De lancering van klara.be kwam met een stunt. Hoe reageren mensen op een schilderij van een gerenommeerd schilder als dat onverwacht in het straatbeeld opduikt? Niet, zo blijkt. Amper een kleine 100 van 3000 passanten hadden oog voor het werk dat Luc Tuymans met zachte toets op het beton van de Antwerpse Beddenstraat aanbracht. Tuymans dus. Wereldberoemd, zelfs in België. En geen kat die het in de gaten had.
...

De lancering van klara.be kwam met een stunt. Hoe reageren mensen op een schilderij van een gerenommeerd schilder als dat onverwacht in het straatbeeld opduikt? Niet, zo blijkt. Amper een kleine 100 van 3000 passanten hadden oog voor het werk dat Luc Tuymans met zachte toets op het beton van de Antwerpse Beddenstraat aanbracht. Tuymans dus. Wereldberoemd, zelfs in België. En geen kat die het in de gaten had. Voordat de cultuurpessimist in u nu joelend elk nut van kunst naar de prullenbak verwijst, iets anders. Hoe reageren mensen op een vechtpartij? En voor hoeveel bedelaars richten voorbijgangers hun blik nog op? Voetgangers lijden aan tunnelvisie. Geen meesterwerk dat daar verandering in brengt. Maar ondertussen heeft klara.be wel zijn punt gemaakt. Je kunt maar beter een blik op de website werpen vooraleer je buitenkomt. Participeren in kunst en cultuur vraagt context. Net zoals een voetballer en een supporter de regels van het spel moeten kennen. Laat dat precies een doelstelling van klara.be zijn. Spelregels toelichten, context geven. Het aanbod is even divers als specifiek. Een portret van Stephen King staat naast dat van Louise Bourgeois, een reportage over etiquette bij jonge mensen naast een fotoslideshow over jonge kunstenaars op Art Brussels 2008, Jef Neve die de grondbeginselen van de jazz illustreert naast oude fragmenten uit De kollega's. Klara.be is bioyoghurt: een kweekvijver voor achtergrondinformatie. En die stunt met Tuymans? Slimme marketing voor een project dat de VRT, ondanks een belabberde perceptie op het vlak van cultuur, gestaag uitbouwt: de cultuurdelta. Een getrapt concept dat ervoor moet zorgen dat cultuur op de openbare omroep als een onderliggend irrigatiesysteem alle mogelijke informatieprogramma's vruchtbaar maakt. En omgekeerd. Het begon met uitsmijters bij het nieuws, en wat later dook Jan Fabre op in De rode loper. Rik De Leeuw mocht het dan proberen met een eigen cultuurprogramma, maar pas met Luc Janssen kregen we dat. Tegenwoordig kan er geen Phara voorbijgaan of er schuift wel een of andere kunstenaar aan tafel. Oubollig zijn die cultuuritems op televisie allang niet meer. Ze zijn snedig en gevat, licht generalis-tisch van toon wellicht, maar nooit plat. Bovendien vind je op elke website achter het programma wel een link die meer informatie geeft. Een kniesoor die zegt dat je ernaar moet zoeken. Dat moet je op maandagochtend ook als je de voetbaluitslagen uit vierde nationale wilt kennen. Cultuur uit het getto halen. Dat is de doelstelling die de VRT zich stelde toen bleek dat er geen middelen waren om een apart themakanaal op te starten. En kijk, het lijkt aardig te lukken. Nu nog zorgen dat zowel de sector als de gebruiker ook inhoudelijk kan participeren, het spelletje zelf kan spelen. Meer is kunst ook niet: met beelden gedachten en ideeën doorgeven. 'Als we die mensen even aan het denken kunnen zetten,' aldus Tuymans op klara.be, 'dan is het al veel.' Er zijn er die in de dribbels van Johan Cruijff een hele ideeënwereld zien. Waarom zou het dan met kunst en cultuur niet lukken? door Roel Verniers