Voor het jaarboek Architectuur Vlaanderen 1996-1997 selecteerde een internationale jury 41 gebouwen uit 260 inzendingen. Voor deze derde editie beoordeelde de jury de ontwerpen op inwendige coherentie, typologische vernieuwing, relatie tot de omgeving, ruimtelijke en formele zeggingskracht, gebruikswaarde en belevingswaarde.
...

Voor het jaarboek Architectuur Vlaanderen 1996-1997 selecteerde een internationale jury 41 gebouwen uit 260 inzendingen. Voor deze derde editie beoordeelde de jury de ontwerpen op inwendige coherentie, typologische vernieuwing, relatie tot de omgeving, ruimtelijke en formele zeggingskracht, gebruikswaarde en belevingswaarde. Het respect voor de directe omgeving (dorp, stad, landschap...) is het meest kenmerkende van de keur van veelal sobere gebouwen. De nieuwe eenvoud haalde het van het pronken met historische vormen, typisch voor het postmodernisme. "Monumenten van gaafheid" tussen het Vlaamse lappendeken van fermettes en baanwinkels, noemt Francis Strauven de geometrische gebouwen. Toch bouwen ook aanhangers van de nieuwe eenvoud vooral buiten de stad. Ze ontwerpen er privé-woningen voor een van de talloze verkavelingen. Architecten volgen hun opdrachtgevers - en daar horen de overheid en de stedeling nog altijd te weinig bij. Van een gemeenschappelijke stijl is vooralsnog geen sprake, schrijft jurylid Maurizio Cohen. Het gaat veeleer om een autonome zoektocht van individuen. De Italiaanse architect wijst erop dat de moderne architectuur niet populair is in Vlaanderen. "Het merendeel van de bevolking zoekt onderdak in een karikatuur van het verleden." Cohen pleit voor een Vlaamse architectuurpolitiek, onder meer uitgedrukt in "betekenisvolle publieke en symbolisch geladen opdrachten". Er is hoop. De Vlaamse minister van Cultuur Luc Martens (CVP) wil architectuur een prominente plaats geven in het cultuurbeleid, "evenwaardig aan de beeldende kunst of de literatuur of de podiumkunsten". Zijn collega Wivina Demeester (CVP) kondigde aan dat er naar het voorbeeld van de Nederlandse rijksbouwmeester, een Vlaamse bouwmeester komt. Zowel op gewestelijk als op gemeentelijk niveau worden er almaar meer architectuurwedstrijden uitgeschreven - de opdrachten worden ook uitgevoerd. Een bank als Bacob en zelfs De Post zetten bekwame architecten aan het tekenen. Het is een begin, maar onvoldoende. Francis Strauven denkt dat de opdracht van de architecten er de komende decennia zal in bestaan om moderne architectuur in de kernen van dorpen en steden te integreren. De visie van het Ruimtelijk Structuurplan moet in de architectuuropleidingen worden verwerkt. Volgens Strauven moet de stedelijke architectuur rekening houden met het woonverlangen van de gemiddelde Vlaming. Ze zal dus de voordelen van de fermettes en de rijtjeswoning moeten integreren in een stedelijke context."Jaarboek Architectuur Vlaanderen 1996-1997", Ministerie van de Vlaamse gemeenschap, Brussel, 293 blz., 1450 fr.Peter Renard