Vanaf het begin zijn de beste verslagen over de oorlog in Afghanistan het werk van Pakistaanse journalisten geweest. Soms waren zij zelf van Pathaanse afkomst zoals nu de Taliban, soms stonden ze erbij toen het Rode Leger het land binnenviel, zoals Ahmed Rashid overkwam. 21 jaar later had hij tijd gevonden voor een boek: 'Taliban' - Islam, Oil and the New Great Game in Central Asia, nu vertaald als: Taliban. Dit is veruit het beste boek - qua sérieux en toegankelijkheid...

Vanaf het begin zijn de beste verslagen over de oorlog in Afghanistan het werk van Pakistaanse journalisten geweest. Soms waren zij zelf van Pathaanse afkomst zoals nu de Taliban, soms stonden ze erbij toen het Rode Leger het land binnenviel, zoals Ahmed Rashid overkwam. 21 jaar later had hij tijd gevonden voor een boek: 'Taliban' - Islam, Oil and the New Great Game in Central Asia, nu vertaald als: Taliban. Dit is veruit het beste boek - qua sérieux en toegankelijkheid - dat over dit stekelige, geheimzinnige onderwerp verschenen is. Waar de vreemde 'studenten' zo ineens vandaan kwamen (uit de madrasa's en weeshuizen in Pakistan), waarom ze door de mozaïek van rivaliserende bendes van warlords heen sneden als een mes door de boter (omdat die commandanten boeven waren, en de bevolking ze haatte), welke rol Pakistan juist speelde (die kan men alleen maar vermoeden en geostrategisch uitrekenen), waarom ze dan zo barbaars - en uiteindelijk zeer on-islamitisch - tekeergaan tegen vrouwen, mensenrechten en elke cultuur (omdat ze uit de achterlijkste boerenislam van de Pakistaanse marginaliteit komen, uit summiere kostscholen waar geen vrouwelijk wezen toegang had). En hoe de oorlog verlopen is natuurlijk, dat vak waar Afghanen zo'n talent voor hebben, de saga daarvan. En de keerzijde van de saga, hoe ze eerst door de Russen, dan door de CIA, vervolgens door de Pakistani's en uiteindelijk door mekaar, gerold en bedrogen, gebruikt en daarna vergeten werden. Eerst een excellent 'werktuig' in de Koude Oorlog, overstelpt met wapens, daarna een publiek gevaar in de weg van gigantische miljardendollarprojecten in de olie- en gassector. Helaas waren ze toen al te kwaad, of te godsdienstwaanzinnig, om nog te koop te zijn. De prijs van de geestdrift werd betaald door de minst weerbare bevolking. Hun boeren zijn verjaagd, hun dorpen en akkers verwoest en vol mijnen gestopt. De vrouwen werden van scholen, universiteiten en uit het economische leven gehaald door de oorlog en de emigratie, vóór de Taliban de genadeslag kwamen geven, hun kinderen groeiden op in kampen in Pakistan, waar het enige gratis onderwijs voor deze berooide mensen zo vaak de madrasa was, de koran-kostschool waar dit verhaal begon. Al deze omstandigheden samen hebben een stel zeer onaangename mensen voortgebracht, en over hen heeft Ahmed Rashid een bewonderenswaardig boek geschreven. Spijtig dat de Afghaan op het Nederlandse omslag geen Pathaanse Taliban, maar een Hazara van Bamyan is. Van de andere kant dus.Ahmed Rashid 'Taliban', Atlas, Amsterdam, 374 blz., 950 fr. (23,5 ?)Sus Van Elzen