Het is stil in de Wetstraat. Iedereen is met vakantie om de batterijen op te laden. Alleen premier Yves Leterme (CD&V) let nog even op de winkel, tot ook hij de boeken sluit en voor een weekje Olympische Spelen naar Peking trekt. De mens Leterme verzorgt intussen zijn geiten, woont wielercriteriums bij en laat zijn licht schijnen over de nakende voetbalcompetitie. De politicus Leterme rondt nog enkele dossiers af en voert informele gesprekken over hoe het verder moet na de zomer. Daarbij kiest hij ook positie in enkele interviews, die niet veel meer zijn dan uitgesponnen versies van de uitleg die hij op 23 juli in de Kamer over zijn door de koning geweigerde on...

Het is stil in de Wetstraat. Iedereen is met vakantie om de batterijen op te laden. Alleen premier Yves Leterme (CD&V) let nog even op de winkel, tot ook hij de boeken sluit en voor een weekje Olympische Spelen naar Peking trekt. De mens Leterme verzorgt intussen zijn geiten, woont wielercriteriums bij en laat zijn licht schijnen over de nakende voetbalcompetitie. De politicus Leterme rondt nog enkele dossiers af en voert informele gesprekken over hoe het verder moet na de zomer. Daarbij kiest hij ook positie in enkele interviews, die niet veel meer zijn dan uitgesponnen versies van de uitleg die hij op 23 juli in de Kamer over zijn door de koning geweigerde ontslag gaf. Leterme noemt dat ontslag op 14 juli 'een kantelmoment'. De premier klampt zich niet vast aan 'de Zestien', maar zegt wel dat hij de hele regeerperiode wil uitdoen omdat het sociaaleconomisch niet goed gaat en de begroting onder controle moet worden gehouden. De premier is 'koppig' en 'koelbloedig', en hij vindt dat er een staatshervorming móét en zál komen. De premier geeft toe dat de drie koninklijke bemiddelaars - François-Xavier de Donnea, Raymond Langendries en Karl-Heinz Lambertz - er tot nog toe niets van gebakken hebben en met hun intussen verlengde opdracht tegen eind september in elk geval een tandje moeten bijsteken om voor het begin van het nieuwe parlementaire werkjaar op 14 oktober 'een interinstitutionele dialoog' over 'een grondige staatshervorming' te kunnen aanvatten. De premier geeft te verstaan dat 'een volledige staatshervorming' tegen de regionale verkiezingen van juni 2009 niet (meer) mogelijk is. De premier vindt dat deadlines hoe dan ook contraproductief zijn en de onderhandelingen ophouden in plaats van doen opschieten. Maar of Leterme dat nu wil of niet, die deadlines komen er toch weer aan, met zijn eigen Vlaamse kartel andermaal in de hoofdrol. Op 21 september evalueren de leden van de N-VA veertien maanden van politieke crisis zonder resultaat, en op 27 september congresseert CD&V. Daardoor is er tegen het einde van die maand een gerede kans dat het kartel op apengapen ligt. Bijzonder intrigerend in dit verband is de uitspraak van Leterme dat hij ervoor zal zorgen dat hij dan geen keuze zal hoeven te maken tussen zijn regering en het kartel. Nochtans is het ook hem niet ontgaan dat CD&V en N-VA, na het nietszeggende abracadabra van het trio Lambertz-Langendries-de Donnea, samen en openlijk 'zeven uitgangspunten voor een communautaire dialoog' hebben geformuleerd. Die dialoog 'met een open agenda' moet volgens het kartel leiden tot een confederale staatsstructuur en moet gevoerd worden tussen de gemeenschappen (het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en de Duitstalige Gemeenschap mogen meedoen indien nuttig en nodig). Een akkoord moet door de federale Kamer en Senaat wettelijk worden bezegeld. En over de splitsing van Brussel-Halle-Vilvoorde beslist het parlement, zonder initiatieven van de federale regering. CD&V en N-VA hebben de communautaire onderhandelingslat daarmee op olympische hoogte gelegd. Leterme - 'ik ben de vader van het kartel' - kan niet volstaan met de dubbelzinnige houding dat hij zich wel herkent in die zeven uitgangspunten, maar niet te veel belang wil hechten aan 'de vorm en de structuur' van de dialoog. Hij zal wel degelijk mee de keuze moeten maken. door Patrick Martens