Ten tijde van Solidarnosc was hij activist en politiek vluchteling. Hij studeerde in Oxford en werkte als oorlogscorrespondent voor Britse media. Bij zijn terugkeer in het postcommunistische Polen maakte hij een politieke blitzcarrière. Zijn onverzettelijke houding in de Oekraïense crisis heeft de populariteit van Radoslav Sikorski nog vergroot.
...

Ten tijde van Solidarnosc was hij activist en politiek vluchteling. Hij studeerde in Oxford en werkte als oorlogscorrespondent voor Britse media. Bij zijn terugkeer in het postcommunistische Polen maakte hij een politieke blitzcarrière. Zijn onverzettelijke houding in de Oekraïense crisis heeft de populariteit van Radoslav Sikorski nog vergroot. RADOSLAV SIKORSKI: In mijn jaarlijkse toespraak voor het Poolse parlement heb ik bijzondere aandacht gevraagd voor de verslechterde toestand in onze naburige omgeving. Voor het eerst sinds het einde van de Tweede Wereldoorlog heeft een land met geweld grondgebied van een van zijn Europese buren geannexeerd. Wij Europeanen koesterden de droom dat we leefden in een wereld waarin zulke daden onmogelijk waren geworden. Uit die droom zijn we nu brutaal ontwaakt. SIKORSKI: Aansluiten bij een alliantie betekent het beste hopen, maar ook je verzekeren tegen het ergste. Het was een wijze beslissing om het gebied van landen die dezelfde waarden delen uit te breiden. Nu komt het erop aan om ons lidmaatschap om te zetten in reële militaire capaciteit en infrastructuur. De NAVO heeft heel wat basissen in Europa, maar geen enkele in Polen of de Baltische staten. SIKORSKI: Polen besteedt al 1,95 procent van zijn bbp aan defensie. In absolute waarde is ons budget hoger dan dat van Spanje. Ons leger staat op de achttiende plaats op de wereldranglijst. Sommige Baltische staten besteden te weinig aan hun defensie. En zodra de economische crisis voorbij is, zullen de Europeanen ook meer moeten uitgeven, in overleg met elkaar. Ik heb tijdens het Poolse voorzitterschap van de EU samenwerkingsprogramma's voorgesteld die op termijn tot besparingen kunnen leiden. Maar de eurocrisis doorkruiste die plannen. SIKORSKI: We blijven het meest Atlantische land van Europa. Maar de oorlog in Irak heeft ons wel geleerd dat militair ingrijpen in de Arabische wereld veel lastiger is dan gedacht. De recente gebeurtenissen in Libië lijken ons scepticisme te rechtvaardigen. SIKORSKI: In volle Koude Oorlog waren er meer dan 300.000 Amerikaanse soldaten gestationeerd op ons continent. Vandaag blijven er een of twee brigades over, de laatste pantserdivisies zijn vertrokken in 2013. Maar de Amerikanen komen terug. Ze houden onafgebroken oefeningen op ons grondgebied. En ze hebben het voortouw genomen inzake Oekraïne. De Europeanen waren aanvankelijk erg terughoudend, terwijl ze als belangrijkste klant van Rusland over aanzienlijke pressiemiddelen beschikken. SIKORSKI: Het lijdt geen twijfel dat Europa, in elke fase van de crisis, minder dan het absolute minimum doet om de plannen van de andere partij te verijdelen. Daardoor wordt de crisis almaar erger. SIKORSKI: Alles begon in augustus vorig jaar, toen Rusland Oekraïne een embargo oplegde om het associatieverdrag met de Europese Unie te verhinderen. Ik heb onze collega's toen gewaarschuwd: wanneer een van onze partners onrechtmatig onder druk wordt gezet omdat hij met ons wil samenwerken, dan kunnen we ons niet koest houden en doen alsof we niets in de gaten hebben. SIKORSKI: Dat was op het hoogtepunt van de eurocrisis. Maar ik zei ook dat ik banger was voor het einde van de euro dan voor de Russische tanks. De tijden veranderen... Duitsland deed wat het moest doen om de crisis van de euro te beëindigen; nu houdt het de communicatielijnen met Poetin open. Ik hoop dat het Rusland zal kunnen overtuigen om van koers te veranderen. SIKORSKI: Duitsland was het enige land dat in staat was om de eurozone te behoeden voor een catastrofe, omdat het in tegenstelling tot Frankrijk zijn arbeidsmarkt concurrentiëler heeft gemaakt. Frankrijk is de andere onmisbare natie van de EU door zijn