Ik ben een werknemer met een contract van onbepaalde duur en ik verdien ongeveer 2000 euro per maand. Dát is mijn budget. Ik geef les en vorming. Voor vragen over budgetten moet u bij mijn directeur zijn. Hoe vaak moet ik het nog herhalen: we zijn géén wahabisten of salafisten. Integendeel, ik heb er zelf bijna dagelijks last van. Ndiaye:In de ogen van salafisten ben ik geen goede moslim, en soms komen er naar de moskee en dan bidden ze ostentatief niet mee. Maar dat stoort me niet, ze mogen denken wat ze willen en ik zal er altijd tegen ingaan, zeker bij de jongeren. Ik vind hun opvattingen dus jammerlijk, maar die diversiteit wil ik respecteren zolang er geen geweld of druk bijkomt. Ndiaye: In het begin wel, toen enkele jongeren wat problemen maakten over wat ik preekte, maar ze zijn uiteindelijk vertrokken en niet meer teruggekeerd. Ndiaye:Dat weet ik niet, ik zie ze alleen niet meer. Bovendien hebben ze hier ook nooit gestudeerd. Hun radicale ideeën pikken ze op het internet op of in obscure moskeetjes en kleine groepjes. Ndiaye:Dat waren jongeren zonder kennis en zonder intellectuele bagage of studie. Het enige wat ze deden was de samenleving afwijzen en de islam fout interpreteren. Hun grote leider zit in de cel als gevolg van al zijn stommiteiten. Ndiaye:Ik ben optimistisch, op voorwaarde dat de overheid doet wat ze moet doen. Ndiaye:De overheid moet absoluut meer samenwerken met moskeeën en moslimverenigingen. Ze moet in de moskeeën gaan luisteren wat daar door wie verkondigd wordt, en desnoods ingrijpen als imams een gevaarlijk discours houden. Dat gebeurt veel te weinig. Zet die imams onder druk, controleer ze. Hetzelfde geldt voor wat islamleraren in de scholen vertellen. Ook daar moet de overheid veel strikter samenwerken rond het islamonderwijs en de manier waarop dat gegeven wordt. Ik heb er geen enkel probleem mee dat ze naar mijn preken of lessen komen luisteren. Zowat al mijn preken en lezingen kun je trouwens op het internet terugvinden. Ik heb niets te verbergen. Nulrisico bestaat niet en ik weet ook dat één persoon volstaat om een bloedige aanslag te plegen, maar meer structurele controle zou al flink wat individuen afschrikken. Ndiaye:U hoort de moslimgemeenschap niet of nauwelijks omdat er ook niet naar geluisterd wordt. Ik vertegenwoordig uiteraard niet de hele moslimgemeenschap, maar u bent wel het eerste grote medium dat uitgebreid met mij komt praten. Er zijn genoeg mensen zoals ik die u aan het woord kunt laten. Práát met ze en met die gemeenschap, luister naar hun problemen. Helaas gebeurt dat nauwelijks. Er wordt meer over dan met die gemeenschap gepraat. Ik ben België veel verschuldigd, ik sta in het krijt bij dit land. Ik heb hier mogen studeren, ik kan hier werken en ik ben trots dat ik in België woon. Als ik iets kan terugdoen voor dit land, dan doe ik het graag. Ik zie het zelfs als mijn plicht. En ik ben echt niet de enige moslim die er zo over denkt. Ndiaye:Ja, ook al ben ik Senegalees en heb ik de Belgische nationaliteit niet. Nog niet, want ik heb ze deze maand aangevraagd (rommelt in zijn paperassen en toont de officiële documenten, nvdr.). Ik woon, werk en leef hier met mijn gezin en ik hou van dit land, dus lijkt het me logisch dat ik ook Belg word. Het is trouwens de derde keer dat ik de Belgische nationaliteit aanvraag, de vorige keren werd ze me geweigerd. Ndiaye:Dat weet ik niet goed. Bij mijn eerste aanvraag was ik werkloos, misschien was het daarom? Of het met mijn godsdienst te maken had, weet ik evenmin. Hopelijk lukt het nu wel. Ik heb op mijn aanvraagformulier geschreven dat ik me volledig schik naar de grondwet en de wetten van het Belgische volk en naar het Europees Mensenrechtenverdrag. Dat is toch duidelijk? Ndiaye:U stelt de verkeerde vraag. Religie is een privézaak en de wetten en de grondwet gelden voor iedereen. Niets of niemand belet moslims om hier als gelovige te leven. Er is vrijheid van godsdienst en eredienst. Wat wil je nog meer? Er is hoogstens een probleem met een kleine minderheid radicale moslims, maar níét met de islam als godsdienst. Ndiaye: Het is een compleet dwaas idee om hier de sharia te willen invoeren. We hebben die hier niet nodig. En wat is dat, de sharia? Letterlijk betekent het de stem die je moet volgen om als moslim een goed leven te leiden, en dat kun je beter in België dan in sommige Arabische landen. Hier mag je als moslim hardop je gedacht zeggen en je godsdienst belijden. We hebben recht op sociale zekerheid, goed onderwijs, uitstekende gezondheidszorg enzovoort. In veel Arabische landen heb je zulke basisrechten gewoon niet. Ik ben dus in de eerste plaats een burger van dit land, en daarnaast ook moslim. Het interview loopt op z'n einde. Mevrouw Ndiaye komt nog wat thee schenken. De imam zegt: 'Zeg madam, wist jij wel dat wij salafisten zijn?' (bulderlach) Door Jan Lippens en Montasser AlDe'emeh, foto's Jelle Vermeersch'In een land als België een nikab dragen, is onzin. Dat past hier niet en ik vind het een misdrijf. Veiligheid gaat boven alles.' 'We zijn vragende partij om de rekrutering van imams te begeleiden. Men vindt dat een goed idee, maar er gebeurt verder niets mee.' 'De overheid moet in de moskeeën gaan luisteren, en ingrijpen als imams een gevaarlijk discours houden.' 'Ik heb voor de derde keer de Belgische nationaliteit aangevraagd. De vorige keren werd ze me geweigerd.'