Uiteindelijk bepaalt simpele rekenkunde hoe het in een democratie verder gaat. De optelsom leert dat de rood-groene regeringscoalitie in Duitsland haar meerderheid kwijt is. Maar ook dat de bijna onwaarschijnlijke remonte van de sociaal-democraten tijdens de campagne belet dat de oppositie haar plan uitvoert: een snelle overgang naar een regering met christen-democraten en liberalen. Die combinatie heeft namelijk ook geen meerderheid.
...

Uiteindelijk bepaalt simpele rekenkunde hoe het in een democratie verder gaat. De optelsom leert dat de rood-groene regeringscoalitie in Duitsland haar meerderheid kwijt is. Maar ook dat de bijna onwaarschijnlijke remonte van de sociaal-democraten tijdens de campagne belet dat de oppositie haar plan uitvoert: een snelle overgang naar een regering met christen-democraten en liberalen. Die combinatie heeft namelijk ook geen meerderheid. Het doet dus weinig terzake of Angela Merkel (CDU/CSU) nu gewonnen heeft en Gerhard Schröder (SPD) verloren, of omgekeerd. De partij van Merkel heeft in het parlement enkele zetels meer dan de socialisten, en dus komt het kanselierschap háár eerst toe. Dat wil daarom niet zeggen dat ze erin zal slagen om een regering te vormen, want de kaarten zijn heel vreemd geschud. Eigenlijk hebben alleen de liberale FDP en de uiterst linkse alliantie van de voormalige sociaal-democraat Oskar Lafontaine en de Oost-Duitse ex-communisten gewonnen. Daarmee haalt Lafontaine overigens zijn gram: hij voorkomt zo ongeveer in zijn eentje dat centrumlinks - de SPD en de groenen - een nieuwe regering kan vormen. Omdat geen van beide partijen in eerste instantie heil ziet in een zogenaamde 'grote coalitie' van christen-democraten en socialisten, zal Merkel proberen om de groenen van Joschka Fischer uit het linkse kamp los te weken en voor samenwerking met haar CDU/CSU en de liberalen te lijmen. Ze zal daarvoor al haar diplomatieke talent moeten aanspreken, want vooral tussen liberalen en groenen is het water diep. De mogelijkheid van een coalitie van christen-democraten (in Duitsland: zwart), liberalen (in Duitsland: geel) en de groenen lag zondagavond al vroeg op tafel. Ze heeft ook al een naam: de Jamaica-coalitie, naar de kleuren van de vlag van dat eiland in de Caraïben. Jamaica aan de Spree in dit geval. Het was overigens de Beierse CSU-chef Edmund Stoiber die de idee opperde om met de groenen te praten. Tot verbazing van de SPD wees Fischer het voorstel niet meteen van de hand. 'Praten? Waarom niet. Maar het is in een democratie overigens ook de normaalste zaak om naar de oppositie te gaan.'Dat neemt niet weg dat Angela Merkel niet meteen versterkt uit de verkiezingen komt. Het gemor in de christen-democratie om de zwakke verkiezingsuitslag was zondagavond tot in de huiskamers te horen. Stoiber hield niet op er fijntjes op te wijzen dat zijn CSU nu goed is voor de helft van de christen-democratische stemmen in heel Duitsland. Wie er straks ook in een coalitie stapt, zal een zeer verdeeld Duitsland moeten besturen - rijk en christen-democratisch in het zuiden, verweesd en socialistisch in het noorden en het oosten van het land. Merkel kan zich intussen troosten met de gedachte dat haar politieke vader Helmut Kohl ook kanselier moest worden voor hij ook in eigen rangen het respect kreeg dat hij verdiende. Hubert van HumbeeckOskar Lafontaine voorkomt in zijn eentje dat centrumlinks verder kan besturen.