globale strategische perspectief. Samen met de Duitse economische macht, de historische sensibiliteit en het diplomatieke netwerk van Polen wegen we met ons volle Europese gewicht op Kiev en op Moskou. SIKORSKI: Ja, de parallel is frappant. In de twee crisissen zie je Rusland aan het werk, en op de achtergrond de mislukking van de modernisering. In Oekraïne merkte je dat aan de rol van de monopolies in de economie, de endemische corruptie, de inefficiëntie van de veiligheidskrachten. Bovendien geloofden de Oekraïners, net als de Polen in de 18e eeuw, dat niemand hen zou lastigvallen als ze geen partij kozen. Jammer genoeg werkt dat zo niet. Wie zwak is, stelt zich bloot aan agressie. Dat is net waarom Europa zich geen zwakheid kan veroorloven. SIKORSKI: We betalen daar nu al een prijs voor. Polen exporteert in verhouding meer naar Rusland en Oekraïne, onze buren, dan naar Duitsland of Frankrijk. Het laatste trimester is de uitvoer fors gedaald door de waardevermindering van hun munten en de daling van hun koopkracht. Als we in een commerciële oorlog terechtkomen, wat onvermijdelijk is als Rusland op de ingeslagen weg verdergaat, dan zal ons dat heel wat kosten. Maar we moeten in de eerste plaats een echte oorlog vermijden. Die zou ons oneindig veel meer kosten dan alle sancties samen. SIKORSKI: We moeten Rusland beoordelen op zijn daden, niet op zijn intenties. Nu druisen de daden van Rusland in tegen het internationaal recht, ze ondermijnen alle verdragen van de vorige eeuw en creëren gevaarlijke precedenten. SIKORSKI: Bezwaar! Dat is een neerbuigende visie zonder historisch inzicht. Noem mij één enkel Europees land zonder accidentele grenzen, geboren uit de toevalligheden van de geschiedenis, en dat geen minderheden op zijn grondgebied heeft. Het Europa van na 1945 heeft geleerd dat grensproblemen niet door oorlog worden opgelost. Toen de ongeregeldheden uitbraken op het Maidanplein in Kiev, bevond ik me in Zuid-Tirol. Een regio die tijdens twee wereldoorlogen betwist werd door Italianen en Oostenrijkers en die tot in de jaren 1960 onder het terrorisme geleden heeft. Vandaag spreekt iedereen er de taal van zijn keuze, de straatnamen zijn er drietalig (Duits, Italiaans, Reto-Romaans). Het resultaat is opmerkelijk: Duitse efficiëntie op de skipistes in combinatie met Italiaanse schotels op onze borden... Dat is de Europese stijl! Iedereen toelaten om zich te verrijken in plaats van elkaar de duivel aan te doen. Jammer genoeg is de heer Poetin niet vertrouwd met deze Europese stijl. Hij gaat Milosevic achterna: we weten waartoe dat leidt. SIKORSKI: De Europese gemeenschap is gebouwd, in de jaren 1950, op het gemeenschappelijk gebruik van kolen en staal, de strategische metalen uit die tijd. Vandaag koopt Euratom zelfs uranium gemeenschappelijk aan. Waarom zouden we Russisch gas zo duur en tegen verschillende tarieven blijven betalen? Door samen gas aan te kopen en door meer onderling verbonden infrastructuren aan te leggen, kunnen we onze bevoorradingskosten doen dalen. SIKORSKI: Misschien. We zullen vechten voor een belangrijke portefeuille. SIKORSKI: Ik geef toe dat ik erover gedacht heb vóór de crisis in Oekraïne, maar zoals de zaken nu staan moet ik, in het belang van mijn land, hier blijven. SIKORSKI: De Europese burgers beschouwen de EU als een verworvenheid en geloven niet dat de vergissingen van de vorige eeuw zich kunnen herhalen. Vorig jaar nog zeiden heel wat prominenten dat ze zich niet konden voorstellen dat het in Europa opnieuw oorlog kon worden. Welnu, de oorlog is er, met zijn opbod van propaganda en haat. De crisis verklaart die opstoot van euroscepticisme in het Westen, maar hij is ook het gevolg van het falen van de politici. Ze schoten te kort in het verdedigen van Europa en van de Europese Commissie die herleid werd tot een ambtelijke rol, terwijl ze een politieke boodschap zou moeten uitdrukken. Dat moet veranderen. DOOR JEAN-MICHEL DEMETZ - © L'Express'Poetin is niet vertrouwd met de Europese stijl. Hij gaat Milosevic achterna: we weten waartoe dat leidt.'